Trần Mạnh Đức
Giới thiệu về bản thân
a. Dấu hiệu nổi bật nhất là sự xuất hiện của đại từ “Nó” ở câu cuối nhưng không xác định rõ đối tượng mà nó thay thế.
- “Nó” lẽ ra phải thay cho một danh từ cụ thể, nhưng đoạn văn có hai khả năng: sách và điện thoại thông minh.
→ Người đọc không biết “Nó” chỉ cái gì, làm đoạn văn mất mạch lạc.
b. Đoạn văn mắc các lỗi liên kết sau:
1. Lỗi dùng đại từ mơ hồ (liên kết thế không rõ ràng)
- Đại từ “Nó” dùng thay thế nhưng không rõ nó thay cho “sách” hay “điện thoại”.
→ Là lỗi liên kết nghiêm trọng nhất.
2. Lỗi liên kết nội dung: các câu chưa gắn logic với nhau
- Câu 1 nói về việc nhiều người chỉ dùng điện thoại.
- Câu 2 nói về việc họ mơ hồ về ích lợi của sách.
- Câu 3 chuyển sang “vứt bỏ thói quen đọc sách” nhưng chưa được lý giải đủ từ câu trước.
- Câu 4 lại nói “Nó… rất tiện lợi” → nghe giống như nói về điện thoại, nhưng lại đặt sau câu nói về sách.
→ Các ý bị chồng chéo, thiếu quan hệ nhân – quả hoặc diễn giải rõ ràng.
c.
Cách sửa 1 (giữ nguyên ý, thay đại từ đúng):
Thay “Nó” bằng “điện thoại thông minh”:
Thay vì cầm một cuốn sách để đọc, nhiều người bây giờ chỉ biết lăm lăm trong tay một chiếc điện thoại thông minh. Không ít người có nhận thức rất mơ hồ về ích lợi của sách trong việc bồi dưỡng tâm hồn, phát huy trí tưởng tượng và rèn luyện cách suy nghĩ. Nhưng họ hầu như đã vứt bỏ thói quen đọc sách. Điện thoại thông minh tuy rất tiện lợi trong việc đáp ứng nhiều nhu cầu của con người trong cuộc sống hiện đại, nhưng lại khó giúp ta tìm được sự yên tĩnh, lắng sâu trong tâm hồn.
→ Mạch lập luận rõ ràng, liên kết thế đúng, đoạn văn trở nên chặt chẽ.
a. Mặc dù có lặp từ “hiền tài”, nhưng đoạn văn vẫn rời rạc vì:
- Các câu không triển khai theo một logic rõ ràng (không có quan hệ nhân – quả, giải thích, mở rộng hay khái quát).
- Ý của từng câu đứng tách biệt, không câu nào làm cơ sở hay phát triển cho câu tiếp theo.
- Việc lặp từ chỉ là liên kết hình thức, nhưng thiếu liên kết nội dung, nên không tạo được sự gắn kết.
→ Vì vậy, đoạn văn vẫn rời rạc dù có phép lặp.
b. Đoạn văn mắc lỗi mạch lạc ở chỗ:
- Các câu không gắn bó và không phát triển theo một trình tự hợp lý.
- Ý không đi theo một hướng thống nhất:
- Câu 1 nói Nhà nước coi trọng hiền tài.
- Câu 2 lại chuyển sang năng lực hiền tài.
- Câu 3 nói hiền tài “thời nào cũng có”.
- Câu 4 lại nói đến việc “được nhân dân ghi nhớ”.
- Các ý rời rạc, thiếu tính hệ thống, không phục vụ một luận điểm chung.
→ Đây là lỗi lỏng lẻo ý – thiếu quan hệ logic giữa các câu, dẫn đến mạch lạc kém.
a. Đoạn văn trên được coi là một đoạn văn vì:
- Có một chủ đề thống nhất: bản chất con người vốn giàu lòng đồng cảm và phẩm chất ấy làm nên người nghệ sĩ.
- Các câu đều triển khai và hướng đến một ý chung, không tản mạn.
- Có cấu trúc hoàn chỉnh: câu đầu nêu vấn đề → các câu sau giải thích, phân tích, làm rõ → câu cuối khái quát, kết luận.
=> Vì có tính hoàn chỉnh nội dung và cấu trúc, nên được xem là một đoạn văn.
b. Mạch lạc thể hiện ở sự phát triển ý lô-gic giữa các câu:
- Câu 1: Khẳng định bản chất con người vốn giàu lòng đồng cảm.
- Câu 2: Giải thích vì sao lòng đồng cảm bị giảm sút (do sự dồn ép của xã hội khi lớn lên).
- Câu 3: Nêu ngoại lệ: người thông minh vẫn giữ được lòng đồng cảm dù bị áp bức.
- Câu 4: Kết luận: những người giữ được lòng đồng cảm ấy chính là nghệ sĩ.
c. Dấu hiệu liên kết:
- Cụm từ “Nói cách khác” ở đầu đoạn → báo hiệu đoạn này khái quát hoặc diễn giải theo hướng mới dựa trên ý vừa nêu ở đoạn trước.
d.
Các từ ngữ được lặp lại:
- “lòng đồng cảm”
- “nghệ thuật” / “nghệ sĩ” (trường nghĩa liên quan nghệ thuật)
- “con người”, “người”
Tác dụng của việc lặp từ:
- Nhấn mạnh chủ đề trung tâm của đoạn: lòng đồng cảm là bản chất tốt đẹp của con người và của người nghệ sĩ.
Văn bản mạch lạc, chặt chẽ, có liên kết bền vững cả về nội dung và hình thức. Điều này góp phần làm nổi bật tư tưởng chủ đạo: trọng dụng hiền tài là nền tảng của sự thịnh trị quốc gia.