Câu 1

Đoạn trích trong tác phẩm "Phía sau làng" của Trương Trọng Nghĩa đã mang đến cho người đọc những rung cảm sâu sắc trước bức tranh làng quê đang thay đổi đầy xót xa dưới tác động của quá trình đô thị hóa. Về mặt nội dung, đoạn thơ là tiếng thở dài luyến tiếc và xót xa của nhân vật trữ tình khi chứng kiến sự rạn nứt, biến đổi của những giá trị truyền thống. Quá khứ tuổi thơ bình yên giờ chỉ còn là "dấu chân" để giẫm lên; những người bạn thuở nhỏ phải rời làng đi kiếm sống vì đất đai không đủ nuôi người. Hình ảnh "mồ hôi chẳng hóa thành bát cơm no", "thiếu nữ không còn hát dân ca", "không để tóc dài" chính là biểu hiện của sự phai nhạt bản sắc văn hóa và sự nghèo khó bủa vây. Thay vào đó, một thực tại ngột ngạt hiện ra khi "nhà cửa chen chúc mọc" xua tan đi "những lũy tre ngày xưa". Đỉnh điểm của nỗi buồn là hình ảnh người nông dân mang cả "nỗi buồn ruộng rẫy" lên thành phố – một cuộc ly hương cưỡng ép đầy cay đắng. Về mặt nghệ thuật, đoạn thơ sử dụng thể thơ tự do linh hoạt, giọng điệu trầm buồn, hoài niệm. Tác giả kết hợp thành công các hình ảnh đối lập giữa quá khứ (lũy tre, tóc dài, dân ca) với hiện tại (nhà cửa chen chúc, rời làng) cùng biện pháp nhân hóa, ẩn dụ độc đáo ("nỗi buồn ruộng rẫy"). Tất cả tạo nên một thông điệp nhức nhối về thân phận con người và làng quê Việt Nam trong cơn bão hiện đại hóa.

Câu 2

Thế kỷ XXI đánh dấu bước chuyển mình kỳ diệu của nhân loại với sự bùng nổ của cuộc cách mạng công nghệ thông tin. Trong không gian số đại ngàn ấy, mạng xã hội (Facebook, TikTok, Instagram,...) nổi lên như một thế giới song phẳng, kết nối hàng tỷ tâm hồn trên toàn cầu. Không thể phủ nhận, mạng xã hội đã và đang tái cấu trúc lại cách thức con người giao tiếp, học tập và làm việc. Thế nhưng, đằng sau thứ ánh sáng lấp lánh của màn hình công nghệ, không gian ảo này lại là một thực thể phức tạp, chứa đựng cả những giá trị tiến bộ lẫn những hệ lụy khôn lường – một "con dao hai lưỡi" sắc bén thách thức bản lĩnh của con người hiện đại.

Trước hết, mạng xã hội là một bước tiến vĩ đại trong việc san phẳng các rào cản địa lý và thời gian. Nó trao cho con người quyền năng kết nối vô hạn. Giờ đây, chỉ bằng một cú click chuột, chúng ta có thể trò chuyện với người thân cách xa nửa vòng Trái Đất, hay kết giao với những người bạn có cùng lý tưởng, sở thích. Không dừng lại ở chức năng liên lạc, mạng xã hội còn là một bạt ngàn kho tàng tri thức. Đó là nơi các cộng đồng học tập chia sẻ tài liệu, các khóa học kỹ năng trực tuyến phát triển mạnh mẽ, giúp học sinh, sinh viên chủ động tự học một cách hiệu quả. Ở góc độ kinh tế và giải trí, đây là mảnh đất màu mỡ cho tư duy khởi nghiệp (e-commerce) và cung cấp những phương thức giải tỏa căng thẳng phong phú sau những giờ lao động mệt mỏi. Mạng xã hội, nếu được đặt vào tay một người dùng thông thái, sẽ trở thành đòn bẩy nâng tầm giá trị cuộc sống.

Tuy nhiên, "chiếc gương" mạng xã hội không chỉ phản chiếu những điều tích cực. Nếu quá lạm dụng, con người dễ rơi vào cái bẫy mang tên "nghiện thế giới ảo". Nhiều bạn trẻ hiện nay dành hàng giờ đồng hồ để lướt bảng tin một cách vô định, dẫn đến sự xao nhãng trong học tập, suy giảm sức khỏe thể chất và tinh thần. Đáng sợ hơn, mạng xã hội đang vô tình tạo ra hội chứng FOMO (sợ bị bỏ lỡ) và áp lực đồng lứa (peer pressure). Khi liên tục nhìn thấy những hình ảnh hào nhoáng, những "vỏ bọc hoàn hảo" của người khác trên mạng, nhiều người dễ nảy sinh tâm lý tự ti, hoài nghi giá trị bản thân, thậm chí rơi vào trầm cảm. Đó là chưa kể đến vấn nạn "bạo lực mạng" (cyberbullying) – nơi những lời lăng mạ ẩn danh phía sau bàn phím có thể hủy hoại cuộc đời của một con người bằng xương bằng thịt. Sự lây lan của tin giả (fake news) và các thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao tinh vi cũng đang đặt ra những bài toán nhức nhối về an ninh mạng và đạo đức xã hội.

Đứng trước thực trạng đó, thái độ của chúng ta không phải là cực đoan bài xích hay tẩy chay công nghệ, bởi đó là xu thế tất yếu của thời đại. Điều cốt lõi là mỗi cá nhân cần phải xây dựng cho mình một bộ lọc văn hóa và ý thức tự giác cao. Chúng ta cần học cách làm chủ công nghệ thay vì để công nghệ thao túng tâm lý. Trở thành một "cư dân mạng" văn minh đồng nghĩa với việc biết chọn lọc thông tin để tiếp thu, biết bảo mật quyền riêng tư cá nhân và tuyệt đối không chia sẻ những nội dung độc hại, vô căn cứ. Quan trọng hơn cả, mỗi người cần phải biết bấm nút "đăng xuất" khỏi thế giới ảo để "đăng nhập" vào cuộc sống thực: dành thời gian đối thoại trực tiếp với gia đình, đọc sách, hòa mình vào thiên nhiên và rèn luyện thể chất.

Nhà triết học người Pháp Jean-Jacques Rousseau từng nói: "Con người sinh ra tự do, nhưng ở khắp nơi họ đều trong xiềng xích". Mạng xã hội có thể là chiếc xiềng xích vô hình trói buộc tư duy, nhưng cũng có thể là đôi cánh giúp con người vươn ra biển lớn tri thức. Lựa chọn nằm ở chính bản lĩnh, lý trí và trách nhiệm của mỗi chúng ta. Hãy dùng mạng xã hội như một công cụ để kiến tạo một phiên bản tốt hơn của chính mình trong thế giới hiện đại.

Câu 1 Thể thơ tự do

Câu 2

Các tính từ miêu tả hạnh phúc trong văn bản gồm: xanh, thơm, im lặng, dịu dàng, vô tư, đầy vơi.

Câu 3

Đoạn thơ thể hiện một quan niệm sâu sắc về hạnh phúc: Hạnh phúc không phải lúc nào cũng là những điều lớn lao, ồn ào hay phô trương. Nó đôi khi rất giản dị, ngọt ngào, kết tinh một cách thầm lặng giống như một trái chín tỏa hương ("thơm trong im lặng"). Hạnh phúc hiện hữu ngay trong những khoảnh khắc bình yên, dịu dàng của cuộc sống thường nhật mà mỗi người cần biết lắng lại để cảm nhận.

Câu 4

So sánh "Hạnh phúc" với hình ảnh "sông vô tư trôi về biển cả".

 Tác dụng:

 Về mặt hình thức: Làm cho câu thơ giàu hình ảnh, nhịp điệu sinh động và tăng sức gợi hình, gợi cảm.

 Về mặt nội dung: Khắc họa bản chất của hạnh phúc là sự tự nhiên, khoáng đạt và vô tư hiến dâng. Giống như dòng sông cứ mải miết chảy về phía biển mà không mưu cầu hay đo đếm chuyện "đầy vơi", hạnh phúc chân chính là sự cho đi, là trạng thái an nhiên, tự tại, vượt lên trên những toan tính, ích kỷ thông thường.

Câu 5

Quan niệm về hạnh phúc của tác giả Nguyễn Loan vô cùng tinh tế, sâu sắc và mang tính nhân văn.

 Tác giả đã hữu hình hóa một khái niệm trừu tượng ("hạnh phúc") qua các hình ảnh thiên nhiên quen thuộc (lá, quả, sông). Qua đó, nhà thơ gửi gắm thông điệp: Hạnh phúc rất đa dạng, biến ảo đầy linh hoạt ("đôi khi như..."). Nó có thể là sự kiên cường trước sóng gió (lá xanh trong nắng dội, mưa tràn), là sự ngọt ngào, thầm lặng (quả thơm trong im lặng) hay sự bao dung, tự do tự tại (sông vô tư trôi).

 Đây là một quan niệm tích cực, nhắc nhở con người biết trân trọng những giá trị bình dị và nuôi dưỡng tâm hồn rộng mở để đón nhận hạnh phúc.

Câu 1 Thể thơ tự do

Câu 2

Các tính từ miêu tả hạnh phúc trong văn bản gồm: xanh, thơm, im lặng, dịu dàng, vô tư, đầy vơi.

Câu 3

Đoạn thơ thể hiện một quan niệm sâu sắc về hạnh phúc: Hạnh phúc không phải lúc nào cũng là những điều lớn lao, ồn ào hay phô trương. Nó đôi khi rất giản dị, ngọt ngào, kết tinh một cách thầm lặng giống như một trái chín tỏa hương ("thơm trong im lặng"). Hạnh phúc hiện hữu ngay trong những khoảnh khắc bình yên, dịu dàng của cuộc sống thường nhật mà mỗi người cần biết lắng lại để cảm nhận.

Câu 4

So sánh "Hạnh phúc" với hình ảnh "sông vô tư trôi về biển cả".

 Tác dụng:

 Về mặt hình thức: Làm cho câu thơ giàu hình ảnh, nhịp điệu sinh động và tăng sức gợi hình, gợi cảm.

 Về mặt nội dung: Khắc họa bản chất của hạnh phúc là sự tự nhiên, khoáng đạt và vô tư hiến dâng. Giống như dòng sông cứ mải miết chảy về phía biển mà không mưu cầu hay đo đếm chuyện "đầy vơi", hạnh phúc chân chính là sự cho đi, là trạng thái an nhiên, tự tại, vượt lên trên những toan tính, ích kỷ thông thường.

Câu 5

Quan niệm về hạnh phúc của tác giả Nguyễn Loan vô cùng tinh tế, sâu sắc và mang tính nhân văn.

 Tác giả đã hữu hình hóa một khái niệm trừu tượng ("hạnh phúc") qua các hình ảnh thiên nhiên quen thuộc (lá, quả, sông). Qua đó, nhà thơ gửi gắm thông điệp: Hạnh phúc rất đa dạng, biến ảo đầy linh hoạt ("đôi khi như..."). Nó có thể là sự kiên cường trước sóng gió (lá xanh trong nắng dội, mưa tràn), là sự ngọt ngào, thầm lặng (quả thơm trong im lặng) hay sự bao dung, tự do tự tại (sông vô tư trôi).

 Đây là một quan niệm tích cực, nhắc nhở con người biết trân trọng những giá trị bình dị và nuôi dưỡng tâm hồn rộng mở để đón nhận hạnh phúc.