5-6 dòng
Văn bản “Phương tiện vận chuyển của các dân tộc thiểu số Việt Nam ngày xưa” giới thiệu những cách đi lại, vận chuyển hàng hóa của người dân ở vùng núi và rừng. Do địa hình khó khăn, họ thường đi bộ, gùi hàng trên lưng hoặc dùng ngựa, voi để chở đồ. Một số nơi còn sử dụng bè, thuyền khi qua sông suối. Các phương tiện này tuy đơn giản nhưng phù hợp với điều kiện tự nhiên. Qua đó cho thấy sự sáng tạo và thích nghi của con người.
10-12 dòng
Văn bản giới thiệu sự đa dạng của các phương tiện vận chuyển truyền thống mà các dân tộc thiểu số Việt Nam đã sử dụng để thích nghi với địa hình. Các dân tộc vùng núi phía Bắc chủ yếu sử dụng sức người bằng cách gùi, đeo túi hoặc dùng xe quệt, ngựa thồ để di chuyển qua các sườn núi dốc. Trong khi đó, các dân tộc ở Tây Nguyên và Nam Bộ lại tận dụng sức kéo của voi, trâu hoặc sử dụng thuyền, bè để đi lại trên sông nước. Những phương tiện này không chỉ phục vụ nhu cầu đời sống mà còn thể hiện sự sáng tạo và bản sắc văn hóa đặc trưng của mỗi vùng miền.

5 - 6 dòng:

Văn bản đề cập đến các loại ghe xuồng cùng những giá trị và kinh tế và văn hóa của nó với người dân Nam Bộ, ghe xuồng không còn chỉ là một phương tiện di chuyển, vận tải mà nó trở thành một nét văn hóa nơi đây.
10 - 12 dòng:

Văn bản đề cập đến sự đa dạng của các loại ghe xuồng ở Nam Bộ, tác giả chỉ ra các đặc điểm và tác dụng cụ thể của các loại ghe, xuồng Nam Bộ. Về xuồng, có các loại phổ biến như xuồng lá, xuồng tam bản, xuồng vỏ gòn, xuồng độc mộc,… Về ghe, thường là những chiếc ghe có kích thước lớn, sức chở nặng, đi được đường dài như ghe bầu, ghe lồng, ghe chài, ghe ngo, ghe hầu,... Ghe xuồng ở Nam Bộ là một loại phương tiện giao thông hữu hiệu, gắn bó mật thiết với cư dân vùng sông nước, lại vừa ẩn chứa bên trong những giá trị văn hóa vô cùng độc đáo.