Câu 1: Trong xã hội ngày nay việc ta sống một cách ý nghĩa là mootj điều hết sức quan trọng trong mỗi con người trong hành trình làm người, bởi đó không chỉ là tồn tại mà còn là để lại giá trị cho bản thân và xã hội. Trước hết, sống ý nghĩa có thể hiểu là sống có mục tiêu, có lý tưởng, biết mình là ai, cần làm gì và sống vì điều gì. Một cuộc sống như vậy trở nên ý nghĩa khi con người biết nuôi dưỡng ước mơ, không ngừng nỗ lực hoàn thiện bản thân và đóng góp những điều tốt đẹp cho cộng đồng. Sống ý nghĩa giúp con người cảm thấy cuộc đời mình có giá trị, tránh rơi vào trạng thái sống vô định, buông xuôi, lãng phí thời gian và tuổi trẻ. Biểu hiện của lối sống này là thái độ sống tích cực, tinh thần trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội; biết yêu thương, sẻ chia, dám đối diện với khó khăn và không ngại cống hiến. Một dẫn chứng tiêu biểu là cô giáo Lê Thị Thamws (1998), người bị liệt hai tay từ nhỏ nhưng bằng nghị lực phi thường đã tập viết bằng chân, trở thành nhà giáo ưu tú, truyền cảm hứng cho bao thế hệ học trò. Tuy nhiên, vẫn có những người cho rằng chỉ cần sống an nhàn, hưởng thụ cho riêng mình là đủ, song lối sống ích kỉ ấy khiến con người trở nên trống rỗng, cô độc và dễ đánh mất ý nghĩa tồn tại. Từ đó, mỗi người chúng ta cần rút ra bài học cho bản thân rằng hãy xác định mục tiêu sống đúng đắn, không ngừng học hỏi, sống tử tế và có trách nhiệm với cộng đồng. Qua đó, sống một cách ý nghĩa chính là biết sống có lý tưởng, có cống hiến và lan tỏa những giá trị tốt đẹp, để mỗi ngày trôi qua đều không vô nghĩa.

Câu 2

Lưu Quang Vũ là một trong những gương mặt tiêu biểu của văn học Việt Nam hiện đại, không chỉ nổi tiếng ở kịch nói mà còn để lại nhiều dấu ấn sâu lắng trong thơ ca. Thơ ông giàu cảm xúc đời thường, nhân văn và thấm đẫm tình yêu con người. Bài thơ “Áo cũ” là một tác phẩm như thế, giản dị mà xúc động, qua hình ảnh chiếc áo cũ đã gợi lên tình mẫu tử thiêng liêng và lời nhắc nhở sâu sắc về lòng biết ơn đối với những giá trị đã cùng ta đi qua năm tháng.

Bài thơ Áo cũ được sáng tác trong mạch cảm hứng viết về gia đình, tuổi thơ và ký ức – những đề tài quen thuộc trong thơ Lưu Quang Vũ. Không cầu kỳ về hình thức, bài thơ giống như một lời tự sự nhẹ nhàng của người con khi nhìn lại chiếc áo đã sờn theo năm tháng, từ đó mở ra dòng hồi tưởng về mẹ. Ngay từ nhan đề “Áo cũ”, tác giả đã lựa chọn một hình ảnh đời thường, nhỏ bé nhưng chứa đựng chiều sâu cảm xúc và ý nghĩa biểu tượng.

Ở khổ thơ đầu, hình ảnh chiếc áo cũ hiện lên với những dấu vết của thời gian: “mỗi ngày thêm ngắn”, “đứt sờn màu bạc hai vai”. Chiếc áo không chỉ cũ đi mà còn gắn liền với sự lớn lên của người con. Từ đó, tác giả bộc lộ cảm xúc: “Thương áo cũ như là thương ký ức”, chiếc áo trở thành nơi cất giữ kỷ niệm tuổi thơ, khiến “mắt phải cay cay”. Nhân vật trữ tình không chỉ thương áo mà thực chất là đang thương quá khứ êm đềm, trong đó có bóng dáng của mẹ.

Sang khổ thơ thứ hai, hình ảnh người mẹ hiện lên rõ nét qua những hành động âm thầm, lặng lẽ vá áo, xâu kim trong đôi mắt đã mờ. Câu thơ “Mẹ vá áo mới biết con chóng lớn” vừa gợi sự hy sinh, vừa cho thấy thời gian trôi đi không chờ đợi ai. Đặc biệt, chi tiết “đường khâu tay mẹ vá” mang giá trị biểu tượng sâu sắc đó là dấu ấn của tình yêu thương, của sự chăm chút tảo tần. Chính vì vậy, “Thương mẹ nhiều con càng yêu áo thêm” chiếc áo trở thành cầu nối cảm xúc giữa mẹ và con.

Khổ thơ thứ ba tiếp tục khẳng định sự gắn bó bền chặt giữa chiếc áo, người con và thời gian. Áo đã “ở với con qua mùa qua tháng”, dù cũ vẫn được nâng niu, trân trọng. Câu thơ “Áo dài hơn thấy mẹ cũng già hơn” gợi nỗi xót xa, nhận thức sâu sắc của người con về sự già đi của mẹ cùng với sự trưởng thành của mình. Đây là khoảnh khắc thức tỉnh đầy xúc động.

Khổ cuối mang tính khái quát và triết lí. Điệp ngữ “Hãy biết thương” như một lời nhắn nhủ chân thành: hãy trân trọng những điều bình dị, bởi từ đó ta học được cách yêu thương mẹ, yêu thương quá khứ, yêu thương chính cuộc đời mình. Về nghệ thuật, bài thơ được viết theo thể thơ tự do, giọng điệu trầm lắng, tha thiết; ngôn ngữ giản dị, hình ảnh giàu sức gợi; biện pháp ẩn dụ, hoán dụ được sử dụng tinh tế, góp phần làm nổi bật cảm xúc.

Có thể đặt ”Áo cũ“ bên cạnh những tác phẩm viết về mẹ như ”Con cò” (Chế Lan Viên) hay ”Bếp lửa” (Bằng Việt) để thấy điểm chung là sự trân trọng những hy sinh thầm lặng của người mẹ Việt Nam. Tuy nhiên, Lưu Quang Vũ tạo dấu ấn riêng bằng hình ảnh chiếc áo cũ ,một biểu tượng gần gũi mà sâu sắc

Qua đó, bài thơ “Áo cũ“ không chỉ là lời tri ân mẹ mà còn là thông điệp nhân văn về lòng biết ơn và sự trân trọng những giá trị đã cùng ta đi qua năm tháng. Tác phẩm góp phần làm giàu thêm diện mạo thơ Lưu Quang Vũ và khẳng định vị trí của ông trong nền văn học Việt Nam hiện đại.

Câu 1.

Phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích là: nghị luận.

Câu 2.

Noi dung chính của đoạn trích:
Văn bản bàn luận về ý nghĩa của cái chết như một lời nhắc nhở con người hãy sống nhân văn, yêu thương, chia sẻ và đối xử tốt với nhau hơn khi còn sống,thay vì để đến lúc mất mát mới hối tiếc,ân hận.

Câu 3.

Biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn (7): So sánh
-Tác giả ví đời sống con người đang sống như “một cánh đồng”, còn cái chết như “một cánh đồng bên cạnh” -Tác dụng về nội dung:
Cách nói này giúp cái chết trở nên gần gũi, nhẹ nhàng hơn, không còn là sự kết thúc đáng sợ mà là sự tiếp nối của một hành trình sống khác, từ đó khuyến khích con người sống trung thực, không ân hận.

-Thể hiện thái độ, tình cảm của tác giả:
Thể hiện cái nhân văn, sâu sắc của tác giả trước cái chết và niềm tin vào giá trị đạo đức của đời sống con người

-Tác dụng nghệ thuật:
Làm cho bài văn gợi hình gợi cảm, giàu hình ảnh, tăng sức gợi và sức thuyết phục,logic

Câu 4.

Tác giả cho rằng cái chết chứa đựng một lời nhắc nhở sâu sắc đối với những người đang sống: hãy sống tốt hơn, nhân ái và chân thực hơn.

Tooi đồng tình với quan điểm trên, bởi cái chết khiến con người nhìn lại cách sống của mình, nhận ra những sai lầm, ích kỉ đã từng gây ra,sống tốt hơn,sống thật. Cũng như trân trọng hơn những mối quan hệ đang có khi còn thời gian để yêu thương. Qua đó tạo nên một cuộc đời tốt đẹp và không hối hận về những thứ sau này.

Câu 5.

Qua văn bản trên ta có thể thấy được một cái nhìn đầy sâu sắc về cái chết và cách sống đúng để sống tốt trong một kiếp người. Từ đó thông điệp ý nghĩa nhất mà tôi rút ra từ văn bản là “hãy sống tử tế và yêu thương khi còn có thể.”.Bởi lẽ, con người thường chỉ nhận ra giá trị của sự cảm thông, chia sẻ khi đối diện với mất mát và cái chết. Nếu chúng ta biết đối xử công bằng, chân thành với người khác ngay từ khi họ còn sống, sẽ không còn những day dứt, ân hận muộn màng.Điều đó nhắc nhở ta rằng ích kỉ và dục vọng khiến con người xa rời những phẩm chất tốt đẹp vốn có. Vì vậy, sống nhân văn không chỉ làm cho xã hội tốt đẹp hơn mà còn giúp chính mỗi người thanh thản, bình yên trong tâm hồn.