Câu 1. Các chỉ dẫn sân khấu trong đoạn trích gồm: cử chỉ, điệu bộ, dáng đi, lời nói và hành động của Xúy Vân như: giả dại, nói cười lộn xộn, lúc khóc lúc cười, đi đứng không bình thường, vừa hát vừa diễn. Những chỉ dẫn này giúp thể hiện rõ trạng thái tâm lí và tính cách nhân vật trên sân khấu chèo.

Câu 2. Trong lời xưng danh, Xúy Vân kể về thân phận, tên tuổi và hoàn cảnh sống của mình. Qua đó, người xem nhận ra đặc điểm của sân khấu chèo là: nhân vật thường tự giới thiệu bản thân trực tiếp, lời thoại mang tính dân gian, gần gũi, kết hợp giữa kể, hát và diễn để bộc lộ nội tâm.

Câu 3. Những câu hát cho thấy ước mơ của Xúy Vân là: “Chờ cho bông lúa chín vàng, Để anh đi gặt, để nàng mang cơm.” Những câu hát này thể hiện ước mơ về một cuộc sống gia đình bình dị, hạnh phúc, vợ chồng yêu thương, gắn bó.

Câu 4. Thực tế cuộc sống của Xúy Vân trong gia đình chồng rất cô đơn, buồn tủi và không có hạnh phúc. Nàng không được chồng yêu thương, quan tâm. Điều đó được thể hiện qua những câu hát than thân, trách phận, nói lên cảnh “chồng đèn sách bỏ bê vợ”, khiến nàng rơi vào nỗi cô độc kéo dài.

Câu 5. Xúy Vân “phụ Kim Nham, say đắm Trần Phương” vì nàng không có hạnh phúc trong cuộc hôn nhân ép buộc. Kim Nham thờ ơ, chỉ biết đèn sách, khiến Xúy Vân thiếu thốn tình cảm. Chính sự cô đơn và khát khao yêu thương đã đẩy nàng đến sai lầm trong tình yêu.

Câu 6. Theo em, Xúy Vân vừa đáng trách nhưng cũng rất đáng thương. Đáng trách vì nàng đã không giữ trọn đạo nghĩa vợ chồng. Tuy nhiên, Xúy Vân đáng thương hơn bởi nàng là nạn nhân của hôn nhân không tình yêu và lễ giáo phong kiến hà khắc. Chính hoàn cảnh đã đẩy nàng vào bi kịch cuộc đời.

Câu 7. Nếu sống ở thời hiện đại, Xúy Vân có thể chọn cách giải thoát bi kịch bằng việc tự quyết định hôn nhân, thẳng thắn bày tỏ cảm xúc và tìm sự sẻ chia. Nàng cũng có thể học tập, làm việc để sống độc lập, không phụ thuộc vào người khác. Khi đó, bi kịch đau khổ của nàng có thể đã không xảy ra.

Sức sống lâu bền của sử thi Đăm Săn nói chung và đoạn trích "Đăm Săn đi bắt Nữ Thần Mặt Trời" nói riêng được tạo nên bởi sự kết hợp của nhiều yếu tố văn hóa, nội dung và nghệ thuật sâu sắc. Cụ thể:

Những yếu tố này hòa quyện với nhau, khiến sử thi Đăm Săn không chỉ là một tác phẩm văn học mà còn là một phần di sản văn hóa sống động của dân tộc Ê-đê.

Hai mảng không gian nhà/rừng (trục ngang) và không gian của trời (trục dọc) trong văn bản có những đặc điểm và ý nghĩa riêng biệt.

Hành động này mang các ý nghĩa tiêu biểu: Thể hiện vẻ đẹp của người anh hùng sử thi, luôn khao khát vươn tới những đỉnh cao mới, không thỏa mãn với cuộc sống hiện tại. Biểu thị cho mong muốn được giao hòa với cái thiêng liêng, cao cả, để đạt được sự vĩnh cửu và sức mạnh siêu nhiên. Khẳng định tinh thần thượng võ, không ngại khó khăn, nguy hiểm để đạt được mục tiêu.

Trong nhiều nền văn hóa: Mặt trời được coi là nguồn gốc của sự sống, mang lại ánh sáng và hơi ấm cần thiết cho muôn loài. Nó thường gắn liền với các vị thần tối cao, biểu thị cho sức mạnh và quyền lực tuyệt đối. Mặt trời cũng tượng trưng cho sự tái sinh, vĩnh cửu và sự thịnh vượng.

Cuộc đối thoại giữa Héc-to và Ăng-đrô-mác thể hiện tình yêu thương sâu sắc, sự lo lắng và xung đột giữa tình cảm cá nhân với nghĩa vụ cộng đồng.

Cuộc đối thoại giữa Héc-to và Ăng-đrô-mác bộc lộ sâu sắc tình yêu thương, sự lo lắng và xung đột giữa tình cảm gia đình với nghĩa vụ cộng đồng.

Ý nghĩa: Cuộc đối thoại làm nổi bật phẩm chất anh hùng, gánh vác trách nhiệm dân tộc của Héc-to và tình yêu sâu đậm, ý thức bổn phận của Ăng-đrô-mác.

Lý do nhân vật sử thi được khắc họa với những đặc điểm cố định (tính ngữ cố định): Nhân vật sử thi được khắc họa với tính ngữ cố định (ví dụ: "Héc-to đội mũ trụ lấp lánh", "Héc-to dũng mãnh") là để khắc sâu vào trí nhớ người nghe (trong bối cảnh sử thi thường được truyền miệng) và tôn vinh phẩm chất anh hùng của họ.

Tác dụng của việc khắc họa này: Nhấn mạnh những phẩm chất nổi bật, lí tưởng của người anh hùng, đại diện cho cộng đồng (lòng dũng cảm, trách nhiệm với dân tộc). Tạo nhịp điệu trang trọng, hùng tráng cho lời kể sử thi. Giúp người nghe dễ dàng nhận biết và ghi nhớ nhân vật cùng vai trò của họ trong câu chuyện.

Các chi tiết biểu hiện không gian: Tòa tháp (nơi Ăng-đrô-mác đứng chờ Héc-to). Thành lũy, cổng thành (nơi Héc-to gặp vợ con). Phố xá (nơi Héc-to đi qua). Thành Tơ-roa (bối cảnh chung). Chiến trường (nơi Héc-to sắp quay lại).

Nhận xét về đặc trưng của không gian sử thi: Không gian trong đoạn trích mang đặc trưng của không gian sử thi hoành tráng, rộng lớn nhưng cũng rất gần gũi, chân thực. Đó là không gian gắn liền với những biến cố lớn lao của cộng đồng (chiến tranh, bảo vệ thành trì), thể hiện qua các địa danh như tòa tháp, thành lũy. Đồng thời, nó vẫn có sự hiện diện của không gian gia đình, tình cảm riêng tư (cổng thành nơi gặp gỡ, cuộc đối thoại vợ chồng). Sự hòa quyện này làm nổi bật bi kịch của chiến tranh và tình cảm con người.

Lập luận chặt chẽ, có tính hai mặt: Bài viết đưa ra cả mặt tích cực và tiêu cực của điện thoại thông minh, không phủ nhận hoàn toàn lợi ích của nó mà chỉ tập trung vào việc lạm dụng quá mức. Điều này giúp bài viết trở nên khách quan và đáng tin cậy hơn. Dẫn chứng gần gũi, dễ hiểu: Tác giả sử dụng các ví dụ quen thuộc trong đời sống hàng ngày như "nghiện điện thoại thông minh" ở giới trẻ, "dán mắt vào điện thoại" để minh họa cho luận điểm của mình. Điều này giúp người đọc dễ dàng đồng cảm và nhận ra vấn đề. Ngôn ngữ trực tiếp, gần gũi: Cách xưng hô "tôi và bạn" tạo cảm giác thân mật, đối thoại trực tiếp với người đọc, khiến họ cảm thấy mình cũng là một phần của vấn đề đang được đề cập.

Đặt ra câu hỏi suy nghĩ câu hỏi mở