Câu 1

Câu 2

Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh
Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây

Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần
Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn

Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt
Chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời
Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực
Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người.

Nỗi nhớ và tình yêu không còn là nỗi đau chia cắt mà đã hóa thành sức mạnh chiến đấu. Hình ảnh "ngôi sao không bao giờ tắt" và "ngọn lửa bập bùng đỏ rực" biểu tượng cho sự bất diệt của tình yêu gắn liền với lý tưởng cách mạng. Điệp từ "Chúng ta yêu nhau" khẳng định một tư thế chủ động, đầy kiêu hãnh. Tình yêu đôi lứa giờ đây đã hòa vào dòng chảy chung của cuộc chiến đấu "suốt đời" để bảo vệ độc lập, tự do. Nỗi nhớ ấy giúp con người nhận ra giá trị của sự "kiêu hãnh làm người" – sống có mục đích, có lý tưởng và biết hy sinh cho những điều cao cả.

Câu 1. 

Phương thức biểu đạt chính được tác giả sử dụng trong văn bản: Nghị luận.

Câu 2. 

Vấn đề: Vai trò, ý nghĩa của lao động.

Câu 3. 

- Những bằng chứng được đưa ra là: "Ngay cả chú chim yến, khi còn non thì được bố mẹ mang mồi về mớm cho nhưng khi lớn lên sẽ phải tự mình đi kiếm mồi. Hổ và sư tử cũng đều như vậy.".

- Nhận xét: Đây đều là những bằng chứng điển hình, sinh động, được mọi người dễ dàng thừa nhận, có tác dụng làm tăng tính thuyết phục của văn bản đồng thời cũng giúp việc tiếp nhận vấn đề nghị luận trở nên nhẹ nhàng hơn.

Câu 4. 
   Nếu con người hiểu được niềm vui, ý nghĩa của lao động; coi lao động là cống hiến, vun đắp, là khám phá cuộc sống thì người đó sẽ hạnh phúc, ngay cả khi họ phải lao động vất vả, cực nhọc. Ngược lại, nếu con người không nhận ra ý nghĩa của lao động, coi lao động là nô dịch, khổ sai thì người đó sẽ luôn cảm thấy bất hạnh dẫu công việc của họ không quá nhọc nhằn. Vì vậy, chúng ta cần có nhận thức và thái độ đúng đắn về lao động.

Câu 5. 

+ Thái độ coi thường những người lao động chân tay dù họ vẫn có những đóng góp nhất định cho cộng đồng. 

+ Một số người giàu có cho rằng con cháu họ không cần làm gì cũng có thể sống thoải mái với số tài sản đã có. Họ không nhận ra rằng chính lao động sẽ mang lại cho họ niềm vui và tạo nên giá trị cho con cháu của họ. 

Câu 1:

Có những cái chết không đến từ sự ngưng nghỉ của nhịp đập con tim, mà đến từ sự lụi tàn của những ước mơ đại lộ trong con hẻm nhỏ của cơm áo gạo tiền. Nhân vật Thứ trong đoạn kết "Sống mòn" của Nam Cao chính là một hình tượng đầy ám ảnh về một kiếp người đang tự mục rỗng giữa dòng đời xuôi ngược. Qua ngòi bút tâm lý sắc sảo, Thứ hiện lên với sự giằng xé dữ dội giữa khát vọng cao đẹp và thực tại nghiệt ngã. Từng mơ ước trở thành vĩ nhân đem lại thay đổi cho xứ sở, nhưng thực tế phũ phàng đã đẩy y vào cảnh sống còm rom, sẻn so, và cuối cùng là thất nghiệp phải về quê ăn bám vợ. Bi kịch của Thứ không chỉ là cái đói, cái nghèo mà đáng sợ hơn là sự mục rỗng về tâm hồn, là nỗi nhục nhã khi thấy mình đang chết ngay trong lúc sống. Nam Cao đã khắc họa thành công sự nhu nhược, hèn yếu của nhân vật khi Thứ dù ý thức được sợi dây thừng của thói quen đang trói buộc mình nhưng vẫn buông xuôi, để mặc con tàu định mệnh mang đi. Tuy nhiên, chính những dằn vặt, uất ức và sự tự khinh ghét bản thân đã khẳng định thiên lương và lòng tự trọng cao độ của Thứ. Nhân vật là lời cảnh tỉnh đanh thép về lối sống mòn mỏi, thụ động, đồng thời thể hiện cái nhìn nhân đạo sâu sắc của nhà văn dành cho những kiếp người bị hoàn cảnh bóp nghẹt ước mơ. Gấp lại trang sách, tiếng còi tàu chở Thứ về quê vẫn như còn vang vọng, xoáy sâu vào tâm khảm người đọc về nỗi đau của một trí tuệ bị cầm tù. Nhân vật Thứ không chỉ là cái bóng của một thời đại cũ, mà còn là tấm gương soi chiếu, nhắc nhở mỗi chúng ta đừng bao giờ để ngọn lửa khát vọng bị dập tắt bởi những lo toan tầm thường của cuộc đời.

Câu 2:

Trong bản giao hưởng của cuộc đời, có những nốt nhạc vút cao đầy kiêu hãnh, nhưng cũng có những giai điệu trầm đục, tẻ nhạt. Sự khác biệt ấy đôi khi không nằm ở tài năng hay vận may, mà nằm ở ngọn lửa rực cháy trong tim mỗi người mang tên ước mơ. Gabriel Garcia Marquez từng để lại một chiêm nghiệm đầy nhức nhối: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ”. Lời phát biểu ấy như một hồi chuông cảnh tỉnh, khẳng định rằng tuổi trẻ không được đo bằng số năm tháng ta tồn tại, mà bằng độ dài của những khát vọng ta dám dấn thân.

Để thấu hiểu lời của Marquez, trước hết ta cần hiểu "già đi" ở đây không chỉ là sự tàn phai về nhan sắc hay sức khỏe sinh học. Đó là sự "già" trong tâm hồn – một trạng thái chai sạn, mất đi sự tò mò, lòng nhiệt huyết và niềm tin vào những điều tốt đẹp. Ngược lại, "ước mơ" là những mục tiêu, hoài bão mà con người khao khát đạt được. Câu nói của nhà văn khẳng định một nghịch lý: chính việc từ bỏ ước mơ mới là tác nhân khiến con người héo úa, chứ không phải tuổi tác là rào cản ngăn ta đến với ước mơ.

Đối với tuổi trẻ, ước mơ đóng vai trò như một chiếc kim chỉ nam giữa đại dương bao la. Khi có ước mơ, mỗi sáng thức dậy bạn đều biết mình cần làm gì, phải đi đâu và phải vượt qua những giới hạn nào. Ước mơ biến những khó khăn thành thử thách, biến những giọt mồ hôi thành niềm vui của sự cống hiến. Nó giúp người trẻ không bị cuốn trôi vào lối sống mòn mỏi, thụ động – bi kịch mà nhân vật Thứ trong văn học từng nếm trải. Một thanh niên có ước mơ sẽ luôn giữ được sự tươi mới trong suy nghĩ, sự dẻo dai trong hành động và một tâm thế sẵn sàng đối mặt với bão giông.

Minh chứng sống động nhất cho chân lý này chính là hành trình của đại tá Harland Sanders – người sáng lập đế chế KFC. Ở tuổi 65, khi hầu hết mọi người chọn nghỉ ngơi và chấp nhận "già đi", ông mới bắt đầu khởi nghiệp với công thức gà rán của mình. Bị từ chối 1.009 lần, ông vẫn không bỏ cuộc. Chính việc kiên trì theo đuổi ước mơ đã khiến ông trẻ mãi trong tinh thần khởi nghiệp, minh chứng rằng chừng nào ta còn khát vọng, chừng đó ta còn thanh xuân. Ngược lại, có biết bao người dù mới đôi mươi nhưng đã chọn sống một cuộc đời "an phận thủ thường", sợ hãi sự thay đổi, để rồi tâm hồn họ sớm trở nên cũ kỹ và mục nát.

Tuy nhiên, ước mơ không phải là những ảo tưởng viển vông, xa rời thực tế. Một người trẻ bản lĩnh cần biết kết hợp giữa sự lãng mạn của tâm hồn và sự tỉnh táo của lý trí. Ước mơ cần đi đôi với hành động quyết liệt. Nếu chỉ ngồi mơ mộng mà không bắt tay vào làm, ước mơ sẽ chỉ là liều thuốc độc khiến ta thêm thất vọng về bản thân. Bên cạnh đó, chúng ta cũng cần nhận thức rằng, theo đuổi ước mơ không có nghĩa là mù quáng, bất chấp tất cả; mà là sự kiên định có chọn lọc, biết lắng nghe và điều chỉnh để hoàn thiện mình.

Tuổi trẻ là quãng thời gian quý giá nhất để ta "sai" và "sửa". Đừng để nỗi sợ thất bại làm bạn già đi trước tuổi. Hãy bắt đầu nuôi dưỡng cho mình một ước mơ, dù nhỏ bé hay lớn lao, và can đảm bước đi trên con đường đó. Sự già nua đáng sợ nhất không nằm ở những nếp nhăn trên trán, mà nằm ở những nếp nhăn trong tim khi ta không còn biết mơ ước điều gì.

Đừng để cuộc đời bạn chỉ là một dải màu xám xịt của sự tồn tại vô nghĩa. Hãy nhớ rằng, những vì sao chỉ tỏa sáng rực rỡ nhất giữa bầu trời đêm tối tăm. Ước mơ chính là ánh sáng ấy. Hãy cứ khát khao, hãy cứ dại khờ, và hãy cứ theo đuổi những vì sao của riêng mình, bởi chừng nào bạn còn cầm trên tay tấm vé của ước mơ, chừng đó bạn vẫn đang sở hữu một mùa xuân vĩnh cửu.

Câu 1. 

Điểm nhìn của người kể chuyện: Điểm nhìn hạn tri, điểm nhìn bên trong. (Do người kể chuyện lựa chọn ngôi kể thứ ba, dựa vào cảm nhận, suy nghĩ của nhân vật Thứ để kể lại câu chuyện). 

Câu 2.

Ước mơ của nhân vật Thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là: đỗ thành chung, đỗ tú tài, vào đại học đường, sang Tây và trở thành một vĩ nhân đem những sự thay đổi lớn lao đến cho xứ sở mình.   

Câu 3.

-Biện pháp tu từ: Liệt kê kết hợp với tăng tiến (mốc lên, gỉ đi, mòn, mục ra)
-Tác dụng:
+Tăng sức gợi hình, gợi cả, tăng hiệu quả cho sự diễn đạt, gâp hấp dẫn, sinh động với người đọc

+Nhấn mạnh sự tàn phá khủng khiếp của hoàn cảnh nghèo đói và lối sống quẩn quanh đối với nhân cách con người. Nó cho thấy cái chết dần mòn về tinh thần còn đáng sợ hơn cái chết thể xác; con người bị tước đoạt giá trị, trở nên vô dụng và bị khinh rẻ bởi chính những người thân thiết và cả chính mình.
+ Qua đó, tác giả thể hiện niềm thương cảm, xót xa, đồng thời phê phán xã hội ngột ngạt bóp nghẹt quyền sống con người và lời cảnh tỉnh quyết liệt về một lối sống thụ động, buông xuôi. Dẫu vậy, việc để nhân vật biết tự trọng, biết thấy nhục nhã đã cho thấy cái nhìn trân trọng của nhà văn đối với thiên lương còn sót lại trong tâm hồn người trí thức.

Câu 4. 

– Cuộc sống của nhân vật Thứ: Cuộc sống đầy bi kịch, khó khăn, mòn mỏi trong việc kiếm kế sinh nhai để lo cho bản thân và gia đình, không thực hiện được hoài bão của cuộc đời mình.

– Con người nhân vật Thứ: Là con người đầy hoài bão, khát vọng; con người có đời sống nội tâm phong phú, có khả năng nhận thức sâu sắc về cuộc sống và bản thân mình. 

Câu 5. 

Sống là làm chủ bản thân, làm chủ cuộc đời mình. Đây là một triết lí sâu sắc bởi lẽ: Mỗi người là một bản thể duy nhất và mỗi người chỉ được sống một lần trong đời. Do đó, nếu mỗi chúng ta không làm chủ bản thân, làm chủ cuộc đời mình thì chúng ta sẽ mất đi cơ hội sống đúng nghĩa. Chỉ có khi làm chủ bản thân, làm chủ cuộc đời mình chúng ta mới phát huy được hết tiềm năng của bản thân và trở thành người có ích cho xã hội. 

Văn hóa truyền thống là tổng hòa những giá trị vật chất và tinh thần được ông cha đúc kết qua hàng ngàn năm. Đó là tiếng đàn bầu "cung thanh là tiếng mẹ, cung trầm là giọng cha", là nếp áo dài thướt tha, là phong tục thờ cúng tổ tiên hay đạo lý "uống nước nhớ nguồn". Trong đời sống hiện đại, những giá trị này đóng vai trò như chiếc mỏ neo giữ cho con thuyền dân tộc không bị cuốn trôi trước cơn lốc của các trào lưu ngoại lai. Nó định nghĩa chúng ta là ai giữa bảy tỷ người trên thế giới, tạo nên sức mạnh nội sinh để quốc gia tự tin hội nhập mà không hòa tan.

Tại sao phải bảo vệ văn hóa? Bởi văn hóa là sợi dây kết nối các thế hệ. Nếu không có truyền thống, ta sẽ mất đi khả năng thấu cảm với quá khứ và thiếu định hướng cho tương lai. Một đất nước giàu có về kinh tế nhưng nghèo nàn về văn hóa chỉ là một khối xác không hồn. Bảo vệ di sản không phải là khư khư giữ lại những gì cũ kỹ, lạc hậu mà là gạn đục khơi trong, tiếp biến những giá trị xưa cũ sao cho phù hợp với hơi thở thời đại. Đó là cách ta làm cho truyền thống "sống" lại trong dòng chảy đương đại.

Văn hóa là gương mặt của một quốc gia. Đừng để gương mặt ấy trở nên nhạt nhòa, xa lạ giữa thế giới đa cực. Hãy để những giá trị truyền thống trở thành dòng nhựa sống nuôi dưỡng tâm hồn, để mỗi bước đi vào hiện đại, ta vẫn cảm nhận được hơi ấm của tổ tiên dưới bàn chân mình.

- Thông điệp:

+Chúng ta cần có ý thức bảo vệ, giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống của quê hương, dân tộc. 

+ Chúng ta cần học được cách sống, ứng xử phù hợp với môi trường sống của mình. 

- Biện pháp tu từ được sử dụng ở đây là ẩn dụ. 

- "Hương đồng gió nội" là nét đặc trưng của vùng quê. Tác giả dùng "hương đồng gió nội" để ẩn dụ cho chất quê chân chất, thật thà, giản dị của em, nhằm nhấn mạnh dường như chỉ sau một ngày đi tỉnh về em đã đánh mất những giá trị văn hóa truyền thống, đặc trưng của con người quê hương mình. 

Trong bài thơ tác giả liệt kê 2 kiểu loại trang phục, lần lượt đại diện cho thành thị (trang phục của tỉnh) và nông thôn (trang phục của quê). 

- Trang phục của tỉnh: khăn nhung, quần lĩnh, áo cài khuy bấm.

- Trang phục của quê: yếm lụa sồi, dây lưng đũi, áo tứ thân, khăn mỏ quạ, quần nái đen. 

Nhan đề Chân quê gợi cho em cảm giác về chất quê mộc mạc, giản dị, chân chất, thật thà của những con người sống ở nông thôn.