câu 1:

bài làm:

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, lối sống chủ động đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với mỗi con người, đặc biệt là học sinh. Chủ động là thái độ tích cực, tự giác trong suy nghĩ và hành động, không chờ đợi hay phụ thuộc vào người khác. Khi sống chủ động, chúng ta biết lập kế hoạch rõ ràng cho bản thân, từ việc học tập đến sinh hoạt hằng ngày, nhờ đó sử dụng thời gian hiệu quả hơn. Người chủ động cũng dễ dàng nắm bắt cơ hội, mạnh dạn thử thách bản thân và không ngại đối mặt với khó khăn. Chính điều đó giúp họ ngày càng trưởng thành và đạt được nhiều thành công trong cuộc sống. Ngược lại, nếu sống thụ động, con người sẽ trở nên lười biếng, thiếu định hướng, dễ bỏ lỡ cơ hội và khó phát triển bản thân. Đối với học sinh, lối sống chủ động thể hiện ở việc tự học, chủ động tìm tòi kiến thức, chuẩn bị bài trước khi đến lớp và tích cực tham gia các hoạt động. Tuy nhiên, chủ động không đồng nghĩa với vội vàng hay hấp tấp, mà cần đi kèm với sự suy nghĩ thấu đáo và có trách nhiệm. Vì vậy, mỗi người cần rèn luyện cho mình thói quen sống chủ động từ những việc nhỏ nhất. Có như vậy, chúng ta mới có thể làm chủ cuộc sống và hướng tới một tương lai tốt đẹp hơn.

câu 2:

bài làm

Bảo kính cảnh giới” là tập thơ thể hiện rõ tư tưởng và tâm hồn của Nguyễn Trãi – một con người vừa yêu thiên nhiên, vừa nặng lòng với nhân dân. Đoạn thơ trên đã khắc họa bức tranh mùa hè đầy sức sống, đồng thời gửi gắm những suy tư sâu sắc của tác giả về cuộc đời và con người.

Trước hết, bức tranh thiên nhiên ngày hè được miêu tả với những gam màu rực rỡ, tràn đầy sức sống. Hình ảnh “hòe lục đùn đùn tán rợp giương” gợi tả tán cây xanh um, tỏa bóng mát rộng lớn, mang đến cảm giác dễ chịu. Tiếp đó, “thạch lựu hiên còn phun thức đỏ” là sắc đỏ rực rỡ như đang bừng cháy, còn “hồng liên trì đã tịn mùi hương” lại đem đến hương thơm thanh khiết, nhẹ nhàng. Những hình ảnh ấy không chỉ giàu tính tạo hình mà còn thể hiện sự cảm nhận tinh tế, nhạy bén của tác giả.

Không chỉ dừng lại ở màu sắc, bức tranh mùa hè còn được khắc họa qua âm thanh sống động. Tiếng “lao xao” của chợ cá làng ngư phủ gợi nên nhịp sống sinh hoạt bình dị, đông vui của người dân. Âm thanh “dắng dỏi” của tiếng ve như làm nổi bật không khí đặc trưng của ngày hè. Sự kết hợp giữa màu sắc và âm thanh đã tạo nên một bức tranh thiên nhiên vừa rực rỡ, vừa gần gũi với đời sống con người, thể hiện tình yêu thiên nhiên tha thiết của Nguyễn Trãi.

Đặc biệt, hai câu thơ cuối đã bộc lộ sâu sắc tấm lòng của tác giả. Ông mong có được cây đàn của vua Nghiêu, vua Thuấn để gảy lên khúc nhạc thái bình, cầu mong cho “dân giàu đủ khắp đòi phương”. Đây không chỉ là ước mơ cá nhân mà còn là khát vọng chung về một xã hội yên bình, nhân dân no ấm. Qua đó, ta thấy được tư tưởng nhân nghĩa cao đẹp, luôn lấy dân làm gốc của Nguyễn Trãi. Dù ở ẩn, ông vẫn luôn hướng về cuộc sống của nhân dân, lo cho dân, nghĩ cho dân.

Như vậy, đoạn thơ không chỉ vẽ nên bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi đẹp mà còn thể hiện tâm hồn thanh cao và tấm lòng vì dân vì nước của Nguyễn Trãi. Qua đó, ta càng thêm kính trọng và ngưỡng mộ một nhân cách lớn trong lịch sử dân tộc.

I. trắc nghiệm

câu 1: thể thơ của bài nhàn là : Thất ngôn bát cú đường luật

câu 2:Những hình ảnh có bao gồm:

-Công cụ lao động dân dã: “mai”, “ cuốc” ,“cần câu”

-Trạng thái tâm thế: “thơ thẩn”( thong dong, tự tại)

câu 3:

- nghệ thuật : biện pháp liệt kê “mai”, “ cuốc” , “cần câu”

-Tác dụng:

+ Tác giả sử dụng nghệ thuật biện pháp liệt kê giúp cho câu thơ sinh động hơn , hấp dẫn , gợi hình gợi cảm.

+ Nhấn mạnh cuộc sống của Nguyễn Bỉnh Khiêm có cuộc sống đơn sơ , đầy đủ , có những thứ quen thuộc gần gũi với quê hương.

+Qua đó, thể hiện thái độ sống chủ động, ung dung, tự tại và sự gắn bó mật thiết với thiên nhiên, xóm làng của tác giả.

câu 4:

- Cái “ dại”: Tác giả tự nhận mình "dại" khi tìm về "nơi vắng vẻ" (nơi tĩnh lặng, không cầu lợi danh) để giữ cốt cách thanh cao.

- cái “khôn”: Tác giả gọi những người tìm đến "chốn lao xao" (nơi cửa quyền, tranh giành địa vị) là "khôn".

- Điểm đặc biệt: Đây là cách nói ngược, hàm ý mỉa mai. Cái "dại" của ông thực chất là cái khôn lớn của bậc đại trí – người hiểu thấu sự phù du của vinh hoa và chọn lối sống hòa hợp với thiên nhiên để bảo vệ tâm hồn mình.

-> cách nói ngược thể hiện triết lí sống sâu sắc

câu 5:

- Qua bài thơ , em cảm nhận Nguyễn Bình Khiêm là người có nhân cách cao đẹp , ông sống giản dị hoà mình với thiên nhiên, không màng danh lợi. Lối sống “nhàn” thể hiện sự thanh cao ,ung dung và trí tuệ sâu sắc . Ông coi thường sự bon chen nơi chốn quan trường , lựa chọn cuộc sống an nhiên.Điều đó cho thấy ông là người có bản lĩnh và quan niệm sống tiến bộ . Nhân cách ấy khiến em thêm trân trọng và học hỏi.