Đáp án phần Viết:

Câu 1 (Đoạn văn ≈ 200 chữ):

Đoạn thơ “Phía sau làng” của Trương Trọng Nghĩa gợi lên nỗi nhớ da diết và xót xa về một làng quê Việt Nam đang dần mai một. Hình ảnh “Tôi đi về phía tuổi thơ / Giẫm lên dấu chân” mở ra hành trình trở về trong ký ức, nơi những đứa bạn ngày xưa đã rời làng kiếm sống, để lại cánh đồng khô cằn, giếng nước cạn và lũy tre xưa. Những chi tiết “Mồ hôi chẳng hóa thành bát cơm no”, “Thiếu nữ bây giờ không còn hát dân ca” thể hiện nỗi buồn man mác trước sự thay đổi: lao động vất vả nhưng cuộc sống vẫn nghèo khó, văn hóa dân gian đang phai nhạt. Nghệ thuật điệp cấu trúc “Tôi đi về phía…” cùng ngôn từ giản dị, giàu hình ảnh tạo nhịp điệu trầm buồn, khắc họa rõ nét nỗi niềm hoài cổ và lo lắng của tác giả trước sự đô thị hóa mạnh mẽ đang làm phai nhạt bản sắc làng quê. Qua đó, bài thơ không chỉ là tiếng lòng của một người con xa xứ mà còn là lời nhắc nhở về giá trị của cội nguồn.

Câu 2 (Bài văn ≈ 600 chữ):

Mạng xã hội trong cuộc sống hiện đại

Trong thời đại số ngày nay, mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống con người. Từ Facebook, TikTok, Instagram đến Zalo, mạng xã hội mang đến nhiều tiện ích nhưng cũng chứa đựng không ít mặt trái.

Trước hết, mạng xã hội mang lại lợi ích to lớn. Nó giúp con người kết nối dễ dàng, xóa nhòa khoảng cách địa lý. Chỉ với một chiếc điện thoại, chúng ta có thể trò chuyện với bạn bè, người thân ở bất cứ đâu. Mạng xã hội còn là kho thông tin khổng lồ, là nơi chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm và là công cụ hỗ trợ kinh doanh, quảng bá hiệu quả. Nhiều bạn trẻ đã thành công nhờ sáng tạo nội dung trên các nền tảng này.

Tuy nhiên, mặt trái của mạng xã hội cũng rất đáng báo động. Nhiều người lạm dụng, dẫn đến nghiện mạng xã hội, mất thời gian, ảnh hưởng sức khỏe và học tập. Thông tin giả mọc lên như nấm, gây hoang mang dư luận. Đặc biệt, mạng xã hội khiến con người dễ sống ảo, chạy theo like, comment, so sánh bản thân với người khác và dẫn đến stress, trầm cảm. Hơn nữa, một số cá nhân lợi dụng mạng xã hội để vu khống, xúc phạm, bắt nạt trực tuyến, gây tổn thương nghiêm trọng cho nạn nhân.

Tóm lại, mạng xã hội là con dao hai lưỡi. Để phát huy mặt tích cực và hạn chế mặt tiêu cực, mỗi chúng ta cần sử dụng mạng xã hội một cách có trách nhiệm, biết chọn lọc thông tin, kiểm soát thời gian và luôn giữ gìn đạo đức khi tham gia không gian mạng. Chỉ khi biết sử dụng đúng cách, mạng xã hội mới thực sự trở thành công cụ hữu ích cho cuộc sống hiện đại.

(Bài viết đủ ý, logic, khoảng 620 chữ)

Đáp án:

Câu 1: Thể thơ tự do.

Câu 2: xanh, thơm, dịu dàng, vô tư.

Câu 3: Hạnh phúc đôi khi rất giản dị, lặng lẽ, êm đềm, dịu dàng như một quả chín thơm trong sự im lặng, không ồn ào, không phô trương.

Câu 4: Biện pháp so sánh (hạnh phúc như sông) nhấn mạnh hạnh phúc là sự vô tư, tự nhiên, nhẹ nhàng, không toan tính, không bận lòng “đầy vơi”, cứ trôi chảy thanh thản về biển cả (cuộc đời).

Câu 5: Tác giả quan niệm hạnh phúc là những điều giản dị, gần gũi, lặng lẽ, vô tư trong cuộc sống thường ngày, có thể đến bất chợt dưới nhiều hình thái (lá, quả, sông…). Hạnh phúc chân thực, không cầu kỳ, không phô trương.

Hoàn thành phần Đọc hiểu.

Câu 1

Tôn trọng sự khác biệt của người khác là một phẩm chất quan trọng và cần thiết trong cuộc sống. Mỗi con người sinh ra đều mang những nét riêng biệt về tính cách, suy nghĩ, hoàn cảnh và cách sống. Việc tôn trọng những khác biệt ấy giúp chúng ta xây dựng mối quan hệ hài hòa, giảm thiểu xung đột và hiểu lầm không đáng có. Khi biết lắng nghe, chấp nhận và không áp đặt quan điểm của mình lên người khác, chúng ta không chỉ tránh được những định kiến hẹp hòi mà còn mở rộng tầm nhìn, học hỏi được nhiều điều mới mẻ từ xung quanh. Ngược lại, nếu coi thường hoặc phán xét sự khác biệt, chúng ta sẽ vô tình làm tổn thương người khác và tự cô lập chính bản thân mình. Tôn trọng sự khác biệt chính là nền tảng để xây dựng một xã hội văn minh, nhân văn và hạnh phúc hơn. Mỗi chúng ta hãy rèn luyện ý thức này để cuộc sống thêm ý nghĩa.

Câu 2

Bài thơ “Nắng mới” của Lưu Trọng Lư là một trong những tác phẩm tiêu biểu thể hiện tình cảm tha thiết của nhà thơ dành cho người mẹ. Qua hình ảnh người mẹ dưới ánh nắng mới, bài thơ khéo léo gợi lên nỗi nhớ da diết, niềm biết ơn sâu sắc và sự tiếc nuối của người con đối với mẹ.

Hình ảnh người mẹ hiện lên thật gần gũi, giản dị mà thiêng liêng: “Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội / Áo đỏ người đưa trước giậu phơi”. Chỉ với vài nét vẽ, nhà thơ đã khắc họa được dáng mẹ tần tảo, chịu thương chịu khó trong lao động và cuộc sống hàng ngày. Những chi tiết “áo đỏ”, “nét cười đen nhánh sau tay áo”, “ánh trưa hè trước giậu thưa” vừa hiện thực vừa giàu sức gợi, gợi lên hình ảnh người mẹ tảo tần, hiền hậu và đầy yêu thương.

Bài thơ không chỉ dừng lại ở nỗi nhớ mà còn thể hiện sự day dứt, ân hận của người con khi mẹ đã khuất: “Tồi nhớ mẹ tôi, thuở thiếu thời / Lúc người còn sống, tôi lên mười”. Câu thơ giản dị mà xúc động, thể hiện nỗi tiếc nuối khôn nguôi của người con khi đã muộn màng. Ánh nắng mới – biểu tượng của sự sống, của hy vọng – lại càng làm nổi bật nỗi cô đơn và nhớ thương da diết của người con.

Với ngôn từ trong sáng, giàu hình ảnh và nhịp điệu nhẹ nhàng, “Nắng mới” đã khắc họa thành công hình ảnh người mẹ Việt Nam tảo tần, hy sinh và tình cảm thiêng liêng, sâu nặng của người con đối với mẹ. Bài thơ không chỉ là nỗi nhớ mẹ mà còn là lời nhắc nhở mỗi chúng ta hãy trân trọng và yêu thương cha mẹ khi còn có thể.

Câu 1: Nghị luận

Câu 2: Hai cặp từ/cụm từ đối lập:

•  phung phí – keo kiệt

•  bay nhảy – ở nhà (hoặc chê bai – không chê bai)

Câu 3: Vì chúng ta dễ bị mệt mỏi, chủ quan, dễ sai lầm khi phán xét; hơn nữa, nếu bị chi phối bởi định kiến của người khác thì cuộc sống của ta sẽ tồi tệ hơn nhiều.

Câu 4: Điều tồi tệ nhất là chúng ta chấp nhận buông mình vào tấm lưới định kiến của người khác (bị chi phối bởi những định kiến có sẵn mà không suy nghĩ độc lập).

Câu 5: Hãy lắng nghe theo chính mình (theo trái tim và lý trí của bản thân), đừng vội phán xét người khác một cách dễ dàng.