Câu 1

Trong bài thơ trên là: Thấp ngôn bát cũ Đường luật

Câu 2

Hình ảnh nét sinh hoạt hàng ngày là đạm bạc thanh cao của Nguyễn Bỉnh Khiêm

Câu 3

Trong câu thơ Một mai, một cuốc , một cần câu, tác giả đã sử dụng liệt kê ba vật dụng quen thuộc của cuộc sống dân gian:mai,cuốc, cần câu

Câu 4

Đây là quan niêm phản chuẩn so với quan niệm thông thường

Câu 5

Nguyễn Bỉnh Khiêm là một nhà thơ, triết gia có eer đẹp nhân cách rất đặc sắc.Anh là một người không đắm mình vào danh lợi không thích những cuộc vui rườm rà phi nghĩa.Thay vào đó anh thích sống một cuộc sống giản dị, gần gũi với thiên nhiên,tìm ki những nơi vắng vẻ để suy tư.Anh có quan niệm độc đáo về cuộc sống không theo đuổi những điều vô nghĩa mà biết trân trọng những điều thực sự có giá trị.Vẻ đẹp nhân cách của Nguyễn Bỉnh Khiêm là sự thanh cao,giản dị và biết tự chủ bản thân,không bị cuốn vào những xuhuong thời đại

Trong nhịp sống hiện đại đầy biến động, lối sống chủ động không chỉ là một đức tính cá nhân mà còn là chìa khóa thiết yếu để mỗi người vững vàng tiến bước và gặt hái thành công. Chủ động là việc chúng ta tự giác xác định mục tiêu, lên kế hoạch hành động và nỗ lực thực hiện chúng, thay vì thụ động chờ đợi hoàn cảnh hay sự sắp đặt từ bên ngoài. Người có lối sống chủ động luôn trong tâm thế sẵn sàng đối mặt với thử thách, sáng tạo tìm giải pháp và nắm bắt cơ hội một cách nhanh nhạy. Điều này không chỉ giúp họ đạt được hiệu quả cao trong công việc, học tập mà còn tôi luyện bản lĩnh, sự tự tin và khả năng làm chủ cuộc đời mình. Ngược lại, lối sống bị động dễ dẫn đến sự trì trệ, bỏ lỡ cơ hội và cảm giác bất lực trước dòng chảy cuộc sống. Vì vậy, rèn luyện lối sống chủ động là bước đi quan trọng để xây dựng một tương lai vững chắc và ý nghĩa.

Cảm nhận về bài thơ “Cảnh ngày hè”

Bài thơ “Cảnh ngày hè” của Nguyễn Trãi mở ra một bức tranh thiên nhiên và sinh hoạt làng quê mùa hạ tràn đầy sức sống, nhưng ẩn chứa trong đó là nỗi niềm trăn trở sâu sắc của bậc minh triết.

Bối cảnh và Không gian:

Bài thơ vẽ nên một khung cảnh thiên nhiên mùa hè sống động. “Hoè lục đùn đùn tán rợp trương” gợi lên sắc xanh mướt mắt của cây hoè, với tán lá rộng che mát cả một không gian. “Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ” là hình ảnh rực rỡ của hoa lựu, như đang “phun” ra màu đỏ thắm, tạo điểm nhấn nóng bỏng giữa không gian xanh mát. “Hồng liên trì đã tịn mùi hương” lại mang đến sự dịu dàng, thanh tao của hoa sen, tỏa hương thơm ngát, làm dịu đi cái oi ả của ngày hè. Xen vào đó là âm thanh sinh hoạt đời thường: “Lao xao chợ cá làng ngư phủ” - tiếng chợ cá ồn ã, náo nhiệt; “Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương” - tiếng ve kêu inh ỏi báo hiệu buổi chiều tà đang đến. Tất cả những hình ảnh, âm thanh đó đã tạo nên một bức tranh ngày hè đầy màu sắc, âm thanh và hương vị, vừa quen thuộc, gần gũi, vừa tươi đẹp, sống động.

Nỗi niềm ẩn giấu:

Tuy nhiên, đằng sau bức tranh thiên nhiên tươi đẹp ấy, tâm hồn thi nhân lại hướng về một nỗi niềm sâu xa. Câu thơ “Lẽ có Ngu cầm đàn một tiếng, Dân giàu đủ khắp đòi phương” là lời gửi gắm tâm huyết lớn lao. “Ngu cầm” là cây đàn thần trong truyền thuyết, khi Vua Thuấn chơi đàn, tiếng đàn vang lên khiến muôn dân đều no đủ, an lạc. Nguyễn Trãi mượn tích xưa để bày tỏ khát vọng cháy bỏng của mình: mong cho đất nước thái bình, nhân dân ấm no, “giàu đủ khắp đòi phương”. Nỗi niềm này cho thấy tấm lòng yêu nước thương dân sâu sắc, một tấm lòng luôn đau đáu vì vận mệnh của quốc gia, dân tộc.

Giá trị nghệ thuật:

Bài thơ là một minh chứng cho tài năng sử dụng ngôn ngữ của Nguyễn Trãi. Ông đã dùng những từ ngữ chọn lọc, hình ảnh giàu sức gợi, kết hợp hài hòa giữa tả cảnh và bộc lộ tình cảm, tạo nên một tác phẩm có giá trị nghệ thuật cao. Bài thơ không chỉ khắc họa thành công bức tranh ngày hè mà còn gửi gắm một thông điệp nhân văn sâu sắc, thể hiện tầm vóc trí tuệ và tấm lòng cao cả của người anh hùng áo vải.

Câu 1: Thể thơ

Văn bản trên được viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2: Hình ảnh sinh hoạt đạm bạc, thanh cao

Những hình ảnh nói về nét sinh hoạt hàng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả bao gồm:

• “Một mai, một cuốc, một cần câu”: Những dụng cụ lao động giản dị, gợi lên lối sống tự túc, không phụ thuộc vào ai.

• “Thu ăn măng trúc, đông ăn giá”: Chỉ sự tận dụng những sản vật theo mùa, không cầu kỳ, xa hoa.

• “Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”: Gợi lên hình ảnh gần gũi với thiên nhiên, với những thú vui thanh tao, bình dị.

• “Rượu, đến cội cây, ta sẽ uống”: Sự phóng khoáng, tự tại, tìm niềm vui trong những điều giản đơn.

Câu 3: Phân tích biện pháp tu từ liệt kê

Trong hai câu thơ “Một mai, một cuốc, một cần câu / Thơ thẩn dầu ai vui thú nào”, biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng.

• Tác dụng:

◦ Tạo điểm nhấn, làm nổi bật hình ảnh giản dị, khiêm nhường của người quân tử ẩn dật.

◦ Thể hiện sự chuẩn bị sẵn sàng cho một cuộc sống tự tại, hòa mình với thiên nhiên của tác giả, không bị ràng buộc bởi danh lợi hay vật chất.

◦ Góp phần khẳng định thái độ sống “thơ thẩn”, mặc kệ thế sự của nhân vật trữ tình.

Câu 4: Quan niệm dại – khôn đặc biệt

Quan niệm dại – khôn của tác giả trong hai câu “Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ / Người khôn, người đến chốn lao xao” thể hiện một nét đặc biệt, đi ngược lại với quan niệm thông thường.

• Thông thường, người ta cho rằng “khôn” là biết hòa mình vào đám đông, tìm kiếm danh vọng, lợi lộc ở những nơi phồn hoa, náo nhiệt (“chốn lao xao”). Ngược lại, “dại” là tìm đến nơi cô độc, vắng vẻ.

• Tuy nhiên, Nguyễn Bỉnh Khiêm lại đảo ngược quan niệm này. Ông tự nhận mình “dại” khi chọn “nơi vắng vẻ”, còn những người tìm kiếm danh lợi ở chốn phồn hoa lại là “khôn”.

• Sự “dại” của Nguyễn Bỉnh Khiêm thực chất là sự khôn ngoan theo một cách nhìn khác: đó là sự khôn ngoan của người biết từ bỏ những phù phiếm, giữ gìn sự thanh cao, trong sạch cho tâm hồn, tránh xa những cám dỗ, bon chen của cuộc đời. Ngược lại, sự “khôn” của số đông lại là sự chấp nhận, hòa mình vào vòng xoáy danh lợi, có thể dẫn đến đánh mất bản thân.

Câu 5: Vẻ đẹp nhân cách của Nguyễn Bỉnh Khiêm

Qua văn bản, ta cảm nhận được vẻ đẹp nhân cách đáng trân trọng của Nguyễn Bỉnh Khiêm. Ông là một con người sống thanh cao, biết đủ, không ham danh lợi hay phú quý phù phiếm. Thái độ “thơ thẩn dầu ai vui thú nào” cho thấy một tâm hồn tự tại, ung dung, không màng thế sự. Quan niệm “dại – khôn” đối lập với số đông càng làm nổi bật sự chín chắn, trí tuệ vượt thời của ông khi nhìn nhận giá trị đích thực của cuộc sống. Qua đó, Nguyễn Bỉnh Khiêm hiện lên như một bậc “thánh nhân” của thời đại, là tấm gương sáng về đạo lý sống cao đẹp.