Today, I am going to share with you a special custom in my family. Like many other Vietnamese families, we have several traditions, but the one I value the most is having dinner together every day."

Today, I would like to talk about how I maintain a healthy lifestyle. Health is very important to me, so I try to follow a balanced routine every day."

"Today, I would like to talk about my favorite street food, which is Banh Mi. It is not only popular in Vietnam but also famous all over the world."

rong dòng chảy của văn học trung đại Việt Nam, nếu Nguyễn Khuyến mang đến tiếng cười nhẹ nhàng, hóm hỉnh thì Trần Tế Xương (Tú Xương) lại ghi dấu ấn bằng những vần thơ trào phúng sắc lạnh, chua chát. Một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất cho phong cách này chính là bài thơ "Vịnh khoa thi Hương". Qua bài thơ, Tú Xương không chỉ vẽ lại một cảnh thi cử nhốn nháo mà còn dùng tiếng cười làm vũ khí để phê phán xã hội thực dân nửa phong kiến buổi đầu.

Mở đầu bài thơ, tác giả giới thiệu về một kỳ thi có tính chất "hỗn tạp" chưa từng có trong tiền lệ:

"Nhà nước ba năm mở một khoa,"

"Trường Nam hỗn lộn với trường Hà."

Việc "hỗn lộn" hai trường thi lớn không chỉ cho thấy sự lúng túng trong tổ chức của chính quyền thực dân mà còn ngầm báo hiệu về một sự suy đồi của nền giáo dục khoa cử vốn được coi trọng. Từ sự lộn xộn ấy, Tú Xương tập trung bút lực vào việc khắc họa chân dung các sĩ tử và quan trường bằng nghệ thuật đảo ngữ đầy ấn tượng:

"Lôi thôi sĩ tử vai đeo lọ,"

"Ập ọe quan trường miệng thét loa."

Hai từ láy "lôi thôi" và "ập ọe" được đưa lên đầu câu thơ đã tước bỏ hoàn toàn vẻ trang nghiêm vốn có của chốn cửa Khổng sân Trình. Sĩ tử - những trí thức tương lai - giờ đây hiện lên đầy vẻ nhếch nhác, tội nghiệp; còn quan giám khảo thì phô trương nhưng lại thiếu đi sự mực thước, uy nghi. Tiếng cười trào phúng ở đây mang sắc thái châm biếm sâu cay, nhắm thẳng vào sự xuống cấp của những người mang danh "kẻ sĩ".

Không dừng lại ở đó, bức tranh trào phúng được đẩy lên cao trào khi có sự xuất hiện của những kẻ đại diện cho bộ máy cai trị:

"Lọng cắm rợp trời quan sứ đến,"

"Váy lê quét đất mụ đầm ra."

Hình ảnh "quan sứ" và "mụ đầm" xuất hiện rình rang giữa trường thi không chỉ là một sự mỉa mai về thói phô trương lố lăng, mà còn cho thấy sự nhục nhã của một nền khoa bảng đang bị ngoại bang lũng đoạn. Sự đối lập giữa "lọng cắm rợp trời" và "váy lê quét đất" tạo nên một khung cảnh kệch cỡm, làm nhức nhối lòng người. Tiếng cười lúc này không còn thuần túy là giải trí, mà đã trở thành một "thứ vũ khí" chống lại cái "chưa đẹp", cái xấu xa của thực tại.

Ở hai câu kết, giọng thơ đột ngột chuyển từ trào phúng sang trữ tình đầy cay đắng:

"Nhân vật giang sơn há vắng người,"

"Ngoảnh cổ mà trông cảnh nước nhà."

Câu hỏi tu từ như một lời thức tỉnh đanh thép hướng đến tầng lớp trí thức đương thời. Đằng sau tiếng cười châm biếm suốt cả bài thơ là một nỗi đau mất nước, một tấm lòng ái quốc mãnh liệt của nhà thơ. Tú Xương cười người, cười đời, nhưng cũng chính là đang xót xa cho vận mệnh của dân tộc.

Tóm lại, "Vịnh khoa thi Hương" là một kiệt tác trào phúng. Bằng nghệ thuật sử dụng từ ngữ bậc thầy và cái nhìn sắc sảo, Trần Tế Xương đã biến tiếng cười thành sức mạnh để phơi bày sự mục nát của xã hội. Tác phẩm nhắc nhở chúng ta rằng, tiếng cười chân chính luôn mang trong mình sứ mệnh bảo vệ những giá trị cao đẹp và thức tỉnh lương tri con người.

Từ "thiếu phụ" là một từ Hán Việt dùng để chỉ người phụ nữ còn trẻ tuổi nhưng đã có gia đình.