Câu 1 Đoạn trích được kể theo ngôi thứ nhất. Dấu hiệu nhận biết là người kể chuyện xưng “tôi”, trực tiếp tham gia vào câu chuyện và bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ của mình.

Câu 2 Các chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê nơi nhân vật “tôi” sống: -Người dân từ làm nông chuyển sang làm thợ xây, làm thuê cho các dự án. -Cuộc sống “bớt lam lũ và cơ cực hơn”. -Tiếng còi xe, nhạc băng ầm ĩ thay cho lời hát ru trưa hè. -Những ngôi nhà trong làng trở nên khang trang hơn. Câu 3 Hai câu văn sử dụng biện pháp tu từ đối lập: “tiều tụy đi, yếu mòn đi” ↔ “can trường và bền bỉ”. Tác dụng: -Làm nổi bật sự tác động hai mặt của thời gian đối với con người: thời gian có thể khiến con người hao mòn về thể xác nhưng lại giúp họ mạnh mẽ hơn về tinh thần. -Khắc họa rõ vẻ đẹp của dì Lam – một người phụ nữ từng trải, vượt qua đau khổ để trở nên bản lĩnh, bình thản trước cuộc đời. -Gửi gắm triết lí sâu sắc về sức mạnh của con người sau những mất mát và thử thách. Câu 4 Đoạn trích được kể từ điểm nhìn của nhân vật “tôi” – người gắn bó sâu sắc với làng quê và với dì Lam. Điểm nhìn này rất phù hợp để thể hiện chủ đề của tác phẩm vì: Giúp câu chuyện trở nên chân thực, gần gũi, giàu cảm xúc. Người kể có điều kiện quan sát những đổi thay của quê hương cũng như sự biến đổi trong cuộc đời dì Lam. Qua cảm nhận, suy nghĩ của “tôi”, vẻ đẹp của người phụ nữ từng trải, giàu nghị lực và nỗi trăn trở trước sự đổi thay của làng quê được thể hiện sâu sắc hơn. Điểm nhìn ấy còn giúp tác giả gửi gắm tình yêu quê hương và những suy tư nhân sinh nhẹ nhàng mà thấm thía. Câu 5 Sự thay đổi của nông thôn hiện nay là điều tất yếu của quá trình phát triển xã hội. Những đổi thay ấy giúp đời sống người dân đầy đủ hơn, nhà cửa khang trang hơn, nhiều cơ hội việc làm hơn. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng có những điều đáng suy nghĩ như sự mất dần của vẻ yên bình, những giá trị truyền thống và nét đẹp văn hóa làng quê. Vì vậy, phát triển nông thôn cần đi đôi với việc giữ gìn bản sắc văn hóa và môi trường sống. Mỗi người cần biết trân trọng những giá trị bình dị của quê hương giữa nhịp sống hiện đại.

Câu 1: Trong đoạn trích Thổn thức gió đồng, tâm trạng của nhân vật “tôi” có nhiều chuyển biến tinh tế khi gặp lại dì Lam sau bao năm xa cách. Ban đầu, “tôi” mang tâm trạng bâng khuâng, trăn trở trước những đổi thay của quê hương: cuộc sống đủ đầy hơn nhưng sự bình yên xưa dường như đã mất đi. Khi dì Lam bất ngờ trở về, “tôi” vô cùng ngỡ ngàng, xúc động qua tiếng gọi “Dì Lam!” đầy thảng thốt. Nhân vật “tôi” nhớ lại những kỉ niệm tuổi thơ gắn bó bên dì với niềm yêu thương sâu đậm. Nhìn dì Lam vui vẻ bên con gái nhỏ, “tôi” cảm nhận được sự bình yên sau những đau khổ mà dì từng trải qua. Chứng kiến cuộc gặp gỡ giữa mẹ và dì Lam, “tôi” lại bất ngờ, xúc động khi thấy mẹ khóc – những giọt nước mắt của sự yêu thương và tha thứ. Từ đó, “tôi” dần nhận ra vẻ đẹp của dì Lam: một người phụ nữ từng trải, mạnh mẽ, bản lĩnh nhưng cũng đầy bình thản sau những mất mát của cuộc đời. Qua diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi”, tác giả thể hiện tình cảm gia đình sâu nặng cùng những suy ngẫm giàu tính nhân văn về con người và cuộc sống.

Câu 2 Trong dịp kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, hình ảnh hàng triệu người dân hướng về lịch sử dân tộc với niềm tự hào, lòng biết ơn đã tạo nên nhiều khoảnh khắc đẹp và xúc động. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn xuất hiện những hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng như chen lấn, xả rác, nói tục, quay phim chụp ảnh bất chấp quy định hay có những phát ngôn lệch chuẩn trên mạng xã hội. Thực tế ấy khiến chúng ta phải suy nghĩ nghiêm túc về văn hóa ứng xử nơi công cộng của thế hệ trẻ ngày nay. Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách con người giao tiếp, hành động và thể hiện thái độ phù hợp với chuẩn mực đạo đức xã hội ở những không gian chung. Đó không chỉ là việc nói năng lịch sự, biết xếp hàng, giữ gìn vệ sinh mà còn là sự tôn trọng người khác, tôn trọng cộng đồng và ý thức giữ gìn hình ảnh cá nhân. Đối với thế hệ trẻ – lực lượng đại diện cho diện mạo tương lai của đất nước – văn hóa ứng xử càng có ý nghĩa quan trọng. Hiện nay, nhiều bạn trẻ có lối sống văn minh, tích cực và đầy trách nhiệm. Trong các dịp lễ lớn, không ít bạn trẻ tham gia hỗ trợ du khách, nhặt rác sau sự kiện, giữ gìn trật tự nơi công cộng hay lan tỏa những thông điệp đẹp trên mạng xã hội. Nhiều người trẻ ứng xử lịch thiệp, biết nói lời cảm ơn, xin lỗi và sẵn sàng giúp đỡ người khác. Những hành động ấy góp phần tạo nên hình ảnh một thế hệ năng động, nhân ái và có ý thức cộng đồng. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận người trẻ có cách ứng xử đáng lo ngại. Ở nhiều nơi công cộng, có người chen lấn, nói tục, mở nhạc lớn, vô tư xả rác hay thờ ơ với những quy định chung. Trên mạng xã hội, không ít bạn trẻ phát ngôn thiếu suy nghĩ, công kích người khác để gây chú ý. Đặc biệt, trong những sự kiện đông người, nhiều người chỉ quan tâm đến việc “check-in”, quay video câu lượt xem mà quên đi sự tôn trọng không gian chung và ý nghĩa của sự kiện. Những hành vi ấy không chỉ làm xấu hình ảnh cá nhân mà còn ảnh hưởng đến hình ảnh của cả thế hệ trẻ. Nguyên nhân của thực trạng này xuất phát từ nhiều phía. Một số bạn trẻ thiếu ý thức tự giác, thích thể hiện bản thân nhưng chưa hiểu giá trị của sự văn minh. Sự phát triển của mạng xã hội đôi khi khiến con người chạy theo sự nổi tiếng, thích gây chú ý bằng những hành động lệch chuẩn. Bên cạnh đó, việc giáo dục văn hóa ứng xử trong gia đình và nhà trường ở một số nơi còn chưa được chú trọng đúng mức. Ngoài ra, tác động từ môi trường sống và việc nhiều người lớn cũng chưa làm gương tốt khiến giới trẻ dễ bị ảnh hưởng tiêu cực. Văn hóa ứng xử nơi công cộng không phải điều gì quá lớn lao mà bắt đầu từ những hành động nhỏ: biết xếp hàng, giữ vệ sinh, nói năng lịch sự, tôn trọng người khác và cư xử có trách nhiệm. Mỗi người trẻ cần ý thức rằng bản thân không chỉ đại diện cho cá nhân mình mà còn góp phần tạo nên hình ảnh của thế hệ trẻ Việt Nam. Gia đình và nhà trường cũng cần tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống văn minh; đồng thời xã hội cần lên án những hành vi lệch chuẩn và lan tỏa những hình ảnh đẹp.

Một đất nước văn minh không chỉ được đánh giá qua sự phát triển kinh tế mà còn qua cách con người ứng xử với nhau trong đời sống hằng ngày. Vì vậy, thế hệ trẻ hôm nay cần rèn luyện văn hóa ứng xử nơi công cộng bằng sự tự giác và trách nhiệm để góp phần xây dựng một xã hội văn minh, nhân ái và giàu đẹp hơn.