Câu 1: Trong đoạn trích "Thổn thức gió đồng" của Dương Giao Linh, diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi” (Lâm) được khắc họa vô cùng tinh tế, tự nhiên qua cuộc gặp gỡ bất ngờ với dì Lam. Ban đầu, khi vừa trở về quê hương, Lâm mang một tâm trạng trĩu nặng, bất an và nuối tiếc trước những đổi thay chóng mặt của làng quê – nơi tiếng còi xe, nhạc băng xập xình đã thay thế cho lời ru ngọt ngào thuở nhỏ. Thế nhưng, khoảnh khắc nghe tiếng dép lẹp kẹp và tiếng gọi tên mình, tâm trạng Lâm lập tức chuyển sang thảng thốt, ngỡ ngàng. Nhìn thấy dì Lam – người dì tội nghiệp từng bỏ làng đi biệt xứ nay bồng con trở về, Lâm không khỏi xót xa, thương cảm trước ngoại hình mảnh khảnh, khắc khổ với những đốm tàn nhang của dì. Nỗi xúc động dâng trào khi Lâm nhận ra sự trưởng thành của chính mình (không còn là cậu bé được dì ôm ấp như xưa) đi đôi với sự thấu hiểu sâu sắc đối với số phận người phụ nữ. Sự xuất hiện của bé Cải và sự bình thản, an vui trong ánh mắt dì Lam đã sưởi ấm lòng Lâm, giúp anh chuyển từ cảm giác xót thương sang sự yên lòng, thanh thản. Nhìn mẹ khóc và chứng kiến sự bao dung, hòa giải thầm lặng giữa mẹ và dì, tâm trạng của "tôi" hoàn toàn được xoa dịu. Đoạn văn khép lại bằng hành động dỗ dành bé Cải dắt ra vườn, minh chứng cho một tâm hồn đã tìm lại được sự bình yên, ấm áp và niềm tin vào tương lai sau những bão giông của gia đình.
Câu 2
Văn hóa ứng xử nơi công cộng là tấm gương phản chiếu rõ nét nhất trình độ văn minh của một xã hội. Đặc biệt, khi cả nước đang hướng tới cột mốc tự hào 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/04/1975 – 30/04/2025), bên cạnh những câu chuyện đẹp về lòng yêu nước, chúng ta vẫn phải thẳng thắn nhìn nhận một thực trạng đáng suy ngẫm: văn hóa ứng xử nơi công cộng của một bộ phận thế hệ trẻ ngày nay đang có những biểu hiện lệch chuẩn, thiếu văn minh.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng là hệ thống những quy tắc, chuẩn mực đạo đức và hành vi giao tiếp giữa người với người tại các không gian chung như trường học, công viên, trên đường phố hay các phương tiện giao thông công cộng. Đối với thế hệ trẻ, ứng xử văn minh không chỉ là thước đo nhân cách cá nhân mà còn thể hiện sự tôn trọng đối với cộng đồng.

Nhìn vào thực tế, bức tranh ứng xử của giới trẻ hiện nay mang hai gam màu đối lập rõ rệt. Ở gam màu sáng, đại đa số người trẻ ngày nay có tri thức, năng động và có ý thức xã hội rất cao. Chúng ta dễ dàng bắt gặp những hình ảnh đẹp như các bạn trẻ xếp hàng ngay ngắn tại các trạm xe buýt, cúi đầu cảm ơn khi được nhường đường, hay hăng hái tham gia các chiến dịch bảo vệ môi trường. Đó là biểu hiện của một thế hệ trẻ văn minh, biết tiếp thu những giá trị tiến bộ. Tuy nhiên, ở gam màu tối, một bộ phận không nhỏ lại đang có những hành vi rất đáng báo động. Tại các địa điểm công cộng, tình trạng chen lấn, xô đẩy, xả rác bừa bãi sau các sự kiện lớn diễn ra thường xuyên. Nhiều bạn trẻ vô tư nói tục, chửi thề, bật loa ngoài điện thoại quá to ở những nơi cần sự yên tĩnh như thư viện hay rạp chiếu phim. Đáng buồn hơn, trong các dịp lễ hội lớn, không ít thanh niên lại có những hành vi thiếu tôn nghiêm như chen lấn, ăn mặc phản cảm tại đền chùa, di tích lịch sử, làm hoen ố đi không khí trang trọng của đất nước.

Nguyên nhân của những hành vi lệch chuẩn này trước hết xuất khơi từ sự thiếu ý thức, lối sống ích kỷ và buông thả của một bộ phận người trẻ. Họ quá nuông chiều cái tôi cá nhân mà quên đi lợi ích của tập thể. Bên cạnh đó, sự buông lỏng giáo dục từ phía gia đình và nhà trường — khi đôi lúc còn nặng về dạy kiến thức mà nhẹ phần giáo dục đạo đức hành vi — cũng là một nguyên nhân lớn.

Câu 1: Trong đoạn trích "Thổn thức gió đồng" của Dương Giao Linh, diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi” (Lâm) được khắc họa vô cùng tinh tế, tự nhiên qua cuộc gặp gỡ bất ngờ với dì Lam. Ban đầu, khi vừa trở về quê hương, Lâm mang một tâm trạng trĩu nặng, bất an và nuối tiếc trước những đổi thay chóng mặt của làng quê – nơi tiếng còi xe, nhạc băng xập xình đã thay thế cho lời ru ngọt ngào thuở nhỏ. Thế nhưng, khoảnh khắc nghe tiếng dép lẹp kẹp và tiếng gọi tên mình, tâm trạng Lâm lập tức chuyển sang thảng thốt, ngỡ ngàng. Nhìn thấy dì Lam – người dì tội nghiệp từng bỏ làng đi biệt xứ nay bồng con trở về, Lâm không khỏi xót xa, thương cảm trước ngoại hình mảnh khảnh, khắc khổ với những đốm tàn nhang của dì. Nỗi xúc động dâng trào khi Lâm nhận ra sự trưởng thành của chính mình (không còn là cậu bé được dì ôm ấp như xưa) đi đôi với sự thấu hiểu sâu sắc đối với số phận người phụ nữ. Sự xuất hiện của bé Cải và sự bình thản, an vui trong ánh mắt dì Lam đã sưởi ấm lòng Lâm, giúp anh chuyển từ cảm giác xót thương sang sự yên lòng, thanh thản. Nhìn mẹ khóc và chứng kiến sự bao dung, hòa giải thầm lặng giữa mẹ và dì, tâm trạng của "tôi" hoàn toàn được xoa dịu. Đoạn văn khép lại bằng hành động dỗ dành bé Cải dắt ra vườn, minh chứng cho một tâm hồn đã tìm lại được sự bình yên, ấm áp và niềm tin vào tương lai sau những bão giông của gia đình.
Câu 2
Văn hóa ứng xử nơi công cộng là tấm gương phản chiếu rõ nét nhất trình độ văn minh của một xã hội. Đặc biệt, khi cả nước đang hướng tới cột mốc tự hào 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/04/1975 – 30/04/2025), bên cạnh những câu chuyện đẹp về lòng yêu nước, chúng ta vẫn phải thẳng thắn nhìn nhận một thực trạng đáng suy ngẫm: văn hóa ứng xử nơi công cộng của một bộ phận thế hệ trẻ ngày nay đang có những biểu hiện lệch chuẩn, thiếu văn minh.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng là hệ thống những quy tắc, chuẩn mực đạo đức và hành vi giao tiếp giữa người với người tại các không gian chung như trường học, công viên, trên đường phố hay các phương tiện giao thông công cộng. Đối với thế hệ trẻ, ứng xử văn minh không chỉ là thước đo nhân cách cá nhân mà còn thể hiện sự tôn trọng đối với cộng đồng.

Nhìn vào thực tế, bức tranh ứng xử của giới trẻ hiện nay mang hai gam màu đối lập rõ rệt. Ở gam màu sáng, đại đa số người trẻ ngày nay có tri thức, năng động và có ý thức xã hội rất cao. Chúng ta dễ dàng bắt gặp những hình ảnh đẹp như các bạn trẻ xếp hàng ngay ngắn tại các trạm xe buýt, cúi đầu cảm ơn khi được nhường đường, hay hăng hái tham gia các chiến dịch bảo vệ môi trường. Đó là biểu hiện của một thế hệ trẻ văn minh, biết tiếp thu những giá trị tiến bộ. Tuy nhiên, ở gam màu tối, một bộ phận không nhỏ lại đang có những hành vi rất đáng báo động. Tại các địa điểm công cộng, tình trạng chen lấn, xô đẩy, xả rác bừa bãi sau các sự kiện lớn diễn ra thường xuyên. Nhiều bạn trẻ vô tư nói tục, chửi thề, bật loa ngoài điện thoại quá to ở những nơi cần sự yên tĩnh như thư viện hay rạp chiếu phim. Đáng buồn hơn, trong các dịp lễ hội lớn, không ít thanh niên lại có những hành vi thiếu tôn nghiêm như chen lấn, ăn mặc phản cảm tại đền chùa, di tích lịch sử, làm hoen ố đi không khí trang trọng của đất nước.

Nguyên nhân của những hành vi lệch chuẩn này trước hết xuất khơi từ sự thiếu ý thức, lối sống ích kỷ và buông thả của một bộ phận người trẻ. Họ quá nuông chiều cái tôi cá nhân mà quên đi lợi ích của tập thể. Bên cạnh đó, sự buông lỏng giáo dục từ phía gia đình và nhà trường — khi đôi lúc còn nặng về dạy kiến thức mà nhẹ phần giáo dục đạo đức hành vi — cũng là một nguyên nhân lớn.