Câu 1:

Trong đoạn trích "Thốn thức gió đông" của Dương Giao Linh, diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi” được khắc họa vô cùng tinh tế và chân thực qua những biến chuyển từ quá khứ đến hiện tại. Đầu tiên, khi đứng trước sự thay đổi chóng mặt của làng quê, “tôi” không giấu nổi cảm giác bất an, lạc lõng. Dù cuộc sống quê hương đã bớt lam lũ, khang trang hơn, nhưng tiếng còi xe xô bồ và thứ âm thanh báng bổ thay cho lời ru xưa khiến tâm hồn nhân vật chông chênh, luôn hướng về không gian bình lặng cũ. Trạng thái tâm lý ấy đột ngột chuyển sang thảng thốt, ngỡ ngàng khi nghe tiếng dép lẹt quẹt quen thuộc và sự xuất hiện bất ngờ của dì Lam. Sự ngỡ ngàng nhanh chóng nhường chỗ cho niềm vui sướng, xúc động sâu sắc khi chứng kiến cuộc sống mới hạnh phúc của dì bên đứa con nhỏ, dù cuộc đời dì đã trải qua bao giông bão. Đặc biệt, khi thấy mẹ khóc nhân vật "tôi" cảm thấy xót xa nhưng nhẹ lòng vì hiểu rằng đó là giọt nước mắt của sự giải tỏa, của niềm vui đoàn tụ sau bao năm tháng kìm nén giận hờn. Cuối cùng, khép lại đoạn trích là sự bình yên, thanh thản trong tâm hồn “tôi”. Nhìn thấy đôi mắt bình thản của dì Lam, “tôi” thấu hiểu sâu sắc rằng sau mọi tổn thương, con người ta đã tìm thấy sự an yên đích thực trong tâm. Qua dòng diễn biến tâm trạng giàu chất nhân văn của “tôi”, tác giả đã làm nổi bật giá trị của tình thân và sức sống can trường của người phụ nữ trước bão giông cuộc đời.

Câu 2:

Hướng tới đại lễ kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, lòng tự hào dân tộc trong mỗi người dân Việt Nam lại trỗi dậy mạnh mẽ thông qua những nghĩa cử cao đẹp.Tuy nhiên, bên cạnh những câu chuyện nhân văn đó, xã hội vẫn phải đối mặt với một thực trạng đáng buồn: những hành vi ứng xử thiếu văn hóa nơi công cộng của một bộ phận thế hệ trẻ ngày nay.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng được hiểu là hệ thống những chuẩn mực, hành vi lịch sự, đúng mực giữa người với người ở không gian chung như trường học, công viên, đường phố hay ngay cả trên không gian mạng xã hội. Đó là tấm gương phản chiếu trình độ nhận thức và đạo đức của mỗi cá nhân, đặc biệt là thế hệ trẻ – những chủ nhân tương lai của đất nước.Đại đa số thanh niên hiện nay đều có nhận thức đúng đắn và sở hữu lối sống đẹp. Chúng ta dễ dàng bắt gặp những bạn sinh viên tình nguyện miệt mài dọn rác bãi biển, những người trẻ cúi đầu chào bác bảo vệ, nhường ghế cho người già trên xe buýt hay những hành động xếp hàng ngay ngắn tại các trạm tàu điện. Tuy nhiên, bên cạnh đó, những hành vi lệch chuẩn vẫn đang diễn ra hằng ngày, hằng giờ. Tại các di tích lịch sử hay lễ hội lớn, không khó để thấy cảnh tượng người trẻ chen lấn, xô đẩy, thản nhiên xả rác bừa bãi hay mặc trang phục phản cảm ở nơi tôn nghiêm. Đáng báo động hơn, văn hóa ứng xử "công cộng" trên không gian mạng đang bị ô nhiễm nặng nề. Nhiều bạn trẻ sẵn sàng dùng những lời lẽ thô tục, xúc phạm danh dự người khác dưới danh nghĩa "anh hùng bàn phím", đẩy bạo lực ngôn từ lên cao chỉ để thỏa mãn cái tôi ích kỷ của mình.Nguyên nhân của thực trạng này chủ yếu bắt nguồn từ lối sống vị kỷ, thiếu ý thức tự giác của cá nhân, kết hợp với sự lỏng lẻo trong giáo dục từ gia đình và tác động tiêu cực của các nội dung độc hại trực tuyến. Hậu quả là làm ô nhiễm môi trường sống và lu mờ hình ảnh con người Việt Nam văn minh. Để khắc phục, giải pháp cốt lõi là mỗi người trẻ phải tự nâng cao nhận thức, học cách quản trị cảm xúc và tôn trọng cộng đồng.

Văn hóa ứng xử không phải là cái gì đó quá cao siêu, nó bắt đầu từ chiếc khẩu trang bỏ đúng nơi quy định, từ lời "cảm ơn", "xin lỗi" đúng lúc. Giữ gìn văn hóa ứng xử nơi công cộng chính là cách thiết thực nhất để người trẻ bày tỏ lòng biết ơn đối với thế hệ đi trước và khẳng định giá trị bản thân trong kỷ nguyên số.

Câu 1:

-Ngôi kể trong đoạn trích là ngôi thứ nhất.

-Dấu hiệu xác định: Người kể chuyện xưng "tôi" khi kể và trực tiếp tham gia vào câu chuyện

Câu 2:

-Các chi tiết thể hiện sự thay đổi bao gồm:

+)Mảnh ruộng ít ỏi còn lại một năm hai vụ gieo cấy.

+)Người nông dân chỉ biết cấy lúa và trồng rau giờ đi làm thợ xây và làm thuê cho dự án. +)Cuộc sống bớt lam lũ và cơ cực hơn.

+)Giữa làng quê vang lên "tiếng còi xe và nhạc báng bổ" thay cho những lời hát ru con mỗi buổi trưa hè.

+)Những ngôi nhà trong làng đã khang trang, không khí khác trước nhiều lắm.

Câu 3:

-Biện pháp tu từ:

+)Phép đối: đối lập giữa "tiều tụy đi, yếu mòn đi" với "can trường và bền bỉ"

-Tác dụng:

+)Về mặt biểu đạt: Làm cho câu văn cân xứng, nhịp nhàng, tăng tính gợi hình và sức biểu cảm.

+)Về mặt nội dung: Nhấn mạnh sự can trường, kiên cường vượt lên nghịch cảnh của con người. Dù thời gian và những giông bão cuộc đời có tàn phá vẻ bề ngoài, làm phai nhạt thanh xuân thì nó lại càng rèn giũa cho tâm hồn, ý chí họ trở nên mạnh mẽ, vững vàng và vững chãi hơn để tự bảo vệ mình.

Câu 4:

-Đoạn trích sử dụng điểm nhìn trần thuật của nhân vật "tôi"

-Sự phù hợp với chủ đề:

+)Điểm nhìn từ bên trong giúp câu chuyện trở nên chân thực, khách quan và giàu sức thuyết phục khi tái hiện những biến động lớn lao của làng quê.

Câu 5:

Sự thay đổi của nông thôn hiện nay là một xu thế tất yếu của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Về mặt tích cực, nó mang lại diện mạo mới khang trang, giúp đời sống vật chất của người nông dân bớt lam lũ, cơ cực và tiếp cận được nhiều tiện nghi hiện đại. Tuy nhiên, sự thay đổi quá nhanh cũng kéo theo những hệ lụy đáng lo ngại khi không gian yên bình bị phá vỡ bởi tiếng ồn đô thị, và đặc biệt là các giá trị văn hóa truyền thống, tình làng nghĩa xóm, hay những nét đẹp bình dị xưa cũ đang dần bị mai một.