Câu 1

Bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm mà còn là quyền lợi thiết thực của mỗi con người. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm không khí, nguồn nước và tài nguyên thiên nhiên đang ngày càng cạn kiệt, việc gìn giữ môi trường sống xanh – sạch – đẹp trở thành một yêu cầu cấp bách. Môi trường trong lành góp phần bảo vệ sức khỏe con người, duy trì cân bằng hệ sinh thái và đảm bảo sự phát triển bền vững cho các thế hệ mai sau. Ngược lại, nếu con người tiếp tục thờ ơ, khai thác thiên nhiên một cách vô tội vạ, chúng ta sẽ phải trả giá bằng những thảm họa thiên nhiên, dịch bệnh và suy thoái kinh tế. Mỗi hành động nhỏ như trồng cây, phân loại rác, tiết kiệm năng lượng hay sử dụng sản phẩm thân thiện với môi trường đều có thể tạo nên sự thay đổi tích cực. Vì vậy, bảo vệ môi trường không chỉ là công việc của riêng ai, mà là trách nhiệm và bổn phận của toàn xã hội. Chung tay bảo vệ môi trường chính là bảo vệ cuộc sống của chính chúng ta.

Câu 2

Hình tượng người ẩn sĩ là một trong những hình tượng quen thuộc trong văn học trung đại Việt Nam, thể hiện khát vọng sống thanh cao, thoát tục, hòa mình với thiên nhiên, tránh xa vòng danh lợi. Qua hai bài thơ trong đề, hình tượng ấy hiện lên rõ nét với những điểm tương đồng nhưng cũng có sự khác biệt tinh tế.

Trong bài thơ “Nhàn” của Nguyễn Trãi và Nguyễn Bỉnh Khiêm, hình tượng người ẩn sĩ hiện lên là một con người có lối sống ung dung, tự tại, lấy thiên nhiên làm bạn tri kỷ. Câu thơ “Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ” thể hiện sự lựa chọn ý thức: rời xa chốn quan trường, xa vòng danh lợi để tìm về với đời sống an nhàn, giản dị. Ẩn sĩ trong bài thơ không chỉ tận hưởng thiên nhiên (“thu ăn măng trúc, đông ăn giá”) mà còn sống chan hòa với đất trời theo chu kỳ tự nhiên. Đó là cuộc sống lý tưởng, giàu chất triết lý Đông phương: coi danh lợi như chiêm bao, đề cao sự tự tại trong tâm hồn.

Trong khi đó, bài thơ của Nguyễn Khuyến cũng khắc họa người ẩn sĩ nhưng thiên nhiều về nỗi niềm trăn trở. Bức tranh thiên nhiên trong bài thơ rất đẹp, đậm chất thu (“trời thu xanh ngắt”, “nước biếc”, “gió hắt hiu”), làm nổi bật không gian sống tĩnh lặng, thanh bình. Tuy nhiên, hình tượng ẩn sĩ ở đây không hoàn toàn ung dung như ở bài thơ trước. Nguyễn Khuyến thể hiện sự day dứt, cảm giác “thẹn với ông Đào” khi nghĩ đến việc tiếp tục viết lách, làm thơ trong hoàn cảnh xã hội đang rối ren. Ẩn sĩ ở đây không chỉ trốn tránh mà còn mang nặng một nỗi niềm, một sự dằn vặt nội tâm.

Cả hai bài thơ đều cho thấy vẻ đẹp nhân cách của người ẩn sĩ: sống hòa hợp với thiên nhiên, tránh xa danh lợi, giữ vững khí tiết cá nhân. Tuy nhiên, nếu bài thơ của Nguyễn Trãi – Nguyễn Bỉnh Khiêm thể hiện lý tưởng sống thanh cao một cách rõ ràng, mạnh mẽ thì Nguyễn Khuyến lại đưa vào hình tượng ẩn sĩ nỗi trăn trở, dằn vặt đầy nhân văn.

Tóm lại, hình tượng người ẩn sĩ trong hai bài thơ tuy cùng hướng đến sự thoát tục, sống thanh nhàn, nhưng mỗi tác giả lại có cách thể hiện khác nhau: một bên an nhiên, minh triết; một bên trăn trở, suy tư. Cả hai đều góp phần làm giàu thêm vẻ đẹp tâm hồn và chiều sâu nhân cách của nhà nho Việt Nam trong bối cảnh lịch sử đầy biến động.

c1

Là nỗi đau khổ trc mất mát về hệ sinh thái

C2

Thời gian

C3

Nhiều bằng chứng

C4

Cách tiếp cận trực tiếp , mang đến cái nhinf khách quan nhất

C5

Thông điệp : bảo vệ hệ sinh thái là bảo vệ cuộc sống của chúng ta