Trong đoạn trích Ai đã đặt tên cho dòng sông? của Hoàng Phủ Ngọc Tường, sông Hương hiện lên không chỉ là một dòng chảy thiên nhiên mà còn là biểu tượng sống động của lịch sử và văn hóa dân tộc. Trước hết, dòng sông được nhìn như một “nhân chứng lịch sử” khi gắn bó với những chặng đường vẻ vang của đất nước: từ thời các vua Hùng, đến thời trung đại với vai trò bảo vệ biên cương, rồi soi bóng kinh thành Phú Xuân của Nguyễn Huệ. Sông Hương còn chứng kiến những năm tháng bi tráng với máu của các cuộc khởi nghĩa và những chiến công của Cách mạng tháng Tám, qua đó thể hiện chiều sâu lịch sử hào hùng mà cũng đầy đau thương. Đặc biệt, hình ảnh dòng sông gắn với sự tàn phá trong chiến tranh càng làm nổi bật giá trị văn hóa to lớn của Huế và nỗi đau mất mát của dân tộc. Về nghệ thuật, tác giả sử dụng giọng văn giàu cảm xúc, kết hợp tự sự và trữ tình, cùng những dẫn chứng lịch sử và so sánh giàu sức gợi, đã khắc họa sông Hương như một thực thể có linh hồn, mang trong mình ký ức của đất nước. Qua đó, đoạn văn thể hiện tình yêu tha thiết, niềm tự hào và ý thức trân trọng di sản văn hóa dân tộc.

Đoạn trích trong tùy bút Người lái đò Sông Đà của Nguyễn Tuân đã khắc họa vẻ đẹp trữ tình, thơ mộng của con sông Đà ở một góc nhìn đầy tinh tế. Trước hết, dòng sông hiện lên với vẻ tĩnh lặng, yên bình hiếm có: “cảnh ven sông lặng tờ”, gợi cảm giác như thời gian ngưng đọng từ “đời Trần đời Lê”. Không gian hai bờ sông hoang sơ, nguyên thủy với nương ngô non, cỏ gianh, đàn hươu… tạo nên một bức tranh thiên nhiên vừa gần gũi vừa cổ tích. Đặc biệt, sông Đà được cảm nhận như một sinh thể có hồn: “lững lờ như nhớ thương”, “đang lắng nghe”, thể hiện sự giao hòa giữa con người và thiên nhiên. Hình ảnh đàn cá “bung trắng như bạc rơi thoi”, tiếng nước, chuyển động của con thuyền… làm bức tranh thêm sinh động mà vẫn giữ nét êm đềm. Bằng ngòi bút tài hoa, giàu chất thơ, kết hợp so sánh, nhân hóa và liên tưởng độc đáo, Nguyễn Tuân đã biến sông Đà thành một “người tình nhân chưa quen biết” đầy quyến rũ. Qua đó, tác giả không chỉ ca ngợi vẻ đẹp của thiên nhiên Tây Bắc mà còn thể hiện tình yêu tha thiết với đất nước, với vẻ đẹp bình dị mà sâu lắng của quê hương.

Đoạn trích trong Văn tế thập loại chúng sinh của Nguyễn Du thể hiện sâu sắc giá trị nhân đạo và nghệ thuật đặc sắc của tác phẩm. Về nội dung, nhà thơ đã khắc họa bức tranh bi thương về số phận những con người nhỏ bé trong xã hội cũ: người lính bị bắt đi chinh chiến, kẻ chết trận oan khuất; người phụ nữ lỡ làng phải “buôn nguyệt bán hoa”; kẻ hành khất sống lay lắt, chết vùi nơi đất khách. Tất cả đều chung một nỗi đau khổ, bất hạnh, bị vùi dập cả khi sống lẫn khi chết. Qua đó, tác giả bày tỏ niềm xót thương vô hạn, đồng thời lên án xã hội phong kiến đầy bất công đã đẩy con người vào cảnh lầm than. Về nghệ thuật, đoạn trích nổi bật với thể song thất lục bát giàu nhạc điệu, giọng điệu ai oán, thống thiết; hình ảnh gợi cảm như “mạng người như rác”, “lập lòe ngọn lửa ma trơi” tạo nên không khí u ám, rùng rợn. Điệp cấu trúc “cũng có kẻ” góp phần nhấn mạnh sự đa dạng mà đồng dạng của những kiếp người đau khổ. Sự kết hợp hài hòa giữa nội dung nhân đạo sâu sắc và nghệ thuật biểu đạt tinh tế đã làm nên giá trị bền vững của đoạn trích.

Đoạn trích trong Văn tế thập loại chúng sinh của Nguyễn Du thể hiện sâu sắc giá trị nhân đạo và nghệ thuật đặc sắc của tác phẩm. Về nội dung, nhà thơ đã khắc họa bức tranh bi thương về số phận những con người nhỏ bé trong xã hội cũ: người lính bị bắt đi chinh chiến, kẻ chết trận oan khuất; người phụ nữ lỡ làng phải “buôn nguyệt bán hoa”; kẻ hành khất sống lay lắt, chết vùi nơi đất khách. Tất cả đều chung một nỗi đau khổ, bất hạnh, bị vùi dập cả khi sống lẫn khi chết. Qua đó, tác giả bày tỏ niềm xót thương vô hạn, đồng thời lên án xã hội phong kiến đầy bất công đã đẩy con người vào cảnh lầm than. Về nghệ thuật, đoạn trích nổi bật với thể song thất lục bát giàu nhạc điệu, giọng điệu ai oán, thống thiết; hình ảnh gợi cảm như “mạng người như rác”, “lập lòe ngọn lửa ma trơi” tạo nên không khí u ám, rùng rợn. Điệp cấu trúc “cũng có kẻ” góp phần nhấn mạnh sự đa dạng mà đồng dạng của những kiếp người đau khổ. Sự kết hợp hài hòa giữa nội dung nhân đạo sâu sắc và nghệ thuật biểu đạt tinh tế đã làm nên giá trị bền vững của đoạn trích.

Đoạn trích trong Văn tế thập loại chúng sinh của Nguyễn Du thể hiện sâu sắc giá trị nhân đạo và nghệ thuật đặc sắc của tác phẩm. Về nội dung, nhà thơ đã khắc họa bức tranh bi thương về số phận những con người nhỏ bé trong xã hội cũ: người lính bị bắt đi chinh chiến, kẻ chết trận oan khuất; người phụ nữ lỡ làng phải “buôn nguyệt bán hoa”; kẻ hành khất sống lay lắt, chết vùi nơi đất khách. Tất cả đều chung một nỗi đau khổ, bất hạnh, bị vùi dập cả khi sống lẫn khi chết. Qua đó, tác giả bày tỏ niềm xót thương vô hạn, đồng thời lên án xã hội phong kiến đầy bất công đã đẩy con người vào cảnh lầm than. Về nghệ thuật, đoạn trích nổi bật với thể song thất lục bát giàu nhạc điệu, giọng điệu ai oán, thống thiết; hình ảnh gợi cảm như “mạng người như rác”, “lập lòe ngọn lửa ma trơi” tạo nên không khí u ám, rùng rợn. Điệp cấu trúc “cũng có kẻ” góp phần nhấn mạnh sự đa dạng mà đồng dạng của những kiếp người đau khổ. Sự kết hợp hài hòa giữa nội dung nhân đạo sâu sắc và nghệ thuật biểu đạt tinh tế đã làm nên giá trị bền vững của đoạn trích.

Câu 1:
Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2:
Một số từ ngữ tiêu biểu thể hiện hình ảnh biển đảo và đất nước:

• “biển”, “sóng dữ”, “Hoàng Sa”
• “bám biển”, “ngư dân”
• “Mẹ Tổ quốc”, “cờ nước Việt”, “giữ biển”, “giữ nước
• Câu 3:
• Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt.”
• Tác dụng: Làm nổi bật hình ảnh Tổ quốc gần gũi, thiêng liêng và không thể tách rời với mỗi con người. So sánh Tổ quốc với “máu ấm” gợi cảm giác gắn bó sâu sắc, chảy trong huyết quản, từ đó khơi dậy lòng yêu nước và ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Câu 3:

• Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt.”
• Tác dụng: Làm nổi bật hình ảnh Tổ quốc gần gũi, thiêng liêng và không thể tách rời với mỗi con người. So sánh Tổ quốc với “máu ấm” gợi cảm giác gắn bó sâu sắc, chảy trong huyết quản, từ đó khơi dậy lòng yêu nước và ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Câu 4:
Đoạn trích thể hiện:

• Tình yêu tha thiết với biển đảo quê hương
• Niềm tự hào dân tộc về truyền thống giữ nước
• Sự biết ơn, trân trọng những người ngày đêm bảo vệ biển đảo
• Nỗi lo lắng, trăn trở trước tình hình biển đảo và ý thức trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc

Câu 5:
Đoạn thơ gợi cho em nhận thức rõ trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ biển đảo quê hương. Trước hết, mỗi người cần nuôi dưỡng lòng yêu nước, hiểu biết về chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Bên cạnh đó, học sinh cần chăm chỉ học tập, rèn luyện đạo đức để sau này góp sức xây dựng và bảo vệ đất nước. Ngoài ra, cần tuyên truyền, lên án những hành động xâm phạm chủ quyền biển đảo. Dù còn nhỏ, em vẫn có thể thể hiện trách nhiệm bằng những việc làm thiết thực, góp phần giữ gìn và bảo vệ Tổ quốc.

Câu 1:
Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2:
Một số từ ngữ tiêu biểu thể hiện hình ảnh biển đảo và đất nước:

• “biển”, “sóng dữ”, “Hoàng Sa”
• “bám biển”, “ngư dân”
• “Mẹ Tổ quốc”, “cờ nước Việt”, “giữ biển”, “giữ nước
• Câu 3:
• Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt.”
• Tác dụng: Làm nổi bật hình ảnh Tổ quốc gần gũi, thiêng liêng và không thể tách rời với mỗi con người. So sánh Tổ quốc với “máu ấm” gợi cảm giác gắn bó sâu sắc, chảy trong huyết quản, từ đó khơi dậy lòng yêu nước và ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Câu 3:

• Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt.”
• Tác dụng: Làm nổi bật hình ảnh Tổ quốc gần gũi, thiêng liêng và không thể tách rời với mỗi con người. So sánh Tổ quốc với “máu ấm” gợi cảm giác gắn bó sâu sắc, chảy trong huyết quản, từ đó khơi dậy lòng yêu nước và ý thức bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Câu 4:
Đoạn trích thể hiện:

• Tình yêu tha thiết với biển đảo quê hương
• Niềm tự hào dân tộc về truyền thống giữ nước
• Sự biết ơn, trân trọng những người ngày đêm bảo vệ biển đảo
• Nỗi lo lắng, trăn trở trước tình hình biển đảo và ý thức trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc

Câu 5:
Đoạn thơ gợi cho em nhận thức rõ trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ biển đảo quê hương. Trước hết, mỗi người cần nuôi dưỡng lòng yêu nước, hiểu biết về chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Bên cạnh đó, học sinh cần chăm chỉ học tập, rèn luyện đạo đức để sau này góp sức xây dựng và bảo vệ đất nước. Ngoài ra, cần tuyên truyền, lên án những hành động xâm phạm chủ quyền biển đảo. Dù còn nhỏ, em vẫn có thể thể hiện trách nhiệm bằng những việc làm thiết thực, góp phần giữ gìn và bảo vệ Tổ quốc.