Câu 1 (khoảng 200 chữ)

Nhân vật Thứ trong đoạn trích cuối tiểu thuyết Sống mòn của Nam Cao hiện lên như hình ảnh tiêu biểu cho bi kịch của người trí thức tiểu tư sản trước Cách mạng tháng Tám. Thứ là người có học thức, giàu hoài bão và từng mang trong mình những ước mơ lớn lao: học lên cao, sang Tây, trở thành người làm thay đổi xã hội. Đó là những khát vọng đẹp của tuổi trẻ. Tuy nhiên, hiện thực khắc nghiệt của cuộc sống với đói nghèo, thất nghiệp và sự bấp bênh đã khiến những ước mơ ấy dần tan vỡ. Trong đoạn trích, Thứ hiện lên với tâm trạng đau khổ, chán chường và bế tắc khi nhận ra cuộc đời mình đang “lùi dần”, đang rơi vào cảnh “sống mòn”. Đặc biệt, những suy nghĩ như “chết mà chưa sống” cho thấy nỗi uất ức của một con người ý thức sâu sắc về giá trị bản thân nhưng bất lực trước hoàn cảnh. Qua nhân vật Thứ, Nam Cao bày tỏ niềm xót thương đối với số phận người trí thức nghèo, đồng thời phê phán xã hội cũ đã đẩy con người vào bi kịch sống mòn, sống vô nghĩa.

Câu 2 (khoảng 600 chữ)

Nhà văn Gabriel Garcia Marquez từng nói: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ.” Câu nói đã khẳng định vai trò quan trọng của ước mơ đối với cuộc sống con người, đặc biệt là tuổi trẻ – quãng thời gian đẹp nhất để nuôi dưỡng khát vọng và chinh phục những mục tiêu lớn lao.

Ước mơ là những khát vọng, mong muốn tốt đẹp mà con người hướng đến trong tương lai. Đó có thể là ước mơ trở thành bác sĩ, giáo viên, nhà khoa học hay đơn giản là sống có ích cho xã hội. Tuổi trẻ là giai đoạn tràn đầy nhiệt huyết, năng lượng và niềm tin. Vì thế, tuổi trẻ và ước mơ luôn có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ. Tuổi trẻ không có ước mơ giống như con thuyền lênh đênh giữa biển lớn mà không có phương hướng.

Ước mơ có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với tuổi trẻ. Trước hết, ước mơ giúp con người xác định mục tiêu sống và có động lực để cố gắng. Khi có một đích đến rõ ràng, con người sẽ biết mình cần học tập, rèn luyện và nỗ lực như thế nào. Chính ước mơ tạo nên sức mạnh tinh thần giúp con người vượt qua khó khăn, thử thách. Trong thực tế, nhiều người thành công đều bắt đầu từ những ước mơ lớn. Chủ tịch Hồ Chí Minh mang trong mình khát vọng giải phóng dân tộc và đã dành cả cuộc đời để thực hiện lý tưởng ấy. Nhiều nhà khoa học, vận động viên hay doanh nhân nổi tiếng cũng đạt được thành công nhờ kiên trì theo đuổi ước mơ của mình.

Không chỉ giúp con người phát triển bản thân, ước mơ còn góp phần tạo nên những giá trị tốt đẹp cho xã hội. Một người trẻ sống có khát vọng sẽ có trách nhiệm hơn với tương lai của bản thân và cộng đồng. Những ước mơ tích cực khi được thực hiện sẽ thúc đẩy sự phát triển của xã hội, truyền cảm hứng cho nhiều người khác.

Tuy nhiên, hiện nay vẫn có không ít bạn trẻ sống thiếu mục tiêu, thiếu lý tưởng. Có người chỉ sống qua ngày, ngại khó khăn, dễ bỏ cuộc hoặc chạy theo những thú vui trước mắt. Một số khác lại có những ước mơ viển vông nhưng không hành động để biến chúng thành hiện thực. Ước mơ nếu chỉ dừng lại ở suy nghĩ mà không đi kèm nỗ lực thì mãi mãi chỉ là mơ ước.

Theo đuổi ước mơ không phải con đường dễ dàng. Trên hành trình ấy sẽ có thất bại, khó khăn và cả những lúc chán nản. Nhưng tuổi trẻ là thời điểm con người dám nghĩ, dám làm và dám thử sức. Điều quan trọng là phải biết nuôi dưỡng những ước mơ đúng đắn, phù hợp với khả năng của bản thân và kiên trì theo đuổi đến cùng.

Là học sinh, chúng ta cần xác định cho mình những mục tiêu cụ thể, không ngừng học tập, rèn luyện và hoàn thiện bản thân. Đừng để tuổi trẻ trôi qua trong sự thờ ơ hay sống không mục đích, bởi một tuổi trẻ đẹp là tuổi trẻ có ước mơ và dám hành động vì ước mơ ấy.

Câu nói của Gabriel Garcia Marquez nhắc nhở chúng ta rằng sức trẻ không nằm ở tuổi tác mà nằm ở khát vọng sống và niềm tin vào tương lai. Chỉ khi còn giữ được những ước mơ và không ngừng theo đuổi chúng, con người mới thực sự sống một cuộc đời ý nghĩa.

Câu 1. Xác định điểm nhìn của người kể chuyện trong văn bản.

Văn bản được kể theo ngôi thứ ba, người kể chuyện đặt điểm nhìn tập trung vào nhân vật Thứ, đi sâu miêu tả tâm trạng, suy nghĩ và diễn biến nội tâm của nhân vật.

Câu 2. Ước mơ của nhân vật Thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là gì?

Ước mơ của Thứ khi còn ngồi trên ghế nhà trường:

• Đỗ Thành chung, đỗ tú tài, vào đại học, sang Tây học.
• Trở thành một vĩ nhân, đem những thay đổi lớn lao đến cho đất nước.

→ Đó là những ước mơ đẹp, cao xa và đầy hoài bão của tuổi trẻ.

Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ trong đoạn trích.

Biện pháp tu từ nổi bật là điệp ngữ: “y sẽ”, “sẽ”, “khinh y”…

Tác dụng:

• Nhấn mạnh chuỗi dự cảm tương lai đầy bi quan, bế tắc của nhân vật Thứ.
• Thể hiện nỗi lo lắng, tuyệt vọng, đau khổ và sự ám ảnh về cuộc đời đang dần rơi vào cảnh “sống mòn”.
• Góp phần khắc họa tâm trạng bức bối, uất ức của người trí thức nghèo trước hoàn cảnh sống ngột ngạt.

Câu 4. Nhận xét về cuộc sống và con người của nhân vật Thứ được thể hiện trong đoạn trích.

• Cuộc sống của Thứ: nghèo khổ, bấp bênh, đầy bế tắc; những ước mơ và hoài bão dần bị hiện thực nghiệt ngã làm tan vỡ.
• Con người Thứ: là người có học thức, giàu ước mơ, có ý thức về giá trị bản thân, nhưng luôn day dứt, đau khổ trước sự bất lực của mình.

→ Thứ tiêu biểu cho bi kịch của người trí thức tiểu tư sản trước Cách mạng tháng Tám: có lý tưởng nhưng bị cuộc sống tù túng làm cho mỏi mòn, bế tắc.

Câu 5. Nêu suy nghĩ của anh/chị.

Qua nhân vật Thứ, em nhận thấy con người cần có ước mơ và khát vọng sống có ý nghĩa. Tuy nhiên, muốn biến ước mơ thành hiện thực cần có ý chí, nghị lực và hành động. Nếu sống buông xuôi, chấp nhận sự trì trệ thì con người dễ rơi vào trạng thái “sống mòn”, tồn tại mà không thật sự sống. Vì vậy, tuổi trẻ hôm nay cần biết trân trọng thời gian, không ngừng học tập, rèn luyện và nỗ lực để sống có mục tiêu, có giá trị.

Câu 1 (khoảng 200 chữ)

Đoạn trích trong tác phẩm Vượt biển đã khắc họa hành trình vượt biển đầy dữ dội và hiểm nguy của người chèo thuyền nơi cõi âm. Hình ảnh những “rán nước” hiện lên vô cùng đáng sợ với “nước cuộn thác”, “nước sôi gầm réo”, “nước xoáy dữ ào ào”, tạo nên không gian dữ dội, ám ảnh. Tác giả dân gian sử dụng nhiều động từ mạnh, kết hợp điệp ngữ “chèo đi”, “mau mau”, “đừng” cùng giọng điệu dồn dập đã làm nổi bật cuộc chiến sinh tử giữa con người với biển cả hung bạo. Đặc biệt, tiếng kêu van: “Biển ơi, đừng giết tôi” thể hiện nỗi sợ hãi, tuyệt vọng và khát vọng được sống mãnh liệt của con người. Qua hành trình vượt biển ấy, tác phẩm không chỉ phản ánh những khó khăn, thử thách mà người lao động phải đối mặt mà còn tố cáo số phận đau khổ, oan khuất của những con người bé nhỏ trong xã hội xưa. Đồng thời, đoạn trích còn thể hiện sức sống bền bỉ, ý chí vượt lên nghịch cảnh của con người trước thiên nhiên và số phận nghiệt ngã.

Câu 2 (khoảng 600 chữ)

Trong cuộc sống, bên cạnh những giá trị vật chất cần thiết, giá trị tinh thần giữ vai trò vô cùng quan trọng đối với con người. Giá trị tinh thần là những điều thuộc về tâm hồn như tình yêu thương, niềm tin, lòng nhân ái, sự sẻ chia, khát vọng sống hay những ước mơ tốt đẹp. Đây chính là nguồn sức mạnh giúp con người vượt qua khó khăn và hướng đến cuộc sống ý nghĩa hơn.

Trước hết, giá trị tinh thần giúp con người có thêm động lực để sống và vươn lên. Trong hành trình cuộc đời, ai cũng có lúc gặp thất bại, đau khổ hay bế tắc. Khi ấy, sự động viên từ gia đình, bạn bè hay niềm tin vào bản thân sẽ trở thành điểm tựa giúp con người không gục ngã. Một lời an ủi chân thành đôi khi còn quý giá hơn nhiều vật chất. Chính nhờ sức mạnh tinh thần mà con người có thể vượt qua bệnh tật, nghèo khó hay thử thách khắc nghiệt của cuộc sống.

Không chỉ vậy, giá trị tinh thần còn giúp con người sống nhân văn và gắn kết với nhau hơn. Tình yêu thương, lòng biết ơn hay sự sẻ chia khiến xã hội trở nên ấm áp và tốt đẹp. Trong thiên tai, dịch bệnh hay những hoàn cảnh khó khăn, tinh thần đoàn kết luôn là sức mạnh lớn lao giúp mọi người cùng nhau vượt qua nghịch cảnh. Nếu cuộc sống chỉ có vật chất mà thiếu đi tình cảm và sự quan tâm, con người sẽ trở nên lạnh lùng, cô độc.

Bên cạnh đó, giá trị tinh thần còn góp phần hoàn thiện nhân cách con người. Người có đời sống tinh thần phong phú thường biết yêu thương, sống có trách nhiệm và có lý tưởng. Ngược lại, nếu chỉ chạy theo vật chất mà quên đi những giá trị tinh thần, con người dễ sống ích kỉ, thực dụng. Thực tế cho thấy có nhiều người tuy giàu có nhưng không hạnh phúc vì thiếu tình yêu thương và sự đồng cảm từ những người xung quanh.

Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, một bộ phận giới trẻ đang quá chú trọng vật chất mà xem nhẹ giá trị tinh thần. Họ sống thờ ơ, vô cảm, chỉ quan tâm đến lợi ích cá nhân. Đây là lối sống đáng phê phán vì nó làm mất đi ý nghĩa tốt đẹp của cuộc sống. Mỗi người cần biết cân bằng giữa đời sống vật chất và tinh thần, biết trân trọng gia đình, bạn bè và những điều giản dị quanh mình.

Là học sinh, chúng ta cần rèn luyện đời sống tinh thần lành mạnh bằng cách sống yêu thương, biết chia sẻ, giúp đỡ người khác và nuôi dưỡng những ước mơ tốt đẹp. Đồng thời, cần tránh lối sống ích kỉ, vô cảm, chỉ biết hưởng thụ vật chất.

Có thể khẳng định rằng giá trị tinh thần là điều không thể thiếu trong cuộc sống con người. Nó giúp con người mạnh mẽ hơn, sống nhân ái hơn và tìm thấy ý nghĩa đích thực của cuộc đời. Vì vậy, mỗi người hãy biết gìn giữ và bồi đắp những giá trị tinh thần tốt đẹp để cuộc sống trở nên hạnh phúc và ý nghĩa hơn.

Câu 1. Xác định người kể trong văn bản.
Người kể chuyện là nhân vật “tôi” – người trực tiếp trải qua hành trình chèo thuyền vượt biển và kể lại những gì mình chứng kiến, cảm nhận.

Câu 2. Hình ảnh “biển” hiện ra trong văn bản có đặc điểm gì?
Hình ảnh biển hiện lên:

• Hung dữ, dữ dội, đầy hiểm nguy.
• Sóng gió, nước xoáy, thác cuộn, tiếng gào réo đáng sợ.
• Chứa nhiều thế lực ma quái, bí hiểm như quỷ dữ, ngọ lồm, Long Vương.
  → Biển được khắc họa như một không gian đầy thử thách và đe dọa tính mạng con người.

Câu 3. Chủ đề của văn bản là gì?
Văn bản phản ánh cuộc hành trình vượt biển đầy gian nan, nguy hiểm của người phu chèo thuyền nơi cõi âm, qua đó thể hiện nỗi khổ đau, số phận bất hạnh của con người lao động và khát vọng được sống bình yên.

Câu 4. Các rán nước trong văn bản là biểu tượng cho điều gì?
Các rán nước là biểu tượng cho:

• Những thử thách, khó khăn, tai ương, hiểm nguy trên đường đời.
• Đồng thời tượng trưng cho số phận đầy đau khổ, cơ cực của con người trước những thế lực đáng sợ và bất công.

Câu 5. Những âm thanh nào được thể hiện trong đoạn thơ? Những âm thanh đó gợi cảm xúc gì?

Âm thanh được thể hiện:

• “nước sôi gầm réo”
• Tiếng biển, sóng nước dữ dội như đang cuộn lên, đe dọa con người.

Những âm thanh ấy gợi cảm xúc:

• Căng thẳng, sợ hãi, ngột ngạt.
• Làm nổi bật sự dữ dội, khắc nghiệt của biển cả và tâm trạng hoảng loạn, tuyệt vọng của nhân vật “tôi” trước hiểm nguy.

Câu 1. Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về mối quan hệ giữa lao động và ước mơ

Ước mơ và lao động có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ, không thể tách rời trong cuộc sống của con người. Ước mơ là mục tiêu, là động lực thôi thúc con người hướng tới tương lai tốt đẹp hơn; còn lao động là con đường giúp biến những ước mơ ấy thành hiện thực. Một ước mơ dù đẹp đẽ đến đâu nhưng nếu chỉ dừng lại ở suy nghĩ mà không có sự nỗ lực, cố gắng lao động thì mãi chỉ là điều viển vông. Ngược lại, lao động mà không có ước mơ, mục tiêu dẫn đường thì con người dễ trở nên thụ động, sống thiếu phương hướng. Trong thực tế, nhiều người đã đạt được thành công nhờ biết nuôi dưỡng ước mơ và kiên trì lao động, rèn luyện không ngừng. Những nhà khoa học, vận động viên hay những người lao động bình thường đều phải trải qua quá trình cố gắng bền bỉ để chạm tới mục tiêu của mình. Tuy nhiên, cũng có những người sống lười biếng, ngại lao động nhưng lại mơ tưởng đến thành công, hạnh phúc; đó là lối sống đáng phê phán. Vì vậy, mỗi người cần xác định cho mình những ước mơ đúng đắn và không ngừng lao động, nỗ lực để biến ước mơ thành hiện thực.

Câu 2. Bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ)

Trong thơ ca kháng chiến, tình yêu đôi lứa không tách rời tình yêu quê hương, đất nước mà hòa quyện, nâng đỡ nhau để tạo nên sức mạnh tinh thần cho con người. Bài thơ “Nhớ” của Nguyễn Đình Thi là một tác phẩm tiêu biểu như thế. Qua bài thơ, tác giả đã thể hiện sâu sắc tâm trạng của nhân vật trữ tình – một người chiến sĩ đang sống giữa khói lửa chiến tranh nhưng luôn chan chứa nỗi nhớ thương và tình yêu lớn lao.

Mở đầu bài thơ là nỗi nhớ được gửi gắm qua những hình ảnh thiên nhiên giàu ý nghĩa biểu tượng:

“Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh
Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây”

Tác giả sử dụng biện pháp nhân hóa độc đáo: “ngôi sao nhớ ai”, “ngọn lửa nhớ ai”, như thể thiên nhiên cũng mang tâm trạng của con người. Câu hỏi tu từ vang lên không nhằm tìm lời giải đáp mà để bộc lộ nỗi nhớ da diết, khắc khoải của nhân vật trữ tình. Giữa không gian chiến trường khắc nghiệt, hình ảnh ngôi sao và ngọn lửa không chỉ hiện diện thực mà còn trở thành biểu tượng của niềm tin, sự sống và tình yêu. Nỗi nhớ ấy âm thầm nhưng mãnh liệt, lan tỏa trong từng cảnh vật xung quanh.

Đến khổ thơ tiếp theo, tình yêu riêng tư được bộc lộ trực tiếp và hòa quyện cùng tình yêu đất nước:

“Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần”

Đây là câu thơ đẹp và giàu ý nghĩa. Tình yêu đôi lứa không chỉ là tình cảm cá nhân mà còn gắn với tình yêu Tổ quốc. Đất nước trong chiến tranh “vất vả đau thương” nhưng vẫn “tươi thắm vô ngần”, vừa hiện thực vừa lãng mạn. Cũng như tình yêu dành cho người con gái, tình yêu đất nước chân thành, sâu nặng và bền bỉ. Điều đó cho thấy tâm hồn đẹp của người chiến sĩ thời kháng chiến: luôn đặt tình yêu cá nhân trong mối quan hệ với tình yêu lớn lao dành cho dân tộc.

Nỗi nhớ ấy còn hiện diện trong từng khoảnh khắc của cuộc sống:

“Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn”

Điệp từ “mỗi” được lặp lại nhiều lần làm nổi bật nỗi nhớ thường trực, da diết. Người yêu dường như hiện diện trong mọi sinh hoạt, mọi chặng đường chiến đấu của người chiến sĩ. Nỗi nhớ không khiến con người yếu mềm mà trái lại trở thành nguồn động viên tinh thần mạnh mẽ. Đó là vẻ đẹp của tình yêu trong chiến tranh: xa cách nhưng thủy chung, đau thương nhưng đầy hi vọng.

Khổ thơ cuối mở ra một tâm trạng mới – từ nỗi nhớ riêng tư chuyển sang niềm tin và lý tưởng lớn lao:

“Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt
Chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời
Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực
Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người.”

Hình ảnh ngôi sao và ngọn lửa tiếp tục xuất hiện như biểu tượng của niềm tin bất diệt. Tình yêu ở đây đã vượt lên giới hạn cá nhân để trở thành sức mạnh tinh thần giúp con người chiến đấu. Điệp ngữ “chúng ta yêu nhau” khẳng định sự gắn bó giữa tình yêu và lý tưởng sống. Người chiến sĩ không chỉ nhớ thương mà còn mang trong mình niềm kiêu hãnh, ý chí chiến đấu vì độc lập dân tộc.

Với thể thơ tự do, giọng thơ tha thiết, giàu nhạc điệu cùng những hình ảnh giàu tính biểu tượng, Nguyễn Đình Thi đã khắc họa thành công tâm trạng nhân vật trữ tình: nỗi nhớ da diết, tình yêu thủy chung, niềm tin và tinh thần lạc quan giữa chiến tranh. Qua đó, bài thơ cho thấy vẻ đẹp tâm hồn của con người Việt Nam thời kháng chiến – luôn biết hòa tình yêu cá nhân vào tình yêu đất nước.

“Nhớ” không chỉ là bài thơ về tình yêu đôi lứa mà còn là khúc ca đẹp về tình yêu Tổ quốc và lý tưởng sống cao cả của con người Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.

Câu 1. Phương thức biểu đạt chính được tác giả sử dụng trong văn bản là gì?

→ Phương thức biểu đạt chính được sử dụng là nghị luận.

Câu 2. Văn bản trên bàn về vấn đề gì?

→ Văn bản bàn về vai trò, ý nghĩa của lao động đối với con người và cuộc sống, đồng thời khẳng định lao động không chỉ giúp con người tồn tại, phát triển mà còn đem lại niềm vui, hạnh phúc và giá trị cho cộng đồng xã hội.

Câu 1. Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích nhân vật Dần

Nhân vật Dần trong đoạn trích của nhà văn Nam Cao là hình ảnh tiêu biểu cho số phận bất hạnh của trẻ em trong xã hội nghèo trước Cách mạng. Từ khi chưa đầy mười hai tuổi, Dần đã phải đi ở đợ để giảm bớt gánh nặng cho gia đình. Em hiện lên là một cô bé đáng thương, gầy gò, yếu ớt, còn quá nhỏ để gánh vác những công việc nặng nhọc nơi nhà người. Dù được gửi sang nhà bà chánh với hi vọng có cuộc sống tốt hơn, Dần lại phải chịu cảnh bị bóc lột, làm việc quá sức, chịu đựng những lời mắng chửi, đánh đập. Chi tiết Dần khóc hu hu, van xin được ở nhà “muốn cho ăn thế nào thì cho, muốn bắt làm gì thì bắt” cho thấy nỗi đau đớn, tủi cực và khát khao được yêu thương, che chở của một đứa trẻ. Qua nhân vật Dần, Nam Cao không chỉ thể hiện niềm thương cảm sâu sắc đối với những số phận cơ cực mà còn lên án xã hội bất công, nghèo đói đã đẩy con người vào bước đường cùng. Đồng thời, nhân vật cũng làm nổi bật giá trị nhân đạo trong sáng tác của Nam Cao khi ông luôn hướng ngòi bút đến những con người nhỏ bé, bất hạnh.

Câu 2. Bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ)

“Hãy nhìn sâu vào thiên nhiên, bạn sẽ thấu hiểu mọi thứ rõ ràng hơn” là một ý kiến giàu ý nghĩa của nhà bác học Albert Einstein. Câu nói không chỉ khẳng định giá trị của thiên nhiên đối với đời sống con người mà còn gợi mở một cách nhìn nhận sâu sắc về thế giới và cuộc sống.

Thiên nhiên là toàn bộ những gì tồn tại quanh con người như cây cối, núi rừng, sông suối, biển cả, muôn loài sinh vật… “Nhìn sâu vào thiên nhiên” không chỉ là quan sát vẻ đẹp bề ngoài mà còn là sự cảm nhận, suy ngẫm và khám phá những quy luật, bài học ẩn chứa trong đó. “Thấu hiểu mọi thứ rõ ràng hơn” nghĩa là con người có thể nhận ra những chân lí về cuộc sống, về bản thân và thế giới xung quanh. Qua đó, Einstein muốn nhấn mạnh rằng thiên nhiên là người thầy vĩ đại, giúp con người mở rộng nhận thức và hoàn thiện chính mình.

Thật vậy, thiên nhiên luôn chứa đựng những bài học quý giá. Nhìn dòng sông không ngừng chảy, ta học được tinh thần tiến về phía trước. Quan sát cây cối vươn lên từ đất đá cằn cỗi, con người học được nghị lực vượt qua khó khăn. Những mùa thay lá, những vòng tuần hoàn của đất trời dạy ta hiểu quy luật sinh – diệt, mất – còn trong cuộc sống. Chính từ việc quan sát tự nhiên, nhiều phát minh khoa học vĩ đại cũng ra đời. Con người học cách chế tạo máy bay từ cánh chim, phát minh tàu ngầm từ hình dáng loài cá hay khám phá nhiều quy luật vật lí, sinh học từ thiên nhiên.

Không chỉ vậy, thiên nhiên còn giúp con người tìm thấy sự bình yên và cân bằng trong tâm hồn. Giữa nhịp sống hiện đại đầy áp lực, con người ngày càng dễ căng thẳng, mệt mỏi. Khi hòa mình vào thiên nhiên, con người được thư giãn, lắng nghe chính mình và nhìn nhận cuộc sống tích cực hơn. Một buổi sáng ngắm bình minh, một chuyến đi giữa rừng xanh hay đơn giản là nhìn cơn mưa rơi cũng có thể khiến con người hiểu thêm giá trị của sự bình yên, biết yêu cuộc sống hơn.

Tuy nhiên, hiện nay nhiều người lại dần xa rời thiên nhiên. Sự phát triển của công nghệ khiến con người sống trong những màn hình điện thoại, máy tính nhiều hơn là kết nối với thế giới tự nhiên. Không ít người thờ ơ với môi trường, khai thác tài nguyên quá mức, gây ô nhiễm và phá hủy thiên nhiên. Điều đó không chỉ làm tổn hại môi trường sống mà còn khiến con người đánh mất cơ hội học hỏi từ “người thầy” lớn lao ấy.

Là thế hệ trẻ, mỗi chúng ta cần nâng cao ý thức bảo vệ thiên nhiên và chủ động gần gũi hơn với môi trường sống. Hãy dành thời gian quan sát, cảm nhận vẻ đẹp của thế giới tự nhiên, bởi thiên nhiên không chỉ nuôi dưỡng sự sống mà còn bồi đắp tâm hồn và trí tuệ con người.

Câu nói của Albert Einstein gửi gắm một thông điệp sâu sắc: thiên nhiên là cuốn sách rộng lớn chứa đựng vô vàn bài học quý giá. Khi biết nhìn sâu và lắng nghe thiên nhiên, con người sẽ hiểu cuộc sống rõ ràng hơn và sống ý nghĩa hơn.

Câu 1: Bài thơ được viết theo thể thơ tám chữ.

Câu 2: Bài thơ nói về nỗi khổ của con người trong tình yêu và cuộc sống khi yêu thương mù quáng, đặt tình cảm sai chỗ, thiếu tỉnh táo và không biết điểm dừng

Câu 3: Cấu trúc được lặp lại nhiều lần là: “Người ta khổ vì…”

Tác dụng:

• Tạo nhịp điệu cho bài thơ, tăng tính liên kết.
• Nhấn mạnh nguyên nhân gây đau khổ của con người.
• Thể hiện sự chiêm nghiệm, suy tư sâu sắc của tác giả về tình yêu và cuộc đời.
• Gợi cảm giác day dứt, ám ảnh về những bi kịch do con người tự tạo ra.

Câu 4: Bài thơ thể hiện những suy ngẫm của tác giả về nguồn gốc nỗi đau của con người: yêu thương không đúng cách, không đúng người, cố chấp theo đuổi điều không thuộc về mình và không biết dừng lại. Từ đó gửi gắm lời nhắc nhở cần tỉnh táo, biết làm chủ cảm xúc.

Câu 5: Tác giả nhìn nhận tình yêu bằng góc nhìn sâu sắc, thực tế và giàu tính triết lí. Tình yêu rất đẹp nhưng nếu yêu mù quáng, yêu sai cách, quá cố chấp hay đặt tình cảm không đúng chỗ sẽ dễ dẫn đến đau khổ. Qua đó, tác giả nhắn nhủ con người cần tỉnh táo, biết yêu đúng mực và biết điểm dừng để tránh tổn thươ

Câu 1:

Nhân vật Hăm-lét trong đoạn trích hiện lên là một con người thông minh, tỉnh táo, giàu tình cảm và có ý thức mạnh mẽ về công lí. Để tìm ra sự thật về cái chết của vua cha, Hăm-lét đã khéo léo dàn dựng vở kịch “Cái bẫy chuột” nhằm thử phản ứng của Clô-đi-út. Hành động ấy cho thấy chàng không hành động mù quáng mà suy nghĩ thận trọng, sáng suốt. Khi chứng kiến sự hoảng loạn của nhà vua, Hăm-lét càng chắc chắn về tội ác của kẻ thù. Đặc biệt, lời độc thoại: “Giờ đây ta có thể uống máu nóng…” thể hiện tâm trạng giằng xé dữ dội trong nội tâm nhân vật. Hăm-lét vô cùng căm phẫn, đau đớn và khao khát trừng trị cái ác, nhưng đồng thời vẫn cố giữ sự tỉnh táo, không để hận thù biến mình thành kẻ tàn nhẫn. Chàng muốn đấu tranh vì công lí nhưng không đánh mất nhân tính của bản thân. Qua hình tượng Hăm-lét, Shakespeare đã khắc họa một con người giàu khát vọng công bằng, dũng cảm đối diện với cái ác và mang chiều sâu tâm lí phức tạp.

Câu 2:

Martin Luther King từng nói: “Con người sinh ra không phải để làm ác, nhưng sự im lặng trước cái ác cũng là một tội ác.” Câu nói đã đặt ra một vấn đề sâu sắc về trách nhiệm của mỗi người trước cái xấu, cái sai trong cuộc sống. Không chỉ hành động gây ra điều ác mới đáng lên án mà thái độ thờ ơ, né tránh, im lặng trước cái ác cũng góp phần khiến cái ác tồn tại và lan rộng.

“Cái ác” là những hành vi gây tổn hại đến con người và xã hội như bạo lực, bất công, dối trá, vô cảm hay chèn ép người khác. “Sự im lặng trước cái ác” là thái độ thờ ơ, không lên tiếng, không phản đối, không hành động dù nhận thức được điều sai trái đang diễn ra. Martin Luther King cho rằng sự im lặng ấy cũng là một tội ác bởi nó gián tiếp tiếp tay cho điều xấu phát triển. Khi cái ác không bị ngăn chặn, nó sẽ ngày càng lấn át cái thiện.

Trong cuộc sống, có nhiều người không trực tiếp làm điều xấu nhưng lại chọn cách đứng ngoài trước bất công. Trong môi trường học đường, một học sinh bị bắt nạt nhưng những người xung quanh chỉ đứng nhìn, quay video hoặc xem như không liên quan. Sự im lặng ấy khiến nạn nhân thêm tổn thương và khiến người gây ra lỗi lầm càng trở nên ngang nhiên hơn. Trong xã hội cũng vậy, khi con người thờ ơ trước tiêu cực, gian lận hay bạo lực, cái xấu sẽ có cơ hội tồn tại lâu dài. Bởi vậy, đôi khi điều đáng sợ không chỉ là cái ác mà còn là sự vô cảm của con người trước cái ác.

Tuy nhiên, cần hiểu việc lên tiếng chống lại cái ác không đồng nghĩa với hành động bốc đồng hay thiếu suy nghĩ. Mỗi người cần lựa chọn cách ứng xử phù hợp với hoàn cảnh và khả năng của bản thân. Có những tình huống nguy hiểm, chúng ta cần tìm sự giúp đỡ từ người lớn, nhà trường hoặc cơ quan có trách nhiệm thay vì hành động liều lĩnh. Quan trọng nhất là không thờ ơ và không mặc nhiên chấp nhận điều sai trái.

Là học sinh, chúng ta cần xây dựng lối sống nhân ái, biết quan tâm đến người khác và dũng cảm bảo vệ lẽ phải. Hãy lên tiếng trước những hành vi bắt nạt, bạo lực học đường, gian lận hay những điều tiêu cực xung quanh. Đồng thời mỗi người cũng cần rèn luyện bản lĩnh, trách nhiệm và lòng dũng cảm để trở thành người có ích cho xã hội.

Câu nói của Martin Luther King nhắc nhở chúng ta rằng giá trị của con người không chỉ nằm ở việc không làm điều xấu mà còn ở thái độ trước cái xấu. Một xã hội tốt đẹp chỉ được xây dựng khi con người biết đấu tranh với cái ác và không thờ ơ trước bất công. Im lặng đôi khi không phải là vô tội, bởi sự im lặng sai chỗ có thể trở thành sự đồng lõa với cái ác.

Câu 1

Sự việc là Hăm-lét cho diễn vở kịch “Cái bẫy chuột” có nội dung giống việc vua cha bị đầu độc để thử phản ứng của vua Clô-đi-út. Khi xem đến cảnh đầu độc, nhà vua hoảng sợ bỏ đi, qua đó Hăm-lét xác nhận tội ác của hắn.

Câu 2:

Đổ thuốc độc vào tai vua đang ngủ.”

Cau 3:

Mâu thuẫn, xung đột là giữa Hăm-lét với vua Clô-đi-út: Hăm-lét muốn tìm ra sự thật, vạch trần và trả thù cho cha; còn Clô-đi-út cố che giấu tội ác và bảo vệ quyền lực.

Câu 4:

Lời thoại cho thấy Hăm-lét đang căm phẫn, đau đớn, quyết tâm trả thù mạnh mẽ. Tuy nhiên, chàng vẫn giữ được sự tỉnh táo và nhân tính, không để thù hận khiến mình trở nên độc ác.

Câu 5:

Văn bản gợi suy nghĩ rằng sự thật và công lí cuối cùng sẽ được phơi bày; cái ác có thể che giấu một thời gian nhưng không thể tồn tại mãi. Đồng thời con người cần tỉnh táo, dũng cảm đấu tranh chống cái xấu nhưng vẫn phải giữ được lương tâm và nhân tín