Câu 1.

Đoạn trích “Chén thuốc độc” của Vũ Đình Long đã khắc họa sâu sắc bi kịch của nhân vật Thông Thu – một trí thức tiểu tư sản rơi vào cảnh khánh kiệt. Thông qua hệ thống đối thoại giàu kịch tính, tác giả làm nổi bật sự giằng xé nội tâm của nhân vật khi phải đối diện với thực tại nghiệt ngã: gia đình tan vỡ, danh dự bị tổn thương, tương lai mờ mịt. Những lời thoại dồn dập, căng thẳng cùng các chỉ dẫn sân khấu như im lặng, xúc động, đau đớn… đã góp phần thể hiện rõ trạng thái tuyệt vọng của Thông Thu. Từ một người từng sống buông thả, tiêu xài hoang phí, nhân vật dần nhận ra sai lầm nhưng đã quá muộn để cứu vãn. Bi kịch của Thông Thu không chỉ là cá nhân mà còn phản ánh hiện thực xã hội đương thời, nơi con người dễ bị cuốn vào lối sống hưởng lạc, thiếu trách nhiệm. Qua đó, tác phẩm gửi gắm thông điệp sâu sắc về ý thức sống, về trách nhiệm với bản thân và gia đình.

Câu 2.

Trong xã hội hiện đại, thói quen tiêu xài thiếu kiểm soát đang trở thành vấn đề đáng lo ngại ở một bộ phận giới trẻ. Không ít người sẵn sàng “ném tiền qua cửa sổ” cho những nhu cầu không thực sự cần thiết như hàng hiệu, công nghệ mới hay các thú vui nhất thời. Thực trạng này không chỉ phản ánh lối sống chạy theo hình thức mà còn cho thấy sự thiếu ý thức quản lí tài chính cá nhân.

Nguyên nhân của hiện tượng này xuất phát từ nhiều phía. Trước hết là tâm lí thích thể hiện bản thân, muốn khẳng định vị thế qua vật chất. Bên cạnh đó, sự phát triển của mạng xã hội khiến nhiều bạn trẻ bị cuốn vào việc so sánh, đua đòi. Ngoài ra, việc thiếu kiến thức về tài chính và chưa từng trải qua khó khăn kiếm tiền cũng khiến họ dễ tiêu xài tùy tiện.

Hậu quả của lối sống này là không nhỏ. Nhiều người rơi vào tình trạng nợ nần, phụ thuộc gia đình hoặc mất khả năng tự chủ tài chính. Về lâu dài, điều đó ảnh hưởng đến tương lai, khiến họ khó xây dựng cuộc sống ổn định. Không chỉ vậy, thói quen tiêu xài hoang phí còn làm mai một những giá trị sống tích cực như tiết kiệm, trách nhiệm và biết trân trọng lao động.

Để khắc phục, mỗi người trẻ cần rèn luyện ý thức chi tiêu hợp lí, biết phân biệt giữa nhu cầu và mong muốn. Việc lập kế hoạch tài chính cá nhân, tiết kiệm và đầu tư cho học tập, phát triển bản thân là rất cần thiết. Gia đình và nhà trường cũng cần giáo dục sớm về giá trị của đồng tiền và kĩ năng quản lí tài chính.

Tóm lại, kiểm soát chi tiêu không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn là thước đo của sự trưởng thành. Giới trẻ cần xây dựng lối sống lành mạnh, có trách nhiệm để hướng tới một tương lai bền vững.

Câu 1.
Văn bản “Chén thuốc độc” thuộc thể loại kịch (kịch nói).

Câu 2.
Đoạn trích chủ yếu được triển khai bằng ngôn ngữ đối thoại (lời thoại giữa các nhân vật), kết hợp với một số chỉ dẫn sân khấu.

Câu 3.

• Một số lời chỉ dẫn sân khấu: (ví dụ) [nói nhỏ], [bực tức], [ngồi xuống], [khóc], [im lặng một lúc]…
• Vai trò:
• Giúp người đọc/hay người diễn hiểu rõ tâm trạng, thái độ, hành động của nhân vật.
• Làm nổi bật kịch tính và diễn biến câu chuyện.
• Hỗ trợ việc dàn dựng sân khấu, giúp cảnh diễn chân thực và sinh động hơn.

Câu 4.

• Hồi II: Thầy Thông Thu rơi vào trạng thái bế tắc, đau khổ, giằng xé trước hoàn cảnh gia đình và xã hội. Ông nhận thức rõ sự bất lực của mình, vừa thương vợ con vừa tuyệt vọng.
• Hồi III: Tâm lí chuyển sang tuyệt vọng tột độ. Từ suy nghĩ bi quan, ông đi đến quyết định cực đoan (tìm đến cái chết) như một cách giải thoát. Đây là đỉnh điểm của bi kịch nội tâm.

Câu 5.
Em không đồng tình với quyết định tìm đến cái chết của thầy Thông Thu. Dù ông rơi vào hoàn cảnh đau khổ và bế tắc, nhưng cái chết không phải là cách giải quyết vấn đề mà còn để lại hậu quả nặng nề cho gia đình. Con người cần đối diện khó khăn, tìm hướng tháo gỡ thay vì buông xuôi. Tuy nhiên, em cũng cảm thông vì ông là nạn nhân của hoàn cảnh xã hội khắc nghiệt, khiến ông mất niềm tin vào cuộc sống.