Dưới đây là phần phân tích rõ ràng, đầy đủ và có thể dùng làm bài làm:

1. Khẳng định vai trò quyết định của chữ trong thơ

Tác giả cho rằng thơ khác văn xuôi vì thơ dựa trên “ý tại ngôn ngoại”, nghĩa là phải cô đúc, nhiều tầng, và người làm thơ không làm bằng ý mà bằng chữ.
→ Chữ là yếu tố tạo nên chất lượng thơ, quyết định giá trị của nhà thơ.

2. Bác bỏ quan niệm nhà thơ sống bằng cảm hứng, thiên bẩm

Lê Đạt phê phán việc ca tụng các nhà thơ “bốc đồng”, “thiên phú”, sống bằng “vốn trời cho”.
Ông khẳng định cảm hứng là thứ “trời cho”, nhưng “trời cho thì trời lấy lại”.
→ Chỉ dựa vào năng khiếu thì không thể trở thành nhà thơ lâu dài.

3. Nhấn mạnh lao động chữ nghĩa công phu

Tác giả tôn vinh những nhà thơ “một nắng hai sương”, “lầm lũi, lực điền trên cánh đồng giấy”, đổi “bát mồ hôi” lấy “hạt chữ”.
→ Nhà thơ phải được “bầu chọn” bằng chính kết quả lao động chữ nghĩa của mình, không phải bằng danh tiếng hay thiên bẩm.

4. Dẫn chứng thuyết phục để củng cố quan điểm

Tác giả trích dẫn những ý kiến, lời nói của các nhân vật lớn như:

• Pi-cát-xô: "Người ta cần rất nhiều thời gian để trở nên trẻ".
• Ét-mông Gia-bét – người đưa ra quan điểm “chữ bầu lên nhà thơ”.
• Câu chuyện Vích-to Huy-gô đôi khi cũng "không được tái cử" trước “cử tri chữ”

Dưới đây là phân tích đầy đủ, rõ ràng về lí lẽ và dẫn chứng tác giả đưa ra trong phần 2 của đoạn trích, kèm theo nhận xét.

a. Lí lẽ

1. Thiên hạ thường chỉ ca ngợi tài năng bốc đồng, xem nhẹ sự lao động chữ nghĩa của nhà thơ → Quan niệm lệch lạc.
2. Cảm hứng và thiên bẩm là thứ “trời cho”, mà trời cho thì cũng sẽ lấy lại → Tài năng bẩm sinh không bền vững.
3. Một bài thơ hay không phải nhờ may mắn, mà do “thành tâm kiên trì”, “đa mang đắm đuối”, “làm động lòng quỷ thần”.
4. Làm thơ không phải đánh quả, không ai “trúng số độc đắc suốt đời” → Nghệ thuật không chấp nhận sự ngẫu nhiên.
5. Không thể hiểu sai lời Trang Tử để biện minh cho sự lười học, thiếu rèn luyện.
6. Nhà thơ chín sớm nhưng tàn sớm là do chỉ sống nhờ “vốn trời cho”, không chịu rèn luyện.
7. Tuổi trẻ – tuổi già của thơ đo bằng nội lực chữ, không đo bằng tuổi đời → Nghệ thuật đòi hỏi báu vật của sự tu luyện.

b. Dẫn chứng

1. Tôn-xtôi và Phlô-be: các nhà văn lớn cực kì công phu trong sáng tác văn xuôi (chữa đi chữa lại, cân nhắc từng chữ…).
2. Lý Bạch, Xa-a-đi, Gớt, Ta-go: những nhà thơ lớn vẫn sáng tạo sung sức ngay cả khi tuổi già.
3. Pi-cát-xô: “Người ta cần rất nhiều thời gian để trở nên trẻ” → Phải rèn luyện lâu dài mới đạt được sự tinh luyện, trong trẻo của nghệ thuật.
4. Ét-mông Gia-bét: “Chữ bầu lên nhà thơ” → Mỗi bài thơ là một cuộc thi tuyển, không ai giữ chức “nhà thơ” vĩnh viễn.
5. Gít-đơ hoặc Pét-xoa nhận xét về Vích-to Huy-gô: Một thiên tài cũng có lúc “không được tái cử” trước “cử tri chữ”.

→ Các dẫn chứng đều là những tên tuổi lớn, có giá trị thuyết phục mạnh mẽ.

2. Nhận xét của bạn về lập luận trong phần 2

• Sắc sảo, chặt chẽ: Tác giả đưa ra lí lẽ logic, phản biện mạnh mẽ quan niệm coi thường lao động nghệ thuật.
• Dẫn chứng phong phú, có tính thuyết phục cao: Toàn bộ dẫn chứng đều là những tên tuổi thế giới, có vị trí lớn trong văn học và nghệ thuật.
• Giọng điệu hóm hỉnh, phóng túng nhưng sâu sắc:
• • “Trời cho thì trời lại lấy đi”,
  • “Làm thơ không phải đánh quả”,
  • “Không ai trúng số độc đắc suốt đời”
    → Tạo sự gần gũi, giàu hình ảnh, dễ nhớ.
• Quan điểm đúng đắn, tiến bộ: Tôn vinh lao động nghệ thuật nghiêm túc, đề cao tính kỉ luật, sự rèn luyện bền bỉ – một nhận thức rất quan trọng đối với những ai làm văn chương.
• Lập luận giàu tính khích lệ: Khẳng định nhà thơ lớn phải lao động nghiêm túc, từ đó truyền cảm hứng cho người viết trẻ.

Ý kiến trên của Lê Đạt là một hình ảnh ẩn dụ giàu sức gợi, nhằm nhấn mạnh bản chất lao động khổ công, bền bỉ và nghiêm túc của nghề làm thơ.

• “Một nắng hai sương, lầm lũi, lực điền”: hình ảnh người nông dân cày sâu cuốc bẫm, làm việc vất vả, kiên trì, âm thầm, không phô trương. So sánh này cho thấy tác giả coi việc làm thơ cũng là một dạng lao động chân tay, đòi hỏi sự dày công rèn luyện, không thể trông chờ vào cảm hứng may rủi hay tài năng sẵn có.
• “Trên cánh đồng giấy”: nếu người nông dân cày trên ruộng đất, thì nhà thơ “lao động” trên trang giấy, ngôn ngữ. Cánh đồng của họ là chữ nghĩa – nơi gieo trồng, chăm bón từng câu chữ để tạo nên thơ.
• “Đổi bát mồ hôi lấy từng hạt chữ”: một chữ hay không phải tự nhiên mà có. Nó là thành quả của mồ hôi, lao động trí tuệ, sự trăn trở, nghiền ngẫm rất lâu dài.
  → Làm thơ là một quá trình tinh lọc, “gạn đục khơi trong”, đòi hỏi nhà thơ phải rèn luyện khắc nghiệt, kiên trì như nông dân làm ra hạt lúa.

Ý nghĩa chung của nhận định

Câu nói đề cao:

• Tinh thần lao động nghệ thuật nghiêm túc
• Ý thức rèn luyện không ngừng
• Nội lực của chữ, chứ không chỉ dựa vào thiên bẩm hay cảm hứng bất chợt

Theo Lê Đạt, nhà thơ lớn không phải là người "thần đồng" hay sống bằng "vốn trời cho", mà là người khổ luyện đến mức chữ nghĩa thật sự trở thành tài sản của riêng mình.
Chỉ những ai lao động chữ nghĩa kiên trì mới có thể đi đường dài và tạo nên giá trị bền vững.

Dựa vào đoạn trích, ta có thể trả lời rõ ràng như sau:

Tác giả “rất ghét” điều gì?

Tác giả rất ghét định kiến cho rằng “các nhà thơ Việt Nam thường chín sớm nên cũng tàn lụi sớm”
→ Đây là quan niệm coi những nhà thơ chủ yếu sống bằng “vốn trời cho”, tức là chỉ dựa vào năng khiếu bẩm sinh.

Tác giả “không mê” những đối tượng nào?

Tác giả không mê những nhà thơ thần đồng, những người làm thơ chủ yếu dựa vào thiên bẩm, bốc đồng chớp nhoáng, không qua rèn luyện công phu.

Ngược lại, tác giả “ưa” đối tượng nào?

Tác giả ưa những nhà thơ “một nắng hai sương”,
những người cần cù, lao động chữ nghĩa bền bỉ, lầm lũi, chăm chỉ, “đổi bát mồ hôi lấy từng hạt chữ”.