Câu 1:

Trong truyện Nôm Tống Trân – Cúc Hoa, nhân vật Cúc Hoa được khắc họa bằng nghệ thuật miêu tả giàu cảm xúc và ngôn ngữ giàu giá trị biểu cảm, qua đó làm nổi bật vẻ đẹp tâm hồn và phẩm chất của Cúc Hoa. Cúc Hoa hiện lên là người vợ hiền, dâu thảo, hết lòng vì gia đình. Những lời nàng nói với mẹ chồng được thể hiện bằng giọng thơ chân thành, tha thiết, sử dụng nhiều từ ngữ nhún nhường như “lạy mẹ”, “chớ quản tôi”, “mẹ ăn đỡ dạ”, cho thấy sự lễ phép và tấm lòng hiếu thảo. Biện pháp liệt kê và điệp ngữ "Nuôi thầy, nuôi mẹ lại nuôi cả chồng” càng làm nổi bật sự đảm đang của nàng trong hoàn cảnh nghèo khó. Hình ảnh “hai hàng nước mắt” hay “cơm tấm canh lê” được tác giả dùng để gợi tả sự cơ cực, nhưng càng làm sáng ngời đức hi sinh của Cúc Hoa. Đặc biệt, hành động bán vàng – “Kể đoạn Cúc Hoa bán vàng” – vừa giàu tính tự sự, vừa giàu sức gợi, cho thấy nàng sẵn sàng hi sinh hạnh phúc cá nhân để lo cho tương lai chồng. Bằng ngôn ngữ mộc mạc, thể thơ lục bát uyển chuyển và nghệ thuật xây dựng đối thoại, tác giả đã khắc họa thành công Cúc Hoa như biểu tượng của người phụ nữ Việt Nam truyền thống: thủy chung, vị tha, giàu tình nghĩa.

Câu 2:

Trong truyện Nôm Tống Trân – Cúc Hoa, hình ảnh đôi vợ chồng nghèo nhưng đầy nghị lực đã để lại bài học sâu sắc về ý chí con người. Dù cuộc sống thiếu thốn, họ vẫn nuôi dưỡng khát vọng học tập và xây dựng tương lai bằng sự kiên trì và lòng tin. Từ câu chuyện ấy, ta rút ra vấn đề có ý nghĩa lớn trong đời sống hôm nay: không nản lòng trước khó khăn trên hành trình phát triển bản thân. Không nản lòng trước khó khăn là khả năng giữ vững mục tiêu, tiếp tục cố gắng dù gặp thử thách, coi thất bại là động lực để tiến lên. Đó là phẩm chất quan trọng giúp con người mạnh mẽ hơn qua từng trải nghiệm.

Trong cuộc sống, có rất nhiều tấm gương kiên trì vượt lên hoàn cảnh, không nản lòng trước khó khăn. Trước hết, ta có thể nhắc đến thầy giáo Nguyễn Ngọc Kí, bị liệt hai tay từ nhỏ nhưng vẫn quyết tâm tự học, tập viết bằng chân và sau này trở thành nhà giáo ưu tú. Bên cạnh đó, trên thế giới có Nick Vujicic, người sinh ra không có tay chân nhưng không đầu hàng số phận, trở thành diễn giả truyền cảm hứng cho hàng triệu người. Chính họ cho ta thấy rằng: điều quyết định thành công không phải là điều kiện ban đầu, mà là ý chí vượt khó, không nản lòng trước khó khăn trong hành trình phát triển bản thân.

Ý nghĩa của việc không nản lòng là vô cùng to lớn. Trước hết, nó giúp con người rèn luyện bản lĩnh, vượt qua giới hạn và không bị hoàn cảnh đánh bại. Thứ hai, kiên trì là chìa khóa để đạt được thành công, bởi không có thành tựu nào đến từ sự lười biếng hay bỏ cuộc. Cuối cùng, nghị lực còn giúp con người sống có niềm tin, có mục tiêu và biết trân trọng kết quả do chính mình tạo ra. Như cây phải trải qua gió bão mới có bộ rễ vững chắc, con người cũng cần thử thách để trưởng thành.

Tuy nhiên, trong cuộc sống vẫn có nhiều người dễ nản lòng, bỏ học chỉ vì bài khó, từ bỏ ước mơ chỉ sau vài lần thất bại. Họ đổ lỗi cho hoàn cảnh thay vì tự thay đổi bản thân. Chính sự buông xuôi ấy khiến họ mãi giậm chân tại chỗ, đó là điều đáng phê phán.

Để rèn luyện nghị lực, trước hết mỗi người cần đặt ra mục tiêu rõ ràng và quyết tâm theo đuổi đến cùng. Đồng thời, phải tập thói quen đối mặt với khó khăn thay vì né tránh, coi thử thách là cơ hội trưởng thành. Việc rèn tính kỷ luật, kiên trì hoàn thành những việc nhỏ mỗi ngày cũng giúp ta xây dựng bản lĩnh bền vững. Quan trọng nhất, không được sợ thất bại, vì chỉ những ai dám bước tiếp sau vấp ngã mới có thể chạm đến thành công thật sự.

Là học sinh, em cũng từng chán nản vì điểm kém, áp lực học tập. Nhưng em hiểu rằng nếu em kiên trì hơn mỗi ngày, không nản lòng trước khó khăn trong hành trình phát triển bản thân thì em sẽ tiến bộ dần lên.

Tóm , hành trình vươn tới thành công chưa bao giờ là con đường bằng phẳng, nhưng chính những gian nan, thử thách lại là phép thử của ý chí và bản lĩnh con người. Mỗi người cần nuôi dưỡng tinh thần kiên trì, biết tự đứng dậy sau thất bại và không không nản lòng trước khó khăn trong hành trình phát triển bản thân.

Câu 1. Văn bản trên thuộc thể loại truyện thơ Nôm.

Câu 2. Nhân vật xuất hiện: Cúc Hoa, Tống Trân, mẹ chồng Cúc Hoa.

Câu 3. Hoàn cảnh sống của Tống Trân và Cúc Hoa rất nghèo khó, thiếu thốn, phải ăn cơm tấm, canh rau lê, bán vàng để lo việc học. Hoàn cảnh ấy làm nổi bật số phận cơ cực của nhân vật, đồng thời khắc họa phẩm chất kiên cường, hi sinh và ý chí vươn lên vượt nghèo của họ.

Câu 4. Qua mối quan hệ với mẹ chồng, Cúc Hoa hiện lên là người hiếu thảo, hiền thục, biết nhường nhịn và yêu thương. Các chi tiết thể hiện: Cúc Hoa rơi nước mắt xin mẹ ăn cơm, bán vàng mẹ cho để lo cho chồng học, lo chu toàn cho cả mẹ chồng, chồng và thầy dạy học.

Câu 5. Ước mơ “bảng vàng rồng mây” trong lời khấn nguyện của Cúc Hoa thể hiện khát vọng học hành, thi đỗ, lập công danh để đổi đời. Đây cũng chính là mong mỏi chung của nhân dân xưa: thoát khỏi cảnh nghèo khó, có cuộc sống ổn định, đem lại vinh quang cho gia đình, cha mẹ và sự an yên cho người vợ hi sinh ở hậu phương.