Câu 1. Phân tích đoạn văn nghị luận về bài thơ “Những bóng người trên sân ga” (khoảng 200 chữ)

“Những bóng người trên sân ga” của Nguyễn Bính là một bức tranh trữ tình, đậm chất cổ điển nhưng lại mang hơi thở hiện đại, khắc họa sâu sắc nỗi buồn ly biệt muôn thuở của kiếp người. Mở đầu bằng hình ảnh sân ga – nơi khởi nguồn của những cuộc “chia lìa”, nhà thơ đã khéo léo sử dụng cấu trúc thơ thất ngôn, kết hợp biện pháp điệp cấu trúc (“Có lần tôi thấy...”) và liệt kê để ghi lại những khoảnh khắc chia tay đa dạng: từ sự ngây thơ, xót xa của hai cô bé, sự lưu luyến lãng mạn của đôi tình nhân, đến nỗi lo toan của vợ chồng, sự lặng câm của người mẹ tiễn con đi trấn ải xa, và cuối cùng là sự cô đơn tuyệt đối của người ra đi không biết vì đâu. Tất cả cảnh tượng ấy đều chìm trong không gian “bóng” (bóng xiêu xiêu, bóng chạy dài, bóng còng đổ), gợi cảm giác mờ ảo, chia lìa, cô độc. Đặc biệt, câu thơ cuối cùng của mỗi cảnh đều gói gọn một bi kịch riêng, nhưng đều dẫn đến cùng một nỗi buồn chung. Khổ thơ cuối cùng là sự tổng kết cảm xúc bằng hàng loạt hình ảnh ẩn dụ và hoán dụ (khăn màu thổn thức, bàn tay vẫy bàn tay, đôi mắt ướt nhìn đôi mắt), khẳng định: “Buồn ở đâu hơn ở chốn này?”. Với giọng thơ nhẹ nhàng, trầm buồn cùng hình ảnh mộc mạc, đậm chất quê mùa, Nguyễn Bính đã nâng tầm nỗi buồn chia ly cá nhân thành nỗi bi cảm chung của nhân loại về sự phiêu bạt, cô đơn giữa dòng đời.

Câu 2. Nghị luận về sự chủ động lựa chọn lối đi riêng, sáng tạo trong cuộc sống (khoảng 600 chữ)

Lựa chọn lối đi chưa có dấu chân người

Câu nói nổi tiếng của nhà thơ Mỹ Robert Frost: “Trong rừng có nhiều lối đi/ Và tôi chọn lối đi chưa có dấu chân người” không chỉ là lời bộc bạch về một quyết định cá nhân mà còn là tuyên ngôn mạnh mẽ về tinh thần chủ động, dám khác biệt và sáng tạo trong cuộc sống. Thật vậy, việc lựa chọn “lối đi chưa có dấu chân người” chính là một hành động dũng cảm, một thái độ sống tích cực, có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của mỗi cá nhân và cả xã hội.

Thứ nhất, chủ động lựa chọn lối đi riêng là biểu hiện của bản lĩnh và sự tự tin vào năng lực của bản thân. Con người luôn có xu hướng đi theo những con đường đã được số đông khai phá, bởi đó là sự an toàn, ít rủi ro và dễ đạt được sự chấp nhận. Ngược lại, việc dấn thân vào con đường mới mẻ, chưa ai đi qua đòi hỏi cá nhân phải có khả năng tự nhận thức rõ ràng về sở trường, đam mê và mục tiêu của mình. Họ chấp nhận đối mặt với những thử thách không tên, những hoài nghi từ người khác và cả nguy cơ thất bại. Sự chủ động này giúp họ thoát khỏi vòng luẩn quẩn của sự bắt chước, trở thành người kiến tạo nên giá trị mới, thay vì chỉ là người tiêu thụ những giá trị sẵn có.

Thứ hai, lối đi riêng gắn liền mật thiết với sáng tạo. Lối đi chưa có dấu chân người đồng nghĩa với việc không có khuôn mẫu, không có công thức thành công cố định. Điều này buộc cá nhân phải tư duy lại, tìm kiếm giải pháp đột phá và tạo ra những hướng đi hoàn toàn mới. Trong thời đại mà mọi tri thức đều dễ dàng được sao chép và sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt, chỉ có sự sáng tạo mới là yếu tố then chốt tạo nên sự khác biệt bền vững. Từ những khám phá khoa học vĩ đại (như Albert Einstein với Thuyết Tương đối) cho đến những mô hình kinh doanh đột phá (như Elon Musk với Space X), tất cả đều bắt nguồn từ việc dám rời bỏ "đường mòn" cũ kỹ. Sáng tạo không chỉ là tạo ra cái mới mà còn là việc nhìn nhận vấn đề cũ dưới một góc độ mới mẻ, độc đáo.

Thứ ba, sự chủ động lựa chọn lối đi riêng còn có ý nghĩa khai mở tiềm năng và dẫn dắt sự phát triển chung của cộng đồng. Mỗi cá nhân khi tạo ra một lối đi mới thành công sẽ gián tiếp mở ra một cánh cửa cơ hội cho nhiều người khác. Sự đa dạng trong lựa chọn và phương thức hành động chính là động lực để xã hội thoát khỏi sự trì trệ và định kiến, hướng tới một tương lai tiến bộ hơn. Những người dám đi đầu, dù thất bại hay thành công, đều để lại những bài học quý giá, giúp thế hệ sau rút ngắn con đường tìm kiếm.

Tuy nhiên, việc chọn "lối đi chưa có dấu chân người" không đồng nghĩa với hành động liều lĩnh, vô căn cứ. Sự chủ động này phải dựa trên nền tảng của kiến thức vững chắc, sự nghiên cứu thấu đáo và tính kỷ luật cao. Một lối đi riêng thực sự ý nghĩa phải là con đường dẫn đến giá trị tích cực cho bản thân và xã hội, không phải là sự cố chấp tách biệt một cách tiêu cực.

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản.

Thể thơ: Thất ngôn (bảy chữ), chủ yếu là Thất ngôn trường thiên (mỗi khổ 4 câu).

Câu 2. Bài thơ viết về đề tài nào?

Đề tài: Những cuộc chia ly (phân li), cụ thể là khung cảnh và những cảm xúc buồn bã, lưu luyến của những người phải chia tay nhau trên sân ga.

Câu 3. Xác định biện pháp tu từ được sử dụng xuyên suốt bài thơ và nêu tác dụng của biện pháp tu từ đó?

• Biện pháp tu từ: Điệp cấu trúc (lặp lại cụm từ "Những...", "Có lần tôi thấy...") và Liệt kê (liệt kê các cảnh chia ly khác nhau: hai cô bé, người yêu, hai chàng, vợ chồng, bà già, người đi một mình).

• Tác dụng: Nhấn mạnh, làm nổi bật và khắc sâu nỗi buồn chung của những cuộc chia ly; tạo nên một bức tranh đa dạng nhưng thống nhất về cảm xúc ly biệt trên sân ga; tạo giọng điệu trầm buồn, day dứt.

Câu 4. Xác định vần và kiểu vần được gieo trong khổ thơ cuối của văn bản.

• Vần: Vần "ay" (bay, tay, này).

• Kiểu vần: Vần chân (gieo ở cuối câu) và là vần thông (các từ vần đều có cùng nguyên âm chính /a/ và phụ âm cuối /y/ - hoặc vần nhất vận vì cùng gieo một vần ở nhiều câu). Cụ thể là:

• Câu 1: bay

• Câu 2: tay

• Câu 4: này

Câu 5. Phát biểu chủ đề và mạch cảm xúc của văn bản.

• Chủ đề: Thể hiện nỗi buồn sâu sắc, day dứt và sự lưu luyến khôn nguôi của những người thân, người yêu, bè bạn trong khoảnh khắc chia ly trên sân ga, nơi khởi nguồn của những chuyến đi và sự cách biệt.

• Mạch cảm xúc: Mạch cảm xúc chủ yếu là nỗi buồn; được triển khai theo trình tự không gian - thời gian và sự quan sát của nhân vật trữ tình (từ cái nhìn bao quát về sự chia ly đến việc ghi nhận lần lượt các cảnh chia ly cụ thể, và cuối cùng là tổng kết nỗi buồn chung). Cảm xúc từ buồn bã, xót xa lan tỏa thành niềm bi cảm về sự cô đơn, phiêu bạt của kiếp người.