a) Ông N đã vi phạm quyền tham gia quản lý nhà nước và xã hội của công dân. Vì: Công dân có quyền tham gia thảo luận, góp ý, kiến nghị với cơ quan nhà nước về các vấn đề chung của địa phương và đất nước. Anh K đang tham gia cuộc đối thoại chính thức, trình bày thực trạng và đề xuất phương án phân bổ ngân sách cho hộ nghèo — đây là hành vi thực hiện quyền làm chủ của công dân. Việc yêu cầu anh K dừng phát biểu và im lặng (nếu không có lý do chính đáng như vi phạm nội quy, gây rối…) là cản trở quyền phát biểu ý kiến hợp pháp của công dân. b) Anh K nên: Giữ thái độ bình tĩnh, tôn trọng, chấp hành yêu cầu điều hành cuộc họp. Sau cuộc họp, có thể gửi văn bản kiến nghị hoặc báo cáo chính thức tới lãnh đạo tỉnh hoặc cơ quan có thẩm quyền. Nếu thấy quyền của mình bị cản trở không đúng quy định, anh có thể thực hiện quyền khiếu nại theo đúng trình tự pháp luật.

Có. Việc chị T mở quán cà phê kết hợp không gian làm việc chung là thực hiện quyền bình đẳng của công dân trong lĩnh vực kinh tế. Vì: Công dân có quyền tự do kinh doanh trong những ngành nghề mà pháp luật không cấm. Mọi công dân đều bình đẳng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, được quyền lựa chọn mô hình, cách thức tổ chức kinh doanh phù hợp với nhu cầu thị trường. Chị T sáng tạo mô hình mới (kết hợp cà phê và co-working space), nếu thực hiện đúng quy định về đăng ký kinh doanh, thuế, an toàn, phòng cháy chữa cháy… thì đó là hoạt động hợp pháp. Sự cạnh tranh do đổi mới mô hình kinh doanh không phải là “không công bằng” nếu diễn ra minh bạch và đúng pháp luật.

Có. Việc anh M chuyển từ trồng lúa sang trồng cam, bưởi, xoài và hướng tới xuất khẩu là thực hiện quyền bình đẳng của công dân trong lĩnh vực kinh tế. Vì: Công dân có quyền tự do lựa chọn ngành nghề, hình thức sản xuất, kinh doanh phù hợp với khả năng và điều kiện của mình theo quy định của pháp luật. Mọi công dân đều bình đẳng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, không bị phân biệt đối xử. Nếu anh M sử dụng đất đúng mục đích theo quy định pháp luật và không vi phạm quy hoạch của địa phương thì việc chuyển đổi cây trồng là quyền hợp pháp của anh. Việc áp dụng kỹ thuật mới, sản xuất hữu cơ và hướng tới xuất khẩu còn góp phần nâng cao giá trị kinh tế và phát triển nông nghiệp bền vững.

Có. Việc anh M chuyển từ trồng lúa sang trồng cam, bưởi, xoài và hướng tới xuất khẩu là thực hiện quyền bình đẳng của công dân trong lĩnh vực kinh tế. Vì: Công dân có quyền tự do lựa chọn ngành nghề, hình thức sản xuất, kinh doanh phù hợp với khả năng và điều kiện của mình theo quy định của pháp luật. Mọi công dân đều bình đẳng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, không bị phân biệt đối xử. Nếu anh M sử dụng đất đúng mục đích theo quy định pháp luật và không vi phạm quy hoạch của địa phương thì việc chuyển đổi cây trồng là quyền hợp pháp của anh. Việc áp dụng kỹ thuật mới, sản xuất hữu cơ và hướng tới xuất khẩu còn góp phần nâng cao giá trị kinh tế và phát triển nông nghiệp bền vững.

Câu 1:

Bài thơ Những bóng người trên sân ga của Nguyễn Bính là một bức tranh cảm động về những cuộc chia ly thấm đẫm nỗi buồn nhân thế. Mỗi khổ thơ là một lát cắt của đời sống, nơi những con người bình dị tiễn nhau trong khoảnh khắc rời xa: đôi bạn nhỏ, người yêu, vợ chồng, mẹ con, bạn bè… Nhà thơ sử dụng điệp ngữ “Có lần tôi thấy” như nhịp đập của trái tim chứng kiến bao cảnh biệt ly, để từ đó khơi dậy cảm xúc xót xa, thấu hiểu. Giọng thơ nhẹ nhàng, thủ thỉ mà da diết, ngôn ngữ giản dị, hình ảnh gần gũi, đậm chất dân gian – tất cả tạo nên âm hưởng trầm buồn của một bản đàn chia phôi. Không chỉ nói về nỗi buồn nơi sân ga, bài thơ còn gợi suy ngẫm về thân phận con người trong dòng đời vô tận, nơi gặp gỡ và chia ly là điều không thể tránh. Qua đó, Nguyễn Bính thể hiện tấm lòng nhân hậu và tâm hồn nhạy cảm của người nghệ sĩ trước những sợi dây tình cảm mong manh mà sâu nặng của con người Việt Nam.

Câu 2:

Nhà thơ Mỹ Robert Frost từng viết: “Trong rừng có nhiều lối đi / Và tôi chọn lối đi chưa có dấu chân người.” Câu thơ giản dị mà sâu sắc, gợi cho ta suy ngẫm về thái độ sống tích cực: dám chủ động chọn cho mình một con đường riêng, sáng tạo và khác biệt giữa muôn vàn ngả rẽ của cuộc đời. Cuộc sống vốn là một khu rừng rộng lớn với vô số lối đi. Có những con đường bằng phẳng, nhiều người đã bước qua; cũng có những lối đi còn hoang sơ, ẩn chứa cả cơ hội lẫn thử thách. “Chọn lối đi chưa có dấu chân người” nghĩa là dám thoát khỏi lối mòn, dám bước ra khỏi vùng an toàn để tìm hướng đi mới cho bản thân. Ở một tầng sâu hơn, đó là biểu hiện của sự chủ động và tinh thần sáng tạo – những phẩm chất quan trọng giúp con người khẳng định giá trị và tạo nên những dấu ấn riêng trong cuộc sống hiện đại. Chủ động lựa chọn lối đi riêng trước hết là dám tự quyết định cuộc đời mình, không bị chi phối hoàn toàn bởi định kiến, áp lực hay sự rập khuôn. Người chủ động không chỉ “đi theo con đường có sẵn” mà còn biết tự mở lối, khám phá năng lực tiềm ẩn của bản thân. Chính sự lựa chọn ấy giúp họ trưởng thành, tự tin và bản lĩnh hơn. Trong học tập, công việc hay sáng tạo nghệ thuật, những ai biết tìm ra hướng đi mới thường tạo nên đột phá – họ không chỉ thành công cho riêng mình mà còn đóng góp vào sự tiến bộ chung của xã hội. Thực tế cho thấy, nhiều nhân vật vĩ đại đã làm nên lịch sử từ những con đường chưa từng ai bước. Thomas Edison kiên trì thử nghiệm hàng nghìn lần để phát minh ra bóng đèn điện, dù bị coi là “gàn dở”. Steve Jobs chọn hướng kết hợp nghệ thuật với công nghệ để tạo nên những sản phẩm mang tính cách mạng. Ở Việt Nam, cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn với phong cách âm nhạc riêng biệt đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng người nghe. Tất cả họ đều chung một điểm: không đi theo lối mòn, mà dám đi con đường của riêng mình. Tuy nhiên, đi “lối chưa có dấu chân người” không phải là hành động bốc đồng hay khác biệt để gây chú ý. Sự chủ động, sáng tạo cần đi đôi với trí tuệ, bản lĩnh và trách nhiệm. Nếu không có mục tiêu rõ ràng và năng lực thực chất, con đường riêng có thể dẫn đến thất bại. Vì thế, sáng tạo không chỉ là “khác người”, mà là “tốt hơn, hiệu quả hơn và có ích hơn”. Người dám khác biệt cần luôn học hỏi, lắng nghe, kiên trì và sẵn sàng đối mặt với khó khăn. Trong thời đại toàn cầu hóa và công nghệ 4.0 hôm nay, tinh thần chủ động, sáng tạo càng trở nên thiết yếu. Giới trẻ – thế hệ tương lai của đất nước – cần biết trân trọng những giá trị truyền thống, nhưng cũng phải dám mơ ước, dám thử nghiệm và đổi mới. Chỉ khi mỗi người tự tin bước đi trên con đường mình chọn, xã hội mới có thể phát triển bền vững và phong phú. Như Robert Frost từng lựa chọn con đường chưa ai đi qua, mỗi chúng ta cũng cần tìm cho mình “lối đi riêng” trong rừng đời rộng lớn. Dù con đường ấy có thể gập ghềnh, nhưng chính sự dấn thân và sáng tạo sẽ khiến hành trình sống của ta trở nên ý nghĩa hơn, để đến cuối cùng, ta có thể mỉm cười nói rằng: “Con đường tôi đi – chính tôi đã chọn.”

Câu 1. Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt (7 chữ, 4 câu mỗi khổ) – bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn, gồm nhiều khổ 4 câu. Câu 2. Đề tài: Bài thơ viết về những cuộc chia ly nơi sân ga, thể hiện nỗi buồn ly biệt và tình người trong những giờ phút chia tay. Câu 3. Biện pháp tu từ chủ đạo: Điệp cấu trúc “Có lần tôi thấy...” được sử dụng xuyên suốt bài thơ. Tác dụng: Nhấn mạnh sự lặp lại của những cảnh chia ly, gợi cảm giác thường trực, ám ảnh; đồng thời khắc họa sâu sắc nỗi buồn, sự cô đơn và thương cảm của con người trong đời sống ly biệt. Câu 4. Khổ thơ cuối: Những chiếc khăn mầu thổn thức bay, Những bàn tay vẫy những bàn tay, Những đôi mắt ướt nhìn đôi mắt, Buồn ở đâu hơn ở chốn này? Vần: bay – tay – này Kiểu vần: Vần liền (vần chân, vần bằng). Câu 5. Chủ đề: Bài thơ thể hiện nỗi buồn chia ly và tình cảm con người thắm thiết trong những cuộc tiễn đưa nơi sân ga. Mạch cảm xúc: Từ những cảnh tiễn biệt cụ thể, đa dạng → dâng lên thành nỗi buồn chung, khái quát về thân phận con người và sự chia lìa trong cuộc sống.

Câu 1: Bài thơ Chiếc lá đầu tiên của Hoàng Nhuận Cầm là một bản tình ca da diết về tuổi học trò và những năm tháng gắn bó với mái trường xưa. Về nội dung, bài thơ là dòng hồi tưởng đầy xúc cảm của tác giả về tuổi thơ, trường lớp, tình bạn, tình thầy trò và cả mối tình đầu trong trẻo. Những hình ảnh như phượng hồng, tiếng ve, lớp học xanh rủ, trái bàng đêm... đều gợi nên một không gian thân thương, làm sống lại những ký ức đẹp đẽ. Đặc biệt, nỗi nhớ được nhân lên nhiều lần và lan tỏa trong từng câu chữ, tạo nên mạch cảm xúc chủ đạo xuyên suốt bài thơ. Về nghệ thuật, tác giả sử dụng thể thơ tự do kết hợp với giọng điệu trữ tình, sử dụng nhiều hình ảnh giàu tính biểu tượng, nhạc điệu trong trẻo, lối liên tưởng phong phú, ngôn ngữ gần gũi mà giàu chất thơ. Tất cả tạo nên một bài thơ vừa dung dị, vừa sâu sắc, thấm đẫm tình cảm và khiến người đọc không khỏi bồi hồi xúc động khi nhớ về thời áo trắng đã qua. Câu 2: Trong cuốn Sáu người đi khắp thế gian, James Michener viết: “Mặc dù bọn trẻ ném đá vào lũ ếch để đùa vui, nhưng lũ ếch không chết đùa mà chết thật.” Câu nói tuy giản dị nhưng chứa đựng bài học sâu sắc về trách nhiệm và sự cảm thông trong hành vi của con người. Có thể thấy, hành động "ném đá" của bọn trẻ tuy mang ý nghĩa đùa giỡn, không ác ý, nhưng hậu quả đối với "lũ ếch" là hoàn toàn có thật, là tổn thương, là cái chết. Điều này phản ánh thực tế rằng trong cuộc sống, đôi khi con người hành động theo cảm tính, vô tình hay cố ý mà không lường trước được hậu quả mình gây ra cho người khác. Lời nói vô tình có thể khiến người khác tổn thương sâu sắc. Trò đùa tưởng chừng vô hại có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc. Câu nói vì thế nhắc nhở mỗi chúng ta rằng: đừng biện minh cho hành động của mình bằng lý do "chỉ là đùa thôi", vì tổn thương gây ra cho người khác thì không bao giờ là "đùa". Trong đời sống học đường, nhiều học sinh xem việc trêu chọc, bắt nạt bạn bè là chuyện vui, nhưng với người bị tổn thương, đó có thể là ký ức ám ảnh suốt đời. Trong môi trường mạng, những bình luận ác ý, những lời chê bai vô cảm cũng có thể đẩy một người vào tâm lý tiêu cực. Vì vậy, sống tử tế, biết suy nghĩ trước khi nói và làm là điều vô cùng quan trọng. Câu nói của Michener chính là lời cảnh tỉnh mỗi người hãy sống nhân hậu, có trách nhiệm với từng hành động của mình. Bởi lẽ, sự tử tế không chỉ thể hiện văn hóa, mà còn là thước đo nhân cách và lòng nhân ái của con người.

Câu 1. Bài thơ Chiếc lá đầu tiên được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Phương thức biểu đạt chính trong bài thơ là biểu cảm (kết hợp với tự sự và miêu tả). Câu 3. Năm hình ảnh, dòng thơ gợi kỉ niệm trường cũ: —“Hoa súng tím vào trong mắt lắm mê say” —“Chùm phượng hồng yêu dấu ấy rời tay” —“Một lớp học bâng khuâng màu xanh rủ” —“Sân trường đêm - rụng xuống trái bàng đêm” —“Mười chú chứ, nhìn xem, trong lớp ấy” => Những kỉ niệm ấy rất đặc biệt vì nó gợi lên một thời học trò vô tư, trong sáng, nhiều cảm xúc và đầy ắp tiếng cười. Đó là quãng đời ngây thơ, đẹp đẽ mà ai cũng từng trải qua và luôn khắc ghi trong tim. Câu 4. Dòng thơ: “Tiếng ve trong veo xé đôi hồ nước” sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ và nhân hóa. Tác dụng: Câu thơ gợi hình ảnh sinh động, giàu chất gợi cảm. Âm thanh trong trẻo của ve hè không chỉ báo hiệu mùa hè đến mà còn như “xé đôi” không gian tĩnh lặng của hồ nước – một hình ảnh tượng trưng cho sự chia xa, báo hiệu sự kết thúc của tuổi học trò. Câu 5. Em ấn tượng nhất với hình ảnh: “Không thấy trên sân trường chiếc lá buổi đầu tiên.” Vì đây là hình ảnh giàu tính biểu tượng, thể hiện sự tiếc nuối và mất mát. Chiếc lá đầu tiên không chỉ là kỷ niệm khởi đầu mà còn là dấu mốc thiêng liêng của tình yêu, tuổi trẻ, của một thời tươi đẹp đã qua đi không thể quay lại.