Đoạn trích "Ông Hai nghe tin làng Chợ Dau theo giặc" trong truyện Làng của Kim Lân thể hiện sâu sắc tâm trạng đau đớn, dằn vặt của người nông dân khi nghe tin làng quê mình phản bội Tổ quốc. Ông Hai là người nông dân chất phác, yêu làng, yêu nước chân thành. Tin làng theo giặc khiến ông sững sờ, tủi hổ, đau đớn như chính mình bị sỉ nhục. Ông cảm thấy mất hết niềm tự hào, không dám nhìn mặt ai, luôn tự hỏi "liệu có thật không hở bác?" trong tâm trạng hoang mang, tuyệt vọng. Tuy nhiên, càng đau khổ, ta càng thấy rõ lòng trung thành và tình yêu nước sâu sắc của ông. Ông không thể chấp nhận việc làng mình theo Tây vì với ông, yêu làng phải gắn liền với yêu nước.

Về nghệ thuật, Kim Lân đã thành công trong việc khắc họa diễn biến tâm lý nhân vật bằng ngôn ngữ giản dị, chân thực, đậm chất nông dân. Tình huống truyện kịch tính, lời đối thoại và độc thoại nội tâm được thể hiện sinh động, tự nhiên.

Qua đoạn trích, nhà văn ca ngợi phẩm chất cao đẹp của người nông dân Việt Nam: yêu làng, yêu nước, thủy chung với cách mạng – dù trong hoàn cảnh gian khổ, họ vẫn giữ trọn lòng tin vào Tổ quốc.

Đoạn thơ khắc họa hình ảnh bà mẹ Việt Nam anh hùng ,tuy nghèo khó ,chịu nhiều mất mát,bất công nhưng vẫn kiên cường,bất khuất,gan góc ,hết lòng vì Tổ Quốc và con cái ,là biểu tượng cao đẹp cho người phụ nữ Việt Nam.

Đoạn thơ thể hiện nỗi đau thương sâu sắc và sự biết ơn vô hạn đến người mẹ- người đã hi sinh vì Tổ Quốc .Đồng thời đoạn thơ ca ngợi tình mẹ con thiêng liêng,niềm tự hào và ý chí tiếp nối tinh thần yêu nước,hi sinh vì độc lập dân tộc.