a, kinh tế

Về nông nghiệp nhà Nguyễn đã quan tâm đến việc tổ chức khai hoang di dân lập ấp lấp đồn điền ở nhiều tỉnh phía bắc và phía Nam,...

Tuy nhiên do địa chủ thường nào bao chiếm ruộng đất lên nông dân vẫn không có ruộng để cày cấy cây phải lưu vong ở các tỉnh phía bắc lụt lội hạn hán xảy ra thường xuyên.

Thủ công nghiệp thương nghiệp có điều kiện phát triển. Thủ công nghiệp có những cải tiến nhất định về kỹ thuật. Nghề khai mỏ được đẩy mạnh. Hoạt động buôn bán trong nước và với nước ngoài ngày càng tăng.

Tuy nhiên do nhà nước có những quy định ngắt nghèo về thuế mẫu mã và đi hành chính sách bế quan tỏa cảng, tập trung thợ giỏi vào làm việc trong các quan xưởng , nên một số ngành, nghề không phát triển được. Nhiều đô thị, tập trung buôn bán nổi tiếng từ thời kỳ trước như Thăng Long, Phú Hiến, Thanh Hà, Hội An dần bị sa sút.

b, xã hội

Cuộc sống cơ cực của người dân và các mâu thuẫn xã hội khác đã làm bùng nổ nhiều cuộc nổi dậy chống nhà Nguyễn. Lực lượng tham gia vào những cuộc đấu tranh này gồm nông dân, thợ thuyền, binh lính, nhà nho, nhân dân các dân tộc thiểu số. Tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa của Phan Bá Vành (1821-1827) ở Nam Định, Thái Bình, của Lê Duy lương (1833-1828) ở Ninh Bình, Thanh Hóa, của Nông Văn Vân(1833-1835) ở Cao Bằng, của Cao Bá quát (1854-1856) ở Hà Nội,....

Tính chất nóng ẩm của khí hậu nước ta khiến quá trình phong hóa đá mẹ diễn ra mạnh mẽ đã tạo nên một lớp phủ thổ nhưỡng dày.

Quá trình feralit là quá trình hình thành đất đặc trưng ở nước ta. Khí hậu nhiệt đới gió mùa với lượng mưa tập trung theo mùa làm cho quá trình rửa trôi các chất badow dễ hòa tan ô-xít nhôm , hình thành các loại đất feralit điển hình cho thổ nhưỡng Việt Nam.

Một số nơi ở trung du và miền núi có sự phân hóa thành hai mùa mưa và khô sâu sắc đã làm tăng cường quá trình Tích lũy ôxy sắt ,ooxy nhôm tạo thành các tầng kết von hoặc đá ong.

-lượng mưa lớn lại tập trung chủ yếu vào 4-5 tháng mùa mưa làm tăng hiện tượng xói mòn, rửa trôi ở vùng đồi núi. Đất bị xói mòn, rửa trôi sẽ theo các dòng chảy ra sông ngòi và bồi tụ ở vùng đồng bằng hình thành đất phù sa. Từ