Câu 1. Đoạn văn khoảng 200 chữ

Bài thơ “Than đạo học” của Trần Tế Xương đã khắc họa sâu sắc tình trạng suy thoái của nền Nho học trong xã hội Việt Nam đầu thế kỉ XX. Ngay từ câu mở đầu, tác giả đã cất lên tiếng than: “Đạo học ngày nay đã chán rồi”, cho thấy sự xuống dốc rõ rệt của việc học. Hình ảnh “mười người đi học, chín người thôi” diễn tả tình trạng người học ngày càng thờ ơ, thiếu động lực. Bên cạnh đó, những hình ảnh “cô hàng bán sách lim dim ngủ”, “thầy khoá tư lương nhấp nhổm ngồi” vừa chân thực vừa hài hước, cho thấy cảnh học hành ảm đạm, rệu rã. Đặc biệt, các hình ảnh so sánh, thành ngữ “gà phải cáo”, “đấm ăn xôi” đã làm nổi bật sự rụt rè, vụ lợi và xuống cấp của sĩ khí. Bài thơ được viết theo thể thất ngôn bát cú, kết hợp ngôn ngữ đời thường với nghệ thuật trào phúng sắc sảo. Qua tiếng cười châm biếm, Tú Xương thể hiện nỗi đau xót trước sự suy tàn của đạo học và những giá trị tốt đẹp của xã hội. 

Câu 2. Bài văn nghị luận khoảng 600 chữ

Suy nghĩ về ý thức học tập của học sinh hiện nay

Trong hành trình trưởng thành của mỗi con người, học tập giữ một vai trò vô cùng quan trọng. Học không chỉ giúp chúng ta tiếp thu tri thức mà còn rèn luyện tư duy, hình thành nhân cách và chuẩn bị hành trang cho tương lai. Vì vậy, ý thức học tập là một trong những yếu tố quyết định sự tiến bộ của mỗi học sinh.

Ý thức học tập trước hết là thái độ tự giác, nghiêm túc và có trách nhiệm đối với việc học. Người có ý thức học tập luôn xác định được mục tiêu của mình, chủ động tìm hiểu kiến thức, chăm chú nghe giảng, hoàn thành nhiệm vụ và không ngừng cố gắng để tiến bộ. Học tập không nên chỉ nhằm đối phó với bài kiểm tra hay đạt điểm cao mà quan trọng hơn là hiểu biết, biết vận dụng kiến thức và hoàn thiện bản thân.

Trong thực tế, nhiều học sinh hiện nay có ý thức học tập tốt. Các bạn biết lập kế hoạch học tập, chủ động tìm kiếm kiến thức từ sách vở và những nguồn thông tin phù hợp, tích cực trao đổi với thầy cô, bạn bè. Khi gặp bài khó, các bạn không dễ dàng bỏ cuộc mà cố gắng tìm cách giải quyết. Chính tinh thần tự giác và kiên trì ấy giúp học sinh ngày càng trưởng thành, đồng thời tạo nền tảng tốt cho tương lai.

Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận học sinh chưa có ý thức học tập đúng đắn. Một số bạn học đối phó, lười suy nghĩ, chỉ học khi gần đến ngày kiểm tra. Có người quá phụ thuộc vào sự nhắc nhở của cha mẹ, thầy cô hoặc dễ bị cuốn vào những hoạt động giải trí khiến thời gian dành cho học tập bị giảm sút. Nếu kéo dài tình trạng này, học sinh không chỉ bị hạn chế về kiến thức mà còn hình thành thói quen thiếu trách nhiệm, thiếu kiên trì.

Để học tập hiệu quả, trước hết mỗi học sinh cần xác định cho mình mục tiêu phù hợp. Khi có mục tiêu, chúng ta sẽ có động lực để cố gắng. Bên cạnh đó, cần xây dựng thời gian biểu hợp lí, chủ động ôn tập và mạnh dạn hỏi khi chưa hiểu bài. Việc sử dụng điện thoại và mạng xã hội cũng cần được kiểm soát để không ảnh hưởng đến việc học. Quan trọng nhất, học sinh phải hiểu rằng kết quả tốt không đến từ may mắn mà được tạo nên bởi sự chăm chỉ, tự giác và bền bỉ mỗi ngày.

Từ bài thơ “Than đạo học”, tiếng than của Tú Xương trước sự suy thoái của việc học cũng gợi cho chúng ta suy nghĩ về giá trị của tri thức.  Nếu thế hệ trước từng chứng kiến một nền đạo học xuống dốc, thì học sinh hôm nay càng cần trân trọng cơ hội được học tập trong điều kiện tốt hơn. Mỗi người cần biến việc học thành nhu cầu tự thân, không học vì ép buộc mà học để hiểu biết, để hoàn thiện bản thân và đóng góp cho xã hội.

Tóm lại, ý thức học tập có ý nghĩa rất lớn đối với mỗi học sinh. Tri thức là hành trang quan trọng trên con đường tương lai, nhưng để có được tri thức, mỗi người phải biết tự giác, chăm chỉ và kiên trì. Học tập hôm nay chính là chuẩn bị cho chính mình một tương lai tốt đẹp hơn.