Câu 1

Đoạn trích trên mang giá trị nội dung sâu sắc khi thể hiện những suy ngẫm, trải nghiệm mang tính triết lý của nhân vật trữ tình về quy luật nghiệt ngã của thời gian và sự ngắn ngủi của đời người. Trước hết, đoạn trích khắc họa bước đi vô hình nhưng tàn nhẫn của thời gian. Thời gian trôi qua, con người trưởng thành hơn "ước mơ ta lớn lên" nhưng cũng là lúc ta phải đối mặt với quy luật sinh lão bệnh tử của đấng sinh thành "Cha mẹ thêm gần với đất", với những nỗi buồn, lo toan ngày một chất chồng "Buồn đã chín ngọn cây". Đặt trong dòng chảy "thăm thẳm" ấy, con người trở nên thật nhỏ bé, đơn độc như "đứa trẻ" đầy bất an và hoài nghi. Tác giả đã cụ thể hóa áp lực của thời gian qua những hình ảnh độc đáo: mặt trời trĩu nặng như "tấm bê tông", dấu vết năm tháng hằn lên đôi tay "rộp phồng", và tiếng chuông đồng hồ như ngọn lửa thiêu rụi sự ngây thơ của một thời đã qua. Để rồi, cái giật mình thảng thốt ở cuối đoạn trích khi "ngoảnh lại" thấy "lá vàng đã héo thành than" chính là đỉnh điểm của nỗi xót xa trước sự tàn phai nhanh chóng của kiếp người. Qua đó, đoạn trích gửi gắm thông điệp sâu sắc và ý nghĩa: cuộc đời vô cùng ngắn ngủi, mỗi người cần thức tỉnh để trân trọng từng khoảnh khắc hiện tại và những người thân yêu xung quanh.

Câu 2

Trong dòng chảy của cuộc sống hối hả , thứ công bằng nhất và cũng nghiệt ngã nhất chính là thời gian. Thời gian một đi sẽ không bao giờ trở lại. Chính vì vậy, biết trân trọng thời gian là một trong những giá trị sống cốt lõi, quyết định sự thành bại và hạnh phúc của mỗi con người.

Trân trọng thời gian trước hết là việc chúng ta nhận thức được giá trị của từng khoảnh khắc, từ đó biết quản lý, sắp xếp cuộc sống một cách khoa học để không lãng phí thì giờ vào những việc vô bổ. Khi biết quý trọng thời gian, con người sẽ chủ động học tập, lao động và cống hiến. Mỗi phút giây được tận dụng hiệu quả sẽ giúp chúng ta tích lũy thêm kiến thức, hoàn thiện kỹ năng và tiến gần hơn đến ước mơ của mình.

Hiện nay, thực trạng lãng phí thời gian đang diễn ra vô cùng phổ biến và trở thành một "căn bệnh" đáng báo động, đặc biệt là trong giới trẻ. Biểu hiện rõ nhất là sự sa đà vào các thiết bị công nghệ, khi nhiều người dành hàng giờ đồng hồ mỗi ngày chỉ để lướt mạng xã hội, cày game hay theo dõi những thông tin vô thưởng vô phạt. Bên cạnh đó, thói quen trì hoãn với tâm lý "để mai tính" và lối sống "bận rộn giả tạo" – ngồi vào bàn học nhưng luôn bị phân tâm bởi điện thoại – cũng khiến quỹ thời gian quý báu bị tiêu hao vô ích.

Thực trạng lãng phí thời gian hiện nay xuất phát từ cả nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan, đồng thời để lại những tác hại khôn lường. Nguyên nhân cốt lõi bắt nguồn từ sự thiếu mục tiêu sống rõ ràng, thói quen trì hoãn và kỹ năng quản lý thời giờ còn yếu kém của mỗi cá nhân, kết hợp với sức hấp dẫn, cám dỗ quá lớn từ các công nghệ giải trí hiện đại.

Chính sự chủ quan ấy đã dẫn đến những hậu quả nặng nề mà chúng ta có thể nhìn thấy rõ ràng hằng ngày: nó làm sa sút kết quả học tập, khiến nhiều học sinh phải đối mặt với áp lực thi cử đè nặng vào phút chót, thậm chí dẫn đến những kết quả đáng tiếc trong các kỳ thi chuyển cấp lớn do không chuẩn bị kịp thời. Không dừng lại ở đó, việc tiêu tốn hàng giờ đồng hồ mỗi ngày trước màn hình điện thoại thay vì rèn luyện thể chất hay giao tiếp đã trực tiếp gây ra làn sóng khủng hoảng tâm lý, sự cô đơn và các căn bệnh về mắt ở giới trẻ. Lãng phí thời gian, suy cho cùng, không chỉ biến cá nhân trở thành gánh nặng tài chính cho gia đình mà còn vô tình kéo lùi sức cạnh tranh và năng suất lao động chung của toàn xã hội trước bối cảnh toàn cầu hóa.

Để khắc phục tình trạng lãng phí thời gian, ta cần đưa ra giải pháp thiết thực và hiệu quả để có thể giải quyết được vấn đề này.

Giải pháp thứ nhất, trước hết là giải pháp từ chính cá nhân thông qua việc áp dụng phương pháp Pomodoro kết hợp công nghệ. Cụ thể, người học sẽ chia nhỏ thời gian thành các chu kỳ 25 phút tập trung cao độ và 5 phút nghỉ ngơi, kết hợp sử dụng các ứng dụng như Forest để khóa các kích thích từ mạng xã hội. Giải pháp này có tính khả thi rất cao vì không tốn chi phí và giảm áp lực cho não bộ; thực tế, ứng dụng Forest đã giúp hơn 40 triệu người dùng toàn cầu, bao gồm rất nhiều học sinh Việt Nam, tăng thời gian học tập thực tế từ 2 tiếng lên 5-6 tiếng mỗi ngày nhờ cai nghiện điện thoại thành công.

Đi cùng với đó là giải pháp thứ 2 kết hợp cùng phía nhà trường thông qua việc tổ chức các chuyên đề giáo dục kỹ năng sống. Ban giám hiệu và Đoàn thanh niên sẽ lồng ghép các buổi sinh hoạt hướng dẫn học sinh cách lập mục tiêu và sử dụng Ma trận Eisenhower để phân loại công việc ưu tiên. Việc này hoàn toàn khả thi vì nhà trường có sẵn quỹ thời gian sinh hoạt và sức ảnh hưởng lớn đến học sinh; bằng chứng là tại các hệ thống trường như FPT School hay các trường chuyên, sau khi triển khai các khóa học quản lý thời gian, tỉ lệ học sinh hoàn thành bài tập đúng hạn tăng lên rõ rệt và hiện tượng "nước đến chân mới nhảy" trước các kỳ thi lớn đã giảm đi đáng kể.

Tóm lại, thời gian là món quà công bằng và vô giá; biết trân trọng thời gian chính là chìa khóa để kiến tạo thành công và sống một cuộc đời ý nghĩa. Là một học sinh đang đứng trước những thử thách lớn, em nhận thức sâu sắc rằng mỗi phút giây trôi qua đều không thể lấy lại. Thay vì trì hoãn hay lãng phí thì giờ vào thế giới ảo, em quyết tâm lập kế hoạch rõ ràng, tập trung học tập và chắt chiu từng khoảnh khắc hiện tại để thực hiện ước mơ của mình một cách hiệu quả và nhanh chóng.

Câu 1

-Thể thơ tự do

-Căn cứ xác thể thơ :

+ Mỗi dòng thơ không bắt buộc số chữ

+ Cách ngắt nhịp: 2/2/2; 3/3; 3/2/3

+ Cách gieo vần: tay-ngây, bất- hạt,..

Câu 2

- Hai hình ảnh thể hiện sự trôi chảy của thời gian: "Cha mẹ thêm gần với đất"; " Lá vàng đã héo thành than!"

Câu 3

• Biện pháp tự từ : So sánh: Ta bé bỏng-đứa trẻ; Mặt trời đang dừng trước cửa - tấm bê tông nặng nề

• Tác dụng:

+ Làm cho câu thơ trở nên sinh động hấp dẫn, giàu tính biểu cảm, cảm xúc

+ Thể hiện hình ảnh con người trưởng thành nhỏ bé, ngây thơ như những đứa trẻ , hình ảnh mặt trời đang dừng trước cửa như cột bê tông này gợi lên một không gian sống ngột ngạt, bức bối, nơi mà ngay cả ánh sáng thiên nhiên cũng trở thành một áp lực vô hình đè nặng lên tâm trí.

+ Bộc lộ sự tổn thương, cảm giác mất phương hướng và khao khát được che chở của con người trước những giông bão hay sự hoài nghi của thời gian. Biến mặt trời thành tấm bê tông là một liên tưởng đầy cay đắng, thể hiện tâm trạng trĩu nặng, góc nhìn nhuốm màu u uất của nhân vật trữ tình khi nhìn ra thế giới xung quanh.

Câu 4

- Cảm hứng chủ đạo cùa bài thơ: Sự suy tư sâu sắc về quy luật của thời gian với cuộc sống của con người

Câu 5

Từ bài thơ "Thời gian" của Đoàn Mạnh Phương, em rút ra được thông điệp sâu sắc về giá trị của cuộc sống và thời gian là vô giá. Trước hết, bài thơ thức tỉnh chúng ta rằng thời gian trôi qua rất nhanh và vô tình, vì vậy mỗi người cần phải biết trân trọng từng khoảnh khắc quý giá của cuộc đời, không sống hoài sống phí. Đồng thời, tác phẩm hướng chúng ta đến việc tìm kiếm và vun đắp cho những giá trị tinh thần cao đẹp thay vì những của cải vật chất. Đó là việc nuôi dưỡng một tâm hồn biết yêu thương, gắn kết với cuộc sống và lưu giữ những tình cảm chân thành giữa người với người. Chính tình yêu thương và vẻ đẹp chân thành sẽ là sức mạnh kỳ diệu giúp con người vượt qua sự tàn phá của thời gian để lưu lại những giá trị sâu sắc dành cho bản thân.