Câu 1. Dấu hiệu: số chữ mỗi dòng không đều, nhịp điệu linh hoạt, không tuân theo niêm luật → thể thơ tự do. Câu 2. Những hình ảnh làng quê: con đường nhỏ, tiếng chó thức từ ngõ vắng, bông hoa đèn khe khẽ nở trong mơ. Câu 3. Biện pháp lặp cấu trúc “...đến với chúng tôi” có tác dụng nhấn mạnh sự gắn bó, chở che của thiên nhiên và con người đối với tuổi thơ; đồng thời làm nổi bật niềm hạnh phúc, sự trưởng thành trong vòng tay quê hương. Câu 4. Nhân vật trữ tình dành cho làng quê tình cảm yêu thương sâu nặng, gắn bó tha thiết, đầy tự hào và nhớ nhung. Câu 5. Hình ảnh “chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời” gợi khát vọng vươn xa, chinh phục những chân trời mới của con người. Trong cuộc sống, mỗi người cần nuôi dưỡng ước mơ, dám nghĩ dám làm và không ngừng nỗ lực để đạt được mục tiêu. Khát vọng chính là động lực giúp con người vượt qua khó khăn, hoàn thiện bản thân và hướng tới những giá trị tốt đẹp hơn.

Câu 1. Bài thơ được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Nhân vật trữ tình là người mẹ (xưng “mẹ”, trò chuyện với “con”). Câu 3. Biện pháp tu từ: nhân hóa (“cỏ hát”, “cỏ thơm thảo”). Tác dụng: Làm cho hình ảnh cỏ trở nên sinh động, có hồn; qua đó thể hiện niềm vui, sức sống và tình yêu thương mà mẹ dành cho con, đồng thời gợi sự phát triển tươi đẹp của con trong vòng tay mẹ. Câu 4. Một số hình ảnh: “mẹ là cánh đồng”, “con là cỏ nở hoa trong lòng mẹ”, “mạch ngầm… nuôi dưỡng cỏ”, “cánh đồng mẹ rộn ràng”… Nhận xét: Đây là những hình ảnh ẩn dụ giàu sức gợi, thể hiện tình yêu bao la, sự chở che, nuôi dưỡng bền bỉ của mẹ đối với con; giúp cảm xúc trở nên sâu sắc, giàu chất thơ. Câu 5. Để vun đắp tình mẫu tử, mỗi người con cần yêu thương, kính trọng và biết ơn cha mẹ; chăm ngoan, học tập tốt, sống có trách nhiệm. Bên cạnh đó, cần quan tâm, chia sẻ, giúp đỡ cha mẹ trong cuộc sống hằng ngày và trân trọng từng khoảnh khắc được ở bên gia đình.

Câu 1. Dấu hiệu nhận biết: số chữ trong mỗi dòng thơ không đều, cách ngắt nhịp linh hoạt, không theo niêm luật chặt chẽ → thể thơ tự do. Câu 2. Một hình ảnh miêu tả mùa thu: “lá khởi vàng” (lá bắt đầu chuyển vàng). Câu 3. Câu hỏi tu từ “Có phải em mùa thu Hà Nội” giúp bộc lộ cảm xúc bâng khuâng, say đắm của nhân vật trữ tình; đồng thời làm nổi bật sự hòa quyện giữa hình ảnh “em” và mùa thu Hà Nội, khiến vẻ đẹp của mùa thu trở nên có hồn, gần gũi và giàu chất thơ. Câu 4. Nhân vật trữ tình thể hiện những cảm xúc: nhớ nhung, da diết; say mê, xao xuyến trước vẻ đẹp mùa thu Hà Nội; đồng thời là niềm trân trọng, yêu thương và hi vọng. Câu 5. Từ tình cảm ấy, thế hệ trẻ cần có trách nhiệm giữ gìn và lan tỏa vẻ đẹp quê hương trong thời đại hội nhập. Mỗi người nên trân trọng giá trị văn hóa, cảnh quan, lối sống tốt đẹp; đồng thời quảng bá hình ảnh đất nước qua học tập, giao tiếp, mạng xã hội và các hoạt động văn hóa. Bên cạnh đó, cần có ý thức bảo vệ môi trường, giữ gìn bản sắc dân tộc và không ngừng hoàn thiện bản thân để góp phần xây dựng hình ảnh Việt Nam đẹp hơn trong mắt bạn bè quốc tế.

Dưới đây là gợi ý trả lời Bài 3 ngắn gọn, rõ ý: Câu 1. Văn bản được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Câu thơ gợi về truyền thuyết Lạc Long Quân – Âu Cơ (nguồn gốc “con Rồng cháu Tiên”). Câu 3. Biện pháp tu từ: so sánh (“Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn”). Tác dụng: Làm nổi bật sự vất vả, nhọc nhằn của biển cũng như của con người lao động; đồng thời gợi liên tưởng đến hình ảnh người mẹ tảo tần, từ đó khơi dậy tình yêu, sự trân trọng đối với biển đảo quê hương. Câu 4. Đoạn thơ thể hiện tình yêu Tổ quốc tha thiết, đặc biệt là ý thức về chủ quyền biển đảo; đồng thời nhắc nhở truyền thống nguồn cội và trách nhiệm bảo vệ đất nước của mỗi con người. Câu 5. Qua đoạn thơ, em nhận ra mỗi người cần nuôi dưỡng lòng yêu nước, tự hào dân tộc và ý thức bảo vệ chủ quyền Tổ quốc. Là học sinh, cần chăm chỉ học tập, rèn luyện bản thân, sống có trách nhiệm, sẵn sàng góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước trong tương lai.

Câu 1. Văn bản được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Tuổi thơ con được so sánh với hình ảnh “một bài ca”. Câu 3. Hình thức lời tâm sự con với mẹ tạo giọng điệu gần gũi, tha thiết, giúp cảm xúc trở nên chân thành, sâu lắng. Qua đó, tình yêu quê hương hiện lên tự nhiên như tình mẫu tử, dễ chạm đến cảm xúc người đọc. Câu 4. Biện pháp tu từ: điệp ngữ (“nhớ… nhớ”). Tác dụng: Nhấn mạnh nỗi nhớ da diết, sâu nặng của nhân vật trữ tình đối với những địa danh quê hương, làm tăng tính biểu cảm cho câu thơ. Câu 5. Quê hương có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong hành trình trưởng thành của mỗi con người. Đó là nơi nuôi dưỡng tâm hồn, lưu giữ những kỉ niệm tuổi thơ và hình thành nhân cách. Từ lời ru của mẹ, bài học của thầy đến cảnh sắc thân thuộc, tất cả góp phần bồi đắp tình yêu, niềm tự hào và ý thức trách nhiệm với cội nguồn. Dù đi xa, quê hương vẫn là điểm tựa tinh thần, là nơi để nhớ, để trở về, giúp con người thêm vững vàng và sống có ý nghĩa hơn.

Câu 1. Nhân vật trữ tình được xưng gọi bằng các từ ngữ: “anh”, “em” (trong đó “anh” là cái tôi trữ tình trung tâm). Câu 2. Đề tài của bài thơ là tình yêu đôi lứa, được thể hiện qua hình tượng ẩn dụ biển – núi – sóng. Câu 3. Biện pháp so sánh “anh như núi” làm nổi bật vẻ đẹp của tình yêu bền vững, kiên định và chung thủy. Hình ảnh “núi đứng nghìn năm” gợi sự vững chãi, không đổi thay trước thời gian, qua đó khẳng định tình cảm sâu sắc, son sắt của nhân vật trữ tình dành cho người mình yêu. Câu 4. Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là ngợi ca tình yêu chân thành, thủy chung, bền vững; đồng thời thể hiện khát vọng gắn bó lâu dài trong tình yêu. Câu 5. Điểm giống nhau là cả hai đoạn thơ đều thể hiện tình yêu mãnh liệt, sâu sắc và gắn bó. Tuy nhiên, ở bài Biển, núi, sóng và em, tình yêu được thể hiện theo hướng bền vững, thủy chung, ổn định như núi với khát vọng gắn bó dài lâu. Trong khi đó, đoạn thơ sau lại nhấn mạnh sự mãnh liệt, dữ dội của tình yêu; khi xa cách thì tình cảm trở nên đau khổ, “bão tố”. Như vậy, một bên thiên về sự bền bỉ, chung thủy; bên kia thiên về cảm xúc mãnh liệt, đầy biến động.

Hình tượng bà má Hậu Giang hiện lên là biểu tượng tiêu biểu cho người phụ nữ Nam Bộ giàu lòng yêu nước, kiên cường và giàu đức hi sinh. Trước hết, bà mang vẻ đẹp mộc mạc, chân chất của người mẹ nông dân, gắn bó với ruộng đồng, với cuộc sống giản dị nhưng nghĩa tình. Trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt, bà không chỉ lo toan cho gia đình mà còn hết lòng ủng hộ cách mạng, sẵn sàng che chở, nuôi giấu cán bộ. Đặc biệt, dù phải chịu nhiều mất mát, đau thương, bà vẫn giữ vững tinh thần bất khuất, không khuất phục trước kẻ thù. Tình yêu nước ở bà hòa quyện với tình mẫu tử sâu nặng, tạo nên sức mạnh tinh thần to lớn. Bên cạnh đó, bà còn thể hiện sự lạc quan, tin tưởng vào ngày mai chiến thắng, góp phần tiếp thêm niềm tin cho những người xung quanh. Nghệ thuật xây dựng nhân vật chân thực, ngôn ngữ giàu chất Nam Bộ đã làm nổi bật vẻ đẹp giản dị mà cao cả của bà má Hậu Giang. Qua đó, tác phẩm ca ngợi phẩm chất anh hùng của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến, đồng thời khơi dậy trong mỗi chúng ta lòng biết ơn và trân trọng những hi sinh thầm lặng ấy.

Bài thơ Biết ơn cha mẹ của Hoàng Mai là lời bày tỏ chân thành, xúc động về công lao sinh thành và dưỡng dục to lớn của đấng sinh thành. Trước hết, tác giả khắc họa hình ảnh cha mẹ với những hi sinh thầm lặng: từ những vất vả, nhọc nhằn trong cuộc sống đến sự tần tảo, lo toan từng bữa ăn, giấc ngủ cho con. Những hình ảnh giản dị nhưng giàu sức gợi đã làm nổi bật tình yêu thương bao la, vô điều kiện mà cha mẹ dành cho con cái. Bên cạnh đó, bài thơ còn thể hiện sự thức tỉnh trong nhận thức của người con khi nhận ra giá trị của tình thân, từ đó dâng lên niềm biết ơn sâu sắc. Giọng thơ nhẹ nhàng, tha thiết, ngôn ngữ mộc mạc mà giàu cảm xúc đã giúp thông điệp trở nên gần gũi, dễ đi vào lòng người. Không chỉ dừng lại ở việc ca ngợi, bài thơ còn như một lời nhắc nhở mỗi chúng ta cần trân trọng, yêu thương và có trách nhiệm hơn với cha mẹ khi còn có thể. Qua đó, tác phẩm góp phần nuôi dưỡng những tình cảm tốt đẹp, hướng con người đến lối sống hiếu nghĩa và giàu lòng biết ơn.

Nguyễn Sinh hiện lên trong đoạn trích là một con người vừa tài hoa, vừa giàu tình nghĩa nhưng cũng mang số phận nhiều éo le. Trước hết, chàng có ngoại hình đẹp, tư chất thông minh và đặc biệt là giọng hát ngọt ngào – những phẩm chất khiến chàng trở nên cuốn hút, được cô gái nhà họ Trần đem lòng yêu mến. Tuy nhiên, hoàn cảnh nghèo khó, mồ côi cha đã khiến con đường học hành dang dở, buộc chàng phải sống bằng nghề chèo đò. Khi bị gia đình cô gái khước từ vì thân phận thấp kém, Nguyễn Sinh không cam chịu mà quyết chí ra đi lập nghiệp, thể hiện lòng tự trọng và ý chí vươn lên. Sau nhiều năm, khi đã có chút của cải, chàng trở về với mong muốn kết duyên thì lại nhận tin người yêu đã qua đời. Bi kịch ấy làm nổi bật tấm lòng thủy chung, sâu nặng của Nguyễn Sinh: chàng đau đớn, xúc động đến rơi lệ, và khi chứng kiến khối đá tan thành máu – biểu tượng cho tình yêu son sắt của người con gái – chàng càng thấm thía hơn giá trị của mối tình ấy. Lời thề không lấy ai nữa khẳng định nhân cách cao đẹp, giàu tình nghĩa và sự chung thủy tuyệt đối của chàng. Qua đó, Nguyễn Sinh trở thành hình tượng tiêu biểu cho những con người tài hoa nhưng chịu nhiều bất hạnh trong xã hội xưa.

Nhân vật cô gái trong đoạn trích hiện lên như biểu tượng của một tình yêu chân thành mà bi thương. Trước hết, nàng là người giàu tình cảm, dám yêu và chủ động bày tỏ tình yêu của mình khi say mê tài năng và vẻ đẹp của Nguyễn Sinh. Hành động gửi khăn tay, nhờ mai mối cho thấy một tấm lòng tha thiết, vượt qua những ràng buộc lễ giáo khắt khe. Tuy nhiên, khi tình yêu bị ngăn cản bởi định kiến giàu – nghèo của gia đình, nàng không thể đấu tranh đến cùng mà chỉ biết âm thầm chịu đựng nỗi đau. Chính sự im lặng ấy phản ánh số phận đáng thương của người phụ nữ trong xã hội cũ – bị lệ thuộc, không có quyền quyết định hạnh phúc của mình. Đặc biệt, chi tiết “khối đá đỏ” trong tim là hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng, thể hiện tình yêu son sắt, thủy chung đến mức hóa thành máu thịt. Ngay cả khi đã qua đời, trái tim nàng vẫn hướng về người mình yêu. Qua nhân vật cô gái, tác giả vừa ca ngợi vẻ đẹp của tình yêu chung thủy, vừa bày tỏ niềm xót thương cho những con người bị lễ giáo phong kiến vùi dập.