1. Phương thức biểu đạt chính của văn bản

Văn bản thuộc thể loại truyện truyền thuyết dân gian, sử dụng phương thức tự sự kể chuyện là phương thức biểu đạt chính. Tác giả trình bày theo trình tự thời gian, kể từ cuộc đời ra đời, tuổi thơ, sự nghiệp làm tướng, cuộc kháng chiến đến cái chết và di sản của Lý Tiến, theo dõi chi tiết từng giai đoạn cuộc đời nhân vật để xây dựng hình ảnh người anh hùng dân gian.

2. Các chi tiết có liên quan đến sự thật lịch sử

1. Bối cảnh lịch sử: Truyện đặt ra trong thời kỳ vua Hùng thứ 6, triều Hùng Huy Vương, nhà nước Văn Lang bị giặc Ân phương Bắc xâm lược - đây là sự kiện lịch sử được ghi nhận trong các tư liệu văn học dân gian về thời cổ đại Việt Nam.
2. Địa điểm thực tế: Vũ Ninh nay thuộc huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, và đình Giáp Đông ở phố Hàng Cá, Hà Nội - đây là các địa danh thực tồn tại đến ngày nay, được nhân dân xây dựng để tưởng nhớ Lý Tiến.
3. Nhân vật và sự kiện liên quan: Vua Hùng, sứ giả Tiên Du và Thánh Gióng là các nhân vật quen thuộc trong truyền thuyết lịch sử Việt Nam, được liên kết với cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm thời đại cổ đại.

3. Chi tiết kì ảo, hoang đường và tác dụng của chúng

Chi tiết kì ảo: Sau khi chết, Lý Tiến đã báo mộng cho vua Hùng cho sứ giả Tiên Du rao mô, cầu hiền, giúp vua tìm được Thánh Gióng đánh giặc sau này.

Tác dụng:

1. Thể hiện lòng trung thành bất tận của Lý Tiến với đất nước ngay cả sau cái chết, làm nổi bật phẩm chất yêu nước của nhân vật.
2. Liên kết truyện với sự kiện đánh tan giặc Ân của Thánh Gióng, hoàn thiện chủ đề bảo vệ non sông và tạo nên hấp dẫn cho câu chuyện truyền thuyết.

4. Phẩm chất đáng quý của Lý Tiến và cách thể hiện

1. Yêu nước, sẵn sàng hy sinh: Được thể hiện qua việc Lý Tiến chấp nhận nhiệm vụ huấn luyện quân đội, dẫn quân ra biên ải cự giặc và chết trận vì đất nước.
2. Gan dạ, tài năng lãnh đạo: Được mô tả qua đặc điểm "tay khỏe mạnh, tháo vát, có tướng gan lì", khả năng thu hút bạn bè cùng trang lứa tập luyện và được vua Hùng tin tưởng giao phó nhiệm vụ quân sự quan trọng.
3. Dũng cảm, quyết liệt: Được thể hiện qua trận chiến tại Vũ Ninh, khi Lý Tiến xông pha tuyến đầu, giết nhiều giặc như ngả rạ trước hiểm nguy bị bắn trúng.

5. Thái độ, tình cảm của nhân dân và hành động thế hệ trẻ

Chi tiết cuối truyện cho thấy nhân dân có tình cảm biết ơn, tôn vinh và gìn giữ di sản của anh hùng Lý Tiến: họ đã chôn cất thi thể, dựng đình thờ để lưu truyền câu chuyện anh hùng cho hậu thế, thể hiện sự biết ơn với người đã cống hiến mạng sống cho quê hương.

Đối với thế hệ trẻ ngày nay, chúng ta cần giữ gìn và phát huy truyền thống yêu nước đó: học tập tốt để có kiến thức phục vụ đất nước, tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường, xây dựng cộng đồng, và luôn sẵn sàng góp sức khi đất nước cần, để không xứng đáng với những hy sinh của các anh hùng như Lý Tiến.

Đọc bài thơ "Bầm ơi!" của Tố Hữu, lòng em dâng lên một cảm xúc thật đặc biệt, vừa thương xót, vừa kính phục. Từng câu thơ lục bát mộc mạc như lời ru của mẹ, nhưng lại chứa đựng nỗi niềm sâu lắng. Hình ảnh "Bầm ra ruộng cấy bầm run / Chân lội dưới bùn, tay cấy mạ non" hiện lên thật chân thực, gợi lên sự tần tảo, chịu thương chịu khó của người mẹ nơi hậu phương, giữa hoàn cảnh chiến tranh khắc nghiệt. Cảm giác xót xa khi nghĩ đến cảnh mẹ già vẫn phải vất vả, lam lũ vì con, vì đất nước thật khó tả. Câu thơ "Mưa bao nhiêu hạt, thương bầm bấy nhiêu!" như một lời khẳng định tình cảm bao la của người con xa xứ, nỗi nhớ mẹ lớn lao tựa như cơn mưa không ngớt. Bài thơ "Bầm ơi!" đã khắc họa thành công hình ảnh người mẹ Việt Nam anh hùng, để lại trong em những rung động sâu sắc và lòng biết ơn vô hạn

bài làm

Tôi là cá bống, một nhân vật tuy nhỏ bé nhưng lại có vai trò quan trọng trong câu chuyện cổ tích "Tấm Cám". Cuộc đời tôi gắn liền với những tháng ngày cơ cực của chị Tấm, và tôi đã chứng kiến, thậm chí là góp phần giúp chị vượt qua những thử thách nghiệt ngã.

Ngày xưa, chị Tấm sống cùng dì ghẻ và cô em họ là Cám. Mẹ con Cám ghen ghét chị Tấm nên bắt chị làm mọi việc nặng nhọc trong nhà, còn Cám thì được nuông chiều. Một lần, dì ghẻ sai hai chị em đi bắt tôm tép. Chị Tấm chăm chỉ làm lụng, còn Cám thì lười biếng, thậm chí còn lừa gạt để lấy hết tép của chị. Khi chị Tấm khóc lóc vì tủi thân, tôi đã xuất hiện. Tôi là chú cá bống nhỏ, được Bụt sai đến bầu bạn với chị. Hàng ngày, tôi được chị Tấm cho ăn cơm bằng bát, và luôn ngoi lên khi nghe chị cất tiếng gọi thân thương: "Bống bống bang bang, lên ăn cơm vàng cơm bạc nhà ta, chớ ăn cơm hẩm cháo hoa nhà người". Sự bầu bạn của tôi phần nào xoa dịu nỗi buồn của chị.

Nhưng rồi, sự đố kỵ của Cám đã khiến tôi gặp nguy hiểm. Mẹ con Cám phát hiện ra tôi, chúng lừa chị Tấm đi chăn trâu xa rồi bắt tôi ăn thịt, vứt xương xuống giếng. Chị Tấm đau đớn vô cùng khi không còn tôi bầu bạn. May mắn thay, Bụt lại hiện lên và chỉ cho chị cách thu thập xương tôi, bỏ vào bốn chiếc lọ rồi chôn ở bốn chân giường. Nhờ có những chiếc lọ này mà sau này, chị Tấm đã biến thành nhiều hình dạng khác nhau, từ đó có cơ hội gặp lại nhà vua và thoát khỏi kiếp sống khổ cực. Dù cuộc đời tôi ngắn ngủi, nhưng tôi tự hào vì đã là người bạn đồng hành, là tia hy vọng nhỏ nhoi giúp chị Tấm vượt qua nghịch cảnh. Câu chuyện của tôi với chị Tấm là minh chứng cho tình cảm chân thành, dù là giữa con người hay giữa con người và loài vật, cũng có thể mang lại sức mạnh và sự ấm áp.

câu 9

liệt kê, đối lập( tương phản)

-tác dụng: nhấn mạnh sự gắn bó của phong tục, làm nổi bật giá trị nhân văn, tạo nhịp điệu cho câu văn

câu 10:

Câu chuyện "Sự tích trầu cau" là một bài học ý nghĩa về tình cảm gia đình và đạo lý thủy chung. Qua câu chuyện, em nhận ra rằng tình anh em, tình vợ chồng cần được trân trọng và gìn giữ. Sự hiểu lầm và ghen tuông có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc, chia cắt những người thân yêu. Chính vì vậy, chúng ta cần biết thông cảm, tha thứ và yêu thương những người xung quanh mình. Bài học về sự gắn kết và nghĩa tình bền chặt ấy được thể hiện rõ nét qua hình ảnh trầu cau, tượng trưng cho mối quan hệ keo sơn, thắm thiết. Tục ăn trầu trong văn hóa Việt Nam cũng vì thế mà mang ý nghĩa sâu sắc, nhắc nhở mỗi người về giá trị của tình thân.

câu 1: là truyện cổ tích, cụ thể hơn là truyện cổ tích thần kỳ

câu 2: nhân vật phản diện tiểu biểu nhất chính là lão nhà giàu ( phú ông)

câu 3: sự xuất hiện của bụt, phép màu từ cây tre là chi tiết hoang đường kì ảo

-thể hiện ước mơ về công lý và sự công bằng,tạo sức hấp dẫn cho cốt truyện,khẳng định sức mạnh của niềm tin,giải quyết mâu thuẫn theo hướng tích cực

câu 4: sự thật thà chất phác hiền lành, chi tiết: khi lão phú ông hứa gả con gái anh ko nghi ngờ,còn tin tuyệt đối vào lời của lão

-sự chăm chỉ,chịu thương chịu khó,chi tiết: dù anh bị lão vắt kiệt sức nhưng anh vẫn hoàn thành mọi công việc, mà không hề kêu ca

-lòng vị tha và thiện tâm,chi tiết:khi gia đình lão van xin anh tha thứ cho họ sau khi đã chịu bài học thích đáng.ko dùng phép thuật làm hại người vô cớ, mà chỉ đòi lại công bằng công sức mình đã bỏ ra.

câu 5:

thông qua cây tre trăm đốt, tác giả dân gian gửi gắm ước mơ về một xã hội công bằng,nơi người lao động hiền lành,chăm chỉ được bảo vệ và đền đáp xứng đáng. Đó là khát vọng về sự chiến thắng của cái thiện đối với cái ác,của chính nghĩa đối với cái ác, của chính nghĩa đối với sự tham lam, áp bức. Theo em, ước mơ này không chỉ phản ánh niềm tin vào luật nhân quả '' ở hiền gặp lành '' mà còn là điểm tựa tinh thần quý giá để con người luôn giữ vững lòng nhân ái.