Câu 1. Phân tích nhân vật con Kiến

Trong truyện ngụ ngôn "Con Kiến và con Bồ Câu", nhân vật Kiến là biểu tượng đẹp đẽ cho đạo lý "ân đền oán trả" của con người. Vốn là một sinh vật nhỏ bé, khi rơi vào tình huống nguy hiểm – bị dòng nước cuốn trôi – Kiến đã thể hiện sự yếu đuối, hoảng loạn của một kẻ yếu thế trước sức mạnh tự nhiên. Thế nhưng, khi được Bồ Câu cứu giúp, Kiến không chỉ đón nhận lòng tốt mà còn khắc ghi ân tình ấy. Chi tiết Kiến chủ động quan sát và tìm cách trả ơn khi thấy Bồ Câu gặp nạn là minh chứng rõ nét nhất cho tấm lòng trung hậu, nghĩa hiệp. Dù thân hình bé nhỏ, Kiến không hề đùn đẩy hay sợ hãi trước một người đi săn to lớn, mà dũng cảm hành động, dùng sức lực ít ỏi để cứu lấy bạn mình. Qua nhân vật Kiến, truyện không chỉ tôn vinh đức tính biết ơn, sự chủ động trong việc giúp đỡ người khác mà còn gửi gắm bài học nhân văn sâu sắc: lòng tốt không phân biệt lớn nhỏ, và sự tử tế chân thành luôn tạo nên những giá trị cao quý.

Câu 2. Nghị luận: Giá trị của lễ hội truyền thống trong xã hội hiện đại

Trong guồng quay hối hả của cuộc sống hiện đại, không ít ý kiến cho rằng các lễ hội truyền thống đã trở nên lỗi thời và cần được loại bỏ để nhường chỗ cho sự phát triển. Tuy nhiên, quan điểm này hoàn toàn phiến diện và thiếu đi cái nhìn sâu sắc về giá trị văn hóa cốt lõi mà lễ hội mang lại cho dân tộc.

Trước hết, lễ hội truyền thống là "bản sắc", là sợi dây liên kết vô hình nối liền quá khứ với hiện tại. Mỗi lễ hội như hội Gióng, hội Lim hay Tết cổ truyền không chỉ là những ngày nghỉ đơn thuần, mà là nơi lưu giữ những giá trị tâm linh, đạo lý "uống nước nhớ nguồn" và niềm tự hào về cội nguồn dân tộc. Nếu loại bỏ lễ hội, chúng ta chẳng khác nào những cái cây bị mất đi bộ rễ, dễ dàng đánh mất bản sắc trong quá trình hội nhập toàn cầu.

Hơn thế nữa, lễ hội đóng vai trò quan trọng trong việc gắn kết cộng đồng. Trong xã hội hiện đại, nơi con người ngày càng trở nên đơn độc giữa những bức tường bê tông và các thiết bị số, lễ hội chính là không gian sinh hoạt văn hóa chung để mọi người tìm lại sự kết nối, sẻ chia. Đó cũng là dịp để giáo dục thế hệ trẻ về lịch sử, về những anh hùng dân tộc và các giá trị đạo đức mà cha ông để lại. Một xã hội văn minh không phải là một xã hội từ bỏ quá khứ, mà là xã hội biết cách làm giàu tâm hồn từ những di sản truyền thống.

Tất nhiên, chúng ta cần loại bỏ những hủ tục lạc hậu hoặc sự lãng phí không cần thiết để lễ hội phù hợp với nếp sống văn minh hiện đại. Nhưng điều đó không có nghĩa là loại bỏ lễ hội. Thay vì gạt bỏ, chúng ta cần bảo tồn và phát huy để lễ hội trở thành nhịp cầu kết nối, làm đẹp thêm đời sống tinh thần của con người thời đại mới.

Tóm lại, lễ hội truyền thống không hề lỗi thời, mà ngược lại, nó chính là nguồn cội tiếp sức cho sự phát triển bền vững của dân tộc. Giữ gìn lễ hội chính là giữ gìn tâm hồn của đất nước, để dù đi xa đến đâu, mỗi người Việt vẫn luôn tìm thấy "nhà" trong tâm thức của chính mình.

Câu 1: Phương tiện phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản là hình ảnh (cụ thể là bức ảnh chụp các đội thi đang tranh tài trên sông Pô Kô).

Câu 2: Lễ hội được tổ chức nhằm mục đích:

• Giữ gìn văn hóa bản địa, bảo tồn nét đẹp văn hóa độc đáo của cư dân sống lâu đời trên địa bàn huyện Ia Grai.
• Tưởng nhớ vị anh hùng A Sanh và những đóng góp của ông cùng con thuyền độc mộc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Câu 3:

• Chi tiết: "Trong kháng chiến, những chiếc thuyền độc mộc đã trở thành phương tiện vận chuyển lương thực, đưa hàng ngàn bộ đội ta cùng vũ khí đạn dược qua sông đánh giặc..."
• Cảm nhận: Đây là chi tiết đầy ý nghĩa, cho thấy thuyền độc mộc không chỉ là một công cụ sinh kế thông thường mà đã trở thành một "chứng nhân lịch sử", một người bạn đồng hành tin cậy, thầm lặng nhưng đóng góp to lớn vào thắng lợi chung của dân tộc. Chi tiết này gợi lên lòng tự hào và sự trân trọng đối với những giá trị văn hóa đã hòa quyện cùng vận mệnh đất nước.

Câu 4: Câu văn sử dụng biện pháp liệt kê (chở bộ đội, vật tư,...).

• Tác dụng: Giúp người đọc hình dung cụ thể, sinh động về vai trò đa dạng và to lớn của thuyền độc mộc trong chiến tranh. Qua đó, khẳng định sự hy sinh, vất vả và tinh thần yêu nước quật cường của nhân dân cũng như tầm quan trọng của việc giữ gìn loại hình văn hóa này.

Câu 5: Bài học về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống:

• Phải luôn trân trọng, gìn giữ các giá trị văn hóa tốt đẹp của cha ông để lại, vì đó là "hồn cốt" của dân tộc.
• Cần có những hành động thiết thực (như tổ chức lễ hội, truyền dạy kỹ năng, tuyên truyền) để những nét văn hóa đó không bị mai một trong xã hội hiện đại.
• Kết hợp hài hòa giữa việc phát huy các giá trị văn hóa với việc giáo dục lòng yêu nước và đạo lý "uống nước nhớ nguồn".

vì e thoi​

k bt

Trong thời đại kỷ nguyên số phát triển chóng mặt, mục tiêu của giáo dục không còn bó hẹp trong những trang sách. Thế nhưng, vẫn tồn tại một quan điểm cho rằng: "Với học sinh, kĩ năng sống không quan trọng như tri thức". Đây là một cái nhìn phiến diện, lạc hậu và có thể kìm hãm sự phát triển toàn diện của thế hệ trẻ. Tôi hoàn toàn phản đối quan điểm này.

Trước hết, chúng ta cần hiểu đúng về hai khái niệm này. Tri thức là hệ thống kiến thức, lý thuyết về tự nhiên và xã hội mà học sinh tiếp thu qua sách vở, trường lớp. Trong khi đó, kĩ năng sống là khả năng thích nghi, giải quyết vấn đề, giao tiếp, quản lý cảm xúc và làm việc nhóm. Nếu tri thức là "phần cứng" cung cấp dữ liệu, thì kĩ năng sống chính là "phần mềm" giúp vận hành bộ máy con người một cách hiệu quả trong thực tế.

Nhiều người ưu tiên tri thức vì cho rằng đó là thước đo duy nhất để đánh giá năng lực qua điểm số và bằng cấp. Đúng là tri thức giúp chúng ta có nền tảng học vấn, nhưng nếu thiếu kĩ năng sống, tri thức ấy sẽ trở thành "tri thức chết". Một học sinh có thể giải những bài toán tích phân phức tạp nhưng lại lúng túng không biết sơ cứu vết thương cơ bản; một sinh viên tốt nghiệp loại ưu nhưng lại thất bại trong buổi phỏng vấn vì thiếu kĩ năng giao tiếp và sự tự tin. Thực tế cho thấy, những người thành đạt nhất không chỉ là những người giỏi lý thuyết, mà là những người biết vận dụng kiến thức đó để kết nối và giải quyết các tình huống trong đời sống.

Hơn nữa, kĩ năng sống chính là "tấm khiên" bảo vệ học sinh trước những biến động của xã hội. Trong một thế giới đầy rẫy những cám dỗ và áp lực tâm lý, nếu chỉ có tri thức mà thiếu kĩ năng quản lý cảm xúc, kĩ năng từ chối hay tư duy phản biện, học sinh rất dễ bị gục ngã hoặc sa ngã. Kĩ năng sống giúp các em biết cách tự chăm sóc bản thân, biết lắng nghe, thấu hiểu và sẻ chia – những giá trị tạo nên một con người có nhân cách tốt, thay vì chỉ là một "cỗ máy học tập".

Tuy nhiên, phản đối quan điểm "kĩ năng sống không quan trọng bằng tri thức" không có nghĩa là chúng ta hạ thấp vai trò của học vấn. Tri thức và kĩ năng sống là hai mặt của một đồng xu, chúng bổ trợ và thúc đẩy lẫn nhau. Có tri thức mà thiếu kĩ năng thì khó thành công; có kĩ năng mà thiếu tri thức thì khó đi xa và bền vững. Điều quan trọng là chúng ta cần một sự cân bằng.

Để khắc phục tư duy trọng tri thức nhẹ kĩ năng, nhà trường và gia đình cần thay đổi phương pháp giáo dục. Thay vì chỉ ép con em học thuộc lòng, hãy tạo môi trường để các em trải nghiệm, tranh luận và rèn luyện các kĩ năng mềm. Bản thân mỗi học sinh cũng cần chủ động bước ra khỏi vùng an toàn của sách vở để tham gia các hoạt động ngoại khóa, từ thiện hay lao động thực tế.

Tóm lại, tri thức và kĩ năng sống đều là những hành trang không thể thiếu của mỗi học sinh trên con đường tương lai. Việc coi nhẹ kĩ năng sống là một sai lầm nghiêm trọng. Chúng ta cần học cách làm người trước khi học cách làm thợ, bởi suy cho cùng, mục đích cao nhất của giáo dục là đào tạo nên những con người hạnh phúc và có ích cho xã hội.

Câu 1. Vấn đề bàn luận của văn bản: Văn bản bàn về vai trò và ý nghĩa của lòng kiên trì trong việc vượt qua khó khăn để đi đến thành công.

Câu 2. Câu văn nêu luận điểm ở đoạn (2): "Kiên trì là cầu nối để thực hiện lí tưởng, là bến phà và là nấc thang dẫn đến thành công."

Câu 3. Xác định phép liên kết:

• a. Phép nối: Từ "Tuy nhiên".
• b. Phép thế: Cụm từ "Hãy không ngừng nỗ lực" thay thế cho các biểu hiện của "Kiên trì" ở câu trước (hoặc có thể xác định là phép lặp từ "mục tiêu" nếu xét sự liên kết với các phần khác của văn bản). Tuy nhiên, rõ nhất ở đây là phép đồng nghĩa/liên tưởng giữa "kiên trì, chăm chỉ" và "nỗ lực".

Câu 4. Tác dụng của cách mở đầu văn bản:

• Trực tiếp, rõ ràng: Giúp người đọc nhận diện ngay chủ đề nghị luận (lòng kiên trì).
• Tạo tiền đề: Khẳng định tầm quan trọng của phẩm chất này, dẫn dắt người đọc vào hệ thống lập luận một cách tự nhiên và thuyết phục.

Câu 5. Nhận xét về bằng chứng trong đoạn (2):

• Tính xác thực: Dẫn chứng về Thomas Edison là một sự thật lịch sử nổi tiếng, có sức thuyết phục cao.
• Tính điển hình: Việc thử nghiệm 1.000 lần là minh chứng hùng hồn nhất cho sự kiên trì, biến thất bại thành bài học.
• Hiệu quả: Làm cho lí lẽ trở nên cụ thể, sinh động, dễ hiểu và truyền cảm hứng mạnh mẽ cho người đọc.

Câu 6. Đoạn văn chia sẻ trải nghiệm bản thân:

Lòng kiên trì chính là "chìa khóa" giúp em chinh phục môn Tiếng Anh – môn học mà em từng rất sợ hãi. Năm lớp 8, em luôn cảm thấy bế tắc với những cấu trúc ngữ pháp phức tạp và vốn từ vựng ít ỏi, dẫn đến kết quả thi cử không như ý. Tuy nhiên, thay vì từ bỏ, em đã tự lập ra mục tiêu học 10 từ mới và luyện nghe 15 phút mỗi ngày. Có những lúc mệt mỏi muốn dừng lại, em lại tự nhủ về tấm gương của Thomas Edison để tiếp tục nỗ lực. Nhờ sự bền bỉ suốt một năm qua, điểm số của em đã cải thiện rõ rệt và em đã tự tin giao tiếp cơ bản với người nước ngoài. Trải nghiệm đó giúp em hiểu sâu sắc rằng: mọi trở ngại đều có thể vượt qua nếu ta không ngừng kiên trì theo đuổi mục tiêu.

Câu 1. Thông tin cơ bản của văn bản: Vai trò và cách thức ứng dụng của trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các công nghệ mới nổi trong việc hỗ trợ công tác cứu hộ, cứu nạn và khắc phục hậu quả thiên tai (cụ thể là trận động đất tại Thổ Nhĩ Kỳ và Syria).

Câu 2. Đặc điểm hình thức xác định kiểu văn bản (Văn bản thông tin):

• Sapo: Đoạn đầu tóm tắt nội dung chính của bài viết.
• Hệ thống đề mục: Các tiêu đề (1), (2), (3) được in đậm, đánh số rõ ràng để phân loại thông tin.
• Số liệu, sự kiện thực tế: Sử dụng các số liệu cụ thể (7.8 độ Richter, ngày 15/2...) và các tên tổ chức, quốc gia có thật (WHO, Thổ Nhĩ Kỳ, Syria...).

Câu 3.

• a. Phép liên kết: Phép nối (Sử dụng cụm từ nối "Theo đó" để liên kết câu thứ hai với câu thứ nhất).
• b. Thuật ngữ: Trí tuệ nhân tạo (AI).
• • Khái niệm: Là một ngành thuộc khoa học máy tính, liên quan đến việc chế tạo các máy móc thông minh, đặc biệt là các chương trình máy tính thông minh có khả năng thực hiện các nhiệm vụ thường đòi hỏi trí tuệ con người (như học tập, suy luận, thị giác máy tính...).

Câu 4. Tác dụng của phương tiện phi ngôn ngữ ở phần (1): Trong phần (1), các con số như "7,8 và 7,5 độ Richter", "53 quốc gia" được sử dụng (có thể coi là một dạng số liệu trực quan).

• Tác dụng: Cung cấp bằng chứng khách quan, xác thực giúp người đọc hình dung được quy mô tàn phá khủng khiếp của thảm họa và tính cấp bách của nỗ lực cứu hộ.

Câu 5. Hiệu quả của cách triển khai thông tin trong phần (2): Phần (2) triển khai thông tin theo cách phân loại đối tượng (kết hợp tiêu đề phụ).

• Hiệu quả: Giúp thông tin trở nên rành mạch, rõ ràng, giúp người đọc dễ dàng nắm bắt được từng loại công nghệ cụ thể (MXH, phần mềm mã nguồn mở, AI) và công dụng riêng biệt của chúng trong cứu nạn.

Câu 6. Góc nhìn về cách sử dụng AI hiệu quả và hợp lý: Từ góc nhìn của người trẻ, chúng ta nên sử dụng AI như sau:

• Coi AI là công cụ hỗ trợ, không phải sự thay thế: Sử dụng AI để tối ưu hóa năng suất (tìm kiếm thông tin, gợi ý ý tưởng) nhưng không lạm dụng đến mức mất đi tư duy phản biện cá nhân.
• Sử dụng có trách nhiệm và đạo đức: Không dùng AI để tạo ra tin giả, gian lận học thuật hoặc xâm phạm quyền riêng tư của người khác.
• Luôn kiểm chứng thông tin: AI vẫn có thể sai sót, do đó cần kiểm tra lại các dữ liệu quan trọng từ nguồn chính thống.

Câu 1. Thông tin cơ bản của văn bản: Vai trò và cách thức ứng dụng của trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các công nghệ mới nổi trong việc hỗ trợ công tác cứu hộ, cứu nạn và khắc phục hậu quả thiên tai (cụ thể là trận động đất tại Thổ Nhĩ Kỳ và Syria). Câu 2. Đặc điểm hình thức xác định kiểu văn bản (Văn bản thông tin): Sapo: Đoạn đầu tóm tắt nội dung chính của bài viết. Hệ thống đề mục: Các tiêu đề (1), (2), (3) được in đậm, đánh số rõ ràng để phân loại thông tin. Số liệu, sự kiện thực tế: Sử dụng các số liệu cụ thể (7.8 độ Richter, ngày 15/2...) và các tên tổ chức, quốc gia có thật (WHO, Thổ Nhĩ Kỳ, Syria...). Câu 3. a. Phép liên kết: Phép nối (Sử dụng cụm từ nối "Theo đó" để liên kết câu thứ hai với câu thứ nhất). b. Thuật ngữ: Trí tuệ nhân tạo (AI). Khái niệm: Là một ngành thuộc khoa học máy tính, liên quan đến việc chế tạo các máy móc thông minh, đặc biệt là các chương trình máy tính thông minh có khả năng thực hiện các nhiệm vụ thường đòi hỏi trí tuệ con người (như học tập, suy luận, thị giác máy tính...). Câu 4. Tác dụng của phương tiện phi ngôn ngữ ở phần (1): Trong phần (1), các con số như "7,8 và 7,5 độ Richter", "53 quốc gia" được sử dụng (có thể coi là một dạng số liệu trực quan). Tác dụng: Cung cấp bằng chứng khách quan, xác thực giúp người đọc hình dung được quy mô tàn phá khủng khiếp của thảm họa và tính cấp bách của nỗ lực cứu hộ. Câu 5. Hiệu quả của cách triển khai thông tin trong phần (2): Phần (2) triển khai thông tin theo cách phân loại đối tượng (kết hợp tiêu đề phụ). Hiệu quả: Giúp thông tin trở nên rành mạch, rõ ràng, giúp người đọc dễ dàng nắm bắt được từng loại công nghệ cụ thể (MXH, phần mềm mã nguồn mở, AI) và công dụng riêng biệt của chúng trong cứu nạn. Câu 6. Góc nhìn về cách sử dụng AI hiệu quả và hợp lý: Từ góc nhìn của người trẻ, chúng ta nên sử dụng AI như sau: Coi AI là công cụ hỗ trợ, không phải sự thay thế: Sử dụng AI để tối ưu hóa năng suất (tìm kiếm thông tin, gợi ý ý tưởng) nhưng không lạm dụng đến mức mất đi tư duy phản biện cá nhân. Sử dụng có trách nhiệm và đạo đức: Không dùng AI để tạo ra tin giả, gian lận học thuật hoặc xâm phạm quyền riêng tư của người khác. Luôn kiểm chứng thông tin: AI vẫn có thể sai sót, do đó cần kiểm tra lại các dữ liệu quan trọng từ nguồn chính thống.

Thói quen trì hoãn là một trong những rào cản lớn nhất ngăn cách con người đến với thành công và sự trưởng thành. Nhiều người thường lầm tưởng rằng việc lùi lại công việc một vài giờ hay một vài ngày là vô hại, nhưng thực tế, đó là một con virus âm thầm gặm nhấm quỹ thời gian và ý chí của mỗi cá nhân. Khi chúng ta chọn cách né tránh những nhiệm vụ khó khăn để tìm đến những thú vui nhất thời như lướt mạng xã hội hay giải trí vô độ, chúng ta đang tự rơi vào cái bẫy của sự thỏa mãn giả tạo. Hệ lụy đầu tiên của thói quen này chính là sự giảm sút nghiêm trọng về chất lượng công việc. Những việc được hoàn thành trong sự vội vã để kịp hạn chót sẽ không bao giờ có được sự chỉn chu và tư duy thấu đáo. Điều này không chỉ dẫn đến những kết quả tồi tệ mà còn gây ra áp lực tâm lý đè nặng, khiến con người luôn sống trong trạng thái lo âu và căng thẳng triền miên. Đáng sợ hơn, trì hoãn còn làm thui chột ý chí và khát vọng. Khi sự chậm trễ trở thành một bản năng, con người dần mất đi sự nhạy bén để nắm bắt những cơ hội vàng trong cuộc sống, khiến những mục tiêu lớn lao chỉ mãi nằm trên trang giấy. Bên cạnh đó, người có tính trì hoãn thường đánh mất uy tín đối với cộng đồng. Trong một xã hội đề cao sự chuyên nghiệp, một người luôn trễ hẹn hoặc không hoàn thành cam kết sẽ bị đào thải khỏi các mối quan hệ quan trọng. Tương lai của mỗi người vốn được xây dựng từ những viên gạch hành động của ngày hôm nay. Nếu mỗi ngày chúng ta đều để mặc cho sự lười biếng chiếm ưu thế, thì "ngày mai" sẽ chỉ là một vòng lặp của những hối tiếc và thất bại. Để vượt qua thói quen độc hại này, chúng ta cần rèn luyện tính kỷ luật sắt đá và học cách chia nhỏ mục tiêu để bắt đầu ngay lập tức thay vì chờ đợi cảm hứng. Sự hoàn hảo không nằm ở việc chờ đợi một thời điểm lý tưởng, mà nằm ở việc dám đối mặt với khó khăn và hoàn thành nó mỗi ngày. Tóm lại, cuộc đời là một dòng chảy không ngừng và thời gian là tài sản công bằng nhất của mỗi người. Chỉ khi dũng cảm từ bỏ thói quen trì hoãn, chúng ta mới có thể thực sự làm chủ vận mệnh và kiến tạo một tương lai rực rỡ cho chính mình.

Câu 1. Văn bản tập trung bàn về mặt trái và tác hại của việc phụ thuộc vào công nghệ trong cuộc sống hiện đại.

Câu 2. Câu văn nêu ý kiến trong đoạn (3): → “Nhưng bây giờ rất hiếm có công việc nào giờ giấc rạch ròi như thế.”

Câu 3. a. Phép liên kết được dùng: phép lặp (lặp từ “thời gian”). b. Phép liên kết chủ yếu giữa đoạn (1) và (2): phép nối (từ nối: “Một trong số đó là…”).

Câu 4. Bằng chứng trong đoạn (4) có ý nghĩa: → Làm rõ và tăng sức thuyết phục cho luận điểm về việc công nghệ xâm phạm đời sống riêng tư (ví dụ: tivi thông minh, thiết bị điện tử theo dõi người dùng…).

Câu 5. Thái độ của người viết: → Lo ngại, cảnh báo và phê phán việc con người quá phụ thuộc vào công nghệ.

Câu 6: Từ góc nhìn của một người trẻ, để tạo sự gắn kết với người thân, bạn bè trong thời đại công nghệ, em cần: → Sử dụng công nghệ hợp lí, không quá phụ thuộc; → Dành thời gian gặp gỡ, trò chuyện trực tiếp với người thân, bạn bè; → Quan tâm, lắng nghe và chia sẻ nhiều hơn trong đời sống thực; → Tham gia các hoạt động chung (học tập, vui chơi, ngoại khóa) để tăng sự kết nối. => Như vậy, cần cân bằng giữa thế giới công nghệ và đời sống thực để giữ gìn các mối quan hệ.