Câu 1
Trong thế giới rộng lớn này, con người không phải là sinh vật duy nhất tồn tại, mà còn có muôn loài vật đang cùng sẻ chia sự sống. Vì thế, yêu thương vạn vật không chỉ là một lựa chọn, mà còn là biểu hiện của một tâm hồn nhân hậu và văn minh. Khi ta biết nâng niu một chú chim nhỏ, không nỡ giẫm lên một cành cây non, hay xót xa trước một con vật bị bỏ rơi, cũng là lúc trái tim ta trở nên dịu dàng và giàu lòng trắc ẩn hơn. Vạn vật tuy không biết nói, nhưng chúng cũng biết đau, biết sợ hãi và khao khát được sống. Con người nếu chỉ biết khai thác mà không biết gìn giữ, yêu thương thì sớm muộn cũng sẽ tự đẩy mình vào sự cô độc giữa một thế giới cằn cỗi. Yêu thương vạn vật còn là cách để bảo vệ môi trường, giữ gìn sự cân bằng của tự nhiên – mái nhà chung của tất cả chúng ta. Mỗi hành động nhỏ như trồng thêm một cái cây, cứu giúp một con vật, hay đơn giản là không làm tổn hại đến thiên nhiên đều mang ý nghĩa lớn lao. Khi con người biết yêu thương vạn vật, cũng chính là lúc chúng ta học được cách yêu thương chính mình và cuộc đời này sâu sắc hơn.
Câu 2
Quê hương – hai tiếng gọi thiêng liêng luôn neo giữ tâm hồn mỗi con người, nhất là khi phải xa cách trong khói lửa chiến tranh. Đoạn thơ trong “Bên kia sông Đuống” đã khắc họa sâu sắc nỗi đau xót, nhớ thương cùng sự biến đổi dữ dội của quê hương trước và sau chiến tranh, bằng một giọng điệu vừa tha thiết, vừa quặn thắt.
Trước hết, quê hương hiện lên trong kí ức với vẻ đẹp bình dị mà đậm đà bản sắc. Đó là một miền quê trù phú, yên bình với “lúa nếp thơm nồng”, với những giá trị văn hóa truyền thống như tranh Đông Hồ “gà lợn nét tươi trong”. Những hình ảnh ấy không chỉ gợi ra cuộc sống ấm no, thanh bình mà còn thể hiện nét đẹp tinh thần của người dân Kinh Bắc – nơi lưu giữ hồn cốt dân tộc. Màu sắc “sáng bừng trên giấy điệp” như lan tỏa niềm vui, niềm tự hào về một quê hương giàu truyền thống. Tất cả hiện lên qua nỗi nhớ da diết, trìu mến, như một miền ký ức không thể phai mờ trong tâm hồn người con xa xứ.
Thế nhưng, chiến tranh đã ập đến, xé toang bức tranh yên bình ấy. Quê hương giờ đây chìm trong đau thương, tang tóc. Những câu thơ dồn dập, nặng nề như những nhát cắt vào tim người đọc: “ruộng ta khô”, “nhà ta cháy”, “chó ngơ một đàn”… Những hình ảnh ấy không chỉ phản ánh sự tàn phá vật chất mà còn gợi lên sự hoang tàn, đổ nát của cả một không gian sống. Cảnh vật không còn sức sống, con người cũng rơi vào cảnh ly tán, khốn cùng. Đặc biệt, hình ảnh “lưỡi dài lê sắc máu” gợi lên sự tàn bạo của kẻ thù, như một bóng đen ghê rợn phủ lên quê hương. Từ đó, nỗi đau không chỉ dừng lại ở mất mát mà còn là sự phẫn uất, căm hờn.
Không dừng lại ở đó, nỗi đau còn được đẩy lên cao trào khi tác giả khắc họa cảnh chia lìa: “mẹ con đàn lợn âm dương / chia lìa trăm ngả”. Hình ảnh quen thuộc trong tranh Đông Hồ giờ đây lại trở thành biểu tượng cho sự tan tác, mất mát. Sự đối lập giữa quá khứ yên bình và hiện tại đau thương càng làm nổi bật bi kịch của quê hương. Câu hỏi “Bây giờ tan tác về đâu?” vang lên như một tiếng nấc nghẹn ngào, vừa là lời tự vấn, vừa là nỗi xót xa trước cảnh quê hương không còn chốn bình yên.
Đoạn thơ vì thế không chỉ là lời kể mà còn là tiếng lòng tha thiết của một người con đối với quê hương. Đó là nỗi nhớ, nỗi đau, và cả lòng căm giận trước sự tàn phá của chiến tranh. Qua đó, tác giả đã làm nổi bật sự biến đổi dữ dội của quê hương: từ thanh bình, trù phú đến hoang tàn, đổ nát. Nhưng ẩn sâu trong nỗi đau ấy vẫn là tình yêu quê hương mãnh liệt – nguồn sức mạnh để con người vượt qua mất mát, hướng tới ngày mai.
Đọc đoạn thơ, ta không chỉ cảm nhận được nỗi đau của một vùng quê mà còn thấy được giá trị của hòa bình, của những điều bình dị trong cuộc sống. Chính những cảm xúc chân thành, sâu sắc ấy đã làm nên sức lay động bền lâu cho tác phẩm.

câu 1
Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản là nghị luận.
Câu 2
Nội dung của văn bản trên là sự vô tâm của con người trước những tổn thương mình gây ra cho thế giới xung quanh và bài học về sự thấu cảm.
Câu 3
Biện pháp tu từ trong đoạn (7) là nhân hoá.
Biện pháp nhân hoá được sử dụng trong văn bản là làm cho thế giới tự nhiên trở nên sống động, gần gũi và có hồn hơn. Làm nổi bật thêm sự bao dung, vị tha vô điều kiện của thiên nhiên, đối lập gay gắt với sự " thô tháp". Và làm tăng sức gợi hình, gợi cảm.
Câu 4
Trong đoạn văn, tác giả nhấn mạnh việc con người thường vô tâm làm tổn thương thế giới xung quanh (thiên nhiên, sự vật, và cả những mối quan hệ con người) mà không hề hay biết hoặc không cảm nhận được mức độ của sự tổn thương đó. Tác giả muốn con người trực tiếp trải nghiệm cảm giác đau đớn, bị tổn thương. Khi bàn chân bị gai đâm, ta sẽ cảm thấy đau, rỉ máu. Sự đau đớn thể xác đó giúp ta nhận thức rõ ràng hơn về nỗi đau mà ta đã gây ra cho người khác hoặc cho thế giới. Nó là một lời nhắc nhở thấm thía, giúp con người biết đồng cảm, biết trân trọng và sống cẩn trọng hơn, biết "nâng niu" thế giới này thay vì thô tháp, vô tâm. Điều này chạm đến sự hối lỗi, sự thức tỉnh lương tâm, và mong muốn con người sống có trách nhiệm hơn.
Câu 5
Văn bản trên đã chạm đến trái tim tôi bởi sự thức tỉnh sâu sắc về những tổn thương vô hình mà ta vô tình gây ra trong cuộc sống. Tác giả đã dẫn dắt người đọc qua hàng loạt hình ảnh đối lập đầy ám ảnh: từ thiên nhiên hùng vĩ vô tri gây đau đớn cho trái đất, đến những hành động nhỏ nhặt của con người làm tổn thương những điều mong manh khác. Bài học lớn nhất tôi nhận được là sự cần thiết của lòng thấu cảm, của việc đặt mình vào vị trí của người khác để cảm nhận nỗi đau. Đoạn kết, với hình ảnh "Thỉnh thoảng bàn chân nên bị gai đâm", là một lời nhắc nhở nhói lòng: đôi khi ta cần tự mình trải nghiệm sự tổn thương, dù chỉ là nhỏ bé, để giật mình nhận ra ranh giới mong manh giữa sự vô tâm và nỗi đau rỉ máu. Từ đó, tôi tự nhủ phải sống chậm lại, tinh tế hơn trong từng lời nói, hành động, biết trân trọng và nâng niu thế giới này bằng tất cả sự dịu dàng và lòng trắc ẩn.