Tình huống truyện: Đó là tình huống đối lập về thái độ sống và hành động của hai nhân vật trước những biến đổi của tự nhiên (thiên tai, mùa màng): Khi thuận lợi (mùa hè): Kiến miệt mài làm tổ và tích trữ thức ăn dù bị chế giễu; còn Ve Sầu chỉ mải mê ca hát, hưởng thụ và chủ quan cho rằng thức ăn luôn sẵn có. Khi nghịch cảnh đến (mùa đông): Thời tiết khắc nghiệt, thức ăn cạn kiệt, đẩy hai nhân vật vào hai hoàn cảnh trái ngược: Kiến no đủ, an toàn trong tổ; Ve Sầu đói rét, kiệt sức. 2. Vai trò của tình huống truyện Bộc lộ tính cách: Làm nổi bật sự tương phản giữa cái tầm nhìn xa, sự chăm chỉ của Kiến và sự nông nổi, lười biếng của Ve Sầu. Thúc đẩy cốt truyện: Tạo ra mâu thuẫn và cách giải quyết mâu thuẫn , giúp câu chuyện hấp dẫn hơn

Tình huống trên để tác giả gửi gắm bài học đạo lý: Ai lười biếng, chủ quan sẽ phải trả giá; ai chăm chỉ, lo xa sẽ được hưởng thành quả bền vững.

Kiến và Về sầu để lại cho em bài học:

Cần cù và chăm chỉ: Thành quả không tự nhiên mà có. Muốn có cuộc sống no đủ và an toàn, chúng ta phải bỏ công sức lao động, không nên lười biếng hay ỷ lại vào hoàn cảnh "thừa thãi" nhất thời

Tư duy lo xa : Cuộc đời không phải lúc nào cũng thuận lợi. Việc chủ động chuẩn bị, tích lũy nguồn lực (kiến thức, tài chính, kỹ năng) khi còn có điều kiện sẽ giúp ta vững vàng vượt qua những "mùa đông" khó khăn, thử thách Không chủ quan, kiêu ngạo: Đừng vì sự thoải mái trước mắt mà chủ quan hay chế giễu nỗ lực của người khác. Sự chủ quan của Ve Sầu chính là nguyên nhân dẫn đến tình cảnh khốn cùng khi thiên tai, nghịch cảnh ập đến.

Bài làm

Bác Hồ là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam ta. Suốt cả cuộc đời mình, Bác sống thanh bạch, giản dị. Những câu chuyện về Bác luôn đem đến những cảm xúc ý nghĩa và bài học giá trị. Trong những câu chuyện ấy, em nhớ nhất là câu chuyện về chiếc vòng bạc.

Chuyện xảy ra từ lúc Bác đang ở Pác Pó trong những năm tháng ta đang chuẩn bị cho kháng chiến chống giặc ngoại xâm. Tuy là một vị lãnh tụ, nhưng Bác rất hòa đồng và yêu thương tất cả mọi người, giống như một vị cha già vậy. Đặc biệt, các em nhỏ lại càng yêu quý Bác hơn, lúc nào cũng quấn quýt bên Bác như đang chơi với ông của mình. Ít lâu sau, Bác rời Pác Pó để về xuôi thực hiện công việc. Lúc chia tay, người dân ai cũng buồn lắm. Bỗng có một bé gái hằng ngày thường được Bác bế, tiến lại và xin được Bác mua cho chiếc vòng bạc làm quà.

Hai năm sau, Bác lại lần nữa trở về Pác Pó, và bé gái năm xưa cũng đã lớn hơn rồi. Mọi người và cả chính cô bé cũng không còn nhớ về sự kiện năm đó nữa. Ấy thế mà, sau khi chào hỏi mọi người, Bác đã chủ động gọi cô bé ấy, rồi lấy từ trong túi một chiếc vòng bạc mới đưa cho cô bé. Thấy mọi người đều ngỡ ngàng, Bác mỉm cười hiền từ và giải thích “Cháu nó nhờ mua tức là nó thích lắm, mình là người lớn đã hứa thì phải làm được, đó là "chữ tín". Chúng ta cần phải giữ trọn niềm tin với mọi người”. Lời dạy ấy của Bác khiến tất cả mọi người có mặt ngày hôm đó hết sức xúc động và ghi nhớ mãi.

Bác là một vị lãnh tụ với biết bao việc lớn, vậy mà vẫn luôn nhớ và giữ lời hứa với một cô bé dù đã hai năm trôi qua. Chính Bác đã lấy mình làm tấm gương để mọi người học tập và noi theo.