lịch sử

ok

ko đổi đc

ko, ra chỗ khác tìm đê

hay đấy

Thành tựu văn hóa phong kiến Trung Quốc (thế kỉ VII đến giữa thế kỉ XIX)

• Tư tưởng – giáo dục: Nho giáo trở thành hệ tư tưởng chính, định hình đạo đức xã hội, tổ chức nhà nước và khoa cử tuyển dụng quan lại, ảnh hưởng sâu rộng đến văn hóa chữ nghĩa và lối sống.
• Văn học – nghệ thuật: Thơ Đường, từ Tống, tiểu thuyết chương hồi Minh–Thanh phát triển mạnh; thư pháp, hội họa, gốm sứ (đặc biệt là sứ men lam) đạt trình độ tinh xảo, tạo bản sắc văn hóa rực rỡ.
• Khoa học – công nghệ: Kỹ thuật in, giấy, la bàn, thuốc súng được hoàn thiện và phổ biến; y học, toán học, lịch pháp được chú trọng, góp phần thúc đẩy sản xuất và giao thương.
• Kiến trúc – tôn giáo: Chùa tháp Phật giáo, đạo quán, cung điện – thành quách phát triển; Phật giáo, Đạo giáo cùng Nho giáo dung hòa trong đời sống tinh thần và mỹ thuật.

Khái quát về vương triều Gúp-ta (Ấn Độ)

• Ra đời – thời gian: Vương triều Gupta hưng thịnh khoảng thế kỉ IV–VI, thủ đô Pataliputra; Sanskrit là ngôn ngữ học thuật, Prakrit là ngôn ngữ dân gian; tôn giáo gồm Ấn Độ giáo, Phật giáo, Kỳ-na giáo.
• Chính trị: Chính quyền quân chủ, trung ương tương đối vững, liên kết các tiểu vương quốc; về sau phân liệt dần trước sức ép ngoại xâm và nội bộ suy yếu.
• Kinh tế: Nông nghiệp dựa vào đồng bằng sông Hằng, giao thương đường biển Ấn Độ Dương phát triển, đô thị – thủ công – tiền tệ khởi sắc.
• Xã hội – văn hóa: Xã hội phân tầng theo đẳng cấp; văn học, mỹ thuật, kiến trúc – điêu khắc Ấn Độ giáo nở rộ; khoa học tự nhiên, toán học (hệ thập phân, số 0) và thiên văn có bước tiến lớn, tạo thời “hoàng kim” văn hóa cổ trung đại Ấn Độ.

Tương đồng văn hóa giữa vương quốc Cam-pu-chia và vương quốc Lào

• Ảnh hưởng Ấn Độ: Cả hai đều tiếp nhận sâu sắc văn hóa Ấn Độ qua tôn giáo, chữ viết, nghệ thuật – kiến trúc, tạo nên nền văn hóa bản địa mang màu sắc Ấn Độ hóa.
• Tôn giáo chủ đạo: Hindu giáo (giai đoạn sớm ở Campuchia) và đặc biệt Phật giáo Theravada (thời muộn) giữ vai trò trung tâm trong đời sống tinh thần cả hai vương quốc.
• Chữ viết – ngôn ngữ: Chữ Khmer và hệ chữ Lào hình thành trên cơ sở chữ Phạn/Indic, phục vụ văn học, hành chính, tôn giáo.
• Kiến trúc – nghệ thuật: Campuchia tiêu biểu với Angkor Wat, Angkor Thom; Lào tiêu biểu với Thạt Luổng, chùa tháp Theravada—cùng chung bố cục, biểu tượng và kỹ pháp chịu ảnh hưởng Ấn Độ.

Sự phát triển của vương quốc Lào thời Lan Xang

• Hình thành – thống nhất: Năm 1353–1354, Fa Ngum thống nhất các mường Lào, lập vương quốc Lan Xang (“Triệu Voi”), đặt nền móng nhà nước trung ương.
• Tổ chức – lãnh thổ: Kinh đô ở Luang Prabang, sau chuyển về Viêng Chăn (1560); mở rộng ảnh hưởng vùng thượng Lào và lưu vực Mê Kông, củng cố hành chính – luật pháp.
• Tôn giáo – văn hóa: Theravada trở thành tôn giáo nhà nước; văn hóa – nghệ thuật Phật giáo phát triển, chùa tháp, nghi lễ và giáo dục tăng viện định hình bản sắc Lào.
• Thịnh đạt – suy yếu: Thế kỉ XV–XVII là thời hoàng kim (gắn với các vua như Setthathirath, Sourigna Vongsa); sau đó suy yếu và phân rã năm 1707 thành các vương quốc địa phương.

Ảnh hưởng của văn hóa Ấn Độ thời phong kiến đối với Đông Nam Á

• Con đường tiếp biến: Giao thương biển trên “Con đường Tơ lụa phương Nam” kết nối Ấn Độ Dương với Đông Nam Á tạo dòng truyền bá tôn giáo, nghệ thuật, chữ viết và thiết chế.
• Tôn giáo: Hindu giáo và Phật giáo lan tỏa, định hình nhà nước – lễ nghi – đạo đức xã hội; nhiều quốc gia tiếp nhận và bản địa hóa thành bản sắc riêng (ví dụ Theravada ở lục địa, Hindu-Buddhist ở hải đảo).
• Chữ viết – văn học: Hệ chữ Indic làm nền cho chữ Khmer, chữ Thái, chữ Lào; văn học sử thi Ấn Độ (Ramayana, Mahabharata) được chuyển thể thành tác phẩm bản địa như Reamker, Phra Lak Phra Ram.
• Kiến trúc – nghệ thuật: Đền tháp, phù điêu, biểu tượng tôn giáo mang phong cách Ấn Độ hiện diện ở Angkor, Bagan, Borobudur, Thạt Luổng; kỹ pháp tạo hình – quy hoạch đền đài ảnh hưởng sâu rộng.
• Thiết chế – đời sống: Luật lệ, lễ hội, ẩm thực và nghi lễ hoàng gia mang dấu ấn Ấn Độ, nhưng đều được địa phương hóa, hòa trộn với truyền thống bản địa tạo nên bản sắc Đông Nam Á đa dạng.

bye bye

Nếu là mình, mình sẽ chọn giữ lại thế giới đầy màu sắc.

• Vì màu sắc không chỉ là thị giác, nó còn là biểu tượng cho sự đa dạng và khả năng sáng tạo của con người.
• Còn cảm xúc thật của người khác, đôi khi không cần biết hết mới giúp ta sống thoải mái hơn. Sự bí ẩn, sự không chắc chắn cũng làm cho cuộc sống thú vị.

Nói cách khác: màu sắc nuôi dưỡng tâm hồn, còn sự thật đôi khi quá nặng nề để gánh.

ok, bye

ok