Câu 1

Trong guồng quay hối hả của cuộc sống hiện đại, nơi mọi thứ không ngừng biến đổi, việc duy trì một lối sống chủ động không chỉ là một lựa chọn mà đã trở thành yếu tố cốt lõi để chúng ta chạm tới thành công và tìm thấy hạnh phúc đích thực. Lối sống chủ động không chỉ thể hiện sự tự tin, mà còn là khả năng làm chủ tình huống, là tinh thần trách nhiệm cao với chính cuộc đời mình.Trước hết, lối sống chủ động trang bị cho chúng ta sức mạnh để đối mặt với mọi thử thách. Thay vì cam chịu hay chờ đợi hoàn cảnh thay đổi theo ý mình, người có lối sống chủ động luôn chủ động tìm cách thích ứng, tích cực học hỏi và tự mình kiến tạo những thay đổi tích cực. Quá trình này không chỉ giúp giải quyết vấn đề một cách hiệu quả mà còn là cơ hội quý báu để rèn luyện bản lĩnh vững vàng, sự kiên cường và khả năng phục hồi mạnh mẽ sau mỗi khó khăn.Hơn thế nữa, sống chủ động chính là chìa khóa vàng để mở ra cánh cửa phát triển bản thân và hiện thực hóa mọi ước mơ. Khi chúng ta xác định rõ ràng mục tiêu và dũng cảm hành động để đạt được chúng, động lực bên trong sẽ ngày càng mạnh mẽ, giúp chúng ta khai thác trọn vẹn tiềm năng vốn có. Hành trình theo đuổi mục tiêu này không chỉ mang lại những thành tựu đáng tự hào mà còn là dịp để khám phá những khả năng tiềm ẩn, để bản thân ngày càng trưởng thành hơn.Cuối cùng, một cuộc sống chủ động sẽ góp phần quan trọng tạo nên một đời sống ý nghĩa và trọn vẹn. Nó cho phép chúng ta đưa ra những lựa chọn sáng suốt, sống đúng với những giá trị và niềm tin mà mình theo đuổi, đồng thời đóng góp những điều tốt đẹp cho cộng đồng. Tóm lại, một cuộc sống chủ động là một cuộc sống do chính chúng ta làm chủ, được định hình bởi chính bàn tay và ý chí của mình.

Câu 2

Nguyễn Trãi, bậc danh nhân văn hóa thế giới, không chỉ là một nhà quân sự tài ba mà còn là một thi nhân xuất sắc với tâm hồn luôn hướng về non sông đất nước, về cuộc sống của nhân dân. Tư tưởng yêu nước thương dân sâu sắc của ông được thể hiện rõ nét qua tập thơ "Bảo kính cảnh giới" (Gương báu răn mình). Đoạn trích bài thơ số 43 với bức tranh thiên nhiên mùa hạ tươi đẹp và những suy tư sâu lắng của tác giả đã để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng người đọc.

Trước hết, đoạn thơ đã khắc họa một bức tranh thiên nhiên mùa hạ đầy sức sống, thanh mát và sống động qua ngòi bút tài hoa của Nguyễn Trãi. Mở đầu là cảnh "Rồi hóng mát thuở ngày trường", gợi lên không gian thư thái, dễ chịu của buổi chiều hè. Tiếp đó, hình ảnh "Hoè lục đùn đùn tán rợp trương" hiện lên thật ấn tượng, với vòm lá hoè xanh mướt, dày đặc, tỏa bóng mát rượi, xua tan đi cái nóng oi ả của ngày hè. Màu xanh ấy không chỉ mang lại cảm giác dễ chịu mà còn biểu trưng cho sự sống mãnh liệt, tươi tốt của thiên nhiên. Bên cạnh sự bao trùm của màu xanh, tác giả điểm xuyết thêm những gam màu rực rỡ và hương thơm quyến rũ: "Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ. Hồng liên trì đã tịn mùi hương". Hoa lựu nở đỏ bên hiên nhà như đang tuôn trào sắc màu, mang vẻ đẹp nồng nàn, rực rỡ. Đối lập và hòa quyện với đó là hương thơm thanh tao, dịu dàng của hoa sen hồng đã hé nở. Sự kết hợp giữa sắc đỏ rực rỡ của lựu và hương thơm tinh tế của sen đã tạo nên một bức tranh mùa hạ đa sắc, đa hương, vừa tươi tắn, vừa tao nhã. Không chỉ dừng lại ở cảnh sắc, Nguyễn Trãi còn khéo léo đưa âm thanh của cuộc sống vào thơ: "Lao xao chợ cá làng ngư phủ; Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương". Tiếng "lao xao" của chợ cá gợi lên sự nhộn nhịp, tấp nập, no đủ của cuộc sống nơi làng chài. Tiếng ve sầu "dắng dỏi" vang lên không ngớt như bản nhạc mùa hè, báo hiệu buổi chiều tà. Những âm thanh này góp phần làm cho bức tranh thiên nhiên và cuộc sống thêm phần sinh động, chân thực.

Không chỉ dừng lại ở việc miêu tả cảnh đẹp thiên nhiên, đoạn thơ còn thể hiện những suy tư, trăn trở sâu sắc của Nguyễn Trãi về đạo lý làm người và trách nhiệm của bậc cai trị. Câu thơ "Lẽ có Ngu cầm đàn một tiếng, Dân giàu đủ khắp đòi phương" là lời nhắn nhủ, là khát vọng cháy bỏng của tác giả về một xã hội thái bình, thịnh vượng. "Ngu cầm" là cây đàn thần của vua Nghiêu xưa, vua Nghiêu nổi tiếng là bậc minh quân trị nước nhân từ, tài giỏi, khiến dân chúng ấm no, hạnh phúc. Nguyễn Trãi mong muốn người cai trị đời mình cũng có tài đức như vua Nghiêu, chỉ cần "một tiếng đàn" vang lên, ngụ ý là chỉ cần có sự cai trị đúng đắn, nhân ái thì "dân giàu đủ khắp đòi phương". Khát vọng này thể hiện tấm lòng yêu nước, thương dân sâu sắc, luôn đặt lợi ích của quốc gia, dân tộc lên trên hết của một vị anh hùng, một nhà tư tưởng lớn.

Có thể thấy, đoạn trích "Bảo kính cảnh giới - Bài 43" là sự kết hợp hài hòa giữa vẻ đẹp thiên nhiên và tư tưởng chính trị, đạo đức cao đẹp. Nguyễn Trãi đã dùng tài năng nghệ thuật xuất chúng của mình để vẽ nên bức tranh mùa hạ đầy sức sống, đồng thời gửi gắm những tâm tư, tình cảm, khát vọng về một xã hội tốt đẹp, một nền thái bình, thịnh vượng cho muôn dân. Tác phẩm không chỉ là minh chứng cho tài năng thi ca của ông mà còn là biểu hiện sinh động cho tấm lòng nhân ái, vị tha, vì dân vì nước của một

Câu 1.

Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật

Câu 2.

Những hình ảnh nói về nét sinh hoạt hàng ngày đạm bạc, thanh cao của tác giả:một mai, một cuốc, một cần câu; thơ thẩn; thu ăn măng trúc, đông ăn giá; xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao; rượu đến cội cây ta sẽ uống… (cuộc sống giản dị, hòa hợp thiên nhiên, không bon chen).

Câu 3.

Biện pháp tu từ liệt kê trong hai câu:

"Một mai, một cuốc, một cần câu / Thơ thẩn dầu ai vui thú nào".

Biện pháp liệt kê (điệp từ "một") : Nhấn mạnh cuộc sống đơn sơ, thanh đạm nhưng tự do, ung dung; tạo nhịp điệu khoan thai, thể hiện tâm thế "thơ thẩn" bất chấp người đời.

Câu 4.

Tác giả tự nhận mình "dại" (tìm nơi vắng vẻ, ẩn dật), còn người đời cho là "khôn" (đến chốn lao xao – bon chen danh lợi). Nhưng thực chất đây là nghịch lý: "dại" mới là khôn ngoan thực sự (giữ nhân cách, tránh thị phi), "khôn" mới là dại (đuổi theo phù du).

Câu 5

Ông là bậc đại trí ẩn dật, coi thường phú quý (như giấc chiêm bao), sống thanh cao, đạm bạc, hòa mình với thiên nhiên, giữ gìn nhân cách trong thời loạn lạc, thể hiện khí phách nhà nho chân chính.