Trong nền văn học Việt Nam hiện đại, nhiều tác phẩm đã phản ánh sâu sắc cuộc sống và số phận của người nông dân trước Cách mạng tháng Tám. Trong số đó, truyện ngắn “Lão Hạc” của Nam Cao là một tác phẩm tiêu biểu, để lại nhiều xúc động cho người đọc. Qua câu chuyện về cuộc đời đầy đau khổ của lão Hạc, nhà văn đã thể hiện sự cảm thông sâu sắc đối với những người nông dân nghèo nhưng giàu lòng tự trọng và tình thương.

Truyện kể về lão Hạc – một người nông dân nghèo sống cô độc trong làng quê. Vợ lão mất sớm, con trai vì nghèo quá nên phải bỏ đi làm đồn điền cao su. Lão sống một mình với con chó Vàng – kỉ vật của người con trai để lại. Tuy nghèo nhưng lão luôn yêu thương và chăm sóc con chó như một người thân trong gia đình. Tuy nhiên, cuộc sống ngày càng khó khăn, lão không còn đủ tiền để nuôi nó nên đành phải bán đi. Sau khi bán chó, lão vô cùng đau khổ và day dứt. Lão kể lại chuyện ấy với ông giáo trong sự ân hận và tự trách bản thân. Cuối cùng, để giữ lại mảnh vườn cho con trai và không muốn trở thành gánh nặng cho người khác, lão đã chọn cái chết bằng bả chó – một cái chết đầy đau đớn và bi thương.

Nhân vật lão Hạc hiện lên là một người nông dân nghèo khổ nhưng có phẩm chất vô cùng tốt đẹp. Trước hết, lão là người cha rất thương con. Dù sống trong cảnh thiếu thốn, lão vẫn quyết giữ lại mảnh vườn – tài sản duy nhất – để dành cho con trai sau này trở về. Lão thà chịu đói khổ chứ không muốn tiêu vào phần tài sản ấy. Điều đó thể hiện tình yêu thương con sâu sắc và tấm lòng hi sinh của một người cha.

Bên cạnh đó, lão Hạc còn là người có lòng tự trọng và nhân cách cao quý. Khi không còn khả năng lao động và cuộc sống trở nên quá khó khăn, lão không muốn sống dựa dẫm vào người khác. Lão đã gửi tiền nhờ ông giáo lo hậu sự cho mình và quyết định tìm đến cái chết. Cái chết của lão Hạc không chỉ thể hiện sự bế tắc của người nông dân trong xã hội cũ mà còn cho thấy lòng tự trọng đáng quý của lão.

Không chỉ xây dựng nhân vật đặc sắc, Nam Cao còn rất thành công trong nghệ thuật kể chuyện và miêu tả tâm lí nhân vật. Câu chuyện được kể qua lời của ông giáo – một người trí thức nghèo trong làng – giúp cho câu chuyện trở nên chân thực và giàu cảm xúc. Ngôn ngữ truyện giản dị, gần gũi với đời sống nông thôn, khiến người đọc dễ dàng cảm nhận được nỗi đau và bi kịch của nhân vật.

Qua truyện ngắn “Lão Hạc”, Nam Cao đã phản ánh chân thực cuộc sống khốn khổ của người nông dân trước Cách mạng tháng Tám. Đồng thời, tác phẩm cũng ca ngợi những phẩm chất tốt đẹp của họ như lòng nhân hậu, tình thương con và lòng tự trọng. Nhà văn đã thể hiện tấm lòng nhân đạo sâu sắc khi cảm thông và trân trọng những con người nghèo khổ ấy.

Tóm lại, “Lão Hạc” là một truyện ngắn giàu giá trị hiện thực và nhân đạo. Tác phẩm không chỉ giúp người đọc hiểu rõ hơn về cuộc sống của người nông dân trong xã hội cũ mà còn khiến chúng ta thêm trân trọng những phẩm chất tốt đẹp của con người. Sau khi đọc truyện, em cảm thấy rất xúc động và càng thêm yêu quý những con người sống lương thiện, giàu tình thương như lão Hạc.

Bài thơ “Khi mùa mưa đến” thể hiện cảm hứng vui tươi và tha thiết của nhà thơ trước vẻ đẹp của mùa mưa quê hương. Mùa mưa được miêu tả bằng nhiều hình ảnh sống động, gần gũi như dòng sông, bãi bờ, triền đê hay hương đất bãi, làm cho cảnh làng quê trở nên tươi tốt và tràn đầy sức sống. Mưa không chỉ mang lại sự mát lành mà còn gợi lên niềm hi vọng về những mùa màng no đủ. Qua đó, nhà thơ bộc lộ tình yêu sâu sắc với thiên nhiên và quê hương, đồng thời thể hiện khát vọng được hòa mình, được cống hiến để bồi đắp cho cuộc sống như hình ảnh “ta hoá phù sa mỗi bến chờ”.

Ý thơ “Ta hoá phù sa mỗi bến chờ” thể hiện ước muốn được hoà mình vào thiên nhiên và góp phần làm cho quê hương thêm màu mỡ. “Phù sa” là lớp đất do sông bồi đắp, mang lại sự trù phú cho ruộng đồng. Khi nói “ta hoá phù sa”, tác giả dùng hình ảnh ẩn dụ để diễn tả khát vọng được dâng hiến, được bồi đắp cho cuộc sống và quê hương. Câu thơ vì thế bộc lộ tình yêu tha thiết với quê hương, với đất đai và niềm hi vọng vào những mùa màng no đủ.

Bài thơ “Mẹ” của Viễn Phương đã gợi trong em nhiều cảm xúc sâu lắng và xúc động. Hình ảnh người mẹ được so sánh với hoa sen – loài hoa thanh khiết, âm thầm tỏa hương – làm em cảm nhận rõ sự hi sinh lặng lẽ của mẹ dành cho con. Dù cuộc sống nghèo khó, mẹ vẫn luôn dành tất cả tình yêu thương, nuôi dưỡng và chở che cho con khôn lớn. Đặc biệt, những câu thơ nói về khi mẹ rời xa cõi đời khiến em cảm thấy rất buồn và thương mẹ, nhưng hình ảnh “mẹ thành ngôi sao lên trời” lại mang ý nghĩa đẹp, như thể mẹ vẫn luôn dõi theo con. Qua bài thơ, em càng hiểu hơn tình mẫu tử thiêng liêng và tự nhắc mình phải yêu thương, kính trọng mẹ nhiều hơn.

Nếu gặp lại một người bạn như anh gầy trong truyện Anh béo và anh gầy, em sẽ cư xử chân thành, thân thiện và khuyên bạn không nên quá khúm núm hay nịnh bợ, vì tình bạn cần sự bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau.

Cách ứng xử của anh béo gợi cho em bài học rằng không nên coi trọng địa vị, chức tước trong tình bạn, mà phải giữ thái độ tự nhiên, chân thành. Qua đó, tác giả Anton Chekhov muốn nhắc nhở mọi người hãy trân trọng tình bạn thật sự, không để quyền lực hay địa vị làm thay đổi cách cư xử.

Chi tiết “Mấy thứ vali, hộp túi của anh ta cũng co rúm lại, nhăn nhó” gợi tả sự khúm núm, sợ sệt và tự ti của anh gầy khi biết anh béo là người có địa vị cao. Qua chi tiết phóng đại, nhân hóa này, tác giả Anton Chekhov muốn châm biếm thói nịnh bợ, sợ quyền thế, làm mất đi sự chân thành trong tình bạn trong truyện Anh béo và anh gầy.