Câu 1

Nhân vật Thứ trong đoạn trích Sống mòn của Nam Cao là hình ảnh tiêu biểu cho bi kịch tinh thần của người trí thức nghèo trong xã hội cũ. Thứ từng mang trong mình nhiều ước mơ tốt đẹp khi còn ngồi trên ghế nhà trường, khao khát được sống có ý nghĩa và cống hiến cho đời. Tuy nhiên, khi bước vào thực tại, Thứ rơi vào cảnh nghèo túng, bế tắc, phải sống lay lắt, phụ thuộc, không làm chủ được cuộc đời mình. Điều đáng thương nhất ở Thứ không chỉ là cái nghèo vật chất mà là sự giày vò trong tâm hồn: y ý thức rất rõ về sự “sống mòn” của bản thân, tự khinh bỉ chính mình vì chưa làm được điều gì có ích. Câu hỏi “Y đã làm gì chưa?” vang lên như một lời tự vấn đau đớn, thể hiện bi kịch của một con người có lý tưởng nhưng bất lực trước hoàn cảnh. Qua nhân vật Thứ, Nam Cao bày tỏ niềm xót xa sâu sắc trước số phận người trí thức bị chôn vùi ước mơ, đồng thời phê phán xã hội đã đẩy con người vào cuộc sống vô nghĩa.

Câu 2

Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bàn về “tuổi trẻ và ước mơ”

Gabriel Garcia Marquez từng viết: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ.” Câu nói đã khẳng định vai trò to lớn của ước mơ đối với con người, đặc biệt là với tuổi trẻ – quãng đời đẹp nhất để nuôi dưỡng khát vọng và hoài bão.

Ước mơ là những mục tiêu, lý tưởng tốt đẹp mà con người hướng tới trong cuộc sống. Đối với tuổi trẻ, ước mơ chính là ngọn lửa thắp sáng con đường phía trước, giúp mỗi người sống có định hướng, có ý nghĩa và có động lực vượt qua khó khăn. Khi còn ước mơ, con người còn khao khát vươn lên, còn niềm tin vào bản thân và cuộc đời. Ngược lại, khi đánh mất ước mơ, con người dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi, buông xuôi, sống mòn cả về tinh thần lẫn ý chí.

Tuổi trẻ là giai đoạn sung sức nhất về thể chất và tinh thần, là lúc con người có đủ nhiệt huyết, dám nghĩ, dám làm và dám chấp nhận thất bại để trưởng thành. Theo đuổi ước mơ trong tuổi trẻ không chỉ giúp cá nhân hoàn thiện bản thân mà còn góp phần tạo nên giá trị cho xã hội. Nhiều con người thành công trên thế giới và ở Việt Nam đều bắt đầu từ những ước mơ rất giản dị, nhưng bằng sự kiên trì và nỗ lực, họ đã biến ước mơ thành hiện thực.

Tuy nhiên, trong thực tế, không ít bạn trẻ hiện nay lại sớm từ bỏ ước mơ vì sợ khó khăn, thất bại hoặc bị cuốn vào lối sống an phận, thụ động. Họ sống qua ngày, thiếu mục tiêu rõ ràng, để tuổi trẻ trôi qua một cách lãng phí. Đó chính là biểu hiện của sự “già đi” trong tâm hồn như Marquez từng cảnh báo.

Theo đuổi ước mơ không có nghĩa là mơ mộng viển vông. Ước mơ cần gắn liền với hành động, với sự nỗ lực bền bỉ và ý thức rèn luyện bản thân. Tuổi trẻ cần biết đặt ra mục tiêu phù hợp, dám bắt đầu từ những việc nhỏ, kiên trì trước thử thách và không ngừng học hỏi để hoàn thiện mình.

Là học sinh, em nhận thức rõ rằng việc nuôi dưỡng ước mơ và sống có lý tưởng là vô cùng quan trọng. Em sẽ cố gắng học tập nghiêm túc, rèn luyện đạo đức, kỹ năng sống để từng bước tiến gần hơn đến ước mơ của mình, không để tuổi trẻ trôi qua vô nghĩa.

Tóm lại, ước mơ chính là sức sống của tuổi trẻ. Khi con người còn ước mơ và dám theo đuổi nó, họ sẽ luôn trẻ trung, mạnh mẽ và có ý nghĩa trong cuộc đời. Ngược lại, từ bỏ ước mơ cũng chính là tự làm mình “già đi” trước thời gian.

Câu 1. Xác định điểm nhìn của người kể chuyện trong văn bản.

→ Văn bản được kể theo ngôi thứ ba, người kể chuyện giấu mình, nhưng đặt điểm nhìn chủ yếu theo nhân vật Thứ. Nhờ đó, người đọc thấy rõ những suy nghĩ, tâm trạng, nỗi day dứt và bi kịch tinh thần của Thứ.

Câu 2. Ước mơ của nhân vật Thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là gì?

→ Khi còn ngồi trên ghế nhà trường, Thứ ước mơ có một cuộc sống có ý nghĩa, được làm việc có ích cho xã hội, được khẳng định giá trị bản thân bằng trí tuệ, đạo đức và lý tưởng cao đẹp, chứ không sống tầm thường, vô nghĩa.

Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ trong đoạn trích.

→ Đoạn trích sử dụng biện pháp tu từ điệp cấu trúc và liệt kê với hàng loạt cụm từ “sẽ…”: sẽ ăn bám vợ, sẽ mốc lên, sẽ gỉ đi, sẽ mòn, sẽ mục…

→ Tác dụng:

• Nhấn mạnh viễn cảnh u ám, bế tắc của cuộc đời Thứ.
• Diễn tả sâu sắc nỗi ám ảnh, lo sợ, tuyệt vọng của nhân vật trước một cuộc sống vô nghĩa.
• Tăng sức gợi cảm, gợi thương, làm nổi bật bi kịch “sống mòn” của con người trí thức nghèo trong xã hội cũ.

Câu 4. Nhận xét về cuộc sống và con người của nhân vật Thứ được thể hiện trong đoạn trích.

→ Cuộc sống của Thứ là một cuộc sống tù túng, nghèo khổ, bế tắc, không lối thoát.

→ Con người Thứ là người có ý thức, có khát vọng sống tốt đẹp, nhưng lại bất lực trước hoàn cảnh, dần rơi vào chán chường, tự khinh bỉ chính mình. Đó là bi kịch đau đớn của một con người “chưa sống mà đã chết”.

Câu 5. Nêu suy nghĩ về một triết lí nhân sinh rút ra từ văn bản.

→ Văn bản gợi ra triết lí nhân sinh sâu sắc: Con người không chỉ cần tồn tại mà phải sống có ý nghĩa. Một cuộc đời nghèo khổ về vật chất có thể chịu đựng, nhưng sống vô ích, sống mòn về tinh thần mới là nỗi đau lớn nhất. Vì vậy, mỗi người cần nuôi dưỡng lý tưởng, ý chí và không ngừng vươn lên để cuộc sống không trôi qua vô nghĩa.

C1 Bài thơ “ Những bóng người trên sân ga ” của Nguyễn Bính kaf một khúc thơ chan chứa nỗi buồn chia ly, thể hiện vẻ đẹp của tình yêu và lòng thuỷ chung trong cuộc sống con người. Trên nền cảnh sân ga - nơi đoàn toàn đưa kẻ đi người ở nhà thơ đã khắc họa những hình ảnh mờ ảo, gợi thương, gợi nhớ “ những bóng người trên sân ga/ ai tiễn ai đi, ai đứng chờ ai…” Hình ảnh “ Bóng người ” như phủ một lớp sương mờ buồn bã lên không gian, gợi nên cảm giác xa cách cô đơn. Bằng giọng thơ nhẹ nhàng, nhịp điệu chậm rãi kết hợp với nghệ thuật ẩn dụ từ ngữ giản dị mà sâu sắc, Nguyễn Bính đã diễn tả chân thực tâm trạng của con người khi chia xa. Bài thơ không chỉ là nỗi buồn tiễn biệt, mà còn là lời nhắn rủ về tình người, về sự gắn bó trong những cuộc đời tưởng chừng rất đỗi bình thường.

C1 thể thơ tám chữ

C2 vần đc gieo là vần chân, vần liên tiếp

C3 biện pháp tu từ là Điệp ngữ. Tác dụng nhấn mạnh tăng sức gợi hình gợi cảm

C4 Đề tài là: sự chia ly. Chủ đề là sự đồng cảm với nỗi buồn và mất mát

C5 Yếu tố tự sự: tạo hình ảnh sống động, tăng tính biểu cảm và khả năng gợi cảm