Câu 1. Thể loại

Văn bản "Đồng vọng ngược chiều" thuộc thể loại truyện ngắn.

Câu 2. Ngôi kể

• Tác giả sử dụng ngôi kể thứ ba.

• Câu văn thể hiện ngôi kể (ví dụ): "Theo cái gậy tre dò đường, bà lão rờ rẫm từng bước về phía cửa ga." (Người kể giấu mình, gọi nhân vật bằng tên hoặc danh từ như "bà lão", "bé Chi").

Câu 3. Phân tích biện pháp tu từ

"Một tia nắng lọt qua cái chóp thủng, xiên thẳng xuống đất, như đóng đinh bà lão xuống nền đường."

• Biện pháp tu từ: So sánh (tia nắng như đóng đinh bà lão).

• Phân tích tác dụng:

• Tác dụng gợi hình: Phép so sánh gợi tả hình ảnh tia nắng chiếu xuống vô cùng gay gắt, thẳng tưng, cố định, không phải là tia nắng ấm áp.

• Tác dụng biểu cảm: Nhấn mạnh trạng thái bất động, đáng thương và sự bế tắc của bà lão. Hình ảnh "đóng đinh" gợi lên sự đau đớn, cố định bà lão trong hoàn cảnh cơ cực, nghiệt ngã. Nó cho thấy bà lão như bị số phận "ghim chặt" vào nỗi khổ đau, không lối thoát.

Câu 4. Ý nghĩa nhan đề

Nhan đề "Đồng vọng ngược chiều" mang ý nghĩa sâu sắc:

• "Đồng vọng" là sự vang vọng, sự cộng hưởng, sự đồng điệu của những tâm hồn.

• "Ngược chiều" là đi ngược lại với dòng chảy thông thường, ở đây có thể hiểu là đi ngược lại với sự thờ ơ, vô cảm của dòng đời.

=>Nhan đề gợi lên sự đồng cảm, tình yêu thương đi ngược lại với sự thờ ơ của xã hội. Đó là tiếng vọng của lòng trắc ẩn, sự sẻ chia giữa con người với con người. Tác phẩm hướng đến việc khơi gợi sự quan tâm của xã hội (dòng chảy ngược) đối với những mảnh đời bất hạnh, cơ cực (như bà lão và bé Chi) vốn thường bị dòng đời vội vã bỏ qua.

Câu 5. Tư tưởng, thông điệp

Qua văn bản, tác giả muốn gửi gắm thông điệp về giá trị của lòng nhân ái, sự đồng cảm và sức mạnh của tình người. Tác phẩm ca ngợi sự sẻ chia, dù là nhỏ bé, giữa những con người trong hoàn cảnh khó khăn; đồng thời cũng là lời nhắc nhở, kêu gọi mỗi người hãy sống chậm lại, mở lòng quan tâm đến những số phận bất hạnh xung quanh mình, chống lại sự vô cảm, thờ ơ.