a. Dấu hiệu nhận biết lỗi về mạch lạc:

Câu văn thứ hai "Không ít người có nhận thức rất mơ hồ về ích lợi của sách..." bị lạc đề. Câu này đưa ra một lý do khiến con người từ bỏ thói quen đọc sách, nhưng nó lại không được đặt ở vị trí logic trong mạch lập luận của đoạn văn. Mạch lập luận đang nói về sự thay thế việc đọc sách bằng điện thoại thông minh và hậu quả của nó, chứ không tập trung vào nhận thức mơ hồ về lợi ích của sách.

b. Dấu hiệu của lỗi liên kết:

Giữa câu 1 ("Thay vì cầm một cuốn sách...") và câu 2 ("Không ít người có nhận thức..."): Không có phương tiện liên kết rõ ràng hoặc phép nối phù hợp để nối hai ý này một cách chặt chẽ. Câu thứ hai dường như tách rời khỏi ý chính mà câu thứ nhất đang triển khai.

Giữa câu 2 ("Không ít người có nhận thức...") và câu 3 ("Nhưng họ hầu như đã vứt bỏ..."): Mặc dù có từ "Nhưng", nhưng mối quan hệ nhân quả hoặc đối lập giữa hai câu này chưa thực sự rõ ràng và mạch lạc trong ngữ cảnh chung. Câu 3 lặp lại ý "vứt bỏ thói quen đọc sách" đã được ngụ ý ở câu 1.

Giữa câu 3 ("Nhưng họ hầu như đã vứt bỏ thói quen đọc sách.") và câu 4 ("Nó tuy rất tiện lợi..."): Từ "Nó" ở câu 4 có thể gây hiểu nhầm. Nếu "Nó" ám chỉ điện thoại thông minh (như ngữ cảnh của câu 1 và 4), thì sự liên kết với câu 3 (nói về việc vứt bỏ thói quen đọc sách) trở nên lỏng lẻo. Nếu "Nó" ám chỉ sách, thì lại mâu thuẫn với ý "vứt bỏ thói quen đọc sách". Sự thiếu rõ ràng về đại từ thay thế này làm giảm tính liên kết.

c. Đề xuất cách sửa để đảm bảo đoạn văn có mạch lạc và liên kết:

Để đoạn văn mạch lạc và liên kết hơn, chúng ta cần sắp xếp lại ý và sử dụng các phép liên kết phù hợp:

Cách 1 (Tập trung vào sự thay thế và hậu quả):

"Thay vì cầm một cuốn sách để đọc, nhiều người bây giờ chỉ biết lăm lăm trong tay một chiếc điện thoại thông minh. Dù điện thoại rất tiện lợi trong việc đáp ứng nhiều nhu cầu của con người trong cuộc sống hiện đại, nhưng nó lại khó giúp ta tìm được sự yên tĩnh, lắng sâu trong tâm hồn như sách có thể làm được. Vì vậy, không ít người hầu như đã vứt bỏ thói quen đọc sách, mặc dù sách có vai trò quan trọng trong việc bồi dưỡng tâm hồn, phát huy trí tưởng tượng và rèn luyện cách suy nghĩ."

Giải thích sửa đổi:

Câu "Không ít người có nhận thức rất mơ hồ về ích lợi của sách..." đã được lược bỏ vì nó làm giảm tính mạch lạc.

Ý về sự tiện lợi của điện thoại và sự khó khăn trong việc tìm kiếm sự tĩnh lặng được đưa lên sớm hơn, tạo sự đối lập trực tiếp với việc đọc sách.

Câu "Vì vậy..." nối kết quả (vứt bỏ thói quen đọc sách) với nguyên nhân (sự thiếu vắng những lợi ích mà sách mang lại).

Từ "Nó" ở câu gốc được thay thế bằng việc diễn đạt rõ ràng "điện thoại" và "sách" để tránh nhầm lẫn.

Cách 2 (Sắp xếp lại ý và dùng từ nối rõ ràng hơn):

"Thay vì cầm một cuốn sách để đọc, nhiều người bây giờ chỉ biết lăm lăm trong tay một chiếc điện thoại thông minh. Do điện thoại rất tiện lợi trong việc đáp ứng nhiều nhu cầu của cuộc sống hiện đại, nên không ít người đã dần vứt bỏ thói quen đọc sách, ngay cả khi nhận thức được rằng sách có ích trong việc bồi dưỡng tâm hồn, phát huy trí tưởng tượng và rèn luyện cách suy nghĩ. Hơn nữa, điện thoại tuy tiện lợi nhưng lại khó giúp ta tìm được sự yên tĩnh, lắng sâu trong tâm hồn như sách."

Giải thích sửa đổi:

Câu gốc về nhận thức mơ hồ được lồng ghép vào câu sau bằng cách dùng "ngay cả khi nhận thức được rằng...".

Sử dụng "Do... nên..." để nối nguyên nhân (tiện lợi của điện thoại) và kết quả (vứt bỏ thói quen đọc sách).

"Hơn nữa" được dùng để bổ sung thêm ý về sự hạn chế của điện thoại so với sách, làm rõ hơn sự đối lập.

Cả hai cách sửa đều nhằm mục đích làm cho các ý trong đoạn văn được sắp xếp theo một trình tự logic, các câu văn liên kết chặt chẽ với nhau bằng từ ngữ và cấu trúc phù hợp, tạo nên một tổng thể mạch lạc và dễ hiểu.

Câu a: Vì sao phép lặp từ đã được sử dụng ở các câu kề nhau mà đoạn văn vẫn rời rạc?

Lý do khiến đoạn văn này bị rời rạc mặc dù có phép lặp từ (lặp lại từ "hiền tài") là vì các câu trong đoạn văn không cùng nói về một chủ đề chung và không có sự liên kết chặt chẽ với nhau. Điều này làm cho mỗi câu giống như một ý riêng biệt, không tạo thành một ý nghĩa tổng thể liên kết.

Câu b: Đoạn văn đã mắc lỗi mạch lạc như thế nào?

Đoạn văn mắc lỗi mạch lạc vì:

1. Thiếu liên kết nội dung: Các câu văn trong đoạn không được triển khai dựa trên một chủ đề duy nhất. Câu 1 chỉ ra sự quan trọng của hiền tài, trong khi câu 2 lại giải thích về năng lực của họ, câu 3 lại nói đến sự tồn tại của hiền tài trong lịch sử, và câu 4 chỉ ra sự ghi nhớ của nhân dân đối với hiền tài. Các câu này không có sự chuyển tiếp logic, khiến cho đoạn văn thiếu sự liên kết nội dung.

2. Thiếu các phương tiện nối: Không có các phép nối hoặc cụm từ nào để kết nối các ý tưởng giữa các câu, như “do đó”, “bởi vì”, hay “vì vậy”, tại các vị trí thích hợp, khiến cho đoạn văn trở nên lộn xộn và khó hiểu.

a. Tại sao nó được coi là một đoạn văn?

Đoạn văn này được coi là một đơn vị hoàn chỉnh vì:

Về hình thức: Nó bắt đầu bằng chữ cái viết hoa, có thụt đầu dòng và kết thúc bằng dấu chấm câu. Các câu văn trong đoạn được liên kết với nhau chặt chẽ.

Về nội dung: Đoạn văn diễn đạt một ý tưởng trọn vẹn, đó là quan niệm về con người có bản chất nghệ thuật và người nghệ sĩ là những người giữ gìn được phẩm chất đó dù trong hoàn cảnh nào.

b. Tính mạch lạc giữa các câu trong đoạn văn:

Các câu trong đoạn văn được liên kết chặt chẽ với nhau theo trình tự logic:

Câu đầu tiên nêu luận điểm chính: con người vốn giàu lòng đồng cảm.

Câu thứ hai giải thích nguyên nhân khiến lòng đồng cảm bị ảnh hưởng: do "cách nghĩ của người đời dồn ép".

Câu thứ ba đưa ra một trường hợp ngoại lệ, đó là "kẻ thông minh" có thể giữ được lòng đồng cảm dù bị áp bức.

Câu cuối cùng khẳng định những người như vậy chính là "nghệ sĩ".

Sự liên kết này được thể hiện qua các từ nối và các ý tưởng phát triển tuần tự, tạo thành một dòng chảy suy nghĩ liền mạch.

c. Liên kết với đoạn văn trước:

Dấu hiệu liên kết giữa đoạn văn này và đoạn văn trước có thể là:

Sự tiếp nối về ý tưởng: Đoạn văn trước có thể đã bàn về lòng đồng cảm hoặc nghệ thuật một cách chung chung, và đoạn văn này bắt đầu bằng "Nói cách khác" để làm rõ, cụ thể hóa hoặc đưa ra một góc nhìn sâu sắc hơn về chủ đề đó.

Sự sử dụng từ khóa hoặc khái niệm: Nếu đoạn văn trước đã đề cập đến "lòng đồng cảm" hoặc "nghệ thuật", đoạn văn này sẽ tiếp tục khai thác các khía cạnh liên quan của những khái niệm đó.

Cấu trúc chuyển ý: Cụm từ "Nói cách khác" là một tín hiệu rõ ràng cho thấy sự liên kết và làm rõ ý từ phần trước.

d. Từ ngữ lặp lại và tác dụng:

Trong đoạn văn này, các từ ngữ được lặp lại hoặc có liên quan chặt chẽ về ý nghĩa bao gồm:

"lòng đồng cảm": Lặp lại hai lần, nhấn mạnh đây là chủ đề trung tâm của đoạn văn. Việc lặp lại này giúp người đọc khắc sâu ý nghĩa về phẩm chất cốt lõi của con người và người nghệ sĩ.

"người" / "kẻ": Các đại từ nhân xưng được dùng để chỉ đối tượng được nói đến (con người, kẻ thông minh, người nghệ sĩ). Sự lặp lại này tạo ra sự liên kết giữa các đối tượng và làm nổi bật các đặc điểm, phẩm chất của họ.

"nghệ thuật" / "nghệ sĩ": Sự liên kết giữa khái niệm "nghệ thuật" (ở câu đầu) và "nghệ sĩ" (ở câu cuối) cho thấy mối quan hệ mật thiết giữa phẩm chất đồng cảm và vai trò của người nghệ sĩ.

Tác dụng: Việc lặp lại và sử dụng các từ ngữ liên quan một cách có chủ đích giúp:

Nhấn mạnh ý chính: Làm nổi bật tầm quan trọng của lòng đồng cảm.

Tạo sự mạch lạc: Giúp các ý tưởng được kết nối chặt chẽ, dễ theo dõi.

Tăng tính biểu cảm: Gợi cảm xúc và sự suy ngẫm sâu sắc cho người đọc về ý nghĩa của lòng nhân ái và vai trò của nghệ thuật trong đời sống.

Về mạch lạc: Các đoạn văn được sắp xếp theo một trình tự logic, hợp lý, tất cả đều xoay quanh và làm nổi bật luận đề chung của toàn bài viết, đó là tầm quan trọng của hiền tài đối với quốc gia.

Về liên kết: Các câu trong từng đoạn văn và các đoạn văn với nhau được liên kết chặt chẽ bằng nhiều phương diện khác nhau. Các phép liên kết như lặp từ, thế từ, nối từ được sử dụng hiệu quả, giúp các ý tưởng được triển khai một cách liền mạch, thống nhất.

Dàn ý bài luận thuyết phục người khác từ bỏ một thói quen xấu

I. Mở bài

- Giới thiệu thói quen cần thuyết phục người khác từ bỏ: Ví dụ, thói quen thức khuya hoặc không đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông.

- Nêu lí do hay mục đích viết bài luận: Từ bỏ thói quen xấu để bảo vệ sức khỏe, nâng cao chất lượng cuộc sống.

II. Thân bài

1. Thực trạng, biểu hiện của thói quen:

- Mô tả những thói quen xấu phổ biến, như thức khuya, không làm bài tập, không đội mũ bảo hiểm.

- Nêu các ví dụ cụ thể để minh chứng cho thực trạng này.

2. Tác hại của thói quen:

- Ảnh hưởng sức khỏe: Ví dụ, thức khuya dẫn đến suy giảm sức khỏe, thiếu ngủ gây ra các bệnh tật.

- Ảnh hưởng đến hiệu suất học tập và làm việc: Không đủ năng lượng, thiếu tập trung, dễ mắc sai lầm trong công việc hay học tập.

- Tạo nên những thói quen tiêu cực khác trong cuộc sống.

3. Giải pháp từ bỏ thói quen:

- Thiết lập thói quen lành mạnh hơn: Đặt giờ đi ngủ cố định, bắt đầu thực hiện thói quen lành mạnh.

- Nâng cao ý thức về tác hại của thói quen xấu: Tìm hiểu thông tin, tham gia hoạt động cộng đồng.

- Lập kế hoạch cụ thể để thực hiện những thay đổi này.

4. Ý nghĩa của việc từ bỏ thói quen:

- Cải thiện sức khỏe và chất lượng cuộc sống: Sống lành mạnh hơn, có sức khỏe tốt hơn.

- Tăng cường hiệu suất học tập và làm việc: Làm việc hiệu quả, có trách nhiệm hơn với bản thân và gia đình.

- Góp phần xây dựng một xã hội văn minh và phát triển.

III. Kết bài

- Đánh giá tầm quan trọng của việc từ bỏ thói quen xấu: Nhấn mạnh rằng mỗi người cần nhận thức đúng đắn về những ảnh hưởng của thói quen xấu đến bản thân và xã hội.

- Kêu gọi mọi người cùng nhau thay đổi, nỗ lực thực hiện mạnh mẽ hơn để xây dựng môi trường sống tích cực hơn.

Tính chân thực và trải nghiệm cá nhân:

-Kinh nghiệm “nghiện” và “cai nghiện” của chính tác giả là yếu tố quan trọng nhất. Việc chia sẻ những khó khăn, hệ lụy và hành trình vượt thoát một cách thẳng thắn, không né tránh khiến bài viết trở nên rất đáng tin cậy và dễ đồng cảm. Người đọc cảm nhận được sự chân thành và thấu hiểu.

-Ngôn ngữ giàu cảm xúc: Các cụm từ như “thảm họa”, “xé vụn”, “vô vị, nhạt nhẽo”, “bất nhã và vô tình”, “chứng nghiện ghê gớm” thể hiện rõ sự giằng xé nội tâm, nỗi khổ của người trong cuộc, tạo sự đồng cảm mạnh mẽ.

2. Lập luận logic và cấu trúc rõ ràng:

-Cấu trúc bài viết chặt chẽ: Đi từ nhận diện vấn đề, thừa nhận tính hai mặt, phân tích sâu sắc tác động tiêu cực, đến chia sẻ kinh nghiệm vượt qua và đúc kết bài học. Trình tự này giúp người đọc dễ dàng theo dõi và tiếp nhận thông tin.

-Luận điểm được triển khai hợp lý:

-Bắt đầu bằng việc thừa nhận những lợi ích của điện thoại thông minh, tránh tạo cảm giác phiến diện.

-Sau đó, tập trung phân tích tác động tiêu cực một cách cụ thể và chi tiết, đặc biệt là những ảnh hưởng đến học tập, quan hệ và sức khỏe.

-Kết thúc bằng lời kêu gọi hành động và thông điệp ý nghĩa về vai trò làm chủ của con người.

3. Ngôn ngữ và giọng điệu:

-Giọng điệu tâm tình, chia sẻ: Tác giả nói chuyện như đang trò chuyện với bạn bè (“bạn của tôi!”, “tôi và bạn”, “chúng ta”). Điều này tạo cảm giác gần gũi, thân mật và dễ tiếp nhận hơn là một bài phân tích khô khan.

-Ngôn ngữ đời thường, gần gũi: Sử dụng từ ngữ quen thuộc, dễ hiểu, phù hợp với đối tượng độc giả là học sinh, sinh viên và những người trẻ tuổi.

-Sự tỉnh táo và trưởng thành: Dù chia sẻ về khó khăn, bài viết toát lên sự suy ngẫm, tự nhận thức và mong muốn hướng đến một lối sống tốt đẹp hơn.

4. Tính thời sự và tính phổ quát:

-Vấn đề “nóng” và phổ biến: Nghiện điện thoại thông minh là một vấn đề mà rất nhiều người hiện nay đang đối mặt, do đó bài viết chạm đến đúng mối quan tâm của số đông.

-Bài học mang tính ứng dụng cao: Những lời khuyên và bài học rút ra không chỉ áp dụng cho việc cai nghiện điện thoại mà còn có thể mở rộng cho việc kiểm soát các thói quen khác, giữ gìn sự cân bằng trong cuộc sống.

5. Thông điệp ý nghĩa và tích cực:

-Bài viết không chỉ chỉ ra vấn đề mà còn đưa ra hy vọng và giải pháp.

-Thông điệp cuối cùng về việc con người cần làm chủ công nghệ, không để công cụ chi phối, là một lời nhắc nhở quan trọng về giá trị của cuộc sống thực và vai trò chủ thể của con người.

Tóm tắt trình tự sắp xếp luận điểm:

1. Mở đầu: Giới thiệu vấn đề và bối cảnh

Nêu bật sự phát triển vượt bậc của công nghệ thông tin và sự phổ biến của điện thoại thông minh.

Nhận diện “chứng bệnh nghiện điện thoại thông minh” như một hiện tượng đáng suy nghĩ, đặc biệt ở giới trẻ.

2. Luận điểm 1: Khẳng định tính hai mặt và sự hấp dẫn của điện thoại thông minh

Thừa nhận những lợi ích và tiện ích mà điện thoại thông minh mang lại (kết nối nhanh chóng, truy cập internet, mạng xã hội, giải trí đa dạng).

Giải thích đây là một trong những lý do dẫn đến “cơn nghiện” điện thoại.

3. Luận điểm 2: Phân tích tác động tiêu cực khi bị cuốn vào chứng nghiện điện thoại

Trình bày kinh nghiệm cá nhân về việc bị điện thoại chi phối hoàn toàn (“ôm nó trong mọi lúc mọi nơi”, quên những thứ khác).

Mô tả chi tiết sự “đòi hỏi” của điện thoại, khiến thế giới thực trở nên “vô vị, nhạt nhẽo”.

Phân tích những ảnh hưởng cụ thể: xáo trộn thời gian học tập, xao nhãng trong giao tiếp bạn bè, thờ ơ với gia đình, suy giảm sức khỏe (biếng ăn, kém ngủ, mệt mỏi, phản ứng chậm, giảm thị lực).

4. Luận điểm 3: Bài học về sự vượt thoát và tái thiết lập quyền làm chủ

Chia sẻ về việc đã thoát khỏi chứng nghiện nhờ sự giúp đỡ của người thân, thầy cô, bạn bè.

Nhấn mạnh việc sử dụng điện thoại một cách “chủ động, thông minh” sau khi đã lấy lại quyền kiểm soát.

->Tái khẳng định vai trò của con người và giới hạn của công cụ

Nhấn mạnh thế giới mạng không thể thay thế thế giới thực.

Tái khẳng định điện thoại thông minh chỉ là công cụ, không nên để nó trở thành “ông chủ” chi phối cuộc sống.

Lời nhắc nhở về việc giữ vững vai trò “chủ thể tích cực” trong cuộc sống.

Nhận xét về trình tự sắp xếp:

Trình tự sắp xếp các luận điểm trong bài viết rất hợp lý và hiệu quả:

Tính tuần tự và logic: Bài viết đi từ việc giới thiệu vấn đề, thừa nhận sự hấp dẫn, phân tích sâu sắc tác động tiêu cực, rồi đưa ra bài học và kết luận. Cách triển khai này giúp người đọc dễ dàng đi từ ngạc nhiên, thấu hiểu đến suy ngẫm và hành động.

Sử dụng trải nghiệm cá nhân: Việc lồng ghép câu chuyện cá nhân của người viết (đã từng nghiện điện thoại và đã cai nghiện thành công) tạo ra sự gần gũi, chân thực và tăng tính thuyết phục cho bài viết. Người đọc cảm thấy đồng cảm và tin tưởng hơn vào những gì tác giả chia sẻ.

Cấu trúc “vấn đề - phân tích - giải pháp”: Bài viết tuân theo một cấu trúc quen thuộc nhưng hiệu quả: nêu vấn đề (nghiện điện thoại), phân tích nguyên nhân và hậu quả, sau đó đưa ra giải pháp (thoát nghiện, sử dụng chủ động) và bài học cuối cùng.

Ngôn ngữ thuyết phục: Cách diễn đạt sinh động, giàu cảm xúc (“thảm họa”, “xé vụn”, “biếng ăn, kém ngủ”, “mè nheo”) làm nổi bật sự nghiêm trọng của vấn đề và khơi gợi sự đồng cảm của người đọc.

Vấn đề chính của bài viết xoay quanh việc chúng ta cần nhận thức rõ ràng về vai trò của điện thoại thông minh trong cuộc sống, đồng thời giữ vững quyền làm chủ công nghệ để nó phục vụ con người chứ không phải ngược lại.

Quan điểm “chữ bầu lên nhà thơ” đề cao vai trò của chiều sâu nội tâm, vốn sống, sự trải nghiệm và trí tuệ của người làm thơ. “Chữ” ở đây mang ý nghĩa toàn diện, là nền tảng vững chắc để nhà thơ tạo ra những tác phẩm có giá trị nghệ thuật và tư tưởng sâu sắc, lay động lòng người. Để hiểu rõ hơn, bạn nên đọc bài viết được đề cập để nắm bắt cụ thể cách tác giả đã triển khai luận điểm này.

Quan niệm 1: Thơ gắn liền với cảm xúc bộc phát, bốc đồng, làm thơ không cần cố gắng.

Lí lẽ của tác giả: Tác giả phản bác quan niệm này bằng cách cho rằng những cảm xúc bốc đồng thường ngắn ngủi và không bền vững. Ông ví von: "làm thơ không phải đánh quả. Và không ai trúng số độc đắc suốt đời". Tác giả còn mượn câu nói của Trang Tử "vứt thánh bỏ trí" để ngụ ý rằng chỉ dựa vào cảm xúc nhất thời mà thiếu đi tư duy, sự suy ngẫm thì không thể tạo nên những giá trị thơ ca đích thực.

Nhận xét: Lí lẽ này của tác giả có sức thuyết phục cao. Nó nhấn mạnh rằng cảm xúc là yếu tố quan trọng của thơ, nhưng không phải là tất cả. Để có một tác phẩm thơ giá trị, người làm thơ cần có sự trải nghiệm, suy ngẫm và lao động nghệ thuật công phu,

Quan niệm 2: Thơ là vấn đề của năng khiếu đặc biệt, xa lạ với lao động lầm lũi và nỗ lực trau dồi học vấn.

Lí lẽ và dẫn chứng của tác giả: Tác giả không đồng tình với quan niệm này. Ông bày tỏ sự ưa thích đối với những nhà thơ "một nắng hai sương, lầm lũi, lực điền trên cánh đồng giấy, đổi bát mồ hôi lấy từng hạt chữ". Để minh chứng, tác giả đưa ra những tấm gương nhà thơ nổi tiếng như Lý Bạch, Xa-a-đi, Gớt, Ta-go. Đây đều là những thi nhân đã trải qua quá trình lao động sáng tạo miệt mài, không ngừng trau dồi bản thân để đạt đến đỉnh cao nghệ thuật.

Nhận xét: Việc đưa ra dẫn chứng từ các nhà thơ lớn thế giới là một bằng chứng xác đáng, tăng cường sức thuyết phục cho lập luận của tác giả. Nó cho thấy rằng, dù tài năng thiên bẩm là quan trọng, nhưng sự nỗ lực, lao động miệt mài và quá trình học hỏi không ngừng mới là yếu tố then chốt để tạo nên một nhà thơ thực thụ, có đóng góp lâu dài cho nền văn chương. Quan niệm này nhấn mạnh sự bình đẳng trong lao động nghệ thuật, nơi mọi người đều có thể trở thành nhà thơ nếu có đủ đam mê và sự cống hiến.