Lìu Hồng Hạnh
Giới thiệu về bản thân
Câu 1
Bài làm
Sông Hồng hiện lên trong thơ Lưu Quang Vũ không chỉ là một dòng sông tự nhiên mà còn là một sinh thể sống động, một người mẹ vĩ đại, mang vẻ đẹp đa diện và sâu sắc. Trước hết, Sông Hồng ẩn chứa vẻ đẹp bí ẩn và giàu có, chứa đựng trong lòng bao điều huyền diệu, những "kho vàng cổ tích", gợi cảm giác thiêng liêng và lung linh. Tuy nhiên, vẻ đẹp ấy không tách rời khỏi đời sống thực. Sông còn là biểu tượng cho sự vất vả, nhọc nhằn với "bao tiếng rên", những "xoáy nước réo sôi" và "doi cát ngầm", thể hiện những gian lao, thử thách mà dòng sông và con người phải đối mặt. Chính sự đối lập này tạo nên vẻ đẹp độc đáo: vừa mạnh mẽ, cuồn cuộn, vừa dịu dàng, chở che. Sông Hồng còn là người mẹ hào phóng, hy sinh: "quằn quại dưới mưa dầm nắng gắt" để ban tặng "ban mai chim nhạn", "hạt gạo trắng ngần" cho mùa màng, "nhành dâu xanh" cho đời sống, mang nhựa ấm và nguồn sống đến cho vạn vật. Vẻ đẹp của Sông Hồng chính là sự kết hợp hài hòa giữa tính thiêng liêng, hùng vĩ với tính gần gũi, nhân hậu, là cội nguồn văn hóa, là hơi thở của cuộc sống, thể hiện tình yêu quê hương đất nước sâu sắc.
Câu 2
Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 không còn là một khái niệm xa vời mà đã trở thành thực tại sống động, nơi trí tiệm nhân tạo (AI), tự động hóa và dữ liệu lớn (Big Data) đang tái định nghĩa lại mọi giá trị. Trong dòng chảy đó, thế hệ trẻ – những "công dân số" – chính là lực lượng then chốt. Việc "làm chủ công nghệ" không chỉ là một lựa chọn, mà là sứ mệnh tất yếu để tuổi trẻ khẳng định vị thế và đóng góp cho sự phát triển của đất nước.
Làm chủ công nghệ trước hết là khả năng thấu hiểu, vận dụng thành thạo các công cụ hiện đại vào học tập, làm việc và đời sống. Nó không dừng lại ở việc sử dụng mạng xã hội hay giải trí, mà là tư duy khai thác dữ liệu, điều khiển máy móc và thậm chí là sáng tạo ra những giải pháp công nghệ mới. Với lợi thế về sự nhạy bén, khả năng thích nghi nhanh và tư duy không giới hạn, người trẻ chính là những người đầu tiên tiếp cận và biến những tiến bộ kỹ thuật thành đòn bẩy cho năng suất lao động. Tầm quan trọng của việc làm chủ công nghệ đối với tuổi trẻ là vô cùng lớn. Thứ nhất, công nghệ xóa bỏ mọi rào cản về khoảng cách và tri thức. Một bạn trẻ ở vùng sâu vùng xa vẫn có thể học các khóa học quốc tế qua Internet, từ đó mở ra cơ hội bình đẳng trong sự nghiệp. Thứ hai, trong kỷ nguyên mà AI có thể thay thế nhiều công việc thủ công, việc làm chủ công nghệ giúp người trẻ nâng cao năng lực cạnh tranh, tránh bị đào thải khỏi thị trường lao động. Thay vì lo sợ bị máy móc thay thế, chúng ta học cách cộng tác với máy móc để tạo ra những giá trị đột phá. Tuy nhiên, làm chủ công nghệ không đồng nghĩa với việc lệ thuộc vào nó. Một bộ phận giới trẻ hiện nay đang sa đà vào thế giới ảo, lạm dụng AI để gian lận trong học tập hoặc để công nghệ kiểm soát cảm xúc, hành vi của mình. Làm chủ thực sự phải đi đôi với bản lĩnh và đạo đức. Chúng ta dùng trí tuệ để điều khiển máy móc, chứ không để thuật toán điều khiển tâm hồn. Đó là sự cân bằng giữa "tư duy số" và "nhân bản", giữa kỹ năng lập trình và khả năng thấu cảm giữa người với người. Để thực sự trở thành động lực của cuộc cách mạng 4.0, mỗi người trẻ cần chủ động trang bị cho mình tư duy tự học và kỹ năng số. Nhà trường và xã hội cần tạo ra môi trường trải nghiệm sáng tạo, nhưng quan trọng nhất vẫn là ý thức tự thân của mỗi cá nhân. Đừng chỉ là người tiêu dùng công nghệ thụ động, hãy khát khao trở thành người điều khiển và kiến tạo tương lai. Tóm lại, công nghệ là con tàu cao tốc đưa nhân loại tiến vào tương lai, và tuổi trẻ chính là những người cầm lái. Bằng việc làm chủ công nghệ với một trái tim nóng và một cái đầu lạnh, thế hệ trẻ sẽ đưa Việt Nam vươn mình mạnh mẽ, khẳng định tầm vóc trong kỷ nguyên số hóa toàn cầu.- Thể thơ: Thể thơ tự do, không gò bó về số chữ, vần điệu nhưng có nhịp điệu, hình ảnh và cảm xúc thống nhất.
- Dấu hiệu: Các dòng thơ có độ dài ngắn khác nhau, nhịp điệu dồn dập, lúc êm đềm, lúc dữ dội; cảm xúc được bộc lộ tự nhiên, không bị ràng buộc bởi quy luật gieo vần, hiệp vần chặt chẽ.
- Văn hóa - Lịch sử: Làm nên xóm thôn, làng mạc, tạo sắc áo, màu cây, tiếng Việt; gắn liền với cội nguồn Vua Hùng, là "khái niệm đầu tiên" nước và đất.
- Đời sống vật chất: Bồi đắp phù sa, cho hạt gạo trắng ngần, cành dâu xanh, nhựa ấm.
- Đời sống tinh thần: Rì rầm sóng vỗ trong thơ, chứa đựng bí mật, cổ tích, tiếng rên nhọc nhằn, niềm vui.
- Nhấn mạnh vai trò: Làm nổi bật sự đa dạng và toàn diện của Sông Hồng - từ cái dịu dàng (lục bát) đến sức sống mãnh liệt (bắp thịt), đến sự gắn bó sâu sắc (nhuộm hồng da người).
- Tạo nhịp điệu: Tạo nhịp điệu trầm bổng, biến hóa, diễn tả sự trường tồn và sức sống bất tận của con sông.
- Gắn kết cảm xúc: Thể hiện tình cảm yêu mến, gắn bó, tôn vinh Sông Hồng như một biểu tượng thiêng liêng của dân tộc.
- Tự hào, tôn kính: Xem sông như "mẹ", là cội nguồn, biểu tượng dân tộc.
- Đồng cảm, thấu hiểu: Cảm nhận được sự gian lao, vất vả, thăng trầm lịch sử qua những xoáy nước, doi cát.
- Biết ơn sâu sắc: Cảm ơn sông đã nuôi dưỡng, ban tặng sự sống, văn hóa cho dân tộc.
- Ý thức cội nguồn: Hiểu rõ Sông Hồng là dòng chảy lịch sử, văn hóa, không chỉ là dòng nước.
- Trân trọng giá trị: Bảo vệ vẻ đẹp tự nhiên, giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, phát huy giá trị truyền thống.
- Hành động cụ thể: Học tập, lao động để dựng xây đất nước, làm giàu thêm bản sắc dân tộc, như những hạt phù sa, dòng chảy nhỏ góp phần tạo nên sức mạnh lớn.
Trong vở kịch Lão hà tiện của Molière, nhân vật Ác-pa-gông là hình tượng điển hình cho thói keo kiệt đến mức biến thái và mù quáng. Với Ác-pa-gông, tiền bạc không còn là phương tiện phục vụ cuộc sống mà trở thành mục đích sống duy nhất, một "tôn giáo" để tôn thờ. Bản tính bủn xỉn của lão hiện rõ qua việc quản lý chi tiêu khắt khe với con cái, gia nhân, và đỉnh điểm là nỗi ám ảnh mất trộm chiếc tráp tiền. Molière đã cực tả sự thảm hại của nhân vật qua màn độc thoại khi mất của: lão tự nắm lấy tay mình vì ngỡ là kẻ trộm, điên cuồng đòi treo cổ tất cả mọi người, kể cả chính mình. Sự bủn xỉn đã làm tha hóa nhân cách, khiến Ác-pa-gông trở nên nhẫn tâm, sẵn sàng đánh đổi hạnh phúc của các con để giữ lấy gia tài. Tiếng cười mà nhân vật này mang lại không chỉ là sự giải trí đơn thuần mà còn là sự phê phán đanh thép lối sống tôn thờ vật chất, làm xói mòn các giá trị đạo đức và tình cảm gia đình trong xã hội tư hữu. Ác-pa-gông mãi là một điển hình nghệ thuật bất hủ, cảnh tỉnh con người về sự nô lệ trước mãnh lực của đồng tiền.
Câu2
Trong hành trình chinh phục những đỉnh cao của nhân loại, tri thức luôn được coi là ngọn đuốc soi đường. Có ý kiến cho rằng: "Tri thức là con mắt của tâm hồn", hay đơn giản hơn là "Tri thức là con mắt". Nhận định này khẳng định vai trò quyết định của hiểu biết trong việc định hình tầm nhìn và dẫn dắt con người trong cuộc sống. Trước hết, cần hiểu "tri thức" là hệ thống những hiểu biết, kinh nghiệm và kỹ năng mà con người tích lũy được qua học tập và trải nghiệm. So sánh tri thức với "con mắt" là một cách ẩn dụ đầy sức gợi. Đôi mắt vật lý giúp ta nhìn thấy hình hài thế giới, nhưng "con mắt tri thức" giúp ta nhìn thấu bản chất của sự vật, hiện tượng. Nếu thiếu đi tri thức, con người giống như đang đi trong bóng đêm, dễ dàng vấp ngã và lạc lối. Tại sao nói tri thức là con mắt? Bởi lẽ, tri thức mở rộng tầm nhìn của chúng ta vượt ra khỏi những giới hạn chật hẹp của cá nhân. Nhờ có tri thức về khoa học, ta hiểu được quy luật của vũ trụ; nhờ tri thức về lịch sử, ta nhìn thấu những bài học của quá khứ để định hướng tương lai. Một người có tri thức sẽ có khả năng quan sát sắc bén, biết phân biệt đúng sai, phải trái, thiện ác. Trong một thế giới đầy biến động và nhiễu loạn thông tin như hiện nay, tri thức chính là "lăng kính" giúp ta sàng lọc, đánh giá và đưa ra những quyết định sáng suốt. Hơn nữa, tri thức còn giúp con người nhìn thấy những cơ hội mà người khác không thấy. Bill Gates hay Elon Musk thành công không chỉ nhờ may mắn, mà bởi họ có đôi mắt tri thức đủ nhạy bén để nhìn ra xu thế của thời đại từ khi nó còn là những ý tưởng sơ khai. Ngược lại, sự thiếu hiểu biết thường dẫn đến định kiến và sự bảo thủ. Khi "con mắt tri thức" bị che mờ, con người dễ rơi vào cái bẫy của sự tự mãn hoặc sợ hãi trước những điều mới lạ. Tuy nhiên, có tri thức thôi chưa đủ, chúng ta cần biết cách "vận hành" đôi mắt ấy. Tri thức phải đi đôi với đạo đức và trải nghiệm thực tiễn. Một người có hiểu biết rộng nhưng thiếu đi lòng trắc ẩn thì đôi mắt ấy chỉ thấy những con số vô hồn, thậm chí có thể dùng tri thức để gây hại cho xã hội. Do đó, việc học tập không bao giờ là đủ; chúng ta cần không ngừng cập nhật và làm mới "đôi mắt" của mình để thích nghi với kỷ nguyên số hiện nay. Tóm lại, tri thức là tài sản quý giá nhất, là đôi mắt dẫn dắt mỗi cá nhân đi tới bến bờ của thành công và sự tử tế. Mỗi bạn trẻ cần ý thức được tầm quan trọng của việc tự học và trau dồi vốn sống. Hãy để tri thức trở thành đôi mắt sáng nhất, giúp bạn nhìn thấu thế gian và tìm thấy chính mình trong hành trình cuộc đời đầy rẫy những thử thách."Úi chà! Hình như có tiếng chó sủa. Có kẻ muốn lấy trộm tiền của mình chăng?" (Đây là lời Ác-pa-gông nói một mình khi nghe thấy tiếng động ngoài vườn). Câu 3. Mục đích giao tiếp của Va-le-rơ:
- Mục đích bên ngoài: Giả vờ tán thưởng, xu nịnh quan điểm của Ác-pa-gông ("Lí lẽ ấy thuyết phục được hoàn toàn", "Tiền là quý hơn hết") để chiếm được lòng tin của lão.
- Mục đích bên trong: Khéo léo lồng ghép những lí lẽ về hạnh phúc, sự chênh lệch tuổi tác và tình cảm để can ngăn Ác-pa-gông ("việc trăm năm là việc trọng đại", "tuổi tác quá chênh lệch... lấy nhau chỉ gây ra tai họa").
- Chốt lại: Va-le-rơ đang dùng chiến thuật "nhu đạo", mượn lời nịnh nọt để bảo vệ người yêu và giữ vị trí của mình trong nhà Ác-pa-gông.
- Khắc họa tính cách: Nhấn mạnh bản chất keo kiệt, bủn xỉn đến mức mù quáng của Ác-pa-gông. Đối với lão, tiền bạc là thước đo duy nhất, vượt lên trên mọi giá trị về đạo đức, hạnh phúc và tình thân.
- Tạo tiếng cười hài hước: Sự lặp lại máy móc biến Ác-pa-gông thành một "con rối" bị ám ảnh bởi tiền, tạo nên tình huống hài hước khi lão dùng một lí lẽ duy nhất để bác bỏ mọi giá trị nhân văn mà Va-le-rơ đưa ra.
- Phê phán xã hội: Châm biếm thói hám tiền của giai cấp tư sản đương thời, sẵn sàng hy sinh hạnh phúc gia đình vì lợi ích vật chất.
Văn bản phản ánh sự xung đột giữa khát vọng hạnh phúc của giới trẻ và sự thực dụng, keo kiệt tàn nhẫn của những kẻ làm cha mẹ như Ác-pa-gông. Qua đó, tác giả phê phán mãnh liệt thói hám tiền, sự bủn xỉn làm tha hóa bản chất con người và gây ra những bi kịch gia đình, đồng thời bộc lộ tài năng xây dựng nhân vật hài kịch đặc sắc của Mô-li-e-rơ.
Bản chất của việc góp ý là mong muốn đối phương nhìn nhận lại vấn đề để trở nên tốt đẹp hơn. Khi ta đưa ra một nhận xét khách quan, ta đang tặng cho họ một "tấm gương" để họ soi chiếu những điều mà bản thân chưa nhận ra. Tuy nhiên, giá trị của lời góp ý không chỉ nằm ở nội dung đúng hay sai, mà còn ở cách thức truyền đạt. Một người có văn hóa ứng xử sẽ chọn cách góp ý dựa trên sự chân thành, biết dùng lời lẽ nhã nhặn và chọn thời điểm phù hợp. Thay vì chỉ trích gay gắt trước đám đông, việc chia sẻ riêng tư giúp người nghe dễ dàng tiếp nhận và sửa đổi mà không cảm thấy bị hạ thấp danh dự. Ngược lại, hiện nay không ít người nhân danh sự "thẳng tính" để buông những lời nhận xét cay nghiệt, phán xét phiến diện, đặc biệt là trên môi trường mạng xã hội. Điều này không giúp ích cho sự phát triển mà chỉ gây ra sự thù hằn và tiêu cực. Để việc góp ý đạt hiệu quả, chúng ta cần tuân thủ nguyên tắc: khen ngợi nỗ lực trước, góp ý khuyết điểm sau và luôn kèm theo những giải pháp mang tính xây dựng. Đồng thời, về phía người nhận, cũng cần có một thái độ cầu thị, biết lắng nghe một cách chọn lọc và coi những lời nhận xét khách quan là món quà để bản thân trưởng thành hơn.
Tóm lại, góp ý và nhận xét người khác là một việc làm cần thiết nhưng đòi hỏi sự tinh tế và bao dung. Lời nói một khi thốt ra không thể thu lại được, vì vậy hãy để mỗi lời nhận xét của chúng ta mang hơi ấm của sự sẻ chia thay vì sự lạnh lùng của định kiến. Khi mỗi người đều biết góp ý bằng sự tử tế và tiếp nhận bằng sự cầu thị, chúng ta không chỉ giúp nhau tiến bộ mà còn xây dựng được những mối quan hệ bền vững, tạo nên một cộng đồng văn minh và nhân ái hơn.
-Yếu tố kì ảo được sử dụng: Chi tiết phu nhân họ Nguyễn nằm mơ và gặp lại linh hồn của chồng (Đinh Hoàn) sau khi ông mất tại Yên Kinh. Hai người đối thoại, giãi bày tâm tư, tình cảm.
Tác dụng: tạo nên sự hấp dẫn sinh đọng li kì cho câu chuyện
Làm nổi bật tình cảm sâu sắc, mãnh liệtvà nỗi nhớ thương da diết của phu nhân đối với chồng, đến mức "mộng hồn tản mát, không nơi nào là không tìm tung tích lang quân"
Thể hiện quan niệm nhân văn của tác giả: Dù âm dương cách trở, tình yêu và sự thủy chung vẫn có thể kết nối con người ở hai cõi sống - chết.
Câu 4. (0,5 điểm) Phân tích tác dụng của việc sử dụng điển tích, điển cố trong văn bản trên. Anh/ chị ấn tượng với điển tích, điển cố nào? Vì sao? Tác dụng của việc sử dụng điển tích, điển cố:Tạo tính trang trọng, bác học cho văn bản.
Làm cho lập luận chặt chẽ, giàu sức thuyết phục hơn
Mở rộng biên độ không gian và thời gian của câu chuyện làm nổi bật và khẳng định giá trị của nhân vật phu nhân
Điển tích, điển cố gây ấn tượng nhất: "Vi Ngọc Tiên có duyên tái hợp, Dương Thái Chân cơ ước lai sinh".
Lí do: Điển cố này được Đinh Hoàn (ở cõi âm) nhắc đến khi an ủi vợ. Nó không chỉ đơn thuần là sự so sánh, mà còn là lời tiên tri, lời hứa hẹn về sự đoàn tụ của hai vợ chồng ở thế giới bên kia. Nó mang lại một chút an ủi lãng mạn trong khung cảnh bi thương, khẳng định niềm tin vào tình nghĩa vợ chồng bền chặt vượt qua cả cái chết.
Câu 5. (0,5 điểm) Không gian nghệ thuật trong văn bản trên có sự kết hợp giữa các cõi. Anh/ chị hãy chỉ ra các chi tiết cho thấy điều đó và phân tích tác dụng của việc xây dựng không gian nghệ thuật ấy.+ Cõi trần gian (hiện thực): Ngôi nhà ở An Ấp, triều đình, con đường đi sứ gian nan, lễ tiểu tường (cúng 1 năm ngày mất) của Đinh Hoàn
Cõi âm (kì ảo/thiên đình): Nơi Đinh Hoàn mất ("mất tại Yên Kinh"), nơi linh hồn ông về chầu Thiên Đình, được trông coi việc bút nghiên.
Sự giao thoa giữa hai cõi: Giấc mơ của phu nhân, nơi linh hồn Đinh Hoàn từ cõi âm trở về trần gian để gặp vợ.
- Tác dụng của việc xây dựng không gian nghệ thuật ấy:
Phản ánh thế giới quan của người xưa, tin vào sự tồn tại song song của hai thế giới âm - dương.
Nhấn mạnh tính chất "truyền kì" của tác phẩm.
Làm nổi bật chủ đề tư tưởng: Tình cảm vợ chồng không bị giới hạn bởi không gian và thời gian, không bị chia cắt bởi cái chết. Sự giao thoa này là cầu nối để người sống và người chết có thể bày tỏ tình cảm, lý tưởng sống (vì nước, vì nghĩa), khiến câu chuyện trở nên sâu sắc và nhân văn hơn.