Câu 1:

“Văn chương là một thứ khí giới thanh cao và đắc lực để vừa tố cáo và thay đổi một cái thế giới giả dối và tàn ác, vừa làm cho lòng người được thêm trong sạch và phong phú hơn” (Thạch Lam). Quả thực, văn học không chỉ phản ánh hiện thực mà còn khơi dậy trong lòng người niềm thương cảm sâu sắc trước những số phận bất hạnh. Thấu hiểu sứ mệnh cao cả ấy, Nam Cao đã xây dựng nhân vật Dần trong đoạn trích Một đám cưới như biểu tượng cho tuổi thơ cơ cực của người nông dân trước Cách mạng. Dần phải “đi ở từ năm chửa mười hai”, khi “đầu còn để hai cái trái đào”, cái tuổi đáng lẽ được yêu thương lại phải sống trong cảnh làm thuê vất vả. Em hiện lên thật đáng thương qua hình ảnh “gầy như một cái que”, khóc “hu hu” và chỉ mong “ở nhà với các em” dù phải chịu đói khát. Chi tiết “cơm nhà giàu khó nuốt” đã cho thấy nỗi tủi cực, đắng cay mà em phải chịu đựng nơi nhà bà chánh Liễu. Không chỉ khắc họa số phận bất hạnh của Dần, Nam Cao còn phản ánh bi kịch của cái nghèo khi mẹ em dù “thương con đứt ruột” vẫn phải ép con đi ở để mong con “quen ép mình, ép xác cho quen”. Bằng nghệ thuật miêu tả tâm lí tinh tế, ngôn ngữ chân thực và giọng điệu đầy xót xa, nhà văn đã thể hiện niềm cảm thương sâu sắc đối với những kiếp người nghèo khổ, đồng thời tố cáo xã hội bất công đã cướp đi tuổi thơ của biết bao đứa trẻ.

Câu 2

“Thiên nhiên là cuốn sách lớn của tạo hóa” – câu nói ấy gợi nhắc con người về những giá trị sâu sắc mà thiên nhiên mang lại cho cuộc sống. Từ bao đời nay, thiên nhiên luôn là người bạn đồng hành gần gũi của con người, nuôi dưỡng cả thể chất lẫn tâm hồn. Bởi vậy, Albert Einstein từng khẳng định: “Hãy nhìn sâu vào thiên nhiên, bạn sẽ thấu hiểu mọi thứ rõ ràng hơn”. Ý kiến đã gửi gắm một triết lí giàu ý nghĩa: khi biết lắng nghe và cảm nhận vẻ đẹp của đất trời, con người sẽ nhận ra nhiều bài học quý giá về cuộc đời. “Đi giữa rừng cây, ta học được sự bình yên của tâm hồn.” Quả thật, câu nói của Einstein khuyên con người hãy mở lòng trước vẻ đẹp của tự nhiên để hiểu hơn về cuộc sống. “Nhìn sâu” không đơn thuần là quan sát bằng mắt mà còn là sự cảm nhận bằng trái tim và suy ngẫm bằng lí trí. Qua cây cỏ, núi sông hay vòng tuần hoàn của tạo hóa, con người nhận ra quy luật tồn tại, sự vận động và ý nghĩa của đời sống. Từ đó, mỗi người biết sống chậm lại, yêu thương nhiều hơn và có cái nhìn sâu sắc hơn về bản thân cũng như thế giới xung quanh. “Thiên nhiên chữa lành những vết thương mà cuộc sống gây ra.” Đối với mỗi cá nhân, vẻ đẹp của đất trời mang đến sự thư thái và cân bằng trong tâm hồn. Giữa cuộc sống hiện đại đầy áp lực, chỉ một buổi chiều ngắm hoàng hôn hay lắng nghe tiếng sóng biển cũng đủ khiến lòng người trở nên nhẹ nhõm hơn. Từ dòng nước luôn chảy về phía trước, ta học được tinh thần không ngừng cố gắng; từ mầm cây vươn lên giữa sỏi đá, ta hiểu giá trị của nghị lực và niềm tin. Nhà văn Henry David Thoreau từng rời xa phố thị để sống giữa rừng Walden và viết nên Walden – tác phẩm giúp hàng triệu người nhận ra vẻ đẹp giản dị mà sâu sắc của cuộc sống hòa hợp với tự nhiên. “Trái đất không thuộc về con người, con người thuộc về trái đất.” Không chỉ có ý nghĩa với cá nhân, môi trường tự nhiên còn giữ vai trò vô cùng quan trọng đối với cộng đồng và xã hội. Cây xanh điều hòa khí hậu, sông biển cung cấp nguồn sống, còn đất đai là nền tảng cho sự phát triển của nhân loại. Một xã hội biết trân trọng môi trường sẽ hướng tới sự phát triển bền vững và văn minh hơn. Ngược lại, việc tàn phá rừng, ô nhiễm nguồn nước hay khai thác tài nguyên bừa bãi sẽ dẫn đến biến đổi khí hậu, thiên tai và nhiều hệ lụy nghiêm trọng khác. Những hoạt động của Greta Thunberg đã góp phần thức tỉnh ý thức bảo vệ hành tinh xanh của hàng triệu người trên thế giới. Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn không ít người sống thờ ơ với môi trường xung quanh. Họ xả rác bừa bãi, chặt phá rừng hoặc chạy theo lợi ích vật chất mà quên đi trách nhiệm giữ gìn màu xanh của sự sống. Nhiều người còn chìm đắm trong thế giới công nghệ, dần mất đi sự gắn kết với vẻ đẹp bình dị của đất trời. Những lối sống ấy khiến tâm hồn con người trở nên khô khan và vô cảm hơn. “Muốn gặt hái tương lai xanh, hãy gieo mầm ý thức từ hôm nay.” Để sống hài hòa với môi trường, trước tiên mỗi cá nhân cần nâng cao ý thức bằng những hành động thiết thực như tiết kiệm điện nước, hạn chế rác thải nhựa, trồng thêm cây xanh và giữ gìn cảnh quan xung quanh. Gia đình cần giáo dục con cháu tình yêu đối với thiên nhiên từ những điều nhỏ bé nhất. Nhà trường nên đẩy mạnh các hoạt động ngoại khóa về bảo vệ môi trường để học sinh hiểu rõ trách nhiệm của mình. Đồng thời, xã hội cũng cần tăng cường tuyên truyền và xử lí nghiêm các hành vi gây hại đến môi trường sống. Bản thân em nhận thấy rằng khi hòa mình vào thiên nhiên, tâm hồn trở nên nhẹ nhàng và tích cực hơn. Vì vậy, em sẽ cố gắng sống xanh hơn mỗi ngày bằng những hành động nhỏ nhưng ý nghĩa, góp phần bảo vệ môi trường và lan tỏa tình yêu thiên nhiên tới mọi người xung quanh. “Thiên nhiên luôn mang đến cho con người những bài học lớn lao.” Lời nhắn nhủ của Albert Einstein không chỉ giúp con người hiểu thêm về giá trị của tự nhiên mà còn thức tỉnh ý thức sống hài hòa với môi trường. Hãy biết yêu quý và gìn giữ vẻ đẹp của đất trời, bởi đó cũng chính là cách con người bảo vệ cuộc sống và tương lai của chính mình.

Câu 1. -Văn bản được viết theo thể thơ tám chữ. Câu 2. -Chủ đề của bài thơ là: nỗi đau khổ của con người trong tình yêu do yêu sai cách, đặt tình cảm không đúng chỗ và sự mù quáng, dại khờ trong tình yêu. Câu 3 --Cấu trúc được lại nhiều lần trong bài thơ là "Người ta khổ vì ..." -Tác dụng : +Về nội dung : ++ Làm nổi bật bi kịch của con người khi yêu : yêu sai người ,quá cố chấp ,mù quáng và không biết điểm dừng . ++Thể hiện những chiêm nghiệm sâu sắc của tác giả về tâm lí con người trong tình yêu . +Về nghệ thuật : ++ Tạo nhịp điệu hài hòa ,giàu sức ám ảnh cho các dòng thơ ; giúp liên kết các khổ thơ chặt chẽ ,làm cho mạch cảm xúc và suy tư của tác giả trở nên thống nhất thành một chỉnh thể . ->Qua đó ,tác giả bày tỏ thái độ xót xa, cảm thông, nhắc nhở con người cần tỉnh táo ,biết làm chủ cảm xúc để tránh tự mình đau khổ. Câu 4. -Nội dung của bài thơ là : +Bài thơ thể hiện những suy ngẫm sâu sắc của tác giả về bi kịch trong tình yêu. +Con người thường đau khổ vì yêu mù quáng, trao tình cảm sai người, cố chấp chạy theo điều không thuộc về mình. + Qua đó, tác giả nhắn nhủ con người cần tỉnh táo, biết làm chủ cảm xúc và trân trọng những giá trị chân thành trong tình yêu. Câu 5. -Cảm nhận của tác giả về tình yêu trong bài thơ là : +Trong bài thơ, tác giả cảm nhận tình yêu vừa đẹp vừa chứa nhiều đau khổ. + Tình yêu có thể khiến con người trở nên dại khờ, mù quáng, bất chấp tất cả để chạy theo những điều không thuộc về mình. +Tuy nhiên, đằng sau những chiêm nghiệm ấy là sự thấu hiểu sâu sắc đối với tâm lí con người khi yêu: dù biết đau vẫn không dễ dứt bỏ. -Nhận xét : +Đây là cảm nhận của một con người vừa tỉnh táo và lí trí , giàu tính triết lí, vừa chứa sự cảm thông cho những trái tim đang yêu.