Câu 1

Đoạn thơ của Trương Trọng Nghĩa là một nốt trầm xót xa về sự đổi thay của làng quê trước làn sóng đô thị hóa. Về nội dung, tác giả đã khắc họa một thực tại nghiệt ngã: những giá trị truyền thống đang dần biến mất. Hình ảnh những người bạn phải rời làng vì "đất không đủ cho sức trai cày ruộng" gợi lên nỗi lo cơm áo gạo tiền đè nặng. Vẻ đẹp tâm hồn và văn hóa như điệu hát dân ca, mái tóc dài ngang lưng cũng dần phai nhạt theo thời gian. Sự đối lập giữa "lũy tre ngày xưa" với cảnh "nhà cửa chen chúc mọc" cho thấy sự ngột ngạt, phá vỡ đi không gian yên bình vốn có. Về nghệ thuật, thể thơ tự do cùng nhịp điệu chậm rãi, mang tính tự sự giúp bộc lộ chiều sâu suy cảm. Phép điệp "Tôi đi về phía..." không chỉ tạo sự kết nối mà còn nhấn mạnh hành trình tìm kiếm ký ức đầy đau đớn. Những hình ảnh đối lập và từ ngữ giàu sức gợi như "mồ hôi chẳng hóa thành bát cơm no" đã xoáy sâu vào nỗi buồn nhức nhối. Qua đó, đoạn thơ không chỉ là niềm hoài niệm về tuổi thơ mà còn là lời cảnh tỉnh về việc gìn giữ hồn quê giữa nhịp sống hiện đại hối hả.

Câu 2

Trong thời đại công nghệ 4.0, mạng xã hội đã không còn là một khái niệm xa lạ mà trở thành một "hệ sinh thái" khổng lồ, chi phối mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống con người. Từ việc liên lạc, học tập đến giải trí, mạng xã hội mở ra một thế giới đầy màu sắc nhưng cũng tiềm ẩn không ít cạm bẫy. Xét về mặt tích cực, mạng xã hội là thành tựu vĩ đại của trí tuệ nhân loại. Nó giúp con người thu hẹp mọi khoảng cách địa lý. Chỉ bằng một cú chạm, chúng ta có thể kết nối với bạn bè từ nửa kia bán cầu. Đây cũng là kho tàng tri thức vô tận, nơi thông tin được cập nhật từng giây, từng phút, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tự học và mở mang kiến thức. Đặc biệt đối với giới trẻ, mạng xã hội còn là sân chơi để khẳng định cái tôi cá nhân, là nơi chắp cánh cho những ý tưởng sáng tạo và khởi nghiệp. Tuy nhiên, chúng ta không thể phủ nhận những mảng tối mà nó mang lại. Sự "tiện lợi" của mạng xã hội đôi khi biến con người thành những "con nghiện" màn hình. Nhiều bạn trẻ dành hàng giờ đồng hồ chỉ để lướt điện thoại một cách vô định, dẫn đến sự xao nhãng trong học tập và xa cách với gia đình. Đau lòng hơn, bạo lực mạng (cyberbullying) hay vấn nạn tin giả đang đầu độc môi trường sống lành mạnh. Việc quá chú tâm vào những hình ảnh lung linh, hào nhoáng trên mạng dễ khiến chúng ta rơi vào cái bẫy của sự so sánh, dẫn đến những bất ổn về tâm lý và đánh mất giá trị thực tại. Để mạng xã hội thực sự trở thành công cụ hữu ích, mỗi chúng ta cần phải trở thành những "người dùng thông thái". Hãy biết dùng mạng xã hội để phục vụ nhu cầu chính đáng của bản thân thay vì biến mình thành nô lệ của các thuật toán. Việc thiết lập một giới hạn thời gian sử dụng và luôn giữ thái độ tỉnh táo trước mọi thông tin là điều vô cùng cần thiết. Tóm lại, mạng xã hội không xấu, nó chỉ là tấm gương phản chiếu cách thức mà chúng ta ứng xử với công nghệ. Hãy sử dụng mạng xã hội bằng một cái đầu lạnh và một trái tim ấm áp để biến nó thành nhịp cầu kết nối yêu thương và tri thức thực sự.

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên. Đáp án: Thể thơ tự do. Giải thích: Các dòng thơ có số chữ không bằng nhau (dòng 2 chữ, dòng 4 chữ, dòng 6 chữ...), không gò bó theo quy luật bằng trắc hay vần luật nghiêm ngặt của các thể thơ truyền thống. Câu 2. Trong văn bản trên, hạnh phúc được miêu tả qua những tính từ nào? Đáp án: Các tính từ miêu tả hạnh phúc trong văn bản bao gồm: xanh, thơm, im lặng, dịu dàng, vô tư. Câu 3. Anh/Chị hiểu nội dung của đoạn thơ sau như thế nào? Hạnh phúc đôi khi như quả thơm trong im lặng, dịu dàng Gợi ý trả lời: Đoạn thơ gợi ra một quan niệm về hạnh phúc rất bình dị và sâu sắc. Hạnh phúc không nhất thiết phải là những điều lớn lao hay ồn ào. Nó giống như một trái chín, tỏa hương thơm một cách âm thầm, nhẹ nhàng. Nội dung đoạn thơ nhấn mạnh rằng hạnh phúc hiện hữu trong những điều nhỏ bé, giản đơn và cần sự cảm nhận tinh tế bằng tâm hồn để thấu hiểu cái sự "dịu dàng" và "im lặng" đó. Câu 4. Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong đoạn thơ sau: Hạnh phúc đôi khi như sông vô tư trôi về biển cả Chẳng cần biết mình đầy vơi Tác dụng: Về nội dung: Hình ảnh so sánh hạnh phúc với dòng sông "vô tư" trôi đi giúp cụ thể hóa một khái niệm trừu tượng. Nó gợi lên vẻ đẹp của lối sống cống hiến, bao dung và thanh thản. Hạnh phúc là khi ta cứ mải miết cho đi, cứ sống hết mình như dòng sông đổ về biển mà không mưu cầu hay tính toán thiệt hơn ("chẳng cần biết mình đầy vơi"). Về nghệ thuật: Làm cho câu thơ giàu hình ảnh, sinh động và tăng sức gợi hình, gợi cảm, giúp người đọc dễ dàng hình dung về sự khoáng đạt của hạnh phúc. Câu 5. Nhận xét quan niệm về hạnh phúc của tác giả được thể hiện trong đoạn trích. Nhận xét: Quan niệm về hạnh phúc của tác giả Nguyễn Loan rất nhân văn, tinh tế và đầy chiều sâu. Tác giả không định nghĩa hạnh phúc qua vật chất mà qua những trạng thái của thiên nhiên (lá xanh, quả thơm, dòng sông). Hạnh phúc là sự tĩnh lặng, là sự tận hiến vô tư và là vẻ đẹp của những điều bình thường xung quanh chúng ta. Qua đó, tác giả nhắn nhủ mỗi người hãy biết trân trọng những giá trị hiện hữu, sống một đời sống tinh thần phong phú và bao dung để tìm thấy hạnh phúc ngay trong những khoảnh khắc giản đơn nhất của cuộc đời