Bài viết: Thạch Lam là nhà văn có ngòi bút tinh tế, giàu lòng trắc ẩn, thường viết về những kiếp người nghèo khổ với tâm hồn thanh cao. Truyện ngắn "Trở về" là một tác phẩm tiêu biểu, không chỉ lên án sự đổi thay, vô cảm của con người trước đồng tiền mà còn khắc họa xúc động hình ảnh người mẹ quê tần tảo, giàu đức hy sinh. Sự tần tảo và hy sinh thầm lặng .Người mẹ hiện lên qua dòng hồi tưởng và những quan sát của Tâm là một người phụ nữ nông dân điển hình. Cả cuộc đời bà là một chuỗi ngày "tần tảo sớm khuya" để nuôi dạy con nên người. Sự hy sinh đó không chỉ dừng lại ở vật chất mà còn là cả niềm tin và kỳ vọng đặt hết vào đứa con trai duy nhất với mong muốn con có cuộc sống tốt đẹp hơn ở thành phố. Sự cô đơn và cuộc sống khắc khổ ở quê nhà .Hình ảnh ngôi nhà "sụp thấp hơn một chút", "mái gianh xơ xác" chính là tấm gương phản chiếu cuộc sống hắt hiu của người mẹ già. Suốt sáu năm con đi biền biệt, bà sống trong sự thiếu thốn cả về vật chất lẫn tình cảm. Dẫu con chỉ gửi tiền về mà "không một lời hỏi thăm", không hồi đáp những bức thư mẹ gửi, bà vẫn lặng lẽ chấp nhận, không một lời oán trách. Điều này cho thấy sự nhẫn nhịn và lòng vị tha bao dung của người mẹ. Tình yêu thương con vô điều kiện .Dù bị con cái thờ ơ, xem mình như một gánh nặng hay một quá khứ muốn rũ bỏ, người mẹ vẫn luôn ngóng trông. Khoảnh khắc bà xuất hiện với vẻ già nua, đôi mắt mờ đục vì chờ đợi nhưng lại sáng bừng lên khi thấy con trở về cho thấy tình mẫu tử là thiêng liêng và bất diệt. Bà không trách cứ sự vô tâm của Tâm mà chỉ quan tâm đến việc con có khỏe không, cuộc sống của con thế nào. Nghệ thuật xây dựng nhân vật. Thạch Lam không dùng nhiều lời hoa mỹ mà chọn những chi tiết đời thường, giản dị. Nhân vật người mẹ được khắc họa gián tiếp qua khung cảnh làng quê yên lặng, qua ngôi nhà cũ và trực tiếp qua cử chỉ, ánh mắt. Sự đối lập giữa sự giàu sang, lịch lãm của Tâm và sự nghèo khó, già nua của người mẹ càng làm nổi bật lên vẻ đẹp tâm hồn của bà. Nhân vật người mẹ trong "Trở về" là biểu tượng cho người phụ nữ Việt Nam truyền thống: nhẫn nhục, hy sinh và yêu thương con hết lòng. Qua đó, nhà văn Thạch Lam không chỉ ca ngợi tình mẫu tử mà còn gửi gắm bài học cảnh tỉnh về đạo đức, về lòng biết ơn đối với đấng sinh thành trong một xã hội đang dần bị cuốn theo những giá trị vật chất phù phiếm.

Đề tham khảo số 6

Bài GV giao

Bài 1

(4.0 điểm) Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:

Bạn có từng đôi lần như thế?

Khước từ sự vận động. Tìm quên trong những giấc ngủ vùi. Tìm sự an toàn trong vẻ ngoan ngoãn bất động khiến người thân phải đau lòng. Bỏ quên những khát khao dài rộng. Bải hoải trong tháng ngày chật hẹp?

Như dòng sông chưa ra được biển rộng đã lịm trong đầm lầy? Như dòng sông muộn phiền quanh vách núi?

Như chính cái đầm lầy?

Như cái hồ dài kì dị sống đời thực vật?

Sông như đời người. Và sông phải chảy. Như tuổi trẻ phải hướng ra biển rộng. Còn gì buồn hơn khi ta sớm phải làm một dòng sông muộn phiền. Khước từ trải nghiệm. Khước từ nắng gió. Khước từ đi tới. Khước từ sự vận động.

Không thể thế bởi mỗi ngày ta phải bước đi như nghe trong mình tiếng gọi chảy đi sông ơi. Như dòng sông tha thiết trôi.

(Trích Ngày trong sương mù - Hà Nhân, NXB Văn học, 2016, tr.38)

Câu 1. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản.

Câu 2. Chỉ ra hai lối sống mà con người đã từng đôi lần trải qua được tác giả nêu trong đoạn trích.

Câu 3. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn: “Sông như đời người. Và sông phải chảy. Như tuổi trẻ phải hướng ra biển rộng.”.

Câu 4. Em hiểu như thế nào về “tiếng gọi chảy đi sông ơi” được nhắc đến trong câu văn: “Không thể thế bởi mỗi ngày ta phải bước đi như nghe trong mình tiếng gọi chảy đi sông ơi.”?

Câu 5. Từ nội dung văn bản, em rút ra được bài học nào? Vì sao?

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính là nghị luận Câu 2: - Lối sống thụ động, đứng yên: Sống quẩn quanh, không dám bứt phá, giống như mặt hồ tĩnh lặng nhưng dễ trở nên tù đọng. - Lối sống khát khao, dấn thân: Luôn vận động, hướng về phía trước như dòng sông phải chảy ra biển rộng, không chấp nhận sự dừng. Câu 3: - Biện pháp: So sánh "Sông như đời người", "Như tuổi trẻ phải hướng ra biển rộng" và kết hợp với Nhân hóa "sông phải chảy". - tác dụng: + Làm cho câu Văn trở nên sinh động có sự thuyết phục , giàu hình ảnh và gợi cảm hơn.

+ Nhấn mạnh: đời người,đặc biệt là tuổi trẻ, cần phải luôn vận động, cống hiến và vươn tới những không gian lớn lao hơn, thay vì chấp nhận cuộc sống đơn điệu, chật hẹp.

Câu 4:

- " tiếng gọi chảy đi sông ơi" biểu tượng cho khát khao nội tại.

- Nó nhắc nhở chúng ta rằng cuộc sống là một dòng chảy không ngừng; nếu dừng lại, con người sẽ trở nên xơ cứng và mất đi lối sống.

- Đó là tiếng gọi của sự dấn thân và phát triển bản thân.

Câu 5:

- Bài học: Đừng bao giờ hài lòng với sự đứng yên hay lối sống an phận thủ thường.

- Bởi vì thế giới luôn thay đổi và rộng lớn; chỉ có sự vận động, học hỏi và trải nghiệm mới giúp con người tìm thấy ý nghĩa thực sự của sự sống, giúp chúng ta không bị tụt hậu và đóng góp được những giá trị tốt đẹp cho cuộc đời.

[Sửa]

Bài 2

Câu 1. (2.0 điểm) Mark Twain từng nói: “Hai mươi năm sau bạn sẽ hối hận vì những gì bạn đã không làm, hơn là những gì bạn đã làm. Vậy nên hãy tháo dây, nhổ neo và ra khỏi bến đỗ an toàn.”. Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về nhận định trên.

Câu 2. (4.0 điểm) Viết bài văn nghị luận (khoảng 400 chữ) phân tích nhân vật người mẹ trong đoạn trích sau:

[Lược một đoạn: Câu chuyện xoay quanh nhân vật chính tên Tâm, được người mẹ tần tảo sớm khuya nuôi dạy nên người. Tuy nhiên, khi được ra thành phố học tập và làm việc, trong suốt sáu năm, anh chỉ gửi tiền hàng tháng về cho mẹ, không báo tin mình đã lấy vợ và tuyệt nhiên không một lời hỏi thăm, không để tâm đến những bức thư mẹ gửi từ quê ra. Khi bất đắc dĩ có việc phải về nhà, anh mới có dịp gặp lại mẹ…].

Khi vào đến sân nhà, Tâm thấy bốn bề yên lặng, không có bóng người. Cái nhà cũ vẫn như trước, không thay đổi, chỉ có sụp thấp hơn một chút và mái gianh xơ xác hơn. Tâm bước qua sân rồi đẩy cái liếp bước vào. Vẫn cái gian nhà mà chàng đã sống từ thuở nhỏ. Tâm cất tiếng gọi. Chàng nghe thấy tiếng guốc đi, vẫn cái tiếng guốc ấy, thong thả và chậm hơn trước, rồi mẹ Tâm bước vào. Bà cụ đã già đi nhiều, nhưng vẫn mặc cái bộ áo cũ kỹ như mấy năm về trước.

Khi nhận ra con, bà cụ ứa nước mắt:

- Con đã về đấy ư?

- Vâng, chính tôi đây, bà vẫn được mạnh khỏe đấy chứ? - Câu nói như khó khăn mới ra khỏi miệng được.

- Bà ở đây một mình thôi à?

Bà cụ cảm động đến nỗi không nói được. Một lát bà mới ấp úng:

- Vẫn có con Trinh nó ở đây với tôi.

- Cô Trinh nào? Có phải cô Trinh con bác Cả không? - Tâm nhớ mang máng cái cô con gái bé nhỏ ngày trước vẫn hay chơi với chàng.

- Tôi tưởng cô ta đi lấy chồng rồi.

Bà cụ ngồi xuống chiếc phản gỗ, đáp:

- Đã lấy ai đâu. Con bé dở hơi chết đi ấy mà. Cũng đã có mấy đám hỏi, mà nó không chịu lấy. - Bà cụ yên lặng một lát.

- Thỉnh thoảng nó vẫn nhắc đến cậu đấy.

Tâm nhún vai, không trả lời. Tuy ngoài trời nắng, mà Tâm thấy bên trong cái ẩm thấp hình như ở khắp tường lan xuống, thấm vào người.

Bà cụ âu yếm nhìn con, săn sóc hỏi:

- Năm ngoái bác Cả lên tỉnh về bảo cậu ốm. Tôi lo quá, nhưng quê mùa chả biết tỉnh thế nào mà đi, thành ra không dám lên thăm. Bây giờ cậu đã khỏe hẳn chưa?

Tâm nhìn ra ngoài đáp:

- Như thường rồi. Rồi muốn nói sang chuyện khác, Tâm hỏi:

- Ở làng có việc gì lạ không? - Bà cụ trả lời:

- Chả việc gì lạ sất, ngày nào cũng như ngày nào, nhưng được có con Trinh sang đây với tôi nên cũng đỡ buồn. Nó thường vẫn làm giúp tôi nhiều công việc, con bé thế mà đảm đang đáo để, đã chịu khó lại hay làm. […]

Tâm lơ đãng nghe lời mẹ kể những công việc và cách làm ăn ngày một khó khăn ở làng. Chàng dửng dưng không để ý đến. Con bác Cả Sinh lấy vợ, hay chú bác ta chết thì có can hệ gì đến chàng? Cái đời ở thôn quê với đời của chàng, chắc chắn, giàu sang, không có liên lạc gì với nhau cả. Câu chuyện nhạt dần. Những câu hỏi và sự săn sóc của bà cụ về công việc của chàng chỉ làm cho Tâm khó chịu. Chàng trả lời qua loa lấy lệ. Nghĩ đến vợ đợi, Tâm vội vàng đứng dậy.

Bà cụ nhìn theo khẩn khoản:

- Cậu hãy ở đây ăn cơm đã. Đến chiều hãy ra.

- Thôi, bà để tôi về. Độ này bận công việc lắm. - Tâm lại an ủi:

- Nhưng thế nào có dịp tôi cũng về.

Rồi Tâm mở ví lấy ra bốn tấm giấy bạc 5 đồng đưa cho mẹ. Tâm hơi kiêu ngạo, trước mặt cô Trinh, chàng nói:

- Đúng hai chục, bà cầm lấy mà tiêu, có thiếu tôi lại gửi về cho. - Bà cụ run run đỡ lấy gói bạc, rơm rớm nước mắt.

Tâm làm như không thấy gì, vội vàng bước ra. […] Ra đến ngoài Tâm nhẹ hẳn mình. Chàng tự cho là đã làm xong bổn phận.

(Trích Trở về, Tuyển tập Thạch Lam, NXB Văn học, 2004, tr.24-27.)

* Chú thích:

- Nhà văn Thạch Lam là cây bút xuất sắc trong nhóm Tự lực văn đoàn. Ông sinh năm 1910 tại Hà Nội, tên khai sinh là Nguyễn Tường Vinh, sau đổi tên là Nguyễn Tường Lân, bút danh Thạch Lam.

- Tác phẩm hướng về đời sống bình dị, tình cảm nghiêng về người nghèo, đặc biệt là người phụ nữ trong xã hội cũ. Lối viết trữ tình hướng nội, khơi sâu vào đời sống bên trong với những rung động và cảm giác tế vi.

Câu 2:

Bài viết: Thạch Lam là nhà văn có ngòi bút tinh tế, giàu lòng trắc ẩn, thường viết về những kiếp người nghèo khổ với tâm hồn thanh cao. Truyện ngắn "Trở về" là một tác phẩm tiêu biểu, không chỉ lên án sự đổi thay, vô cảm của con người trước đồng tiền mà còn khắc họa xúc động hình ảnh người mẹ quê tần tảo, giàu đức hy sinh. Sự tần tảo và hy sinh thầm lặng .Người mẹ hiện lên qua dòng hồi tưởng và những quan sát của Tâm là một người phụ nữ nông dân điển hình. Cả cuộc đời bà là một chuỗi ngày "tần tảo sớm khuya" để nuôi dạy con nên người. Sự hy sinh đó không chỉ dừng lại ở vật chất mà còn là cả niềm tin và kỳ vọng đặt hết vào đứa con trai duy nhất với mong muốn con có cuộc sống tốt đẹp hơn ở thành phố. Sự cô đơn và cuộc sống khắc khổ ở quê nhà .Hình ảnh ngôi nhà "sụp thấp hơn một chút", "mái gianh xơ xác" chính là tấm gương phản chiếu cuộc sống hắt hiu của người mẹ già. Suốt sáu năm con đi biền biệt, bà sống trong sự thiếu thốn cả về vật chất lẫn tình cảm. Dẫu con chỉ gửi tiền về mà "không một lời hỏi thăm", không hồi đáp những bức thư mẹ gửi, bà vẫn lặng lẽ chấp nhận, không một lời oán trách. Điều này cho thấy sự nhẫn nhịn và lòng vị tha bao dung của người mẹ. Tình yêu thương con vô điều kiện .Dù bị con cái thờ ơ, xem mình như một gánh nặng hay một quá khứ muốn rũ bỏ, người mẹ vẫn luôn ngóng trông. Khoảnh khắc bà xuất hiện với vẻ già nua, đôi mắt mờ đục vì chờ đợi nhưng lại sáng bừng lên khi thấy con trở về cho thấy tình mẫu tử là thiêng liêng và bất diệt. Bà không trách cứ sự vô tâm của Tâm mà chỉ quan tâm đến việc con có khỏe không, cuộc sống của con thế nào. Nghệ thuật xây dựng nhân vật. Thạch Lam không dùng nhiều lời hoa mỹ mà chọn những chi tiết đời thường, giản dị. Nhân vật người mẹ được khắc họa gián tiếp qua khung cảnh làng quê yên lặng, qua ngôi nhà cũ và trực tiếp qua cử chỉ, ánh mắt. Sự đối lập giữa sự giàu sang, lịch lãm của Tâm và sự nghèo khó, già nua của người mẹ càng làm nổi bật lên vẻ đẹp tâm hồn của bà. Nhân vật người mẹ trong "Trở về" là biểu tượng cho người phụ nữ Việt Nam truyền thống: nhẫn nhục, hy sinh và yêu thương con hết lòng. Qua đó, nhà văn Thạch Lam không chỉ ca ngợi tình mẫu tử mà còn gửi gắm bài học cảnh tỉnh về đạo đức, về lòng biết ơn đối với đấng sinh thành trong một xã hội đang dần bị cuốn theo những giá trị vật chất phù phiếm.

Cuộc đối thoại thể hiện héc-to là ..

Cuộc đối thoại thể hiện Héc-to là một người anh hùng dũng cảm , đặt danh dự và trách nhiệm với cộng đồng lên trên tình cảm cá nhân , trong khi Ăng-đrô- mác là người vợ hiền thục, giàu tình yêu thương lo lắng cho chồng và tương lai gia đình

Việc khác hoạ nhân vật có tác dụng khẳng định những phẩm chất mang tính cộng đồng , lí tưởng của người anh hùng, đồng thời phản ánh khát vọng chinh phục, chiến thắng và khẳng định giá trị của con người trong xã hội cổ đại

Các chi tiết biểu hiện không gian bao gồm thành Tơ roa , thành luỹ, chiến trường, cung điện , công Xkê và đinh Ô- lim-pơ . Đặc trưng là không gian sử thi trong đoạn trích là tính cộng đồng , kì vĩ