Câu 1. Trong nhịp sống hối hả ngày nay, lối sống chủ động đóng vai trò như một chiếc chìa khóa vạn năng dẫn đến thành công. Chủ động không chỉ là việc ta tự giác thực hiện nhiệm vụ mà còn là khả năng làm chủ bản thân trước mọi tình huống. Người có lối sống chủ động sẽ luôn nắm bắt được thời cơ, biến những thách thức thành cơ hội để rèn luyện. Khi chúng ta chủ động trong học tập và công việc, hiệu quả sẽ tăng cao, đồng thời giúp ta thoát khỏi tâm lý trì trệ hay phụ thuộc vào người khác. Hơn nữa, sự chủ động còn giúp con người tự tin hơn, dám nghĩ dám làm và dễ dàng thích nghi với những biến động không ngừng của xã hội. Nếu ví cuộc đời là một dòng sông, người chủ động sẽ là người cầm lái vững vàng thay vì để mặc con thuyền trôi theo dòng nước. Tóm lại, rèn luyện tư duy chủ động chính là cách tốt nhất để mỗi cá nhân khẳng định giá trị bản thân và kiến tạo tương lai bền vững.

câu 2.

Nguyễn Trãi không chỉ là một nhà quân sự lỗi lạc mà còn là một tâm hồn thi sĩ nhạy cảm, luôn dành tình yêu tha thiết cho thiên nhiên và cuộc sống. Trong tập "Quốc âm thi tập", bài thơ "Cảnh ngày hè" (số 43) nổi lên như một bức tranh sơn mài rực rỡ, nơi vẻ đẹp của vạn vật hòa quyện cùng cốt cách cao đẹp và tấm lòng "ưu quốc ái dân" của vị anh hùng dân tộc.

Mở đầu bài thơ, tác giả đưa ta đến với một tâm thế thư thái, ung dung hiếm hoi trong cuộc đời đầy biến động của mình:

“Rồi hóng mát thuở ngày trường"

Câu thơ sáu chữ ngắn gọn, ngắt nhịp 1/2/3 như một tiếng thở phào nhẹ nhõm. "Rồi" ở đây là rảnh rỗi. Giữa những ngày dài ("ngày trường"), nhà thơ tìm đến bóng mát để nghỉ ngơi. Thế nhưng, đằng sau cái vẻ thong dong ấy, đôi mắt và tâm hồn ông lại đang vận động không ngừng để thu trọn vào tầm mắt sức sống mãnh liệt của ngày hè:

Hoè lục đùn đùn tán rợp trương.

Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ.

Hồng liên trì đã tịn mùi hương."

Bức tranh thiên nhiên được vẽ bằng những gam màu nóng, đậm đặc và đầy sức sống. Động từ mạnh "đùn đùn", "trương", "phun" cho thấy nhựa sống đang căng tràn, ứa ra từ bên trong sự vật. Cây hòe xanh thẫm tỏa bóng che lấp cả khoảng không; hoa lựu đỏ rực như những đốm lửa phun trào trước hiên; sen hồng dưới ao đã dâng hương thơm ngào ngạt. Cảnh vật không hề tĩnh lặng mà như đang cựa quậy, tràn đầy năng lượng, thể hiện một cái nhìn yêu đời và đầy nhiệt huyết của tác giả.

Không chỉ dừng lại ở cảnh vật, bức tranh ngày hè còn trở nên sinh động hơn nhờ những âm thanh của cuộc sống đời thường:

Lao xao chợ cá làng ngư phủ;

Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương."

Tiếng "lao xao" từ chợ cá xa xa và tiếng ve kêu "dắng dỏi" như tiếng đàn cầm lúc buổi chiều tà đã tạo nên một bản giao hưởng âm thanh rộn rã. Đó là âm thanh của sự ấm no, của một cuộc đời bình yên, hạnh phúc. Nguyễn Trãi không quan sát cảnh vật từ xa mà ông dùng mọi giác quan để cảm nhận: từ thị giác (màu sắc), khứu giác (mùi hương) đến thính giác (âm thanh).

Cuối cùng, bao trùm lên toàn bộ bức tranh thiên nhiên ấy là nỗi lòng của một bậc đại nhân, đại trí:

Lẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,

Dân giàu đủ khắp đòi phương."

Nhìn cảnh dân làng chài yên vui, nhà thơ mơ ước có được chiếc đàn của vua Thuấn (Ngu cầm) để gảy khúc Nam phong, cầu mong cho nhân dân khắp mọi nơi ("đòi phương") được ấm no, hạnh phúc. Đây chính là điểm sáng ngời trong tư tưởng của Nguyễn Trãi. Dù đang trong cảnh "nhàn" về thân xác, nhưng tâm trí ông chưa bao giờ thôi lo cho dân, cho nước. Câu kết sáu chữ ngắn gọn như một lời đúc kết, khẳng định lý tưởng sống cao cả: lấy hạnh phúc của nhân dân làm đích đến cuối cùng của cuộc đời mình.

Tóm lại, bài thơ "Cảnh ngày hè" đã sử dụng thể thơ thất ngôn xen lục ngôn một cách linh hoạt, ngôn ngữ giản dị mà giàu sức gợi. Qua đó, ta không chỉ thấy một bức tranh mùa hè rực rỡ sắc màu mà còn cảm nhận được một tâm hồn nghệ sĩ yêu thiên nhiên sâu sắc hòa quyện cùng một tấm lòng nhân hậu, luôn khao khát về một xã hội thái bình, thịnh trị.