Trong kho tàng truyện cổ tích – truyền thuyết Việt Nam, nhân vật Thánh Gióng để lại trong em nhiều ấn tượng sâu sắc. Đây là hình tượng người anh hùng tiêu biểu cho tinh thần yêu nước, ý chí quật cường và sức mạnh phi thường của dân tộc Việt Nam trong buổi đầu dựng nước và giữ nước.

Trước hết, Thánh Gióng là nhân vật có nguồn gốc kì lạ. Gióng sinh ra từ một gia đình nông dân nghèo, người mẹ mang thai sau khi ướm chân vào vết chân khổng lồ ngoài đồng. Điều đó cho thấy Gióng không phải người bình thường mà là nhân vật mang yếu tố thần kì, được trời đất sinh ra để giúp dân, giúp nước. Tuy lên ba tuổi vẫn chưa biết nói, biết cười, đặt đâu nằm đấy, nhưng khi đất nước lâm nguy, Gióng bỗng cất tiếng nói đầu tiên xin đi đánh giặc. Chi tiết này thể hiện quan niệm của nhân dân: người anh hùng chỉ xuất hiện khi Tổ quốc cần.

Thánh Gióng còn mang sức mạnh phi thường và tinh thần chiến đấu anh dũng. Sau khi nhận sứ mệnh cứu nước, Gióng lớn nhanh như thổi, ăn bao nhiêu cũng không đủ. Cậu vươn vai trở thành tráng sĩ, mặc áo giáp sắt, cưỡi ngựa sắt, cầm roi sắt xông thẳng vào quân thù. Khi roi sắt gãy, Gióng nhổ tre bên đường làm vũ khí tiếp tục chiến đấu. Hình ảnh đó vừa kì vĩ vừa gần gũi, cho thấy sức mạnh của nhân dân, của những con người bình dị khi đoàn kết chống giặc ngoại xâm.

Không chỉ mạnh mẽ, Thánh Gióng còn là biểu tượng của lòng yêu nước trong sáng, vô tư. Sau khi đánh tan giặc Ân, Gióng không nhận công danh, không ở lại hưởng vinh hoa mà cưỡi ngựa bay thẳng lên trời. Chi tiết này thể hiện vẻ đẹp cao cả của người anh hùng: sống vì dân, vì nước, không màng lợi ích cá nhân.

Qua hình tượng Thánh Gióng, nhân dân ta đã gửi gắm ước mơ về một đất nước có những con người anh hùng, sẵn sàng đứng lên bảo vệ Tổ quốc khi bị xâm lăng. Nhân vật Thánh Gióng không chỉ là niềm tự hào của truyền thuyết Việt Nam mà còn là bài học sâu sắc về lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và ý chí kiên cường cho các thế hệ mai sau.

“Đẽo cày giữa đường” là một truyện ngụ ngôn quen thuộc của văn học dân gian Việt Nam. Truyện ngắn gọn nhưng giàu ý nghĩa, phê phán thói ba phải, thiếu chính kiến trong cuộc sống. Qua hình tượng nhân vật người thợ mộc, dân gian đã gửi gắm một bài học sâu sắc về cách suy nghĩ và hành động của con người.

Trước hết, người thợ mộc là một người chăm chỉ, có ý thức lao động. Khi được vợ giao việc đẽo cày để mang ra chợ bán, anh không lười biếng hay trốn tránh mà bắt tay vào làm ngay. Điều đó cho thấy anh là người biết lo toan cho cuộc sống, có tinh thần trách nhiệm với gia đình. Tuy nhiên, đây chỉ là mặt tích cực ban đầu, bởi càng về sau, những hạn chế trong tính cách của anh càng bộc lộ rõ.

Đặc điểm nổi bật nhất của người thợ mộc là thiếu chủ kiến, dễ bị chi phối bởi ý kiến của người khác. Trong quá trình đẽo cày, hễ có người đi qua góp ý, anh đều nghe theo. Người bảo cày phải to, anh làm to; người chê to quá, anh lại đẽo nhỏ; người khác bảo phải cong, anh liền sửa cong; rồi lại có người cho rằng cong như thế là không đúng. Cứ như vậy, anh thay đổi liên tục mà không hề suy nghĩ xem ý kiến nào là hợp lý, phù hợp với mục đích ban đầu của mình. Sự cả tin và thiếu lập trường khiến anh trở thành người “đẽo cày giữa đường” đúng cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng.

Bên cạnh đó, người thợ mộc còn là người không biết suy xét, không có tư duy độc lập. Anh không tự đặt ra câu hỏi: chiếc cày cần như thế nào để dùng tốt và bán được? Anh cũng không phân biệt được đâu là lời góp ý chân thành, đâu là ý kiến tùy tiện. Việc nghe theo tất cả mọi người cho thấy anh hành động một cách máy móc, không có kế hoạch rõ ràng. Chính sự thiếu suy nghĩ ấy đã dẫn đến hậu quả tất yếu: chiếc cày làm mãi không xong, cuối cùng trở nên vô dụng, không thể bán được.

Qua nhân vật người thợ mộc, truyện đã phê phán thói ba phải, do dự, thiếu bản lĩnh của một bộ phận con người trong cuộc sống. Những người này thường không có chính kiến, dễ dao động trước dư luận, ai nói gì cũng nghe theo mà không tự mình đánh giá đúng – sai. Hình ảnh người thợ mộc vì thế mang tính chất điển hình, có ý nghĩa cảnh tỉnh sâu sắc đối với người đọc ở mọi thời đại.

Tóm lại, nhân vật người thợ mộc trong truyện “Đẽo cày giữa đường” tuy là một người lao động chăm chỉ nhưng lại thiếu bản lĩnh và tư duy độc lập. Qua việc xây dựng nhân vật này, truyện ngụ ngôn đã gửi gắm bài học quý giá: trong cuộc sống, con người cần biết lắng nghe ý kiến của người khác nhưng quan trọng hơn là phải có chính kiến, biết suy nghĩ và quyết định đúng đắn cho công việc của mình. Đây chính là giá trị bền vững khiến câu chuyện vẫn còn nguyên ý nghĩa cho đến ngày nay.