Câu 1 viết đoạn văn

Bài thơ “Khán ‘Thiên gia thi’ hữu cảm” của Nguyễn Ái Quốc thể hiện quan niệm sâu sắc về chức năng của thơ ca trong thời đại mới. Hai câu thơ đầu gợi ra đặc điểm của thơ ca cổ điển với những hình ảnh thiên nhiên quen thuộc như núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió. Qua đó, tác giả cho thấy thơ xưa thường thiên về ca ngợi vẻ đẹp của thiên nhiên, mang tính trữ tình và thưởng ngoạn. Tuy nhiên, ở hai câu thơ sau, tác giả đã nêu lên quan điểm mới mẻ: thơ ca hiện đại cần có “thép”, nghĩa là phải mang tinh thần chiến đấu, phản ánh hiện thực và phục vụ sự nghiệp cách mạng. Nhà thơ không chỉ là người thưởng thức cái đẹp mà còn phải có trách nhiệm với xã hội, sẵn sàng “xung phong” cùng nhân dân trong cuộc đấu tranh vì độc lập và tự do. Cách lập luận ngắn gọn nhưng giàu ý nghĩa đã làm nổi bật tư tưởng tiến bộ của tác giả về vai trò của văn học nghệ thuật. Qua bài thơ, ta thấy được quan niệm rằng thơ ca không chỉ để ngợi ca vẻ đẹp thiên nhiên mà còn phải gắn bó với cuộc sống, trở thành vũ khí tinh thần góp phần thúc đẩy sự phát triển của xã hội.

Câu 2 viết bài văn

Trong dòng chảy phát triển mạnh mẽ của xã hội hiện đại, việc giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc trở thành một vấn đề có ý nghĩa quan trọng, đặc biệt đối với thế hệ trẻ. Văn hóa truyền thống là kết tinh của lịch sử, phong tục, tập quán, lối sống và những giá trị tinh thần tốt đẹp được hình thành qua nhiều thế hệ. Vì vậy, ý thức gìn giữ và phát huy những giá trị ấy chính là cách để mỗi người trẻ góp phần bảo vệ bản sắc dân tộc và tiếp nối truyền thống cha ông.

Trước hết, văn hóa truyền thống là nền tảng tạo nên bản sắc riêng của một dân tộc. Những phong tục như Tết Nguyên đán, lễ hội truyền thống, trang phục dân tộc, tiếng nói, chữ viết hay các giá trị đạo đức như lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, hiếu thảo với cha mẹ… đều là những nét đẹp đã gắn bó với đời sống người Việt từ lâu đời. Khi giới trẻ hiểu và trân trọng những giá trị ấy, họ không chỉ tiếp nhận di sản tinh thần của dân tộc mà còn góp phần giữ cho những truyền thống tốt đẹp ấy được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, việc giữ gìn bản sắc văn hóa càng trở nên cần thiết để dân tộc không bị hòa tan giữa nhiều nền văn hóa khác nhau.

Thực tế hiện nay cho thấy nhiều bạn trẻ đã có ý thức tích cực trong việc bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống. Nhiều người tham gia các hoạt động tìm hiểu lịch sử, văn hóa dân tộc, mặc trang phục truyền thống trong các dịp lễ hội, quảng bá ẩm thực, nghệ thuật dân gian hay các di tích lịch sử thông qua mạng xã hội. Những việc làm đó không chỉ giúp lan tỏa vẻ đẹp văn hóa Việt Nam đến cộng đồng mà còn thể hiện niềm tự hào và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với truyền thống dân tộc. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận giới trẻ thờ ơ với văn hóa truyền thống, chạy theo lối sống thực dụng hoặc quá đề cao văn hóa ngoại lai mà quên đi những giá trị của dân tộc mình. Điều này có thể làm mai một dần bản sắc văn hóa nếu không được quan tâm và điều chỉnh kịp thời.

Vì vậy, mỗi người trẻ cần nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của việc giữ gìn và phát huy văn hóa truyền thống. Trước hết, chúng ta cần chủ động tìm hiểu lịch sử, phong tục, tập quán và các giá trị văn hóa của dân tộc thông qua sách vở, các hoạt động trải nghiệm hay những chương trình giáo dục văn hóa. Đồng thời, giới trẻ cần biết chọn lọc khi tiếp nhận những yếu tố văn hóa mới từ bên ngoài, tiếp thu những điều tiến bộ nhưng vẫn giữ vững bản sắc của dân tộc. Bên cạnh đó, việc tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, lễ hội, bảo vệ di sản và quảng bá văn hóa Việt Nam cũng là những hành động thiết thực góp phần phát huy giá trị truyền thống trong đời sống hiện đại.

Là học sinh, mỗi chúng ta có thể bắt đầu từ những việc làm nhỏ như tôn trọng phong tục, gìn giữ tiếng Việt trong sáng, tìm hiểu về lịch sử quê hương hay tham gia các hoạt động văn hóa ở trường và địa phương. Những hành động tuy nhỏ nhưng nếu được thực hiện thường xuyên sẽ góp phần nuôi dưỡng tình yêu và niềm tự hào đối với văn hóa dân tộc.

Tóm lại, ý thức giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống là trách nhiệm quan trọng của thế hệ trẻ trong thời đại ngày nay. Khi người trẻ biết trân trọng và phát huy những di sản quý báu của cha ông, bản sắc văn hóa dân tộc sẽ luôn được gìn giữ và tỏa sáng trong quá trình phát triển và hội nhập của đất nước.

Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên.

Bài thơ được viết theo thể thất ngôn tứ tuyệt Đường luật (mỗi câu 7 chữ, gồm 4 câu).

Câu 2. Xác định luật của bài thơ.

Bài thơ được làm theo luật bằng trong thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.

Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ mà em ấn tượng trong bài thơ.

Biện pháp tu từ nổi bật là liệt kê trong câu:

“Sơn thủy yên hoa tuyết nguyệt phong” (núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió).

Tác dụng:

• Gợi ra bức tranh thiên nhiên phong phú, đẹp đẽ thường xuất hiện trong thơ ca cổ điển.
• Làm nổi bật đặc điểm của thơ xưa thiên về miêu tả vẻ đẹp thiên nhiên.
• Qua đó tạo tiền đề để tác giả so sánh với thơ hiện đại, nhấn mạnh yêu cầu mới của thơ ca.

Câu 4. Theo em, vì sao tác giả lại cho rằng “Hiện đại thi trung ưng hữu thiết, / Thi gia dã yếu hội xung phong.”?

Tác giả cho rằng thơ hiện đại phải có “thép” và nhà thơ phải biết “xung phong” vì:

• Thời đại lúc đó đất nước đang đấu tranh giải phóng dân tộc, xã hội có nhiều biến động lớn.
• Thơ ca không chỉ để ngắm cảnh hay thưởng thức vẻ đẹp thiên nhiên mà còn phải phản ánh hiện thực, cổ vũ tinh thần đấu tranh.
• Nhà thơ cần có tinh thần chiến đấu, trách nhiệm với đất nước, dùng thơ làm vũ khí tinh thần phục vụ cách mạng.

Câu 5. Nhận xét về cấu tứ của bài thơ.

Cấu tứ của bài thơ chặt chẽ, rõ ràng theo lối so sánh đối lập:

• Hai câu đầu: nói về đặc điểm của thơ ca cổ điển (thiên về vẻ đẹp thiên nhiên).
• Hai câu sau: nêu quan điểm về thơ ca hiện đại (phải có “thép”, có tinh thần chiến đấu).

Cách cấu tứ này làm nổi bật tư tưởng mới về chức năng của thơ ca, thể hiện quan niệm tiến bộ của tác giả: thơ ca phải gắn với cuộc sống và sự nghiệp đấu tranh của dân tộc.