​Nếu thế kỷ XX là kỷ nguyên của công nghiệp hóa thì thế kỷ XXI chính là kỷ nguyên của sự kết nối toàn cầu. Trong đó, mạng xã hội (Facebook, TikTok, Instagram...) đã vươn mình trở thành một "vũ trụ số" không thể tách rời khỏi đời sống con người. Tuy nhiên, đằng sau sự hào nhoáng của những nút "Like" và những đoạn video triệu view, mạng xã hội thực sự là một con dao hai lưỡi mà nếu không khéo léo, chúng ta rất dễ bị tổn thương. ​Trước hết, không thể phủ nhận mạng xã hội là một bước tiến vĩ đại của nhân loại. Nó phá vỡ mọi giới hạn về không gian và thời gian. Chỉ với một thiết bị thông minh, ta có thể trò chuyện với người thân cách nửa vòng trái đất, cập nhật kiến thức từ các chuyên gia hàng đầu hay lan tỏa những thông điệp tử tế. Mạng xã hội đã trở thành "trạm tiếp nối" cho những chiến dịch thiện nguyện, là nơi những tài năng trẻ tìm thấy cơ hội tỏa sáng mà không cần qua những rào cản truyền thống. Ở khía cạnh này, nó chính là cánh cửa mở ra sự tự do và tiến bộ. ​Thế nhưng, bức tranh nào cũng có những mảng tối. Sự lệ thuộc quá mức vào mạng xã hội đang tạo ra một thế hệ "cúi đầu". Chúng ta mải mê chăm chút cho một diện mạo hoàn hảo trên trang cá nhân nhưng lại quên mất việc đối thoại với chính mình và những người xung quanh. ​Hội chứng "Sống ảo" và áp lực đồng lứa: Nhiều bạn trẻ rơi vào trầm cảm khi thấy cuộc sống của người khác qua màn hình luôn lung linh, trong khi thực tế của mình lại đầy rẫy khó khăn. Chúng ta bắt đầu đo lường giá trị bản thân bằng số lượng tương tác, vô tình biến mình thành nô lệ cho thuật toán. ​Vấn nạn tin giả và bạo lực mạng: Một bình luận ác ý, một thông tin sai lệch được chia sẻ vô tội vạ có thể hủy hoại danh dự, thậm chí là tính mạng của một con người. Không gian ảo nhưng nỗi đau là thực. ​Vậy, chúng ta nên đối mặt với nó như thế nào? Mạng xã hội bản chất là một công cụ trung lập, nó tốt hay xấu hoàn toàn do bản lĩnh của người sử dụng. Chúng ta cần xây dựng một "bộ lọc" tư duy phản biện để không bị cuốn theo những trào lưu độc hại. Hãy học cách "ngắt kết nối để kết nối" – tắt điện thoại để lắng nghe hơi thở của thiên nhiên, để cảm nhận hơi ấm từ bàn tay cha mẹ. ​Một người dùng mạng xã hội văn minh là người biết dùng công nghệ để nâng tầm cuộc sống, chứ không để công nghệ nhấn chìm bản sắc cá nhân. ​Tóm lại, mạng xã hội giống như một cơn đại dương mênh mông; nó có thể đưa con thuyền của bạn đi xa, nhưng cũng có thể nhấn chìm nó trong sóng dữ. Đừng để cuộc đời mình gói gọn trong vài inch màn hình. Hãy bước ra ngoài, hít thở và sống một cuộc đời rực rỡ nhất ở thực tại, bởi suy cho cùng, không có bộ lọc (filter) nào đẹp hơn vẻ đẹp chân thực của tâm hồn.

​Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên. ​Trả lời: Thể thơ tự do. (Do các dòng thơ có độ dài ngắn khác nhau, không gò bó về số chữ hay vần luật chặt chẽ). ​Câu 2. Trong văn bản trên, hạnh phúc được miêu tả qua những tính từ nào? ​Trả lời: Các tính từ miêu tả hạnh phúc trong đoạn trích là: thơm, im lặng, dịu dàng, vô tư. ​Câu 3. Anh/Chị hiểu nội dung của đoạn thơ sau như thế nào? ​Hạnh phúc đôi khi như quả thơm trong im lặng, dịu dàng ​Trả lời: Đoạn thơ gợi tả vẻ đẹp của hạnh phúc một cách đầy tinh tế: ​Hạnh phúc không nhất thiết phải ồn ào, phô trương mà đôi khi rất bình dị, khiêm nhường. ​Nó giống như hương thơm của một trái chín, lan tỏa một cách âm thầm, nhẹ nhàng nhưng có sức thẩm thấu sâu sắc vào tâm hồn, mang lại cảm giác bình yên và ngọt ngào. ​Câu 4. Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong đoạn thơ sau: ​Hạnh phúc đôi khi như sông vô tư trôi về biển cả Chẳng cần biết mình đầy vơi ​Trả lời: ​Biện pháp so sánh: "Hạnh phúc" được so sánh với "sông". ​Tác dụng: ​Về nội dung: Cụ thể hóa khái niệm trừu tượng "hạnh phúc" trở nên sinh động, gần gũi. Gợi tả trạng thái tự tại, phóng khoáng của hạnh phúc. Hạnh phúc đích thực là sự cho đi, là sự vận động không ngừng nghỉ một cách thản nhiên ("vô tư"), không tính toán thiệt hơn ("đầy vơi"). ​Về nghệ thuật: Làm cho lời thơ giàu hình ảnh, nhịp điệu uyển chuyển và tăng sức biểu cảm. ​Câu 5. Nhận xét quan niệm về hạnh phúc của tác giả được thể hiện trong đoạn trích. ​Trả lời: Quan niệm về hạnh phúc của Nguyễn Loan rất nhân văn, sâu sắc và mới mẻ: ​Sự giản đơn: Hạnh phúc hiện hữu ngay trong những điều bình thường nhất, không cần tìm kiếm đâu xa xôi. ​Sự tĩnh lặng: Trân trọng những giá trị tinh thần lặng lẽ, bền bỉ hơn là những giá trị vật chất hào nhoáng. ​Sự vị tha và tự tại: Hạnh phúc là trạng thái tâm hồn luôn rộng mở, biết cống hiến và sống hết mình mà không quá lo âu về những thăng trầm, được mất cá nhân.

Câu 1: Vẻ đẹp con người Pa Dí ​Vẻ đẹp của con người Pa Dí trong đoạn trích hiện lên qua sự gắn bó mật thiết với thiên nhiên và sức sống bền bỉ. Họ không chỉ cần cù, chịu khó trong lao động mà còn mang tâm hồn trong sáng, thuần hậu như núi rừng. Hình ảnh con người gắn liền với "cây hai ngàn lá" biểu tượng cho tinh thần đoàn kết và ý thức giữ gìn bản sắc dân tộc lâu đời. Đó là vẻ đẹp của những con người vừa kiên cường trước khắc nghiệt, vừa giàu tình yêu quê hương bản làng sâu sắc.

Câu 2:

Dàn ý: Tinh thần dám đổi mới của thế hệ trẻ hiện nay ​1. Mở đoạn (Dẫn dắt & Nêu vấn đề) ​Dẫn dắt: Cuộc sống là một dòng chảy không ngừng, nếu dừng lại nghĩa là thụt lùi. ​Nêu vấn đề: Trong bối cảnh đó, tinh thần dám đổi mới trở thành phẩm chất sống còn và là đặc điểm nhận diện bản sắc của thế hệ trẻ ngày nay. ​2. Thân đoạn (Triển khai vấn đề) ​Giải thích ngắn gọn: ​"Đổi mới" là thay đổi cái cũ, lỗi thời bằng cái mới tiến bộ, hiệu quả hơn. ​"Dám đổi mới" là bản lĩnh bước ra khỏi vùng an toàn, không ngại thử thách và thất bại để kiến tạo giá trị khác biệt. ​Tại sao thế hệ trẻ cần đổi mới? (Lý lẽ): ​Kỷ nguyên số: Chúng ta đang sống trong thời đại 4.0, kiến thức thay đổi từng giờ. Nếu không đổi mới tư duy, người trẻ sẽ bị đào thải. ​Khẳng định bản sắc: Đổi mới giúp cá nhân tìm ra thế mạnh riêng, không trở thành "bản sao" của bất kỳ ai. ​Biểu hiện của tinh thần đổi mới: ​Trong học tập: Chuyển từ học vẹt sang học chủ động, ứng dụng AI, công nghệ vào nghiên cứu. ​Trong sự nghiệp: Xu hướng khởi nghiệp (startup), chọn những ngành nghề mới (Vlogger, Freelancer, Công nghệ sinh học...). ​Trong lối sống: Sống xanh, tư duy cởi mở với các giá trị văn hóa toàn cầu nhưng vẫn giữ bản sắc dân tộc. ​Bàn luận mở rộng (Mặt trái/Phản đề): ​Đổi mới không đồng nghĩa với "nổi loạn" vô căn cứ hay quay lưng hoàn toàn với giá trị truyền thống. ​Phê phán những bạn trẻ sợ thay đổi, tư duy "lối mòn" hoặc đổi mới theo kiểu chạy theo xu hướng (trend) nhất thời mà thiếu chiều sâu. ​3. Kết đoạn (Bài học & Thông điệp) ​Khẳng định lại: Đổi mới là động lực thúc đẩy sự phát triển của cá nhân và xã hội. ​Thông điệp: "Thay đổi hay là chết". Thế hệ trẻ hãy giữ cho mình một trái tim nóng và một cái đầu mở để sẵn sàng kiến tạo tương lai.

Câu 1. Xác định thể thơ ​Đáp án: Thể thơ tự do. ​Giải thích: Các dòng thơ có độ dài ngắn khác nhau, không gò bó vào quy tắc số chữ hay vần luật nghiêm ngặt của các thể thơ truyền thống. ​Câu 2. Những dòng thơ nói về vẻ đẹp của con trai, con gái ​Dựa trên văn bản của bài thơ (phần liệt kê vẻ đẹp con người), các dòng thơ đó là: ​Con trai: "Con trai Pa Dí khỏe như hổ rừng", "Ngực nở như cánh cung". ​Con gái: "Con gái Pa Dí đẹp như hoa ban", "Mắt sáng như sao đêm". (Lưu ý: Bạn hãy đối chiếu lại với phần văn bản đầy đủ của đoạn trích phía trên câu hỏi để liệt kê chính xác các dòng tương ứng nhé). ​Câu 3. Biện pháp tu từ và tác dụng ​Hai dòng thơ: ​"Biết gọi gió, gọi mưa, gọi nắng Chặn suối, ngăn sông, bắt nước ngược dòng" ​Biện pháp tu từ: ​Điệp ngữ: Từ "gọi" được lặp lại 3 lần. ​Liệt kê: gió, mưa, nắng; chặn suối, ngăn sông, bắt nước. ​Ẩn dụ/Nhân hóa: Thể hiện sức mạnh phi thường của con người có thể điều khiển thiên nhiên. ​Tác dụng: ​Về nội dung: Nhấn mạnh sức mạnh, ý chí quật cường và khát vọng chinh phục thiên nhiên của người dân tộc Pa Dí. Họ không khuất phục trước hoàn cảnh mà chủ động lao động, cải tạo thiên nhiên để phục vụ cuộc sống. ​Về nghệ thuật: Tạo nhịp điệu dồn dập, mạnh mẽ, làm tăng sức biểu cảm và khẳng định tầm vóc của con người giữa núi rừng. ​Câu 4. Tình cảm, cảm xúc của tác giả ​Qua đoạn trích, tác giả thể hiện: ​Niềm tự hào sâu sắc về nguồn gốc dân tộc Pa Dí của mình. ​Sự trân trọng và ngợi ca vẻ đẹp hình thể cũng như vẻ đẹp tâm hồn, sức lao động bền bỉ của người dân miền núi. ​Tình yêu quê hương tha thiết, gắn bó máu thịt với mảnh đất và con người nơi đây. ​Câu 5. Bài học rút ra cho bản thân ​Bạn có thể rút ra một số bài học như: ​Lòng tự hào dân tộc: Luôn trân trọng và giữ gìn bản sắc văn hóa của dân tộc mình, dù là dân tộc thiểu số hay đa số. ​Ý chí vươn lên: Bài học về tinh thần cần cù, không ngại khó khăn, vất vả trong lao động và học tập. ​Sống có khát vọng: Cần có ý chí "chặn suối ngăn sông", chủ động làm chủ cuộc đời và đóng góp sức mình để xây dựng quê hương, đất nước. ​Hy vọng những gợi ý này sẽ giúp bạn hoàn thành bài tập một cách xuất sắc! Nếu cần phân tích sâu hơn đoạn nào, cứ bảo mình nhé.