Câu 1: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích giá trị nội dung của đoạn trích.

Đoạn trích bài thơ "Thời gian" của Đoàn Mạnh Phương là một những suy tư mang đậm tính triết lý về dòng chảy của năm tháng và thân phận con người. Bằng những hình ảnh giàu sức gợi như "bước chân của gió", "cha mẹ thêm gần với đất", tác giả đã cụ thể hóa khái niệm thời gian vô hình trở nên hữu hình và đầy sức nặng. Thời gian trôi đi không chỉ lấy đi tuổi trẻ mà còn làm thay đổi vạn vật, khiến con người cảm thấy mình thật "bé bỏng như là đứa trẻ" trước sự mênh mông của vũ trụ. Tuy nhiên, đằng sau sự nuối tiếc về sự tàn phai của "lá vàng" hay "nhịp chuông đồng hồ như lửa", tác giả vẫn gợi mở một cái nhìn tích cực về niềm vui "còn trong mầm hạt". Đoạn trích gửi gắm bài học sâu sắc về quy luật khắc nghiệt của tự nhiên, từ đó nhắc nhở mỗi chúng ta về thái độ sống trân trọng, nâng niu từng phút giây mình đang có để không lãng phí đời người vào những điều hoài nghi, vô nghĩa.

Câu 2: Nghị luận xã hội (khoảng 400 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của việc trân trọng thời gian trong cuộc sống.

Thời gian là thứ tài sản công bằng nhất nhưng cũng là thứ dễ mất đi nhất của con người. Có ý kiến cho rằng: "Thời gian là vàng bạc", nhưng thực tế, thời gian còn quý hơn cả vàng bạc bởi nó một khi đã trôi đi thì không bao giờ quay trở lại. Chính vì vậy, việc trân trọng thời gian mang một ý nghĩa sống còn đối với sự thành công và hạnh phúc của mỗi cá nhân.

Trân trọng thời gian trước hết là sống trọn vẹn cho hiện tại. Mỗi giây phút trôi qua đều mang theo những cơ hội và trải nghiệm không lặp lại. Khi biết quý trọng thời gian, con người sẽ có ý thức học tập, làm việc và cống hiến hết mình. Chúng ta sẽ không để những kế hoạch bị trì hoãn, không để những ước mơ chỉ nằm trên trang giấy. Một học sinh biết trân trọng thời gian sẽ sắp xếp việc học khoa học để gặt hái kết quả cao; một người con biết quý thời gian sẽ dành nhiều hơn những phút giây bên cha mẹ khi họ còn khỏe mạnh. Chính sự chủ động này giúp chúng ta làm chủ cuộc đời mình, biến mỗi ngày trôi qua thành một viên gạch xây nên tòa lâu đài của sự thành công.

Bên cạnh đó, trân trọng thời gian còn giúp con người tránh được những hối tiếc muộn màng. Cuộc đời vốn hữu hạn, quy luật "sinh, lão, bệnh, tử" không chừa một ai. Nếu cứ mải mê với những thú vui vô bổ hay chìm đắm trong những hoài nghi, chúng ta sẽ giật mình khi nhận thấy tóc cha mẹ đã bạc, bản thân đã bỏ lỡ quá nhiều cơ hội quý giá. Người biết quý thời gian là người biết sống có mục đích, biết chọn lọc những giá trị thực sự quan trọng để theo đuổi thay vì tiêu tốn sức lực vào những điều phù phiếm.

Tuy nhiên, trân trọng thời gian không có nghĩa là sống gấp gáp, thực dụng hay biến mình thành một cỗ máy chỉ biết làm việc. Trân trọng thời gian đôi khi chỉ đơn giản là dành một khoảng lặng để cảm nhận vẻ đẹp của cuộc sống, để lắng nghe tiếng lòng mình và quan tâm đến mọi người xung quanh. Đó là sự cân bằng giữa hành động và suy ngẫm, giữa cống hiến và tận hưởng.

Tóm lại, thời gian chính là thước đo giá trị của cuộc đời mỗi người. Chúng ta không thể kéo dài một ngày quá 24 giờ, nhưng có thể làm cho 24 giờ đó trở nên sâu sắc và ý nghĩa hơn. Là thế hệ trẻ, em nhận thức rõ rằng: hãy bắt đầu trân trọng thời gian ngay từ hôm nay, từ những việc nhỏ nhất, để mỗi khi "ngoảnh lại" ta luôn mỉm cười vì đã sống một đời rực rỡ và trọn vẹn.

Câu 1: * Thể thơ: Tự do.

• Dấu hiệu: Các dòng thơ có số chữ không bằng nhau (dòng 5 chữ, dòng 7 chữ, dòng 8 chữ...), nhịp điệu linh hoạt, không tuân theo quy tắc hiệp vần hay niêm luật của các thể thơ truyền thống.

Câu 2: Hai hình ảnh thể hiện sự trôi chảy của thời gian trong đoạn trích là: "Thời gian đi bằng bước chân của gió" và "Cha mẹ thêm gần với đất" (hoặc "Lá vàng đã héo thành than").

Câu 3: * Phép so sánh: "Ta bé bỏng như là đứa trẻ" và "Mặt trời... Như tấm bê tông nặng nề".

• Tác dụng: Làm cho hình ảnh thơ trở nên sinh động, cụ thể và giàu sức gợi cảm. Phép so sánh nhấn mạnh sự nhỏ bé, hữu hạn của con người trước dòng chảy mênh mông, vĩnh hằng của thời gian, đồng thời thể hiện cảm giác ngỡ ngàng và áp lực của nhân vật trữ tình khi nhận ra sự khắc nghiệt của năm tháng.

Câu 4: * Cảm hứng chủ đạo: Là sự trăn trở và suy ngẫm sâu sắc về quy luật của thời gian và sự hữu hạn của đời người. Tác giả thể hiện niềm nuối tiếc những gì đã qua, sự thấu hiểu về quy luật sinh - lão - bệnh - tử, từ đó bộc lộ thái độ trân trọng từng khoảnh khắc quý giá trong cuộc sống.

Câu 5: Thông điệp ý nghĩa nhất mà em rút ra được từ văn bản là sự trân trọng giá trị của hiện tại. Thời gian là dòng chảy một chiều vô hình nhưng có sức mạnh thay đổi vạn vật, làm "cha mẹ già đi" hay khiến "lá vàng héo thành than" chỉ trong chớp mắt. Vì vậy, chúng ta không nên lãng phí thời gian vào những hoài nghi hay tiếc nuối vô ích. Thay vào đó, hãy sống hết mình với những ước mơ, yêu thương chân thành và tạo ra những giá trị tốt đẹp để mỗi giây phút trôi qua đều trở nên ý nghĩa, không phải hối tiếc khi ngoảnh lại nhìn quá khứ.

Câu 1: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) phân tích giá trị nội dung đoạn trích.

Đoạn trích trong bài thơ "Làng quê" của Nguyễn Quang Thiều là một nốt nhạc trầm sâu lắng, tái hiện một cách xúc động hình ảnh quê hương và nỗi nhớ da diết của con người. Trước hết, tác giả đã mở ra một không gian làng quê đầy gợi cảm bằng những hình ảnh hết sức quen thuộc, bình dị: đó là "con đường nhỏ chạy mòn cùng kỷ niệm", là "tiếng chó thức vọng về từ ngõ vắng". Những chi tiết ấy không chỉ đơn thuần là tả thực mà còn giàu sức gợi, đánh thức trong lòng người đọc những ký ức thân thương về nơi chôn nhau cắt rốn. Đặc biệt, hình ảnh làng quê hiện lên qua lăng kính của người lính trong hoàn cảnh chiến tranh càng trở nên thiêng liêng và đáng trân quý. Qua đó, nhà thơ không chỉ ngợi ca vẻ đẹp yên bình, tĩnh lặng của thôn quê Việt Nam mà còn gửi gắm niềm trân trọng sâu sắc đối với những giá trị truyền thống. Đoạn trích chính là lời nhắc nhở nhẹ nhàng về sự gắn bó giữa con người và quê hương, khẳng định rằng dù đi đâu, về đâu, hình bóng làng quê vẫn luôn là điểm tựa tinh thần vững chắc, sưởi ấm tâm hồn mỗi người.

Câu 2: Nghị luận xã hội về việc ứng dụng công nghệ hiện đại trong quảng bá văn hóa truyền thống.

Trong dòng chảy mãnh liệt của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, văn hóa truyền thống không còn là những giá trị nằm yên trong bảo tàng. Trái lại, việc ứng dụng công nghệ hiện đại đã trở thành "cú hích" quan trọng, giúp những giá trị cốt lõi của dân tộc hồi sinh và tỏa sáng rực rỡ hơn bao giờ hết.

Trước hết, công nghệ đóng vai trò là chiếc cầu nối xóa tan khoảng cách về không gian và thời gian. Nếu như trước đây, để tìm hiểu về kiến trúc thời Lý hay cố đô Huế, người ta phải đi hàng trăm cây số, thì nay nhờ công nghệ thực tế ảo (VR) và thực tế tăng cường (AR), bất cứ ai cũng có thể thực hiện một chuyến "du hành thời gian" ngay tại chỗ. Những dự án số hóa di sản như "Bản đồ di sản văn hóa Việt Nam" không chỉ giúp lưu trữ dữ liệu vĩnh cửu mà còn mang đến những trải nghiệm thị giác sống động, đầy sức hút.

Bên cạnh đó, các nền tảng mạng xã hội như TikTok, Facebook hay YouTube chính là "mảnh đất màu mỡ" để văn hóa truyền thống tiếp cận gần hơn với giới trẻ. Chúng ta dễ dàng bắt gặp những video hàng triệu lượt xem về nghệ thuật múa rối nước, cách mặc cổ phục hay những bản nhạc dân gian được phối khí hiện đại theo phong cách EDM, Lo-fi. Chính sự kết hợp này đã làm thay đổi định kiến rằng truyền thống là "cũ kỹ", từ đó khơi dậy niềm tự hào và ý thức gìn giữ trong lòng thế hệ giới trẻ. Công nghệ không hề làm mất đi bản sắc, mà nó cung cấp một "ngôn ngữ mới" để văn hóa cổ truyền có thể giao tiếp với thời đại.

Tuy nhiên, chúng ta cần tỉnh táo để không quá lạm dụng công nghệ dẫn đến việc làm sai lệch, biến tướng các giá trị nguyên bản. Công nghệ suy cho cùng cũng chỉ là công cụ, còn cái "hồn" của văn hóa nằm ở sự hiểu biết và trân trọng của con người.

Tóm lại, ứng dụng công nghệ là con đường ngắn nhất và hiệu quả nhất để quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới. Là một học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường, em tự nhủ sẽ không ngừng trau dồi kỹ năng số, đồng thời tìm hiểu sâu sắc về nguồn cuội để có thể dùng chính đôi tay mình viết tiếp những trang sử văn hóa dân tộc trên không gian mạng.

Câu 1: * Thể thơ: Tự do.

• Dấu hiệu: Số chữ trong các dòng thơ không bằng nhau (dòng ngắn, dòng dài đan xen), không tuân theo quy tắc hiệp vần hay niêm luật chặt chẽ của các thể thơ truyền thống.

Câu 2: Những hình ảnh làng quê hiện lên qua nỗi nhớ của nhân vật trữ tình bao gồm: con đường nhỏ chạy mòn cùng kỷ niệm, tiếng chó thức vọng về từ ngõ vắng, bông hoa khoai tím lịm, cánh đồng chiêm.

Câu 3: * Điệp cấu trúc: "… đến với chúng tôi"

• Tác dụng: Nhấn mạnh sự xuất hiện dồn dập, liên tiếp của các sự vật, con người đối với thế hệ trẻ thơ. Tạo nhịp điệu nhanh, dồn dập cho đoạn thơ, thể hiện sự hào hứng, phấn khởi và niềm hạnh phúc vỡ òa của nhân vật trữ tình. Khẳng định sự gắn kết chặt chẽ giữa thiên nhiên, con người và cuộc sống xung quanh.

Câu 4: Tình cảm của nhân vật trữ tình là một tình yêu quê hương tha thiết, sâu nặng. Đó là sự trân trọng những giá trị bình dị, nỗi nhớ da diết và sự gắn bó máu thịt với mảnh đất quê hương. Qua đó, ta thấy được một tâm hồn nhạy cảm, luôn hướng về cội nguồn với niềm tự hào và biết ơn.

Câu 5: Em ấn tượng nhất với hình ảnh "Chiếc vành nón lăn tưởng chạm đến chân trời". Hình ảnh này mang vẻ đẹp lãng mạn và đầy sức gợi. "Chiếc vành nón" vốn là vật dụng bình dị của người dân quê, nhưng qua cái nhìn của tác giả, nó dường như đang "lăn" đi, mở rộng không gian đến tận "chân trời". Chi tiết này không chỉ gợi ra sự tự do, khát vọng vươn xa của những đứa trẻ quê mà còn cho thấy niềm hạnh phúc ngập tràn, không giới hạn. Đó là một hình ảnh thơ vừa chân thực, vừa mang màu sắc kỳ diệu của tuổi thơ hồn nhiên.