Câu1

Trong truyện ngắn "Con chim vàng", nhà văn Nguyễn Quang Sáng đã khắc họa thành công bức tranh hiện thực nghiệt ngã và số phận đáng thương của trẻ em nghèo trước Cách mạng qua nhân vật cậu bé Bào. Đoạn trích xoay quanh tình huống tréo ngoe: vì mẹ Quyên (con nhà chủ) muốn có con chim vàng để dỗ dành con mình, Bào – đứa trẻ ở đợ vì món nợ của mẹ – đã phải lặn lội tìm cách bắt bằng được con chim ấy. Nghệ thuật xây dựng nhân vật của tác giả vô cùng tinh tế khi đặt Bào vào thế đối lập với Quyên. Nếu Quyên hiện lên với sự nuông chiều, ích kỷ thì Bào lại là hiện thân của sự lam lũ, nhẫn nhịn nhưng vẫn giữ được tâm hồn trẻ thơ nhạy cảm. Chi tiết Bào hớn hở mang xác con chim vàng về để rồi nhận lại sự xỉa xói, mắng chửi từ mẹ Quyên đã đẩy bi kịch lên cao trào. Qua đó, Nguyễn Quang Sáng không chỉ tái hiện sự phân biệt giai cấp sâu sắc mà còn thể hiện lòng bao dung, trân trọng đối với những thân phận nhỏ bé. Tác phẩm là tiếng lòng nhân đạo, nhắc nhở chúng ta về giá trị của sự thấu hiểu và tình thương giữa người với người trong cảnh đời khốn khó.

Câu2

Trong dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, khi những giá trị vật chất đôi khi lấn át tinh thần, có một sức mạnh vô hình nhưng mãnh liệt vẫn luôn âm thầm gắn kết con người lại với nhau. đó chính là tình yêu thương. Tình yêu thương không chỉ là một danh từ để gọi tên cảm xúc, mà nó còn là "ngọn lửa" sưởi ấm tâm hồn, là thước đo giá trị nhân văn cao quý nhất của nhân loại.

Tình yêu thương, hiểu một cách đơn giản, là sự đồng cảm, thấu hiểu và sẻ chia giữa người với người. Đó là sự quan tâm chân thành, là lòng trắc ẩn trước nỗi đau của đồng loại và sự sẵn sàng giúp đỡ mà không mưu cầu tư lợi. Tình yêu thương có thể hiện hữu qua những điều lớn lao như sự hy sinh quên mình, nhưng cũng có khi chỉ là một ánh mắt khích lệ, một cái nắm tay thật chặt hay một lời động viên đúng lúc.

Ý nghĩa đầu tiên và quan trọng nhất của tình yêu thương chính là khả năng xoa dịu nỗi đau. Đối với những người đang rơi vào nghịch cảnh, một sự giúp đỡ dù nhỏ cũng có thể trở thành điểm tựa vững chắc để họ bám trụ và vươn lên. Tình yêu thương tiếp thêm cho con người niềm tin vào cuộc sống, giúp họ hiểu rằng mình không hề đơn độc giữa thế gian rộng lớn này. Khi ta trao đi yêu thương, ta không chỉ cứu rỗi một số phận mà còn thắp sáng hy vọng cho cả một tương lai.

Hơn thế nữa, tình yêu thương còn có tác động kỳ diệu đối với người trao đi. Khi biết sống vì người khác, tâm hồn ta trở nên rộng mở, thanh thản và giàu có hơn. Việc làm điều tốt giúp ta nhận ra giá trị của bản thân, từ đó hình thành một lối sống tích cực và nhân ái. Đúng như câu nói: "Hương hoa hồng bao giờ cũng còn dính lại trên bàn tay người tặng hoa", hạnh phúc sẽ nhân đôi khi ta biết chia sẻ nó với mọi người xung quanh.

Về mặt xã hội, tình yêu thương là sợi dây kết nối tạo nên một cộng đồng đoàn kết. Một xã hội được xây dựng trên nền tảng của lòng nhân ái sẽ là một xã hội ít đi sự thù hận, bạo lực và sự vô cảm. Hãy nhìn vào những chuyến xe cứu trợ hướng về vùng lũ, những cây ATM gạo trong đại dịch, hay những quỹ học bổng dành cho trẻ em nghèo... Đó chính là minh chứng hùng hồn nhất cho sức mạnh của sự tử tế. Chính tình yêu thương đã tạo nên sức mạnh tổng lực để dân tộc ta vượt qua mọi biến cố, thử thách.

Tuy nhiên, trong xã hội vẫn còn những mảng tối của lối sống ích kỷ, thực dụng. Có những người thờ ơ trước nỗi đau của kẻ khác, chỉ biết vun vén cho lợi ích cá nhân. Lối sống "đèn nhà ai nhà nấy rạng" ấy chính là một loại "virus" tâm hồn, làm xói mòn các giá trị đạo đức truyền thống. Chúng ta cần lên án sự vô cảm nhưng cũng cần kiên trì gieo mầm hạt giống yêu thương bằng chính hành động của mình.

Tóm lại, tình yêu thương là món quà vô giá mà tạo hóa đã ban tặng cho con người. Để cuộc sống trở nên ý nghĩa hơn, mỗi chúng ta hãy học cách lắng nghe, thấu hiểu và mở lòng mình ra với thế giới. Đừng đợi đến khi giàu có mới sẻ chia, bởi tình thương luôn bắt đầu từ những điều giản đơn nhất.

Câu 1:

Phương thức biểu đạt chính là Tự sự (kể lại sự việc mẹ thằng Quyền và Bảo nhặt xác con chim vàng). Ngoài ra có kết hợp yếu tố biểu cảm và miêu tả.

Câu2

Tình huống truyện là cái chết của con chim vàng – một người bạn nhỏ thân thiết. Sự việc này dẫn đến phản ứng đau xót của các nhân vật (mẹ thằng Quyền và Bảo), qua đó bộc lộ tính cách và tâm hồn của họ.

Câu3

Ngôi kể: Ngôi thứ ba (người kể giấu mặt, gọi tên các nhân vật).

Tác dụng: Giúp người kể có cái nhìn khách quan, bao quát toàn bộ câu chuyện và đi sâu vào tâm lý, hành động của nhiều nhân vật khác nhau một cách linh hoạt.

Câu4

Chi tiết này mang tính biểu tượng cao:

Thể hiện sự bất lực và cô đơn của đứa trẻ (Bảo) trước một mất mát quá lớn.

Hình ảnh "với mãi nhưng không tới" gợi lên khoảng cách về tâm hồn hoặc sự đứt gãy trong kết nối giữa con người với nhau trong hoàn cảnh đau thương.

Nó khắc họa nỗi đau âm ỉ, không thể chia sẻ hay xoa dịu ngay lập tức của nhân vật.

Câu5

Nhận xét về Bảo: Bảo là một đứa trẻ có tâm hồn nhạy cảm, giàu tình yêu thương đối với loài vật. Cái chết của con chim khiến cậu rơi vào trạng thái bàng hoàng, đau xót đến mức ám ảnh.

Tình cảm, thái độ của tác giả:

Tác giả thể hiện sự thấu hiểu và trân trọng trước tâm hồn trong sáng, nhân hậu của trẻ thơ.

Đồng thời, nhà văn gửi gắm niềm xót xa trước những mất mát, tổn thương mà trẻ em phải gánh chịu, qua đó ngợi ca tình yêu thương giữa con người và thiên nhiên.

Câu1

Nhân vật Bê-li-cốp trong truyện ngắn "Người trong bao" của Séc-khốp là hiện thân tiêu biểu cho lối sống hèn nhát, bạc nhược của một bộ phận trí thức Nga cuối thế kỷ XIX. Cái "bao" của Bê-li-cốp không chỉ là những vật hữu hình như chiếc áo bành tô, kính râm hay chiếc đồng hồ quả quýt, mà nguy hiểm hơn, đó chính là cái "bao quy tắc" trong tư tưởng. Ông ta luôn sống trong nỗi sợ hãi mơ hồ: "Lỡ lại xảy ra chuyện gì thì sao", tôn sùng quá khứ và những thông báo, chỉ thị một cách máy móc. Lối sống ấy không chỉ cầm tù chính bản thân Bê-li-cốp trong sự cô độc mà còn trở thành một thứ "dịch bệnh tinh thần" lây lan, khiến cả thành phố phải sống trong sự kiềm chế, e sợ suốt mười lăm năm trời. Cái chết của Bê-li-cốp là một sự giải thoát, nhưng hình ảnh khuôn mặt hiền hậu, hân hoan của ông ta trong quan tài cho thấy ông ta đã tìm được cái "bao" bền vững nhất đời mình. Qua nhân vật này, Séc-khốp đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về lối sống giáo điều, ích kỷ đang bóp nghẹt sự tự do và tiến bộ của xã hội.

Câu 2

Trong cuộc sống, mỗi chúng ta đều tự xây dựng cho mình một "vùng an toàn" – nơi mà mọi thứ đều quen thuộc, dễ dàng và nằm trong tầm kiểm soát. Đó là một bến đỗ bình yên, nhưng như một câu ngạn ngữ đã nói: "Con tàu rất an toàn khi đậu ở cảng, nhưng người ta đóng tàu không phải vì mục đích đó". Việc dũng cảm bước ra khỏi vùng an toàn không chỉ là một lựa chọn, mà là điều kiện tiên quyết để mỗi cá nhân trưởng thành và chạm tay đến thành công.

"Vùng an toàn" thực chất là một trạng thái tâm lý mà con người cảm thấy thoải mái, ít rủi ro và không phải đối mặt với những áp lực mới. Bước ra khỏi đó nghĩa là bạn chấp nhận từ bỏ sự tĩnh lặng quen thuộc để dấn thân vào những thử thách, những điều chưa biết và cả những thất bại có thể xảy ra. Ý nghĩa lớn nhất của hành động này chính là sự khám phá tiềm năng bản thân. Khi chỉ làm những việc mình đã biết rõ, chúng ta mãi mãi dậm chân tại chỗ. Chỉ khi bị đẩy vào những tình huống khó khăn, những khả năng tiềm ẩn mới có cơ hội được đánh thức. Giống như hạt mầm phải phá vỡ lớp vỏ cứng mới có thể vươn mình đón ánh nắng, con người phải phá vỡ giới hạn tự thân mới thấy mình mạnh mẽ đến nhường nào.

Bên cạnh đó, việc bước ra khỏi vùng an toàn giúp chúng ta mở mang kiến thức và thế giới quan. Thế giới ngoài kia luôn vận động không ngừng với vô vàn điều mới mẻ. Một người trẻ dám rời bỏ sự bao bọc của gia đình để đi thực tập ở một thành phố xa lạ, hay một nhân viên dám thử sức ở một lĩnh vực hoàn toàn mới, họ sẽ thu về những kinh nghiệm thực tế mà sách vở không bao giờ dạy hết. Sự trải nghiệm giúp chúng ta thoát khỏi tư duy hạn hẹp, rèn luyện bản lĩnh và sự linh hoạt để thích nghi với mọi biến cố của cuộc đời.

Hơn nữa, trong thời đại toàn cầu hóa đầy biến động như hiện nay, sự trì trệ chính là kẻ thù của thành công. Nếu cứ mãi ôm khăng khăng những tư duy cũ kỹ, những thói quen lỗi thời, chúng ta sẽ sớm bị đào thải. Bước ra khỏi vùng an toàn là cách để chúng ta tự làm mới mình, tạo ra những giá trị khác biệt. Hãy nhìn vào những tấm gương như Thomas Edison, nếu ông sợ thất bại và bằng lòng với những gì đã có, nhân loại có lẽ đã không có ánh sáng của bóng đèn điện. Hay những bạn trẻ khởi nghiệp dám bỏ công việc ổn định để theo đuổi đam mê, họ chính là những người đang viết nên câu chuyện của chính mình bằng lòng can đảm.

Tuy nhiên, bước ra khỏi vùng an toàn không đồng nghĩa với việc mạo hiểm mù quáng hay bốc đồng. Đó phải là một quá trình có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kiến thức, kỹ năng và tâm lý vững vàng. Chúng ta cần hiểu rõ bản thân đang đứng ở đâu và mục tiêu hướng tới là gì để mỗi bước đi ra ngoài đều mang lại giá trị tích cực.

Tóm lại, vùng an toàn là một nơi tuyệt vời để nghỉ ngơi, nhưng không có thứ gì có thể lớn lên ở đó cả. Cuộc đời là một cuộc hành trình dài, và những điều kỳ diệu thường nằm ở phía bên kia của nỗi sợ hãi. Đừng đợi đến khi hoàn cảnh ép buộc, hãy chủ động bước ra khỏi "vỏ ốc" của chính mình ngay từ hôm nay để sống một cuộc đời rực rỡ và ý nghĩa hơn.

Câu1

-Phương thức biểu đạt chính: Tự sự (kết hợp với miêu tả và biểu cảm).

Câu2

-Nhân vật trung tâm: Bê-li-cốp.

Câu3

-Ngôi kể: Ngôi thứ nhất (người kể chuyện xưng "tôi" - nhân vật Bu-kin).

Tác dụng:

Tăng tính chân thực, khách quan cho câu chuyện vì người kể là người chứng kiến và tham gia vào các sự việc.

Giúp bộc lộ trực tiếp thái độ, cảm xúc của các nhân vật khác đối với Bê-li-cốp (sự sợ hãi, khó chịu).

Tạo sự gần gũi, dẫn dắt người đọc thâm nhập sâu vào không khí ngột ngạt của thị trấn lúc bấy giờ.

Câu4

-Chi tiết miêu tả chân dung:

"đi giày cao su và mang ô ngay cả khi trời nắng ráo".

"mặc áo bành tô ấm cốt bông".

"mặt luôn giấu sau cái cổ áo bành tô bẻ cao".

"đeo kính râm, mặc áo chẽn, lỗ tai nhét bông".

"khi ngồi xe ngựa thì bao giờ cũng cho kéo mui lên".

Ý nghĩa nhan đề "Người trong bao":

Nghĩa đen: Chỉ thói quen kỳ quặc của Bê-li-cốp là mọi vật dụng và cả bản thân y luôn được để trong một cái "bao" (túi, hộp, áo bành tô...).

Nghĩa bóng: Ám chỉ lối sống thu mình, bạc nhược, luôn lo sợ và sùng bái quá khứ, giáo điều. Cái "bao" chính là vách ngăn ngăn cách y với cuộc sống thực tại, tượng trưng cho lối sống hủ lậu của một bộ phận trí thức Nga cuối thế kỷ XIX.

Câu5

Bài học:

Cần lên án lối sống cá nhân, ích kỷ, hèn nhát và giáo điều.

Con người không nên tự giam mình trong những định kiến hay những "cái bao" tinh thần chật hẹp.

Cần có thái độ sống tích cực, dũng cảm đối mặt với thực tế và hòa nhập với cộng đồng để xã hội phát triển lành mạnh hơn.

Sự sợ hãi vô căn cứ và thói sùng bái quy tắc máy móc sẽ làm thui chột nhân cách và kìm hãm sự tiến bộ.

Câu 1:

Đoạn thơ trên đã vẽ nên một bức tranh mùa thu Hà Nội đầy chất thơ, mang đậm nét đặc trưng của mảnh đất kinh kỳ với những cảm xúc tinh tế và sâu lắng. Mùa thu hiện lên trước hết qua những cảm giác nhẹ nhàng, mơn man của "gió heo may" và tiếng "xào xạc lạnh" của lá khô. Tác giả đã khéo léo sử dụng các từ láy "se sẽ", "xào xạc", "bâng khuâng" để gợi lên không gian tĩnh lặng, có chút bảng lảng buồn nhưng rất đỗi dịu dàng. Hình ảnh "lá vàng khô lùa trên phố" không chỉ tả cảnh mà còn gợi tả cái hồn của phố cổ Hà Nội, nơi mỗi bước chân như chạm vào kỷ niệm. Giữa "chiều nhạt nắng", cái tôi trữ tình hiện lên "lặng lẽ một mình" với nỗi nhớ người xa xăm, tạo nên một sự giao thoa hài hòa giữa cảnh vật và tâm trạng. Đặc biệt, chi tiết "quả sấu" – một biểu tượng bình dị của Hà Nội – "rụng vu vơ một trái vàng ươm" là một nét vẽ xuất thần. Nó không chỉ làm bừng sáng không gian bằng sắc vàng ấm áp mà còn thể hiện sự trân trọng của nhà thơ đối với những vẻ đẹp nhỏ bé, sót lại của mùa hè ("nhặt được cả chùm nắng hạ"). Bằng ngôn ngữ giàu hình ảnh và nhịp điệu chậm rãi, đoạn thơ đã khơi gợi trong lòng người đọc tình yêu tha thiết đối với vẻ đẹp trầm mặc, cổ kính và đầy lãng mạn của mùa thu Hà Nội.

Câu 2 :

Trong lịch sử nhân loại, chưa bao giờ chúng ta chứng kiến một bước chuyển mình mạnh mẽ và thần tốc đến thế của khoa học kỹ thuật. Nếu thế kỷ trước là kỷ nguyên của điện năng và internet, thì ngày nay, chúng ta đang đứng giữa tâm điểm của một cơn bão mang tên "Trí tuệ nhân tạo" (AI). Sự phát triển như vũ bão của AI không còn là kịch bản của những bộ phim viễn tưởng mà đã trở thành một phần tất yếu, định hình lại toàn bộ đời sống con người.

Trí tuệ nhân tạo là công nghệ mô phỏng các quá trình suy nghĩ và học tập của con người cho máy móc. Sự "vũ bão" thể hiện ở việc AI không chỉ dừng lại ở những thuật toán khô khan mà đã có khả năng sáng tạo nghệ thuật, viết lách, lập trình và thậm chí là đưa ra các quyết định chiến lược. Chỉ trong một thời gian ngắn, những công cụ như ChatGPT, Midjourney hay các hệ thống tự động hóa đã thay đổi hoàn toàn cách chúng ta làm việc và giao tiếp.

Không thể phủ nhận những lợi ích khổng lồ mà AI mang lại. Trong y tế, AI giúp chẩn đoán bệnh chính xác và nhanh chóng hơn cả bác sĩ đầu ngành. Trong sản xuất, nó tối ưu hóa quy trình, giảm thiểu sai sót và chi phí. AI giống như một "bộ não thứ hai", giải phóng con người khỏi những công việc lặp đi lặp lại, cho phép chúng ta tập trung vào những giá trị cốt lõi và sáng tạo cao hơn. Nó mở ra cánh cửa đến một tương lai tiện nghi, nơi mọi nhu cầu đều được cá nhân hóa và đáp ứng tức thì.

Tuy nhiên, sự phát triển quá nhanh cũng đặt ra những thách thức đáng ngại. Nỗi lo về việc máy móc thay thế con người dẫn đến thất nghiệp diện rộng đang trở nên hiện hữu hơn bao giờ hết. Khi AI có thể viết một bài luận hay vẽ một bức tranh chỉ trong vài giây, con người dễ rơi vào cái bẫy của sự lười biếng tư duy, dần mất đi khả năng phản biện và chiều sâu tâm hồn. Bên cạnh đó, những vấn đề về bảo mật thông tin, sự sai lệch dữ liệu hay các chuẩn mực đạo đức trong việc sử dụng AI cũng là những bài toán khó chưa có lời giải thỏa đáng.

Đứng trước làn sóng công nghệ này, thái độ của chúng ta không nên là bài trừ hay sợ hãi, mà là thích nghi và làm chủ. AI suy cho cùng cũng chỉ là công cụ do con người tạo ra. Để không bị "vũ bão" cuốn đi, mỗi cá nhân cần không ngừng nâng cao năng lực tự học, rèn luyện tư duy sáng tạo và đặc biệt là nuôi dưỡng những giá trị nhân văn mà máy móc không bao giờ có được: sự thấu cảm, lòng trắc ẩn và đạo đức.

Tóm lại, trí tuệ nhân tạo là một món quà vĩ đại nhưng cũng là một phép thử đối với bản lĩnh con người. Sự phát triển như vũ bão của nó nhắc nhở chúng ta rằng: công nghệ chỉ thực sự có giá trị khi nó phục vụ cho mục đích cao đẹp của nhân loại và được điều khiển bởi những khối óc có trí tuệ lẫn trái tim. Hãy để AI là đôi cánh giúp chúng ta bay xa hơn, thay vì là sợi dây xích kìm hãm khả năng vốn có của con người.

Câu 1:

-ptbd chính:biểu đạt

=>Vì đoạn thơ bộc lộ cảm xúc đau xót, thương mẹ, nhớ mẹ của người con.

Câu 2:

Các chi tiết tiêu biểu:

“đồng sau lụt, bờ đê sụt lở”

“mẹ gánh gồng xóc xếch hoàng hôn”

“chịu đói suốt ngày tròn”

“ngôi co ro bậu cửa”

“có gì nấu đâu mà nhóm lửa”

Tác dụng: gợi lên cuộc sống nghèo đói, thiên tai, vất vả, thiếu thốn của gia đình và người mẹ.

câu 3:

Hai dòng:

“Dù tiếng lòng con chẳng thể nào vang vọng

Tới vuông đất mẹ nằm lưng núi quê hương.”

-Biện pháp tu từ: Ẩn dụ

“vuông đất mẹ nằm” → chỉ ngôi mộ của mẹ

-Tác dụng:

Diễn tả nỗi đau mất mẹ một cách nhẹ nhàng mà thấm thía

Thể hiện sự xa cách âm dương, nỗi nhớ thương không thể gửi tới mẹ

Tăng tính biểu cảm, xúc động

Câu 4:

“Mẹ gánh gồng xóc xếch hoàng hôn.”

- Hiểu:

Hình ảnh người mẹ lam lũ, vất vả, làm việc đến tận chiều tối

“xóc xếch hoàng hôn” gợi dáng vẻ mệt mỏi, nghiêng ngả vì gánh nặng cuộc đời

- Ý nghĩa: làm nổi bật sự hi sinh thầm lặng, cực nhọc của mẹ.

Câu 5:

Thông điệp:

=> Hãy yêu thương, trân trọng mẹ và gia đình khi còn có thể

Lí do:

Người mẹ đã hi sinh rất nhiều trong nghèo khó

Khi mất đi rồi, tình yêu chỉ còn là nỗi nhớ và sự tiếc nuối

Đoạn thơ nhắc nhở con người phải biết biết ơn và sống tình cảm

Câu 1:

Lối sống chủ động đóng vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống hiện đại. Nó thể hiện sự tự giác, tinh thần trách nhiệm và khả năng kiểm soát vận mệnh của mỗi cá nhân thay vì phụ thuộc vào hoàn cảnh hay người khác. Người sống chủ động luôn biết đặt ra mục tiêu, lập kế hoạch và nỗ lực hành động để đạt được điều mình mong muốn. Họ không chờ đợi cơ hội đến mà chủ động tìm kiếm và tạo ra cơ hội cho bản thân. Nhờ vậy, họ có thể nắm bắt được nhiều cơ hội hơn, đạt được thành công trong sự nghiệp và cuộc sống. Hơn nữa, lối sống chủ động giúp con người rèn luyện khả năng giải quyết vấn đề, thích nghi với sự thay đổi và tự tin hơn trong mọi tình huống. Ngược lại, lối sống bị động sẽ khiến con người trở nên ỷ lại, thiếu quyết đoán và dễ bị bỏ lại phía sau trong một thế giới đầy biến động. Do đó, việc xây dựng và duy trì lối sống chủ động là chìa khóa để mở cánh cửa thành công và hạnh phúc.

Câu 2:

Bài thơ "Bảo kính cảnh giới" (Bài 43) của Nguyễn Trãi là một bức tranh thiên nhiên mùa hè tuyệt đẹp, đồng thời thể hiện tâm hồn thanh cao, tấm lòng ưu dân ái quốc của thi nhân. Mở đầu bài thơ, khung cảnh mùa hè hiện lên với sức sống mãnh liệt: "Hoè lục đùn đùn tán rợp trương", "Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ", "Hồng liên trì đã tịn mùi hương". Màu xanh mướt của hoè, sắc đỏ rực rỡ của thạch lựu và hương sen thơm ngát tạo nên một không gian đa sắc, đa hương, đầy sức sống. Thiên nhiên không chỉ đẹp mà còn gần gũi, sống động với âm thanh "Lao xao chợ cá làng ngư phủ", "Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương". Cảnh vật bình dị, đời thường nhưng chứa đựng niềm vui sống, sự thanh bình của cuộc sống thôn dã. Đặc biệt, hai câu thơ cuối bộc lộ rõ tấm lòng của Nguyễn Trãi: "Lẽ có Ngu cầm đàn một tiếng/ Dân giữu đủ khắp đòi phương". Ông mong ước có cây đàn Ngu cầm của vua Nghiêu Thuấn để gảy lên khúc ca thái bình, mang lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho muôn dân. Qua đó, ta thấy được một Nguyễn Trãi không chỉ yêu thiên nhiên mà còn nặng lòng với dân, với nước, một nhân cách cao đẹp, đáng kính.

Câu 1:

-Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.

Câu 2:

-“Một mai, một cuốc, một cần câu”

“Thu ăn măng trúc, đông ăn giá”

“Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”

“Rượu, đến cội cây, ta sẽ uống”

-ý nghĩa: Cuộc sống giản dị, hòa hợp với thiên nhiên. Tâm hồn thanh cao, không màng vật chất

Câu 3:

-bptt: Liệt kê

-tác dụng: Nhấn mạnh cuộc sống lao động giản dị,thể hiện sự ung dung, tự tại,gợi nhịp sống chậm rãi, thanh thản.

Câu 4:

-Câu thơ: “Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ

Người khôn, người đến chốn lao xao”

-Đặc biệt:

Cách nói ngược nghĩa (mỉa mai)

“Dại” thực chất là khôn (tránh danh lợi)

“Khôn” lại là dại (chạy theo bon chen)

=> Quan niệm sống:

Chọn cuộc sống thanh tĩnh

Xem nhẹ danh lợi, đề cao sự an nhiên

Câu 5:

Nguyễn Bỉnh Khiêm hiện lên với vẻ đẹp nhân cách cao quý và thanh cao. Ông lựa chọn lối sống giản dị, hòa mình với thiên nhiên, tránh xa chốn bon chen danh lợi. Qua bài thơ, ta thấy một con người ung dung, tự tại, coi thường phú quý và đề cao đời sống tinh thần. Quan niệm “dại – khôn” của ông thể hiện sự tỉnh táo và trí tuệ sâu sắc. Dù sống ẩn dật nhưng ông vẫn giữ cốt cách của một bậc trí giả. Chính điều đó làm nên vẻ đẹp đáng kính trong nhân cách của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Đăm Săn là hình ảnh tiêu biểu của vị tù trưởng dũng mãnh, kiên cường, có ý chí và nghị lực phi thường, chiến đấu vì danh dự cá nhân và hạnh phúc chung của cộng đồng.Tác phẩm phản ánh chân thực đời sống, văn hóa, phong tục (tục nối dây) và khát vọng chính đáng của cộng đồng người Ê-đê xưa.Hành động đi bắt Nữ Thần Mặt Trời thể hiện ước mơ mãnh liệt của con người Tây Nguyên trong việc làm chủ thiên nhiên, vươn tới một cuộc sống ấm no, hạnh phúc.Sử thi được kể bằng ngôn ngữ giàu hình ảnh, biện pháp tu từ, giọng văn hào hùng, sử dụng ngôi thứ ba khách quan và chân thực, tạo nên sức hấp dẫn riêng biệt.

Thường là nhà dài Ê-đê, không gian sinh hoạt cộng đồng, nơi diễn ra các cuộc tụ họp, ăn mừng chiến thắng.Rộng lớn, hoang sơ, chứa đựng nhiều thử thách, hiểm nguy (voi rừng, kẻ thù). Đây là nơi thể hiện sức mạnh, lòng dũng cảm và tài nghệ của người anh hùng Đăm Săn trong các cuộc chinh phạt, chiến đấu.Thể hiện cuộc sống gắn liền với thiên nhiên, văn hóa nương rẫy, và khát vọng mở rộng lãnh thổ, bảo vệ cộng đồng của người Ê-đê. Là thế giới trần tục, nơi con người sinh sống, chiến đấu và lao động.Là thế giới của thần linh, thế lực siêu nhiên, nơi Nữ Thần Mặt Trời ngự trị. Hành trình lên trời của Đăm Săn là hành trình vượt qua giới hạn của người phàm, thể hiện khát vọng chinh phục những điều lớn lao.Thể hiện quan niệm vũ trụ của người xưa với sự phân chia trời – đất, thần linh – con người, đồng thời phản ánh khát vọng chinh phục tự nhiên, khẳng định sức mạnh và vị thế của con người trước các thế lực siêu nhiên.