Câu1: Dấu hiệu xác định ngôi kể trong đoạn trích là:

• Người kể chuyện xưng "tôi" (nhân vật Lâm).

• Ngôi kể: Ngôi thứ nhất. Người kể trực tiếp tham gia vào câu chuyện, dẫn dắt các sự việc và bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ cá nhân.

Câu 2: Sự thay đổi của làng quê nơi nhân vật "tôi" sống

Dựa vào văn bản, những chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê bao gồm:

• Về cảnh quan: Những ngôi nhà trong làng đã trở nên khang trang hơn; không khí khác trước nhiều. Tiếng còi xe và nhạc băng ầm ĩ thay cho những lời hát ru con mỗi buổi trưa hè.

• Về con người/nghề nghiệp: Người dân từ những nông dân thuần túy nay chuyển sang làm thợ xây, làm thuê cho dự án. Cuộc sống bớt lam lũ, cơ cực hơn nhưng lại đầy vẻ bất an.

• Diện tích đất đai: Chỉ còn lại những mảnh ruộng ít ỏi.

Câu 3: Phân tích biện pháp tu từ

Trong hai câu văn: “Tháng năm có thể khiến con người ta tiều tụy đi, yếu mòn đi. Nhưng tháng năm lại khiến ý chí của con người ta can trường và bền bỉ.”

• Biện pháp tu từ: Phép Đối (hoặc phép Lặp cấu trúc/Điệp ngữ "tháng năm"). Ở đây, sự đối lập giữa vẻ ngoài (tiều tụy, yếu mòn) và nội tâm (can trường, bền bỉ) là rõ nét nhất.

• Tác dụng:

• Về nội dung: Khẳng định sự nghiệt ngã của thời gian có thể bào mòn sức khỏe, diện mạo con người nhưng đồng thời cũng là môi trường rèn luyện, giúp con người trở nên mạnh mẽ, vững vàng hơn sau những sóng gió, mất mát.

• Về nghệ thuật: Tạo nhịp điệu cho câu văn, tăng sức gợi hình, gợi cảm và làm nổi bật triết lý nhân sinh về bản lĩnh sống.

Câu 4: Sự phù hợp của điểm nhìn trần thuật với chủ đề

• Điểm nhìn: Nhân vật "tôi" (Lâm) - một người con của làng, lớn lên và chứng kiến sự thay đổi của quê hương cũng như những bi kịch của người thân (dì Lam).

• Sự phù hợp: * Giúp câu chuyện trở nên chân thực, giàu cảm xúc và có chiều sâu suy ngẫm.

• Chủ đề của đoạn trích xoay quanh những biến động của thời cuộc, sự thay đổi của làng quê và thân phận người phụ nữ. Qua cái nhìn của một người trong cuộc, những nỗi "thổn thức", "bất an" trước sự đô thị hóa và niềm cảm thông với nỗi đau của dì Lam được truyền tải một cách tự nhiên, sâu sắc đến độc giả.

Câu5: Hiện nay, sự thay đổi của nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một xu thế tất yếu. Một mặt, nó mang lại diện mạo mới khang trang, nâng cao đời sống vật chất cho người dân. Tuy nhiên, sự thay đổi này cũng đi kèm với nhiều nỗi lo như sự mai một của các giá trị văn hóa truyền thống, tiếng ồn đô thị lấn át sự yên bình và áp lực mưu sinh mới. Theo tôi, chúng ta cần phát triển kinh tế nhưng không nên đánh đổi bằng mọi giá. Việc giữ gìn "phần hồn" của làng quê và sự kết nối tình làng nghĩa xóm vẫn là điều cốt lõi để con người không cảm thấy bất an giữa dòng chảy hiện đại.

Câu 1: Trong đoạn trích "Thổn thức gió đồng" của Dương Giao Linh, diễn biến tâm trạng của nhân vật "tôi" (Lâm) khi chứng kiến sự trở về của dì Lam được khắc họa vô cùng tinh tế và giàu chất suy tư. Thuở ban đầu, giữa không gian làng quê đang thay đổi đầy xô bồ, lòng Lâm trào dâng niềm bất an cùng sự xót xa khi nhìn dáng vẻ lam lũ, tảo tần của mẹ. Thế nhưng, sự xuất hiện đột ngột của dì Lam đã khiến cậu rơi vào trạng thái "thảng thốt", ngỡ ngàng đến lặng người. Cảm xúc ấy nhanh chóng chuyển từ ngơ ngác sang xúc động nghẹn ngào khi chứng kiến cái ôm và giọt nước mắt của mẹ. Lâm từng nghĩ mẹ sẽ giận dữ, sẽ xót xa vì đứa em gái bỏ làng đi biệt xứ, nhưng giọt nước mắt hiền từ của người mẹ đã giúp cậu nhận ra sức mạnh vĩ đại của tình thân cốt nhục, thứ có thể bôi xóa mọi tổn thương và định kiến. Cuối cùng, khi ngắm nhìn đôi mắt bình thản của dì Lam, tâm trạng Lâm lắng lại trong sự thấu cảm sâu sắc và niềm tin vào một tương lai an yên, chữa lành cho người phụ nữ đã đi qua giông bão cuộc đời. Bằng ngôi kể thứ nhất tự nhiên, tác giả đã làm nổi bật một nhân vật "tôi" có tâm hồn nhạy cảm, giàu trắc ẩn và luôn khao khát những giá trị nhân văn gia đình ấm áp.

Câu 2: Năm 2025 đánh dấu cột mốc chói lọi – kỷ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Giữa những thanh âm hào hùng của niềm tự hào dân tộc, khi thế hệ trẻ đang thừa hưởng một đất nước hòa bình và phát triển, chúng ta lại không khỏi trăn trở trước một góc tối nhỏ nhưng nhức nhối: văn hóa ứng xử nơi công cộng của một bộ phận người trẻ hiện nay. Trải nghiệm từ cuộc sống hàng ngày buộc mỗi chúng ta phải nhìn nhận lại một cách nghiêm túc về vấn đề này.

Văn hóa ứng xử nơi công cộng thực chất là tấm gương phản chiếu nhân cách của mỗi cá nhân thông qua lời nói, cử chỉ, hành động ở những không gian chung như trường học, đường phố, công viên hay thậm chí là trên không gian mạng. Đáng buồn thay, bên cạnh những hình ảnh đẹp về các bạn trẻ biết xếp hàng văn minh, nhường ghế cho người già trên xe buýt hay nhặt rác bảo vệ môi trường, thì những hành vi "thiếu văn hóa" vẫn diễn ra nhan nhản. Chúng ta không khó để bắt gặp hình ảnh những nhóm học sinh vô tư nói tục chửi thề om sòm trong quán cà phê yên tĩnh, những bước chân chen lấn thô bạo tại các ga tàu, hay tệ hơn là hành vi xả rác, bôi bẩn lên các di tích lịch sử sau mỗi đêm lễ hội. Đáng sợ hơn cả là không gian mạng – nơi nhiều người trẻ tự cho mình quyền được ẩn danh để buông lời miệt thị, "bạo lực mạng" đối với người khác mà không cần nghĩ đến hậu quả.

Nguyên nhân của hiện trạng này trước hết xuất phát từ cái tôi quá lớn và lối sống ích kỷ, thờ ơ của một bộ phận giới trẻ. Họ quên mất rằng tự do cá nhân luôn phải nằm trong khuôn khổ của sự tôn trọng cộng đồng. Bên cạnh đó, sự buông lỏng trong giáo dục gia đình và việc nhà trường đôi khi quá nặng về dạy kiến thức mà quên đi dạy làm người cũng là nguyên nhân khách quan dẫn đến sự lệch chuẩn này.

Hậu quả của những hành vi ứng xử kém văn minh không hề nhỏ. Nó không chỉ làm xấu đi hình ảnh của một thế hệ trẻ năng động, hiện đại trong mắt bạn bè quốc tế, mà còn làm rạn nứt các giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Một xã hội không thể phát triển bền vững nếu những không gian công cộng tràn ngập sự ích kỷ và thô lỗ.

Để thay đổi điều này, giải pháp tiên quyết phải đến từ chính bản thân mỗi người trẻ. Thay vì đợi ai đó nhắc nhở, hãy học cách nói lời cảm ơn, xin lỗi, học cách đi nhẹ, nói khẽ nơi công cộng và biết cách kiềm chế cảm xúc trên mạng xã hội. Bản thân tôi, là một người trẻ đang đứng trước những ngưỡng cửa lớn của cuộc đời, tôi luôn tự răn mình phải giữ gìn lối sống lịch thiệp, bắt đầu từ những việc nhỏ nhất như xếp hàng chờ mua đồ hay không vứt rác bừa bãi.

Cố thủ tướng Phạm Văn Đồng từng nói: "Chữ văn hóa theo nghĩa rộng nhất, đó là tất cả những gì làm cho con người trở thành con người hơn". Thế hệ trẻ hôm nay được sống trong một đất nước độc lập, tự do nhờ máu xương của cha ông, thì càng phải có trách nhiệm làm cho xã hội ấy trở nên tốt đẹp, văn minh hơn bằng chính văn hóa ứng xử của mình.