Câu 1.
Trong đoạn trích, diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi” được thể hiện tinh tế qua nhiều cung bậc cảm xúc nối tiếp nhau. Trước hết, khi trở về quê hương sau bao năm xa cách, nhân vật mang tâm trạng bâng khuâng, ngậm ngùi trước sự đổi thay của làng quê. Những đổi thay ấy vừa gợi niềm vui vì cuộc sống người dân bớt lam lũ, đủ đầy hơn, vừa khơi lên nỗi tiếc nuối trước sự phai nhạt của vẻ đẹp bình dị, thân thuộc xưa kia. Khi bắt gặp dì Lam, nhân vật “tôi” rơi vào trạng thái ngỡ ngàng, xúc động mạnh bởi hình ảnh người dì năm nào nay đã đổi khác sau bao biến cố cuộc đời. Từ ngạc nhiên, nhân vật chuyển sang xót xa, thương cảm khi cảm nhận những mất mát, đau đớn mà dì đã âm thầm trải qua. Tuy nhiên, khi nhìn thấy ánh mắt bình thản, thái độ điềm nhiên và sự an yên toát lên từ dì Lam, “tôi” lại dấy lên cảm giác khâm phục, trân trọng trước nghị lực sống bền bỉ của dì. Cuối cùng, cảm xúc lắng lại thành sự chiêm nghiệm sâu sắc về sức mạnh của thời gian: thời gian có thể bào mòn con người về thể xác nhưng cũng tôi luyện ý chí, giúp con người trưởng thành và mạnh mẽ hơn. Qua đó, tác giả thể hiện niềm tin vào khả năng vượt lên nghịch cảnh của con người.

Câu 2.
Trong dịp kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bên cạnh những hình ảnh đẹp về lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc, vẫn còn xuất hiện một số hành vi ứng xử thiếu văn hóa ở nơi công cộng. Điều đó đặt ra vấn đề đáng suy nghĩ về văn hóa ứng xử của thế hệ trẻ hiện nay – một yếu tố quan trọng thể hiện trình độ văn minh của mỗi cá nhân và của cả xã hội.
Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách mỗi người cư xử, giao tiếp, thể hiện thái độ của mình ở những không gian chung như công viên, trường học, bệnh viện, bến xe, khu du lịch hay các sự kiện cộng đồng. Đó là những hành vi tưởng chừng nhỏ bé như xếp hàng đúng thứ tự, giữ vệ sinh chung, nói năng lịch sự, biết tôn trọng người khác, tuân thủ quy định nơi công cộng. Những hành động ấy không chỉ thể hiện ý thức cá nhân mà còn phản ánh phẩm chất, nhân cách của mỗi con người.
Hiện nay, nhiều bạn trẻ đã có ý thức tốt trong việc giữ gìn văn hóa ứng xử nơi công cộng. Họ biết nhường ghế cho người già trên xe buýt, xếp hàng văn minh, tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, chung tay giữ gìn môi trường xanh – sạch – đẹp. Những hình ảnh đẹp ấy góp phần lan tỏa lối sống tích cực, nhân văn trong xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn không ít bạn trẻ có những hành vi đáng phê phán. Có người chen lấn, xô đẩy tại các sự kiện đông người; xả rác bừa bãi; nói tục, cười đùa quá mức ở những nơi cần sự trang nghiêm; thậm chí có những hành động phản cảm chỉ để câu lượt xem, lượt thích trên mạng xã hội. Một số bạn thiếu ý thức tôn trọng không gian chung, mở nhạc lớn nơi công cộng, vô tư quay phim chụp ảnh làm ảnh hưởng đến người khác. Những hành vi ấy tuy nhỏ nhưng lại làm xấu đi hình ảnh của thế hệ trẻ, gây mất mỹ quan và ảnh hưởng đến trật tự xã hội.
Nguyên nhân của thực trạng này xuất phát từ nhiều phía. Trước hết là do ý thức cá nhân chưa cao, một số bạn trẻ còn sống ích kỉ, chỉ nghĩ đến bản thân. Bên cạnh đó, sự giáo dục từ gia đình và nhà trường đôi khi chưa thật sự sâu sát. Ngoài ra, ảnh hưởng từ mạng xã hội với những trào lưu lệch chuẩn cũng khiến một bộ phận giới trẻ chạy theo sự nổi bật mà quên đi các chuẩn mực ứng xử.
Để xây dựng văn hóa ứng xử nơi công cộng, cần có sự chung tay của gia đình, nhà trường và xã hội. Gia đình cần dạy con từ những hành vi nhỏ nhất; nhà trường cần tăng cường giáo dục đạo đức, kỹ năng sống; xã hội cần tuyên truyền, nhắc nhở và xử lí nghiêm các hành vi thiếu văn minh. Quan trọng hơn cả, mỗi bạn trẻ cần tự nâng cao ý thức, biết điều chỉnh hành vi của mình, sống có trách nhiệm với cộng đồng.
Là học sinh, em nhận thấy bản thân cần rèn luyện từ những việc nhỏ: nói lời cảm ơn, xin lỗi đúng lúc; giữ vệ sinh nơi công cộng; cư xử lịch sự, nhã nhặn; biết tôn trọng mọi người xung quanh. Văn hóa ứng xử không phải điều gì to lớn mà bắt đầu từ những hành động rất giản dị trong cuộc sống hằng ngày.

Câu 1.
Trong đoạn trích, diễn biến tâm trạng của nhân vật “tôi” được thể hiện tinh tế qua nhiều cung bậc cảm xúc nối tiếp nhau. Trước hết, khi trở về quê hương sau bao năm xa cách, nhân vật mang tâm trạng bâng khuâng, ngậm ngùi trước sự đổi thay của làng quê. Những đổi thay ấy vừa gợi niềm vui vì cuộc sống người dân bớt lam lũ, đủ đầy hơn, vừa khơi lên nỗi tiếc nuối trước sự phai nhạt của vẻ đẹp bình dị, thân thuộc xưa kia. Khi bắt gặp dì Lam, nhân vật “tôi” rơi vào trạng thái ngỡ ngàng, xúc động mạnh bởi hình ảnh người dì năm nào nay đã đổi khác sau bao biến cố cuộc đời. Từ ngạc nhiên, nhân vật chuyển sang xót xa, thương cảm khi cảm nhận những mất mát, đau đớn mà dì đã âm thầm trải qua. Tuy nhiên, khi nhìn thấy ánh mắt bình thản, thái độ điềm nhiên và sự an yên toát lên từ dì Lam, “tôi” lại dấy lên cảm giác khâm phục, trân trọng trước nghị lực sống bền bỉ của dì. Cuối cùng, cảm xúc lắng lại thành sự chiêm nghiệm sâu sắc về sức mạnh của thời gian: thời gian có thể bào mòn con người về thể xác nhưng cũng tôi luyện ý chí, giúp con người trưởng thành và mạnh mẽ hơn. Qua đó, tác giả thể hiện niềm tin vào khả năng vượt lên nghịch cảnh của con người.

Câu 2.
Trong dịp kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, bên cạnh những hình ảnh đẹp về lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc, vẫn còn xuất hiện một số hành vi ứng xử thiếu văn hóa ở nơi công cộng. Điều đó đặt ra vấn đề đáng suy nghĩ về văn hóa ứng xử của thế hệ trẻ hiện nay – một yếu tố quan trọng thể hiện trình độ văn minh của mỗi cá nhân và của cả xã hội.
Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách mỗi người cư xử, giao tiếp, thể hiện thái độ của mình ở những không gian chung như công viên, trường học, bệnh viện, bến xe, khu du lịch hay các sự kiện cộng đồng. Đó là những hành vi tưởng chừng nhỏ bé như xếp hàng đúng thứ tự, giữ vệ sinh chung, nói năng lịch sự, biết tôn trọng người khác, tuân thủ quy định nơi công cộng. Những hành động ấy không chỉ thể hiện ý thức cá nhân mà còn phản ánh phẩm chất, nhân cách của mỗi con người.
Hiện nay, nhiều bạn trẻ đã có ý thức tốt trong việc giữ gìn văn hóa ứng xử nơi công cộng. Họ biết nhường ghế cho người già trên xe buýt, xếp hàng văn minh, tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, chung tay giữ gìn môi trường xanh – sạch – đẹp. Những hình ảnh đẹp ấy góp phần lan tỏa lối sống tích cực, nhân văn trong xã hội.
Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn không ít bạn trẻ có những hành vi đáng phê phán. Có người chen lấn, xô đẩy tại các sự kiện đông người; xả rác bừa bãi; nói tục, cười đùa quá mức ở những nơi cần sự trang nghiêm; thậm chí có những hành động phản cảm chỉ để câu lượt xem, lượt thích trên mạng xã hội. Một số bạn thiếu ý thức tôn trọng không gian chung, mở nhạc lớn nơi công cộng, vô tư quay phim chụp ảnh làm ảnh hưởng đến người khác. Những hành vi ấy tuy nhỏ nhưng lại làm xấu đi hình ảnh của thế hệ trẻ, gây mất mỹ quan và ảnh hưởng đến trật tự xã hội.
Nguyên nhân của thực trạng này xuất phát từ nhiều phía. Trước hết là do ý thức cá nhân chưa cao, một số bạn trẻ còn sống ích kỉ, chỉ nghĩ đến bản thân. Bên cạnh đó, sự giáo dục từ gia đình và nhà trường đôi khi chưa thật sự sâu sát. Ngoài ra, ảnh hưởng từ mạng xã hội với những trào lưu lệch chuẩn cũng khiến một bộ phận giới trẻ chạy theo sự nổi bật mà quên đi các chuẩn mực ứng xử.
Để xây dựng văn hóa ứng xử nơi công cộng, cần có sự chung tay của gia đình, nhà trường và xã hội. Gia đình cần dạy con từ những hành vi nhỏ nhất; nhà trường cần tăng cường giáo dục đạo đức, kỹ năng sống; xã hội cần tuyên truyền, nhắc nhở và xử lí nghiêm các hành vi thiếu văn minh. Quan trọng hơn cả, mỗi bạn trẻ cần tự nâng cao ý thức, biết điều chỉnh hành vi của mình, sống có trách nhiệm với cộng đồng.
Là học sinh, em nhận thấy bản thân cần rèn luyện từ những việc nhỏ: nói lời cảm ơn, xin lỗi đúng lúc; giữ vệ sinh nơi công cộng; cư xử lịch sự, nhã nhặn; biết tôn trọng mọi người xung quanh. Văn hóa ứng xử không phải điều gì to lớn mà bắt đầu từ những hành động rất giản dị trong cuộc sống hằng ngày.