Câu 1:

Trong đoạn trích, hình tượng Đăm Săn hiện lên với vẻ đẹp của một người anh hùng sử thi giàu sức mạnh, tình cảm và bản lĩnh phi thường. Trước hết, Đăm Săn là người quyết đoán và dũng mãnh, thể hiện qua hành động chỉ huy dân làng chặt cây thần với sức mạnh “vung tay búa tay rìu như chớp giật”. Sự quyết liệt ấy biểu hiện vai trò thủ lĩnh – người đứng đầu buôn làng, luôn chủ động chế ngự thiên nhiên để bảo vệ cuộc sống. Không chỉ mạnh mẽ, Đăm Săn còn là người giàu tình nghĩa và thủy chung. Khi Hơ Nhị, Hơ Bhị chết, chàng đau đớn tột cùng, vừa chạy vừa khóc, ôm hai vợ vào lòng mà than khóc suốt ngày đêm. Nỗi đau ấy chân thành, mãnh liệt, cho thấy tấm lòng yêu thương sâu sắc của người tù trưởng. Đặc biệt, Đăm Săn là người quyết đấu tranh đến cùng: chàng lên trời bắt vạ ông Trời để đòi lại sự sống cho vợ. Hành động dám đối đầu với thần linh thể hiện khát vọng công lý cùng ý chí không khuất phục. Qua đó, hình tượng Đăm Săn trở thành biểu tượng đẹp của người anh hùng sử thi Tây Nguyên: mạnh mẽ, nghĩa tình và giàu trách nhiệm.

Câu 2:

Trong cuộc sống hằng ngày, con nhận thấy một thói quen khá phổ biến là việc đánh giá người khác chỉ thông qua vẻ bề ngoài. Điều này không chỉ xuất hiện ngoài xã hội mà đôi khi còn tồn tại ngay trong chính gia đình mình. Vì vậy, con muốn chia sẻ quan điểm của bản thân để thuyết phục người thân từ bỏ thói quen tưởng như vô hại nhưng lại gây ra nhiều tổn thương ấy.

Thực tế, việc đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài ngày càng trở nên phổ biến. Nhiều người chỉ cần nhìn vào trang phục, kiểu tóc, dáng vẻ hay một khoảnh khắc vô tình của ai đó là vội vàng đưa ra nhận định. Có người chỉ vì mặc đồ cũ đã bị cho là nghèo khó, lôi thôi; người ít nói lại bị đánh giá kiêu căng; người có ngoại hình khác biệt dễ bị xem là lập dị. Những kết luận vội vàng ấy len lỏi trong đời sống, khiến con người nhìn nhau bằng con mắt nghi ngại thay vì thấu hiểu.

Biểu hiện của thói quen này rất rõ ràng: người ta dễ dàng gắn mác cho người khác qua vài giây quan sát, bỏ qua việc tìm hiểu bản chất thật sự. Một ánh nhìn thoáng qua về vẻ mặt mệt mỏi bị hiểu thành cau có; một bộ trang phục giản dị bị xem là thiếu tôn trọng; một hành động chậm chạp bị cho là kém cỏi. Con người nhanh chóng kết luận mà không qua bất kỳ quá trình tiếp xúc hay lắng nghe nào.

Nguyên nhân của thói quen ấy có nhiều. Trước hết là cái nhìn phiến diện: chúng ta thường chỉ tin vào những gì mắt thấy mà quên rằng vẻ ngoài không nói lên điều gì về nhân cách. Thứ hai là thói quen quy chụp, gắn mác vốn tồn tại từ lâu trong xã hội, khiến người ta dễ rơi vào định kiến. Ngoài ra, những khuôn mẫu về đẹp – xấu, giàu – nghèo, hòa đồng – khó gần cũng góp phần khiến chúng ta đánh giá sai lệch về người khác.

Hệ quả của thói quen ấy thật sự đáng lo ngại. Nó có thể khiến ta hiểu sai về người đối diện, dẫn đến ứng xử thiếu công bằng. Người bị đánh giá có thể cảm thấy tổn thương, tự ti, thậm chí thu mình lại, mất đi cơ hội thể hiện giá trị bản thân. Một lời nhận xét bâng quơ cũng có thể khiến người khác day dứt rất lâu. Thói quen đó vô tình tạo ra khoảng cách giữa con người với con người.

Vậy nên, để thay đổi, mỗi cá nhân cần học cách nhìn nhận người khác bằng sự tôn trọng và bao dung. Hãy chấp nhận sự khác biệt bởi ai cũng có quyền sống theo cách của mình. Cần mạnh dạn loại bỏ những định kiến có sẵn và học cách tiếp xúc, trò chuyện trước khi đánh giá. Khi gặp ai đó, hãy nhìn họ bằng ánh mắt thiện cảm và tìm hiểu bằng trái tim, không phải bằng những khuôn mẫu áp đặt.

Tuy nhiên, con cũng muốn nói rằng không phải mọi đánh giá đều tiêu cực. Đôi khi, những nhận xét chân thành giúp chúng ta nhận ra khuyết điểm để hoàn thiện hơn. Điều quan trọng là phải biết chọn lọc: lắng nghe những góp ý xây dựng và phản biện trước những lời đánh giá phiến diện. Một người trưởng thành là người biết tự nhìn lại mình nhưng không bị chi phối bởi định kiến của người khác.

Cuối cùng, con mong người thân của mình hiểu rằng giá trị thật sự của một con người nằm ở tâm hồn, nhân cách và cách họ đối xử với mọi người. Khi từ bỏ thói quen đánh giá qua vẻ bề ngoài, chúng ta không chỉ giúp chính mình trở nên sâu sắc hơn mà còn mang lại sự ấm áp và tôn trọng cho những người xung quanh. Con tin rằng nếu chúng ta thay đổi từ những điều nhỏ nhất, gia đình và xã hội sẽ trở nên tốt đẹp hơn.

Câu 1:

Phương thức biểu đạt chính là tự sự

Câu 2:

Sau khi Đăm Săn đốn hạ cây thần ,chị em Hơ Nhị, Hơ Bhị lại chết vì cây thân chính ra cây sinh ra Hơ Nhị và Hơ Bhị.Khi cây thần bị đổ , sức sống của hai chị em cũng bị hủy diệt. Họ chạy đến đâu cây cũng đổ theo đến đó , cuối cùng cả hai đều chết dưới cây thần.

Câu 3:

Một chi tiết kì ảo trong văn bản là :'' Cây thần đổ theo hướng của Hơ Nhị và Hơ Bhị.

Tác dụng:

- Thể hiện mối quan hệ linh thiêng giữa hai chị em Hơ Nhị, Hơ Bhị và cây thần-nơi sinh ra hai chị em .

- Tạo nên tính chất huyền thoại, thần kì, làm tăng sự hấp dẫn của sử thi.

- Giúp câu văn thêm sinh động, hấp dẫn, gợi hình , gợi cảm.

Câu 4:

- Tóm tắt các sự kiện chính:

+ Đăm Săn cùng tôi tớ vào rừng tìm và chặt cây thần - cây sinh ra Hơ Nhị và Hơ Bhị .

+Hơ Nhị và Hơ Bhị lo sợ chạy đến ngăn nhưng Đăm Săn vẫn quyết chặt.

+Khi cây thần đỏ, hai chị em chạy nhưng cây đổ theo và cuối cùng bị đè chết ngay trong nhà.

+Đăm Săn vô cùng đau đớn, khóc than và lên gặp ông Trời để đòi lại công bằng.

+Ông Trời chỉ cách cứu . Nhờ sự can thiệp của Trời, Hơ Nhị và Hơ Bhị sống lại.

-Nhận xét cốt truyện:

+Cốt truyện mang đặc trưng sử thi: hoành tráng, kịch tính, có nhiều yếu tố kì ảo và thần linh.

+Mạch sự kiện liên tục, gắn với hành động của người anh hùng.

+Nhịp kể dồn dập, lặp trùng điệp tạo ấn tượng mạnh mẽ.

+Thể hiện quan niệm về sức mạnh cá nhân, mối quan hệ giữa con người - thiên nhiên - thần linh và tư tưởng đề cao người anh hùng.

Câu 5:

- Hành động quyết đốn hạ cây thần và bắt vạ ông Trời của Đăm Săn cho thấy chàng là người quyết đoán, dũng cảm, mạnh mẽ. Chàng là người gan góc, không sợ quyền lực khi dám lên trời bắt vạ ông Trời. Khi thấy vợ của mình chết Đăm Săn đã vô cùng đau xót, timg mọi cách để cứu sống họ. Điều đó cũng thể hiện chàng là người tình nghĩa, chung thủy với vợ. Không chỉ vậy, Đăm Săn còn là chàng trai có ý thức trách nhiệm với gia đình và cộng đồng.

- Qua hành động của Đăm Săn đã thể hiện những suy nghĩ, khát vọng của con người thời đó. Đó là sự khát vọng làm chủ thiên nhiên, muốn đối thoại với thần linh để bảo vệ hạnh phúc. Con người được lý tưởng hóa với sức mạnh phi thường, có khả năng giao tiếp và chiến đấu với thần linh. Quan niệm sử thi coi con người là vũ trụ trung tâm, có thể bắt vạ cả trời để đòi lại công bằng.