Câu 1:

Trong văn bản "Chuyện ông Hoàng Cầm", nhân vật Hoàng Cầm hiện lên như một biểu tượng đẹp đẽ về trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của người chiến sĩ nuôi quân Việt Nam. Trước hết, anh là một người giàu lòng yêu nước và trách nhiệm. Nỗi trăn trở "để bộ đội chết vì nấu ăn là mình có tội" đã thôi thúc anh phải thay đổi. Hình ảnh anh ngồi hàng giờ quan sát ngọn lửa, làn khói cho thấy một tâm hồn luôn hướng về đồng đội. Thứ hai, Hoàng Cầm là một trí tuệ sáng tạo bền bỉ. Không qua trường lớp đào tạo bài bản, anh học từ thực tế cuộc sống: từ cách nấu cám lợn ở quê đến cách khói hút vào hang chuột. Sự sáng tạo ấy không hề dễ dàng; anh đã âm thầm đào hàng chục cái bếp, chấp nhận thất bại để tìm ra phương án tối ưu nhất. Cuối cùng, đó là đức tính khiêm tốn và nhẫn nại. Anh giấu kín việc mình làm vì sợ anh em tốn sức, lặng lẽ cống hiến để rồi tạo nên một "huyền thoại" giúp quân ta "xẻ dọc Trường Sơn" mà không sợ làn khói tố cáo. Hình tượng Hoàng Cầm đã tạc vào lịch sử một nét vẽ giản dị nhưng vô cùng vĩ đại về chủ nghĩa anh hùng cách mạng.

Câu 2:

Trong dòng chảy không ngừng của kỷ nguyên số, khi thế giới thay đổi từng giây, con người đứng trước những thách thức chưa từng có. Để không bị bỏ lại phía sau, "sáng tạo" không còn là năng khiếu riêng biệt của nghệ sĩ hay nhà khoa học, mà đã trở thành chìa khóa vạn năng cho sự tồn tại và phát triển của mỗi cá nhân cũng như toàn xã hội.

Sáng tạo, trước hết là động lực thúc đẩy sự tiến bộ vượt bậc của nhân loại. Nhìn vào lịch sử, từ chiếc bếp không khói của Hoàng Cầm trong chiến tranh đến trí tuệ nhân tạo (AI) ngày nay, mọi bước tiến đều bắt nguồn từ những ý tưởng mới mẻ. Trong cuộc sống hiện đại, sáng tạo giúp tối ưu hóa sức lao động, tạo ra những sản phẩm thông minh và dịch vụ tiện ích, làm cho cuộc sống trở nên dễ dàng và chất lượng hơn. Nếu không có sáng tạo, chúng ta sẽ mãi quẩn quanh trong những lối mòn cũ kỹ, và nền kinh tế toàn cầu sẽ rơi vào trạng thái trì trệ.

Bên cạnh giá trị vật chất, sáng tạo còn là giải pháp cho các vấn đề nan giải mang tính toàn cầu. Trước sự đe dọa của biến đổi khí hậu hay dịch bệnh, chính những tư duy đột phá đã giúp con người tìm ra năng lượng sạch, công nghệ xanh và các loại vaccine thế hệ mới. Sáng tạo cho phép chúng ta thích nghi với hoàn cảnh. Khi một phương pháp cũ thất bại, thay vì bỏ cuộc, tư duy sáng tạo thúc đẩy ta nhìn nhận vấn đề ở một góc độ khác để tìm ra lối thoát.

Đối với mỗi cá nhân, sáng tạo chính là cách để khẳng định bản sắc và giá trị tự thân. Giữa một thế giới đang dần bị "đồng hóa" bởi máy móc, khả năng tư duy khác biệt là thứ duy nhất giúp con người không bị thay thế. Nó giúp ta làm chủ cuộc sống, biến những công việc đơn điệu trở nên thú vị và giàu cảm hứng hơn. Một nhân viên sáng tạo sẽ tìm ra quy trình làm việc nhanh hơn; một bạn trẻ sáng tạo sẽ biết cách kết nối cộng đồng theo những phương thức độc đáo.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, sự bùng nổ của các công cụ hỗ trợ như AI đôi khi khiến con người trở nên thụ động, lười suy nghĩ. Nếu quá ỷ lại vào máy móc, chúng ta sẽ tự làm thui chột đi khả năng tư duy độc lập — bản chất quý giá nhất của con người. Vì vậy, sáng tạo cần đi đôi với sự rèn luyện tự thân và một môi trường giáo dục biết tôn trọng sự khác biệt.

Tóm lại, sáng tạo không nhất thiết phải là những phát minh vĩ đại. Đôi khi, nó chỉ đơn giản là một cách làm mới, một suy nghĩ khác đi để cuộc sống tốt đẹp hơn. Như người chiến sĩ Hoàng Cầm năm xưa đã sáng tạo từ chính hang chuột, mái gianh, mỗi chúng ta hãy luôn giữ cho mình một tâm thế sẵn sàng đổi mới để viết nên những trang sử riêng trong cuộc đời mình.

Câu 1. Xác định những phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản.

• Phương thức biểu đạt chính: Tự sự (kể lại quá trình sáng tạo bếp Hoàng Cầm).

• Các phương thức kết hợp: Miêu tả (tả cấu tạo bếp, làn khói), Biểu cảm (thể hiện tình cảm, sự khâm phục), Thuyết minh (giới thiệu về nguồn gốc và đặc điểm của bếp).

Câu 2. Văn bản kể về sự việc chính nào?

• Sự việc chính: Quá trình tìm tòi, thử nghiệm gian khổ và đầy tâm huyết của người chiến sĩ nuôi quân Hoàng Cầm để sáng tạo ra loại bếp không khói (bếp Hoàng Cầm), giúp bảo vệ an toàn cho bộ đội và đảm bảo sức khỏe cho quân đội trong thời kỳ kháng chiến.

Câu 3. Phát biểu cảm hứng chủ đạo được tác giả thể hiện trong văn bản.

• Cảm hứng chủ đạo: Sự ca ngợi, trân trọng và biết ơn đối với trí tuệ, sự hy sinh thầm lặng và tinh thần sáng tạo của người chiến sĩ Việt Nam. Tác giả tôn vinh những đóng góp giản dị nhưng có ý nghĩa sống còn đối với lịch sử kháng chiến của dân tộc.

Câu 4. Nội dung của văn bản này là gì?

• Văn bản thuật lại cuộc đời và quá trình phát minh ra chiếc bếp mang tên Hoàng Cầm. Qua đó, làm nổi bật chân dung một người chiến sĩ nuôi quân tận tụy, luôn trăn trở trước những khó khăn của đồng đội. Đồng thời, khẳng định giá trị lịch sử của bếp Hoàng Cầm — một biểu tượng cho sự thông minh, sáng tạo của nghệ thuật chiến tranh nhân dân Việt Nam.

Câu 5. Anh/ chị thấy ấn tượng với chi tiết nào trong văn bản? Vì sao?

 Ấn tượng với chi tiết Hoàng Cầm quan sát hang chuột và mái gianh ướt để tìm ra cách dẫn khói.

• Vì: Nó cho thấy sự sáng tạo không đâu xa lạ mà bắt nguồn từ việc quan sát tỉ mỉ những điều bình dị trong cuộc sống và sự vận dụng thông minh vào thực tiễn chiến đấu.